Κάρτα Μνήμης

Δημήτρης Λιμπερόπουλος. Ο μαραθωνοδρόμος που τρέχει σαν σπρίντερ επί 33.969 νύχτες και μία ημέρα

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

 

Επιμέλεια: Παναγιώτης Μήλας

Για μια ολόκληρη ζωή, από την πρώτη μέρα μέχρι και σήμερα, ο δημοσιογράφος Δημήτρης Λιμπερόπουλος είναι ελεύθερος ρεπόρτερ.

Είναι Libero… δηλαδή, όπως λένε στην ποδοσφαιρική διάλεκτο, είναι αυτός που έχει την ικανότητα να «διαβάζει» το παιχνίδι και να δημιουργεί προβλήματα στην αντίπαλη ομάδα.

Γεννήθηκε την Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου 1925 και από τότε πέρασαν 93 χρόνια. Από αυτά τα 24 είναι super – δίσεκτα, δηλαδή 8.784 ημέρες και τα υπόλοιπα 69 light – κανονικά, δηλαδή 25.185 ημέρες. Σύνολο: 33.969…

Για να είμαι σωστός όμως πρέπει να πω ότι είναι 33.969 νύχτες. Όταν έπεφτε ο ήλιος η ζωή του άρχιζε και στις εφημερίδες, και στο ρεπορτάζ, και στα 11 βιβλία που έγραψε, και στις εκπομπές του στην τηλεόραση, και στις ώρες της ξεκούρασης, αλλά και σήμερα στο facebook που μας χαρίζει με ιδιαίτερο τρόπο τις αναμνήσεις του, τις γνώσεις και μεταδίδει την εμπειρία του.

 

Τετάρτη 16 Σεπτεμβρίου 1959. Ο Δημήτρης Λιμπερόπουλος κερδίζει την πρώτη μάχη…

Είναι και σήμερα μαχητικός, όπως τότε τον Σεπτέμβριο του 1959, όπου δίνει τη μάχη με αντίπαλο το Αριστοτέλη Ωνάση. Μια αναμέτρηση στηn οποία ο μεγάλος Σμυρνιός έχασε και ο μεγάλος δημοσιογράφος κέρδισε μια αληθινή φιλία και εκτίμηση.

Ο Λιμπερόπουλος δημιουργικός και πάντα με φρέσκες ιδέες, είναι ακούραστος. Με αντοχή μαραθωνοδρόμου και ταχύτητα σπρίντερ «τρέχει» με το ίδιο πάθος που είχε όταν πρωτοξεκίνησε.

Με το ίδιο πάθος – στη διάρκεια της σταδιοδρομίας του – αντιμετωπίζει τους μεγάλους της γης, όπως τον Αριστοτέλη Ωνάση, αλλά και τους μικρούς «σώγαμπρους της Κοντοβάζαινας».

 

Τελειομανείς και οι δυο. Ο ένας με το κατσαβίδι, κι ο άλλος με το μολύβι. Φιλοποίμην Φίνος και Δημήτρης Λιμπερόπουλος.

Με τον ίδιο σεβασμό συνομιλεί με τον κορυφαίο Μωρίς Σεβαλιέ αλλά και με τη 16χρονη Ελένη Δεληβασίλη, την οποία μαζί με τον Φίνο «βάφτισε» Έλενα Ναθαναήλ.

Χωρίς να κάνει «εκπτώσεις», βλέπει κατευθείαν στα μάτια και τη Μαρία Κάλλας, και την Τζάκι Κέννεντι και τη Μελίνα Μερκούρη και την Κορίνα Τσοπέη, και τη Μαίρη Αρώνη και τη Ρίκα Διαλυνά.

Το ίδιο κάνει και με τον Νικόλαο Πλαστήρα αλλά και με τον Νίκο Μπελογιάννη, ο οποίος, σε ένα διάλειμμα της δίκης του -το 1951- του χάρισε το ιστορικό κόκκινο γαρίφαλο που το έκανε παγκοσμίως γνωστό ο Πικάσο όταν φιλοτέχνησε το πορτρέτο του Έλληνα αγωνιστή.

 

Η Τζένη Καρέζη, ο ρεπόρτερ και ο Γιώργος Οικονομίδης.

Με όλες και όλους ο Λιμπερόπουλος κρατά αποστάσεις. Δεν ξεπερνάει τα όρια.

Εκεί όμως που είναι άλλος άνθρωπος είναι την ώρα της δουλειάς. Συναντήθηκα με τον Δημήτρη Λιμπερόπουλο και συνεργαστήκαμε στις «Εικόνες» και στο «Έθνος» του Αλέκου Φιλιππόπουλου. Μια συνεργασία που άξιζε με δέκα ντοκτορά, αφού ο φτασμένος ρεπόρτερ δεν κρατούσε τα μυστικά της δουλειάς και δίδασκε τους νέους συναδέλφους του. Έτσι ακριβώς όπως κάνει και σήμερα από τη σελίδα του στο facebook από όπου μπορεί κανείς – με μεγάλη ευκολία – να μάθει μέσα από τα κείμενά του πώς πρέπει να αντιμετωπίζουμε πρόσωπα και καταστάσεις. Μπορεί ακόμη κανείς, ακολουθώντας τον τρόπο σκέψης του Λιμπερόπουλου, να αποκρυπτογραφήσει τα μυστικά που κρύβονται μέσα στις γραμμές των κειμένων στις εφημερίδες, αλλά και να εντοπίσει τα δεκάδες ψέματα που κυκλοφορούν ανενδοίαστα φορώντας τη λεοντή της… μοναδικής αλήθειας.

 

Με τη Μελίνα Μερκούρη ήταν… εχθροί. Όμως κατάφερε να τη φέρει στα νερά του.

 

20 Σεπτεμβρίου 2018, ημέρα Πέμπτη και ο Δημήτρης Λιμπερόπουλος μπαίνει στα 94. Το «κοντέρ» γράφει: 33.969 νύχτες και 1 ημέρα και ο ελεύθερος ρεπόρτερ, στη σελίδα του στο facebook γράφει δυο λέξεις για τις αναμνήσεις του. Τα κείμενα αυτά – με τη δική του υπογραφή και κάποιες ελάχιστες φωτογραφίες από τη σελίδα του – σας τα παρουσιάζω εδώ.
Ας τον χαρούμε λοιπόν…

***

«Στις 20 Σεπτεμβρίου 2018, την Πέμπτη, μπαίνω στα 94 κι αναρωτιέμαι πώς άντεξα, αλλά και πώς με αντέξανε 30.000 μερόνυχτα οι άνθρωποι – έτσι ιδιότροπος, γκρινιάρης και ισχυρογνώμων που είμαι…
Θα προσπαθήσω να το εξηγήσω με ένα κείμενο, που δεν ξέρω ακόμα αν θα είναι σύντομο ή μακρόσυρτο σαν πενιά ταξιμιού. «Εσύ δεν μπαίνεις λόγω ασυδοσίας σε νότες», μου έλεγε ο Μάνος Χατζιδάκις…

 

 

Ξεκινάω με την προσωπική μου ταυτότητα, υπευθυνότητα των γονιών μου που μού έδωσαν όνομα και η πολιτεία πιστοποίησε εθνικότητα και θρήσκευμα. Και λέω… ναι, λέω… αν είχα γεννηθεί σε άλλο μέρος της Γης…. με άλλους γονείς, διαφορετική γλώσσα, θρησκεία, άλλα ήθη και έθιμα, ανατροφή, περιβάλλον… θα είχα τις ίδιες απόψεις για την καταγωγή μου, την εθνικότητά μου, τη θρησκεία μου τη σημερινή;
Φυσικά όχι, οπότε μην εκπλαγεί κανένας φανατικός και ξερόλας για τη συνέχεια των απόψεών μου.

***

 

Με την Άννα Μαντζουράνη (κάτω), τον Γιώργο Πάντζα, τη Ζωίτσα Κουρούκλη, τον Μιχάλη Νικολινάκο και τη Ζωή Λάσκαρη, στους περίφημους θαλάσσιους περιπάτους που διοργάνωνε για τους αναγνώστες της η «Απογευματινή» και το περιοδικό «Πρώτο». Ψυχή όλων των εκδηλώσεων της εφημερίδας, ο Δημήτρης Λιμπερόπουλος.

30. 000 ημέρες και νύχτες πέρασαν και δεν το κατάλαβα…

Άλλες χιλιάδες απορίες τι είναι ζωή… Θα προσπαθήσω με την πείρα του δημοσιογράφου που έζησε από κοντά διασημότητες και απλούς ανθρώπους, πρόσωπα, προσωπικότητες και προσωπεία, επαρμένους και ταπεινούς, καλοπροαίρετους και πονηρούς… Ναι, θα προσπαθήσω να δώσω εξηγήσεις σε ερωτήματα που έχουμε όλοι μας… Και ενώ κάποιοι θα με πουν σκεπτόμενο, άλλοι θα με χαρακτηρίσουν ξερόλα…

Αχ ρε χωριάτα μάνα που έλεγες να μη λέω πράματα που δεν τα νογάνε…. Εξακολουθώ να είμαι αγύριστο κεφάλι… τόσο, που έχω ετοιμάσει και κάποιες ερωτήσεις να κάνω στον Αρχάγγελο Μιχαήλ (οι άθεοι λένε ότι δεν υπάρχει) οπότε οι λεγόμενοι λογικοί ας με πάρουν για ασυλλόγιστο…

***

Αναμφίβολα οι πιο αγαπημένες του ήταν και είναι η Ρίκα Διαλυνά και η Κορίνα Τσοπέη.

 

 

Κι όμως πέρασαν από την 20ή Σεπτεμβρίου 1925, που γεννήθηκα, περίπου 30.000 ημέρες – δηλαδή 720.000 ώρες – κι ούτε που το κατάλαβα, αλλά μου το θυμίζουν τα χάπια και οι απαγορεύσεις στο φαγητό, στο ποτό, στο τσιγάρο – όσο για κάτι άλλο… και να στο επιτρέψουν αδυνατείς να το κάνεις, να το απολαύσεις θα έλεγα, που να μου πει ο παπάς κι ο διάκος…

 

***

 

Ο Αριστοτέλης Ωνάσης, ο Μάνος Χατζιδάκις και ο Σπύρος Σκούρας, το μεγάλο αφεντικό του κινηματογραφικού κολοσσού της Fox.

 

 

 

Ναι είμαι τσαντισμένος, αγανακτισμένος, γιατί ο δημιουργός της ζωής μας στερεί στο τέλος της μικροαπολαύσεις που είναι όλη η γλύκα της… Και το χειρότερο αποχτάμε και συχνοουρία και καθώς σκύβουμε… βλέπουμε από την τρούπα που άλλοτε ηδονιζόμαστε, την τωρινή σιχασιά μας… Έτσι ωμά τα λέω κλεισμένος σ’ ένα δωμάτιο μπροστά σε μία οθονίτσα που δείχνει φαγητά, γλυκίσματα, παιδιά κι εγγόνια, σκυλιά, γατιά, τοπία… και παιδαράδες με μούσκουλα και τατουάζ, κυρίως πάνω σε μοτοσικλέτες… Να και μισόγδυτες και σε παλαιότερες φωτογραφίες τους…

Το βρήκα! Θα δείξω κι εγώ παλιές μου φωτογραφίες – δεν είχα μούσκουλα και κοιλιακούς, όσο να ‘ναι όμως δεν είχα τα σημερινά μου χάλια…

Με την εντυπωσιακή Τζόαν Κόλινς.

 

 

Και ξεκινάω το οδοιπορικό της ζωής μου των 30.000 ημερών – σε μικρά αποσπάσματα, γιατί αν τα εξιστορήσω όλα δεν με παίρνει ο χρόνος…

***

Ερχόμαστε στη ζωή από γονιμοποίηση σπερματοζωαρίων. Στη νηπιακή μας περίοδο δεν κατέχουμε τι είμαστε, βρισκόμαστε στον πλήρη έλεγχο των γονιών μας. Αυτοί μας βαφτίζουν με ένα όνομα και τα νηπιακά μας χρόνια δεν ξέρουμε αυτά που θα μάθουμε μεγαλώνοντας. Ποια είναι η εθνικότητά μας, η θρησκεία μας και σύμφωνα με τα ήθη και τα έθιμα του τόπου που ήρθαμε, συν την ανατροφή, τη διαπαιδαγώγηση και το περιβάλλον

 

 

Με βλέπετε – εδώ – στην πρώτη φωτογραφία στα γόνατα της μητέρας μου, υπό τον πλήρη έλεγχό της. Δεν θυμόμαστε απολύτως τίποτα από τη νηπιακή μας περίοδο, το μυαλουδάκι μας νερουλό… Κλαψουρίζουμε για τιποτένια πράματα, για μια κουδουνίστρα, μια μπουκιά, ένα χάδι, δεν ξέρουμε ακόμα τι είναι χρήμα, απόκτηση κάτι του ιδιόκτητου… Ιδιοκτησία – μου το ‘λεγε η μητέρα μου – ότι τη διαπίστωσε όταν μου φέρανε ένα τρίτροχο ποδηλατάκι και δεν ήθελα να το αποχωριστώ με τίποτα…

 

 

 

Στη δεύτερη φωτογραφία – εδώ – έχει αρχίσει και πήζει το μυαλό, κολακεύομαι με το κοστουμάκι μου, καμαρώνω την Κυριακή στην εκκλησία… Νιώθω πλούσιος με μεγάλο σπίτι και λουστρίνια παπούτσια και τον συμμαθητή μου Θανάση φτωχό σε παράγκα και με σολιασμένα… Δεν παραξενεύομαι, έτσι τα βρήκα έτσι τα ζω, αλλά τι σοφίζεται ο φίλος μου… Στην αυλή που παίζουμε μας φέρνουν οι μανάδες μας κάποιο φίλεμα, εκείνου λίγο σταφιδόψωμο ή ένα τσαμπί σταφύλι, εμένα και του πουλιού το γάλα… Λέμε «μαζικό» και το μοιραζόμαστε… Μπράβο ρε Θανάση, πώς να μην προκόψεις με λιμουζίνα, μικρός δεν είχες μπει ούτε σε ταξί…

 

 

Εδώ, σε αυτή την τρίτη φωτογραφία το μυαλό δουλεύει πια ροδάνι…
-«Γιατί μπαμπά μισούμε τους Εβραίους»;
• «Γιατί σταυρώσανε τον Χριστό»…
-«Εκείνοι μας μισούνε»;
• «Ναι, γιατί τον κάναμε Θεό»!

 

 

Και – τέλος – στην τέταρτη φωτογραφία ο πιτσιρικάς Μίμης εξελίσσεται σε κύριο Δημήτρη, καθότι δημοσιογράφος με σπουδαίες γνωριμίες…

Αμ πως – θα σας τα πω καταλεπτώς…

 

Νάντια Χωραφά, Ζωή Λάσκαρη. Πάρις Λεβέντη και Ζωίτσα Κουρούκλη με τον Δημήτρη Λιμπερόπουλο.

«Και πώς άντεχες ρε θηρίο τον τόσο πλούτο των αντρών και την τόση ομορφιά των γυναικών», με ρωτάει σε μήνυμά του φίλος…

«Ναι, γνώρισα στην καριέρα μου τους πιο ζάπλουτους και τις πιο γοητευτικές γυναίκες… Στην αρχή ζαλιζόμουνα, αισθανόμουνα δέος… μετά συνήθισα και τους ζάλιζα εγώ με το μπλαμπλά μου…

 

Ρεπορτάζ σε απόσταση αναπνοής από τον πρωθυπουργό Νικόλαο Πλαστήρα. Τότε που οι δημοσιογράφοι μπορούσαν να κάνουν ελεύθερα τη δουλειά τους. Τότε που δεν περίμεναν τα δελτία Τύπου, ούτε τα non papers…

 

Πάτησα λοιπόν τα 94 χρόνια

Πέμπτη, 20 Σεπτεμβρίου 2018… και δεν το πιστεύω ότι με αξίωσε η μοίρα να ζήσω πόλεμο του 1940, Κατοχή, Απελευθέρωση, Εμφύλιο σπαραγμό, πρωθυπουργούς Ιωάννη Μεταξά, Νικόλαο Πλαστήρα, τρεις Παπανδρέου, Κωνσταντίνο Καραμανλή και άλλους… ακόμα και χούντα ως τα σημερινά….

 

Η δίκη του Νίκου Μπελογιάννη: Ο Δημήτρης Λιμπερόπουλος στο βάθος, ακριβώς στο κέντρο της φωτογραφίας, με το λευκό βελάκι.

 

Αύγουστος 1951. Στο δικαστήριο. Ο Νίκος Μπελογιάννης μου χαμογελάει και με ρωτάει αν είμαι δημοσιογράφος του δικαστικού ρεπορτάζ.
-«Αθλητικός συντάκτης», του λέω…
Και ξαφνικά, απλώνει το χέρι του:
-«Πάρε το γαρίφαλο να με θυμάσαι».
Πήρα το γαρίφαλο και στο σπίτι μου το έβαλα ανάμεσα στις σελίδες ενός βιβλίου… Όταν μετά από πολλά χρόνια το βρήκα, είχε ξεραθεί και τα φυλλαράκια του είχαν γίνει θρύψαλα…

 

***

Ο Δημήτρης Λιμπερόπουλος με την Ειρήνη Αϊβαλιώτου, σε συνάντηση φίλων στον «Μαγεμένο Αυλό».

 

Και επειδή θ’ αρχίσουν οι ευχές, να ξέρετε πως είμαι φατσικά, όχι όπως με βλέπετε στο φέισμπουκ σε παλιές φωτογραφίες… αλλά τώρα – από τις τελευταίες μου – εδώ με την καλή φίλη Ειρήνη Αιβαλιώτου, σύζυγο του φίλου και παλιού μου συνεργάτη Παναγιώτη Μήλα. Τη διάλεξα γιατί η έκφρασή μου καθρεφτίζει τα συναισθήματά μου… Έτσι νομίζω… Αλλά και γιατί αυτή η συνάδελφος συμπαραστέκεται και αγωνίζεται για τους νέους θιάσους – και ηθοποιός σημαίνει φως! Και αν με ρωτήσετε τι σημαίνει δημοσιογράφος… Πολύ φοβάμαι ότι δεν έχω στις ημέρες μας απάντηση…

Αυτά, με την αγάπη μου στους νέους και με την ελπίδα που είχα κι εγώ όταν ξεκίνησα την καριέρα μου… ότι θα συντελέσω στη δημιουργία ενός νέου κόσμου… δυστυχώς δεν απέβαλα ούτε τα ελαττώματά μου…

***

Εδώ από την εκπομπή του Δημήτρη Λιμπερόπουλου «Ελεύθερος Ρεπόρτερ», το 1977.

ΟΙ ΣΩΓΑΜΠΡΟΙ ΤΗΣ ΚΟΝΤΟΒΑΖΑΙΝΑΣ

***

Ένα κείμενο στο catisart.gr

ΤΟ ΑΤΙΘΑΣΟ ΑΤΙ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΑΣ

 

***

Η καθημερινή επικοινωνία μας…

Η ΣΕΛΙΔΑ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΛΙΜΠΕΡΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟ FACEBOOK

 

***

…και τα περισσότερα και τα καλύτερα

ΕΔΩ ΤΟ SITE ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΛΙΜΠΕΡΟΠΟΥΛΟΥ

 

 

Παναγιώτης ΜήλαςΔημήτρης Λιμπερόπουλος. Ο μαραθωνοδρόμος που τρέχει σαν σπρίντερ επί 33.969 νύχτες και μία ημέρα
Περισσότερα

Βίκτορ Χάρα: Η κιθάρα μου μυρίζει άνοιξη και δεν είναι για φονιάδες αλλά για κείνους που κοπιάζουν

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

 

«Δεν τραγουδάω επειδή μου αρέσει να τραγουδάω
ή για να δείξω τη φωνή μου
αλλά για τις δηλώσεις
που κάνει η ειλικρινής κιθάρα μου
γιατί η καρδιά της είναι της γης
και σαν το πουλί πετά…

*
Ναι, η κιθάρα μου είναι εργάτης
που λάμπει και μυρίζει άνοιξη
η κιθάρα μου δεν είναι για φονιάδες
αχόρταγη για λεφτά και εξουσία
αλλά για τους ανθρώπους που κοπιάζουν
ώστε να μπορεί να ανθίσει το μέλλον.

*
Γιατί ένα τραγούδι αποκτά νόημα
όταν το δικό του χτυποκάρδι είναι δυνατό
και τραγουδιέται από έναν άνθρωπο που θα πεθάνει τραγουδώντας
τραγουδώντας αληθινά το τραγούδι του.

*
Δε με νοιάζει η κολακεία
ούτε το αν κλαίνε οι ξένοι.
Τραγουδώ για μια μακριά λωρίδα χώρας
Στενή, αλλά απύθμενα βαθιά».

 

***

 

Τοιχογραφία στη Μανάγκουα, στην πρωτεύουσα της Νικαράγουας (20 Σεπτεμβρίου 2013) προς τιμήν του Βίκτορ Χάρα. © REUTERS / Oswaldo Rivas

 

 

Επιμέλεια: Παναγιώτης Μήλας

 

Αυτό, παραπάνω, ήταν ένα από τα αγαπημένα τραγούδια του Χιλιανού τροβαδούρου Βίκτορ Χάρα ο οποίος βρισκόταν στο Πολυτεχνείο του Σαντιάγο, σε μια έκθεση για το φασισμό, όταν εκδηλώθηκε στη Χιλή το πραξικόπημα εναντίον του Προέδρου Σαλβαδόρ Αλιέντε στις 11 Σεπτεμβρίου του 1973.

Μαζί με άλλους δημοκράτες μετέφεραν τον Χάρα στο Στάδιο της Χιλής, που είχε τότε μετατραπεί σε χώρο φυλάκισης και κέντρο βασανιστηρίων. Όπως ακριβώς είχε γίνει 6 χρόνια πριν από αυτό το γεγονός και στο δικό μας Ιππόδρομο στο Φάληρο, στις 21 Απριλίου του 1967. Τότε που στις 25 Απριλίου οι βασανιστές της απριλιανής Χούντας δολοφόνησαν τον πολιτικό κρατούμενο Παναγιώτη Έλη, στελέχος της ΕΔΑ.

Εκεί λοιπόν στο Στάδιο της Χιλής – εκεί που λίγο καιρό πριν τραγουδούσε για το λαό της Χιλής – οι βασανιστές του έσπασαν τα χέρια και του έδωσαν μια κιθάρα ζητώντας του να παίξει. Ο Βίκτορ Χάρα τραγούδησε αποσπάσματα από το τραγούδι Venceremos. Τα φλογερά του «όπλα», οι στίχοι, η φωνή, η κιθάρα του ήταν απειλή για τους πραξικοπηματίες γι’ αυτό την Κυριακή 16 Σεπτεμβρίου 1973, ύστερα από βασανιστήρια, ηλεκτροπληξία και με τους καρπούς του και τα οστά των χεριών του σπασμένα, πυροβολήθηκε μέχρι θανάτου. Το κατακρεουργημένο και χιλιοτρυπημένο από 44 σφαίρες σώμα του βρέθηκε πεταμένο σ’ ένα δρόμο του Σαντιάγο.

Στις 18 Σεπτέμβρη, μία εβδομάδα μετά το πραξικόπημα, η γυναίκα του Τζόαν αναγνωρίζει ανάμεσα σε εκατοντάδες πτωμάτων το νεκρό σώμα του αγαπημένου της. Στις τσέπες του, σ’ ένα κομμάτι χαρτί βρέθηκε ένα μισοτελειωμένο ποίημα: «Η σιωπή και οι κραυγές θα είναι το τέλος του τραγουδιού μου».

Κατά τη διάρκεια της Δικτατορίας του Πινοσέτ, 50.000 άτομα βρήκαν τον θάνατο, 250.000 άνθρωποι βασανίστηκαν, 2.500 άτομα «εξαφανίστηκαν» και 1.000.000 εξορίστηκαν.

 

***

 

 

«Να έχετε δύναμη και θάρρος στους αγώνες σας», λέει το σύνθημα στην τοιχογραφία με το πορτρέτο του Βίκτορ Χάρα, στην πόλη Arica της Χιλής.

 

Τριάντα πέντε χρόνια μετά, τον Ιούνιο του 2008, στο Σαντιάγο, ο δικαστής Χουάν Εντουάρδο Φουέντες διέταξε νέα έρευνα για τη δολοφονία του Χάρα, μετά την εξέταση 40 νέων στοιχείων που προσκόμισε η οικογένειά του.

Δέκα χρόνια μετά, την Τρίτη 3 Ιουλίου 2018, δηλαδή συνολικά 45 χρόνια μετά τη δολοφονία του, οκτώ απόστρατοι αξιωματικοί των ένοπλων δυνάμεων καταδικάστηκαν για τον φόνο του Βίκτορ Χάρα.

Ο δικαστής Μιγκέλ Βάσκες αποφάσισε οι οκτώ άνδρες να εκτίσουν ποινές κάθειρξης 15 ετών και μίας ημέρας για τις δολοφονίες του Χάρα και του πρώην διευθυντή της υπηρεσίας σωφρονιστικών καταστημάτων Λιτρέ Κιρόγα Καρβαχάλ.

 

Άλλη μια τοιχογραφία που φτιάχτηκε στο Σαντιάγκο της Χιλής στο «Ίδρυμα Βίκτορ Χάρα», όπως και η πρώτη φωτογραφία στο θέμα.

 

Ένας ένατος κατηγορούμενος καταδικάστηκε να εκτίσει πέντε χρόνια φυλάκιση για τον ρόλο του στη συγκάλυψη των φόνων αυτών. Ο Χάρα, λαϊκός τραγουδιστής, συνθέτης, θεατρικός σκηνοθέτης και πανεπιστημιακός καθηγητής, ήταν στρατευμένος στο πλευρό της κυβέρνησης του σοσιαλιστή προέδρου Σαλβαδόρ Αλιέντε, ο οποίος ανατράπηκε με το πραξικόπημα του 1973.

Παναγιώτης ΜήλαςΒίκτορ Χάρα: Η κιθάρα μου μυρίζει άνοιξη και δεν είναι για φονιάδες αλλά για κείνους που κοπιάζουν
Περισσότερα

Ντίνος Βεντίκος. Άνοιξε νέους ορίζοντες στο αθλητικό ρεπορτάζ και είχε μόνο δύο ήττες στη ζωή του…

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Επιμέλεια: Παναγιώτης Μήλας

«Στις 23 Δεκεμβρίου του 1975, ο σταθμάρχης της CIA, Ρίτσαρντ Γουέλς, επέστρεφε στο σπίτι του στο Παλαιό Ψυχικό έπειτα από βραδινή έξοδο, μαζί με τη σύζυγό του Μαρία-Χριστιάνα. Ήταν 10.30, το βράδυ. Δεν είχαν προλάβει να μπουν στο σπίτι τους, όταν μπροστά τους σταμάτησε ένα πράσινο αυτοκίνητο, μάρκας Σίμκα. Κατέβηκαν τρεις κουκουλοφόροι άντρες. Προχώρησαν κατευθείαν προς τον σταθμάρχη, παραμερίζοντας τη σύζυγό του. Ένας εξ αυτών πυροβόλησε τρεις φορές τον Ρίτσαρντ Γουέλς, με πιστόλι Κολτ 45. Αμέσως μετά, οι τρεις δράστες επιβιβάστηκαν στο αυτοκίνητο και τράπηκαν σε φυγή. Αυτή ήταν η πρώτη δολοφονική επιχείρηση της «17 Νοέμβρη».

Το ίδιο βράδυ ο δημοσιογράφος Ντίνος Βεντίκος είχε την πρώτη ήττα στη ζωή του…

Τολμηρός για την εποχή σχεδιασμός της πρώτης σελίδας. Όμως η λάθος φωτογραφία «γκρέμισε» την πρωτοποριακή ιδέα.

Στην εφημερίδα «Βραδυνή» ήταν Σύμβουλος Έκδοσης και έχοντας την ευθύνη της πρώτης σελίδας, αποφάσισε να αφιερώσει ολόκληρο το πρωτοσέλιδο στη φωτογραφία του θύματος. Όμως αν και χαρακτήρισε ως διεθνή αποκλειστικότητα τη χρήση αυτή της φωτογραφίας, τελικά απεδείχθη ότι είχε γίνει λάθος από τον ρεπόρτερ που κάλυπτε το θέμα.

Έτσι την επομένη ο Βεντίκος – για λόγους επαγγελματικής ευθιξίας – παραιτήθηκε από την εφημερίδα.

Τον Ντίνο Βεντίκο τον γνώρισα το 1991 στην εφημερίδα «Μεσημβρινή», στην οδό Πανεπιστημίου. Στο γραφείο του, στον 6ο όροφο, στο χώρο του αρχείου της εφημερίδας, αλλά και στον «Απότσο», στην είσοδο της στοάς, συζητήσαμε πολλές φορές – όταν δεν είχαμε την πίεση από τον διευθυντή μας Γιώργο Μπέρτσο – μιας και είχαμε κοινά ενδιαφέροντα: Τον αθλητισμό, τον πολιτισμό και τη σύνταξη ύλης.

Σε μια από τις συναντήσεις μας μου είχε πει ότι δεν μετάνιωσε ποτέ για την παραίτησή του τότε από τη «Βραδυνή», χαρακτήρισε μάλιστα αυτό το λάθος ως την «πρώτη ήττα» της επαγγελματικής ζωής του. Μου είχε πει ακόμη το πόσο σημαντικό ήταν η τόλμη στο σχεδιασμό των σελίδων και η αποφυγή κάθε συντηρητικής προκατάληψης.

«Τα «πρέπει» να τα βγάλεις από τη δουλειά σου», μου έλεγε. «Να υλοποιείς αμέσως την πρώτη σου σκέψη. Αυτή είναι και η καλύτερη», υποστήριζε ο Βεντίκος.

Για να στηρίξει μάλιστα την άποψή του μου θύμισε τα δύο πρωτοσέλιδα στην εφημερίδα «Βραδυνή», εκείνο – επί Χούντας – με το «ΟΧΙ» και το …μοιραίο με τη λάθος φωτογραφία. Εδώ θα ήθελα να πω ότι την τόλμη του Βεντίκου την ακολούθησαν αργότερα και άλλες εφημερίδες …βαφτίζοντας τον σχεδιασμό τους πρωτοποριακό.

 

***

 

Η «δεύτερη ήττα» για τον Ντίνο (Κωνσταντίνο) Βεντίκο, ήρθε την Πέμπτη 13 Σεπτεμβρίου 2018.

Αυτή τη φορά ήταν μια ήττα χωρίς γυρισμό. «Ήττα» στα 85 του χρόνια, ύστερα από πολύμηνη μάχη με σοβαρά προβλήματα υγείας. Ο Βεντίκος είχε γεννηθεί στις 10 Μαρτίου του 1933 στην Καλαμάτα. Υπήρξε από τους σκαπανείς του αθλητικού ρεπορτάζ. Εργάστηκε από το 1956 στην «Αθλητική Ηχώ» και στη «Ραδιοτηλεόραση» (διευθυντής για πολλά χρόνια).

Ρεπόρτερ, με συζητημένες αποκλειστικότητες, αθλητικός συντάκτης με εκατοντάδες περιγραφές και κριτικές αγώνων. Ιστορικές έχουν μείνει οι συνεντεύξεις του στην «Ηχώ», με το σύνολο των μεγάλων ηθοποιών στη δεκαετία του ‘50, όπου οι πρωταγωνιστές, αλλά και οι μεγάλες βεντέτες, άνοιγαν την καρδιά τους ακόμα και για τα αθλητικά τους αισθήματα. Πριν από τη Δικτατορία εργάστηκε στις «Εικόνες» της Ελένης Βλάχου (η οποία και τον είχε παντρέψει) και στη «Μεσημβρινή» ως αρχισυντάκτης του αθλητικού τμήματος, παρουσιάζοντας, για πρώτη φορά στον ελληνικό Τύπο, τα αθλητικά νέα αρχίζοντας από την τελευταία σελίδα της εφημερίδας.

«Ο Ντίνος Βεντίκος υπηρέτησε με ζήλο το αθλητικό ρεπορτάζ, καθιερώνοντάς το στη δημοσιογραφική συνείδηση, κάνοντας παράλληλα τομές που ξάφνιασαν, συζητήθηκαν κι άνοιξαν δρόμους για τις επόμενες γενιές. Εργάστηκε άοκνα και εποικοδομητικά συνεργαζόμενος με μύθους της ελληνικής δημοσιογραφίας. Υπήρξε ευγενής και αξιοπρεπής, σεβόμενος πάντοτε τη δεοντολογία και τους συναδέλφους».

Όταν έκλεισε η «Μεσημβρινή» προσελήφθη από τον Τζώρτζη Αθανασιάδη ως Σύμβουλος Έκδοσης στη «Βραδυνή», στην οποία ιστορικός είναι ο τίτλος με το ολοσέλιδο «ΟΧΙ» στις 23 Ιουλίου του 1973.

 

***

 

Τετάρτη, 28 Φεβρουαρίου 2018. Στη μεγάλη αίθουσα της ΕΣΗΕΑ, το Μορφωτικό Ίδρυμα της Ένωσης βράβευσε τους βετεράνους αθλητικούς συντάκτες. Ανάμεσά του και ο Ντίνος Βεντίκος, εδώ ποζάρει – με περιπαικτική διάθεση – στους φωτορεπόρτερ. Δίπλα του η Πρόεδρος της ΕΣΗΕΑ Μαρία Αντωνιάδου.

 

Την Τετάρτη 28 Φεβρουαρίου 2018, είδα και πάλι τον Ντίνο Βεντίκο όταν το Μορφωτικό Ίδρυμα της ΕΣΗΕΑ, σε μια συγκινητική βραδιά, τον τίμησε ανάμεσα στους βετεράνους του αθλητικού ρεπορτάζ. Με κόκκινο κασκόλ και κόκκινο «καβουράκι» κέρδισε τις εντυπώσεις και με τη σύντομη ομιλία του. Κανείς δεν κατάλαβε ότι είχε σηκωθεί από το κρεβάτι του πόνου επειδή δεν θέλησε να τον βραβεύσει «κατ’ οίκον» η Πρόεδρος της ΕΣΗΕΑ Μαρία Αντωνιάδου. Ήθελε να είναι κι αυτός δίπλα στους συναδέλφους του. Έτσι κι έγινε…

 

***

 

Δύο ημέρες πριν από τη βράβευση, τη Δευτέρα 26 Φεβρουαρίου 2018, η συνάδελφος Δήμητρα Γκουντούνα έγραψε στην ιστοσελίδα της AvecNews, το παρακάτω σημείωμα:

 

«Ο Ντίνος Βεντίκος, την Τετάρτη 28 Φεβρουαρίου 2018, βραβεύεται από το Μορφωτικό Ίδρυμα της ΕΣΗΕΑ, για την προσφορά του στο αθλητικό ρεπορτάζ. Στη δημοσιογραφική του πορεία όμως, υπάρχει και η άλλη σελίδα.
Τον είχε παντρέψει η Ελένη Βλάχου, η εκδότρια της εφημερίδας «Καθημερινή» και της εφημερίδας «Μεσημβρινή» που είχε κυκλοφορήσει μερικά χρόνια πριν από το πραξικόπημα. Κορυφαίος της εποχής αθλητικογράφος ο Ντίνος Βεντίκος αλλά και περίφημος «υλατζής» – δημιουργούσε δηλαδή τις σελίδες, όταν έφερναν οι συνάδελφοι την ύλη τους.
Ο Ντίνος Βεντίκος ήταν ένας από τους λίγους, ίσως και ο μόνος, που παραβρέθηκε στη δίκη του Τάκη Λαμπρία προς υπεράσπιση του φίλου και διευθυντή του, όταν τον έσερνε στα δικαστήρια ο Γιάννης Λαδάς. Ο «κατηγορούμενος» Λαμπρίας μάλιστα – μέσα στο δικαστήριο – είχε δεχθεί χειροδικία από τον Λαδά. Η Χούντα ήταν στην αρχή της.
Ο Καλαματιανός Ντίνος Βεντίκος ανήκε στην συντηρητική παράταξη, ήταν «Καραμανλικός» μέχρι κόκαλο. Όταν λοιπόν έκλεισε η «Μεσημβρινή» και έμεινε άνεργος, ο Τζώρτζης Αθανασιάδης, ο εκδότης της τότε περίφημης «Βραδυνής», τον προσέλαβε ως Σύμβουλο Έκδοσης.
Οι μηχανές του Τυπογραφείου της εφημερίδας είχαν ανάψει δείχνοντας την αντίθεση του ελληνικού λαού στη δικτατορία.
Δεκαετία του ΄70 και οι δρόμοι μας με τον Ντίνο συναντώνται. Σύμβουλος Έκδοσης εκείνος, πιτσιρίκα εγώ που δεν ήξερα πού πάνε τα τέσσερα από δημοσιογραφία.
Ογκόλιθοι του επαγγέλματος γύρω μου και εγώ μες στη μέση. Ενδεικτικά αναφέρω: Κωστής Μπαστιάς, Δημήτρης Γιαννουκάκης, Μπάμπης Κλάρας, Βας Βας, Έμυ Πανάγου, Μανουέλα Μαθιουδάκη, Στέφανος Σακελλάρης και τόσοι άλλοι που θα έπρεπε σελίδες για να τους αναφέρω.

Ήταν περίεργη η στιγμή που με φώναξε ο εκδότης μου Τζώρτζης Αθανασιάδης στο γραφείο του. Στη διπλανή καρέκλα ο Ντίνος με κάτι χειρόγραφα στα χέρια του. «Ωχ», είπα μέσα μου, «τι πατάτα έκανα;».

Ο Ντίνος Βεντίκος, την εποχή που εργαζόταν στη «Βραδυνή».

Ο κ. Τζώρτζης έσπρωξε ένα σημείωμα πάνω στο γραφείο του προς το μέρος μου και μου είπε φτιάχνοντας τα γυαλιά του και κοιτώντας με στα μάτια: «Θα συνεννοηθείς με τον κ. Βεντίκο για αυτή τη δημοσίευση».
Όταν λίγο αργότερα μου έδωσε τα χειρόγραφα ο Ντίνος και είδα ότι ήταν επιστολές του Κωνσταντίνου Καραμανλή, ένιωσα ως …Μαντώ Μαυρογένους.

Με τον Ντίνο δεθήκαμε πάρα πολύ. Για περίπου 11 χρόνια είμαστε αυτοκόλλητοι. Και όταν μπήκαν τα παιδιά του Σπανού (οι ΕΣΑτζήδες) μέσα στην εφημερίδα …έτρωγε το άρθρο του Καραμανλή κατεβαίνοντας τρέχοντας τις ξύλινες σκάλες, ερχόμενος προς την αίθουσα των συντακτών. Ούτε μπροστά στα όπλα, ούτε μπροστά στις βρισιές κοντοστάθηκε. Ούτε αυτός, ούτε ο Αλέκος Μάλλης. Αργότερα μάθαμε και ποιος μας είχε καρφώσει. Ας είναι…
Ο Βεντίκος λοιπόν με τους περίφημους τίτλους όπως το «ΟΧΙ» και τόσους άλλους τίτλους έξυπνους και ηχηρούς έφτασε την κυκλοφορία της εφημερίδας στα 250.000 φύλλα. Μεγάλη υπόθεση για εκείνη την εποχή. Ο κόσμος τολμούσε να παίρνει την εφημερίδα που δεν ήθελε τη δικτατορία.
Τους μήνες που έβαλαν λουκέτο οι άνδρες του Ιωαννίδη στην εφημερίδα, εγώ παρέμεινα εκεί. Πήγα μετά από ένα διάστημα στο νοσοκομείο – που πλήρωσε ο κ. Τζώρτζης – με τα νυχτικά κατευθείαν στη «Βραδυνή». Έμεινα στην εφημερίδα. Δίπλα μου ο Βεντίκος τις περισσότερες ώρες. Και ξαφνικά ένα πρωινό ο κ. Τζώρτζης μου πετάει τα κλειδιά της εφημερίδας. Πήγα να κραυγάσω «Έρχεται»; Αλλά εκείνος μου έκανε νόημα να σωπάσω. «Πάω, μου λέει, διακοπές στο Πόρτο Ύδρα».
Και ήρθε η Δημοκρατία και ο καθένας τράβηξε τον ιδεολογικό του δρόμο…

Ο Ντίνος Βεντίκος παραιτήθηκε από τη «Βραδυνή» την ημέρα της δολοφονίας του Ρίτσαρντ Γουέλτς από την 17 Νοέμβρη. Ο ρεπόρτερ του είχε φέρει λάθος φωτογραφία. Ο Ντίνος τον εμπιστεύθηκε ότι η φωτογραφία ήταν αποκλειστική. Όμως καμιά σχέση με τον Γουέλτς. Έτσι το πρωτοσέλιδο έγινε φιάσκο. Και φυσικά παραιτήθηκε παίρνοντας όλη την ευθύνη.

Τον βρήκα αμέσως μετά στην Ομόνοια. Κανένας παρατρεχάμενος δεν ήρθε. Μόνοι μας οι δυο μας. Και για χρόνια ολόκληρα μόνοι μας κανένας δεν ήρθε να του πει ένα συγγνώμη. Ένα ευχαριστώ. Έτσι δεν είναι Γιώργο Τράγκα;

 

Ο Ντίνος Βεντίκος την ημέρα της βράβευσής του, από το Μορφωτικό Ίδρυμα της ΕΣΗΕΑ, δεν έχασε την ευκαιρία να μοιραστεί κάποιες από τις αναμνήσεις του.

 

Ο Βεντίκος τον τελευταίο καιρό δεν είναι καλά. Η Πρόεδρος μας, η Κυρία Μαρία Αντωνιάδου, σε μια τελετή για όλους τους μεγάλους αθλητικογράφους μας, θα πάει η ίδια να τον πάρει από το νοσοκομείο για να τον βραβεύσει. Τούτο λοιπόν το σημείωμα το έγραψα, κυρία Αντωνιάδου, για να μάθουν οι νεότεροι ότι οι αθλητικογράφοι, οι δημοσιογράφοι δεν είναι όλοι ίδιοι… Ο καθένας έχει τη δική του ιστορία. Και ο Ντίνος Βεντίκος έχει τη δική του και μεγάλη ιστορία μόνο που δεν την πούλησε και δεν την καπηλεύθηκε ποτέ…

 

***

 

Το παραπάνω κείμενο – της κυρίας Δήμητρας Γκουντούνα –  είναι το καλύτερο «αντίο» για τον εκλεκτό συνάδελφο του οποίου ο αποχαιρετισμός θα γίνει σε στενό οικογενειακό κύκλο.

 

***

Στη βασική φωτογραφία: «Το 1956 η εθνική ομάδα στίβου των Ενόπλων Δυνάμεων στους παγκόσμιους αγώνες του ΣΙΣΜ στο Βερολίνο… Μπροστά στην Πύλη του Βρανδεμβούργου που χώριζε το Δυτικό από το Ανατολικό Βερολίνο. Πίσω μας η επιγραφή να μας προειδοποιεί ότι υπάρχει και το Ανατολικό Βερολίνο… Μπροστά, από αριστερά, Σιδερής, Βαγγέλης Δεπάστας, Γιώργος Παπαβασιλείου, Σπυρόπουλος, Πολίτης, Ντίνος Βεντίκος (δεξιά, σε ημικάθισμα). Πίσω Άρης Ρουμπάνης, Χρήστος Σβολόπουλος, ο σμηναγός Αχ. Παππάς και στην άκρη δεξιά ο Δημήτρης Λιμπερόπουλος. (Φωτογραφία και λεζάντα από το liberopoulos.gr).

Παναγιώτης ΜήλαςΝτίνος Βεντίκος. Άνοιξε νέους ορίζοντες στο αθλητικό ρεπορτάζ και είχε μόνο δύο ήττες στη ζωή του…
Περισσότερα

Κάτια Αθανασίου. Τέρμα οι κρίκοι και σβηστά τα φώτα στο «Λούνα Παρκ» για τη χαμογελαστή Τούλα

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Επιμέλεια: Παναγιώτης Μήλας

Η ηθοποιός Κάτια Αθανασίου «έφυγε» από τη ζωή χθες Δευτέρα 3 Σεπτεμβρίου 2018. Ο αποχαιρετισμός της θα γίνει σήμερα Τρίτη 4 Σεπτεμβρίου 2018, στις 12.30 το μεσημέρι από το Νεκροταφείο του Βύρωνα.

Την πάντα χαμογελαστή «Τούλα» της παλιάς, αγαπημένης, τηλεοπτικής σειράς «Λούνα Παρκ», θα μας τη θυμίζει η κλασική της ατάκα: «Πέντε κρίκοι ένα τάλιρο, για περάστε παρακαλώ, πλούσια δώρα»!

 

«Ο μάγκας με το τρίκυκλο». Η Κάτια Αθανασίου (αριστερά) σε σκηνή με τη Γιούλη Σταμουλάκη και τον Βάσο Ανδριανό.

 

Την είχαμε δει και στις ταινίες: «Ο μάγκας με το τρίκυκλο», ως Μπέτυ το 1972, το 1971 στο έργο «Δυο έξυπνα κορόιδα», το 1963 στο «Είναι σκληρός ο χωρισμός», το 1961 στο «Ζητείται ψεύτης» και την ίδια χρονιά, ως υπηρέτρια, στο «Η Λίζα και η άλλη».
Η Κάτια Αθανασίου ήταν παντρεμένη με τον σπουδαίο μουσικοσυνθέτη Ζακ Ιακωβίδη, ο οποίος πάθανε σε ηλικία 87 ετών το 2015. Μαζί είχαν αποκτήσει έναν γιο.

Το «Λούνα Παρκ» σε σκηνοθεσία του Γιάννη Δαλιανίδη με τον Διονύση Παπαγιαννόπουλο ως κυρ-Γιώργο, τη σύζυγό του Ουρανία που ερμήνευε η Άννα Παϊταζή, τον Νίκο Δαδινόπουλο, την Αλέκα Στρατηγού, την Ισμήνη Καλέση και δεκάδες άλλους ηθοποιούς, σάρωνε σε τηλεθέαση. Πρόσφερε αξέχαστες τηλεοπτικές στιγμές, σε μία εποχή χωρίς ακριβούς προϋπολογισμούς προγραμμάτων, αλλά με ταλαντούχους καλούς συντελεστές και άφθονο μεράκι για το καλό τελικό αποτέλεσμα.

Η Κάτια Αθανασίου ήταν ηθοποιός του μουσικού θεάτρου και της τηλεόρασης. Αδελφή της ήταν η ηθοποιός Μαργαρίτα Αθανασίου. Εδώ και αρκετά χρόνια αντιμετώπιζε σοβαρά προβλήματα υγείας και από τα τέλη Αυγούστου του 2018, νοσηλευόταν σε δημόσια κλινική.

Την είδηση του θανάτου της έκανε γνωστή μέσω facebook, ο φίλος και συνάδελφός της Γιάννης Χριστόπουλος.

 

***

 

«Λούνα Παρκ». Μαίρη Ευαγγέλου, Νίκος Δαδινόπουλος, Κάτια Αθανασίου, Σωτήρης Τζεβελέκος, Ρένα Παγκράτη και Άννα ΠαΙτατζή, Διονύσης Παπαγιαννόπουλος, Στέλλα Στρατηγού.

 

Αξίζει εδώ να θυμίσουμε ότι το «Λούνα Παρκ» αποτελούσε ένα «πάντρεμα» αυτοτελών κωμικών σκηνών, μουσικό σόου και τηλεπαιχνίδι. Η σκηνοθεσία ήταν του Γιάννη Δαλιανίδη, ο οποίος έγραφε και τα κείμενα των σκετς, τηλεσκηνοθέτης ήταν ο Βασίλης Βλαχοδημητρόπουλος, την παραγωγή έκανε ο Ντένης Πετρόπουλος, τα σκηνικά είχε επιμεληθεί ο ζωγράφος και σκιτσογράφος Μίνως Αργυράκης, ενώ η μουσική επιμέλεια είχε την υπογραφή του Μίμη Πλέσσα.
Το Λούνα Παρκ προβαλλόταν από το ΕΙΡΤ (από το 1975 ΕΡΤ) από τις 11 Ιουλίου 1974 μέχρι και τις 9 Μαΐου 1981.

Οι βασικοί ήρωες ήταν: Ο κυρ-Γιώργης (Διονύσης Παπαγιαννόπουλος), η γυναίκα του Ουρανία (Άννα Παϊτατζή), η ανιψιά του Κάθριν (Ρένα Παγκράτη), η χαρτορίχτρα Μαρία (Αλέκα Στρατηγού), η Τούλα με το παιχνίδι των κρίκων (Κάτια Αθανασίου) και ο Θόδωρος ο καφετζής (Σπύρος Φασιανός). Παρουσιαστής της εκπομπής τα περισσότερα χρόνια ήταν ο Βαγγέλης Βουλγαρίδης. Δύο εκ των πρωταγωνιστών, ο Νίκος και η Ρένα (Νίκος Δαδινόπουλος και Μαίρη Ευαγγέλου), γνωρίστηκαν στο πλαίσιο των γυρισμάτων και μετά τον τηλεοπτικό τους γάμο, με κουμπάρο τον κυρ-Γιώργη, έγιναν ζευγάρι και στη ζωή το 1979.

 

***

 

Ο Γιάννης Δαλιανίδης, η Έρση Δοξακοπούλου, ο Βασίλης Βλαχοδημητρόπουλος, η Κάτια Αθανασίου, ο Νίκος Δαδινόπουλος, η Μαίρη Ευαγγέλου, η Στέλλα Στρατηγού, η Άννα Παϊτατζή, ο Διονύσης Παπαγιαννόπουλος, η Λουίζα Ποδηματά, η Μήτση Κωνσταντάρου, η Ρένα Παγκράτη και ο Σταμάτης Φασουλής.

 

Από το «Λούνα Παρκ» πέρασαν – για μεγάλα χρονικά διαστήματα – πολλοί ηθοποιοί. Αξίζει τον κόπο να διαβάσετε τα ονόματα τους. Τους αναφέρουμε εδώ: Διονύσης Παπαγιαννόπουλος, Άννα Παϊτατζή, Ρένα Παγκράτη, Κάτια Αθανασίου, Λουίζα Ποδηματά, Νίκος Δαδινόπουλος, Μαίρη Ευαγγέλου, Αλέκα Στρατηγού, Καίτη Ιμπροχώρη, Σπύρος Φασιανός, Σωτήρης Τζεβελέκος, Ελένη Κριτή, Βασίλης Τσιβιλίκας, Τόλης Βελονάκης, Μήτση Κωνσταντάρα, Δέσποινα Στυλιανοπούλου, Γιώργος Γεωγλερής, Νάσος Κεδράκας, Μίμης Φωτόπουλος, Μπέτυ Μοσχονά, Σταμάτης Φασουλής, Αλίκη Καμινέλη, Τέρενς Κουίκ, Πάνος Μιχαλόπουλος, Μάρω Κοντού, Κάρμεν Ρουγγέρη, Έρση Δοξακοπούλου, Χρήστος Νέζος, Βαγγέλης Βουλγαρίδης, Λιλή Ντερτίμα, Γιώργος Νέζος, Γιάννης Γούτης, Γιάννης Ευαγγελίδης, Σοφοκλής Πέππας, Πάνος Τουλιάτος, Ισμήνη Καλέση, Πίτσα Μπουρνάζου, Πάνος Βαρδάκας, Νίκος Καρούντζος, Τάκης Σαγιώρ, Σπύρος Λασκαρίδης, Μάριος Τάγαρης, Αφροδίτη Τζοβάνη, Βάσω Αλεξανδρίδου, Τούλα Δημητρίου, Μαρία Νίκα, Χρήστος Νομικός, Ευαγγελία Σαμιωτάκη, Κική Ρέππα, Λίλα Καφαντάρη, Τόλης Πολλάτος, Δημήτρης Μπάνος, Γιώργος Ζαϊφίδης, Κούλα Αγαγιώτου, Χρήστος Κόκκινος, Άννα Καλουτά, Μάρα Θρασυβουλίδου, Ελένη Φιλίνη.

 

Ο Γιάννης Δαλιανίδης με τη βασική ομάδα του «Λούνα Παρκ»: Στρατηγού, Παπαγιαννόπουλος, Αθανασίου, Τζεβελέκος.

 

Τραγουδιστές που εμφανίστηκαν: Βίκυ Μοσχολιού, Γιάννης Πάριος, Μίλλη Καραλή, Δάκης, Άννα Βίσση, Γιάννης Πουλόπουλος, Άντζελα Δημητρίου, Λιζέτα Νικολάου, Λίτσα Διαμάντη, Γιάννης Κατέβας, Μαρία Δουράκη, Ραφαέλα Καρά, Χούλιο Ιγκλέσιας.

Το «Λούνα Παρκ» ήταν η μοναδική εκπομπή που ξεκίνησε πριν από τη μεταπολίτευση και διατηρήθηκε όχι μόνο έπειτα από αυτήν, αλλά για επτά ολόκληρα χρόνια μέχρι τις 9 Μαΐου 1981, όταν κι έκλεισε τον κύκλο της με συνολικά 330 επεισόδια.

Δυστυχώς, η σειρά δεν σώζεται στο αρχείο της ΕΡΤ, εκτός από το τελευταίο επεισόδιο -τουλάχιστον επισήμως.

Παναγιώτης ΜήλαςΚάτια Αθανασίου. Τέρμα οι κρίκοι και σβηστά τα φώτα στο «Λούνα Παρκ» για τη χαμογελαστή Τούλα
Περισσότερα

Σωτήρης Μουστάκας. Ήταν τόσο μεγάλος που έπαιζε θέατρο ακόμη και μέσα σε θάλαμο ασανσέρ…

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Του Παναγιώτη Μήλα

 

-Ο σκηνοθέτης Μιχάλης Κακογιάννης, στον θρυλικό του «Ζορμπά», το 1964, εκτός από τον Άντονι Κουίν και την Ειρήνη Παππά, είχε και τον Σωτήρη Μουστάκα (στη βασική φωτογραφία).

-Ο σκηνοθέτης Μιχάλης Μπούχλης, στον «Ασυλλόγιστο» του Μολιέρου, το 1964, εκτός από τον Γιώργο Δάνη και τη Χριστίνα Σύλβα, είχε και τον Σωτήρη Μουστάκα.

-Ο σκηνοθέτης Αλέκος Σακελλάριος, στο «Καλώς ήλθε το δολάριο», το 1967, εκτός από την Άννα Καλουτά και τον Γιώργο Κωνσταντίνου, είχε και τον Σωτήρη Μουστάκα.

-Ο σκηνοθέτης Αλέξης Μινωτής, στο «Η Ήρα και το παγώνι», το 1969, εκτός από την Κατίνα Παξινού, είχε και τον Σωτήρη Μουστάκα.

-Ο σκηνοθέτης Γιάννης Σμαραγδής, στον «Ελ Γκρέκο», το 2007, εκτός από τους Νικ Άσντον και Χουάν Ντιέγκο Μπότο, είχε και τον Σωτήρη Μουστάκα.

 

***

 

Ο Σωτήρης Μουστάκας με τη Μαρία Μπονέλλου. Για χάρη της «έπαιζε θέατρο» και μέσα στο θάλαμο του ασανσέρ.

 

-Το 2007 πάλι, στο ασανσέρ ενός νοσοκομείου το μεσημέρι, εκτός από έναν γιατρό, μια νοσοκόμα και εμένα, ήταν και ο Σωτήρης Μουστάκας. Μπήκε φουριόζος, αεικίνητος, λαμπερός, χαμογελαστός, ευθυτενής…

-Το απόγευμα, στο ίδιο νοσοκομείο, στο ίδιο ασανσέρ, ήταν πάλι ο Σωτήρης Μουστάκας κι εγώ μαζί του. Τώρα όμως ήταν σκοτεινός, σκυθρωπός, σκεβρωμένος. Ένα «κουρελάκι»…

Τον ρώτησα πού οφείλεται η διαφορά στην εμφάνισή του.

Μου απάντησε:

-Προηγουμένως, όταν ανέβαινα, πήγαινα να δω τη Μαρία μου. Έπρεπε όταν περάσω την πόρτα του δωματίου της να είμαι: Λαμπερός, χαμογελαστός, ευθυτενής… Αυτός ήταν ο ρόλος μου, έπρεπε να μπω στο «πετσί» του. Τώρα που έφυγα η Μαρία μου δεν με βλέπει, η αυλαία έπεσε, τα φώτα έσβησαν… κι εγώ είμαι ο εαυτός μου.

Μόλις βγήκαμε από το ασανσέρ, ο Μουστάκας προχώρησε σκυφτός και αγνώριστος. Ήταν άνοιξη του 2007 αυτή η συνάντηση. Ο αγαπημένος μας ηθοποιός έφυγε από τη ζωή λίγους μήνες μετά, τη Δευτέρα 4 Ιουνίου 2007.

Η Μαρία του δεν το έμαθε ποτέ. Σίγουρα όμως το διαισθάνθηκε όταν έχασε την καθημερινή ζεστασιά του χεριού του που την κρατούσε τρυφερά… Τελικά η Μαρία Μπονέλλου, που είχε γεννηθεί το 1940, έφυγε από τη ζωή ύστερα από τρεις μήνες, την Πέμπτη 30 Αυγούστου 2007.

 

***

 

Θέατρο Rex, 1969. Με τη Μάρω Κοντού, τον Δημήτρη Νικολαΐδη και τον Λάμπρο Κωνσταντάρα στην κωμωδία των Σακελλάριου – Γιαννακόπουλου «Ούτε γάτα, ούτε ζημιά».

 

 

Επιστρέφω στην αρχή της ιστορίας μας. Όταν μου είπε για την πόρτα του θαλάμου, θυμήθηκα και την πρώτη φορά που τον είδα στο θέατρο σε μια …πόρτα πάλι. Θυμήθηκα ακόμη και εκείνους που πρώτοι τον ανακάλυψαν.

Μιλάω για το έργο «Μια πόρτα, δραχμές πεντακόσιες» του Βαγγέλη Γκούφα και του Βασίλη Ανδρεόπουλου. Τον Οκτώβριο του 1962, στο θέατρο «Διάνα». Ήταν τότε που η Κάκια Αναλυτή και ο Κώστας Ρηγόπουλος ανακάλυψαν πρώτοι τον ταλαντούχο Σωτήρη Μουστάκα και του έδωσαν την ευκαιρία να ανέβει στη σκηνή. Ήταν η πρώτη του εμφάνιση στο θέατρο. Σκηνοθέτης ο Ντίνος Δημόπουλος, συνθέτης ο Μίμης Πλέσσας, σκηνογράφος ο Βαγγέλης Ολύμπιος. Στον θίασο έπαιζαν ακόμη: Κώστας Βουτσάς, Μαρίκα Νέζερ, Κατερίνα Γιουλάκη, Νίκος Τσούκας, Ρίκα Γαλάνη, Νάντια Τζάκα, Θεανώ Κρασά, Βαγγέλης Παπαθανασόπουλος, Άση Γαλαίου και Χρήστος Δοξαράς.

Ο Μουστάκας, 22 χρονών τότε, ήταν ο ίδιος που είχε εισπράξει την απόρριψη ως ακατάλληλος για ηθοποιός στις εισαγωγικές εξετάσεις της Δραματικής Σχολής του Εθνικού Θεάτρου. Τώρα εισέπραττε το χειροκρότημα των θεατών και τους ύμνους των κριτικών.

Ο Κώστας Ρηγόπουλος στο βιβλίο του «Το παραμύθι της ζωής μου» [Εκδόσεις Γκοβόστη, 2013] έγραφε: «Δεν τον ήξερα καθόλου τον Σωτήρη. Τον πήραμε όμως στον θίασο επειδή μας το είχε ζητήσει ο Κακογιάννης. Και ο Μουστάκας από την πρώτη του αυτή εμφάνιση, σε ένα μικρό ρολάκι τρώγοντας πασατέμπο και φτύνοντας με χάρη τα φλούδια, ήτανε πολύ πολύ καλός, έπαιρνε χειροκρότημα σχεδόν κάθε βράδυ. Βέβαια δεν μπορούσα να φανταστώ τη μεγάλη εξέλιξη που θα είχε μετά, αλλά είδα αμέσως και το ταλέντο του και το γκελ – το γκελ που είχε στον κόσμο».

 

 

Με τη Ρένα Βλαχοπούλου, τον Γιώργο Κωνσταντίνου και την Άννα Φόνσου, το 1968, σε πρόβες.

 

***

Με τον Γιώργο Δάνη, στον «Ασυλλόγιστο» του Μολιέρου.

 

Ο Μουστάκας γεννήθηκε στο χωριό Κάτω Πλάτρες της επαρχίας Λεμεσού στις 17 Σεπτεμβρίου 1940 και ήταν το τελευταίο παιδί πολυμελούς οικογένειας. Ήταν ο νεότερος από τα επτά αδέρφια του. Σε ηλικία 15 χρονών, συμμετείχε ενεργά στον Απελευθερωτικό Αγώνα της ΕΟΚΑ την περίοδο 1955 έως 1959. Μοίραζε φυλλάδια και έγραφε συνθήματα στους τοίχους. Συνελήφθη από τους Άγγλους και φυλακίστηκε για περίοδο εφτά μηνών. Μόλις αποφυλακίστηκε, τελείωσε το σχολείο και το 1958 αναχώρησε για την Αθήνα για να σπουδάσει ηθοποιία, παρά τις αντιρρήσεις του πατέρα του.

Το 1954, πήγε σε μια θεατρική παράσταση του Νίκου Σταυρίδη στη Λεμεσό, τότε ανακάλυψε την αγάπη του για το θέατρο. Μετά το τέλος της παράστασης, ο Μουστάκας πλησίασε τον Σταυρίδη και του είπε πως θέλει να γίνει κι αυτός ηθοποιός. Ο Σταυρίδης του είπε να έρθει στην Αθήνα να τον βρει. Όταν έφτασε στην Αθήνα, έπιασε δουλειά σ’ ένα εστιατόριο ως σερβιτόρος, ενώ παράλληλα έδωσε εξετάσεις στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου, όπου πέρασε με τη δεύτερη προσπάθεια. Τότε γνώρισε τη Μαρία Μπονέλλου με την οποία παντρεύτηκε το 1973. Την ίδια περίοδο πέρασε και στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Έπαιξε σε δεκάδες κινηματογραφικές ταινίες, πολλές θεατρικές παραστάσεις και δεκάδες τηλεταινίες. Το 1994, απέσπασε το Βραβείο Επιθεώρησης «Τα Παναθήναια», για την ερμηνεία του στον «Άμλετ». Το 1996, έλαβε το πρώτο «Βραβείο Παπαδούκα» της Εταιρείας Ελλήνων Θεατρικών Συγγραφέων, για τον ρόλο του στην επιθεώρηση «Οι Δύο Δουλειές». Τέλος, το 2003 του απονεμήθηκε το βραβείο Ερμηνείας Ελληνικού Έργου «Καρόλος Κουν», για τη συνολική του συνεισφορά στην επιθεώρηση.

 

***

 

Ένα φιλί από την Αλεξία του και τη Μαρία του.

 

Φυσικά το μεγαλύτερο βραβείο για το οποίο χάρηκε ο Σωτήρης Μουστάκας και η Μαρία Μπονέλλου, είναι η κόρη τους Αλεξία.

 

***

 

Το 2007, στην ταινία του Γιάννη Σμαραγδή, «Έλ Γκρέκο».

 

Ο Μουστάκας είχε εκφράσει πολλές φορές την αγάπη του για την ηθοποιία και το θέατρο. Είχε δηλώσει ότι η ηθοποιία είναι «σαν ένα απάτητο κι ανεξερεύνητο βουνό. Σκαρφαλώνεις με κόπο, φτάνεις στην κορυφή και βλέπεις ότι υπάρχει κι άλλη κορυφή, κι ύστερα κι άλλη. Όταν πεις έφτασα, το έχεις χάσει το παιχνίδι».

 

Με την Άννα Καλουτά, τον Γιώργο Κωνσταντίνου και τον Νίκο Φέρμα στην ταινία «Καλώς ήρθε το δολάριο», με το θρυλικό τραγούδι «Φρέρε Ζάκε»…

 

Ανέφερε επίσης πως το θέατρο τον έκανε να νιώθει νέος και ότι «στο θέατρο πρέπει να υπάρχει μια παιδικότητα. Αυτό που κάνουμε είναι ένα παιχνίδι. Πώς όταν ήμαστε μικρά θέλουμε να βάζουμε μάσκες, να μεταμφιεζόμαστε, να κάνουμε διάφορα;».

Αρεσκόταν στην αλήθεια της ηθοποιίας, καθώς δήλωνε: «Είμαι αληθινός σ’ αυτό που κάνω, χωρίς ψεύτικα τερτίπια, χωρίς χυδαιότητες και αυτό το νιώθει ο κόσμος. Για μένα το θέατρο είναι χαρά, κατάθεση ψυχής». Τέλος, προτιμούσε το είδος της κωμωδίας, την οποία χαρακτήριζε ως «φάρμακο».

 

***

 

Ακολουθεί ένα μικρό ηχητικό απόσπασμα από την παράσταση «Η Ήρα και το παγώνι». Ακούγονται οι φωνές της Κατίνας Παξινού, του Αλέξη Μινωτή και του Σωτήρη Μουστάκα. Στην παράσταση έπαιζαν επίσης: Νόνικα Γαληνέα, Νίκη Τριανταφυλλίδη, Κώστας Καστανάς.

 

***

Η ΗΡΑ ΚΑΙ ΤΟ ΠΑΓΩΝΙ

 

 

Παναγιώτης ΜήλαςΣωτήρης Μουστάκας. Ήταν τόσο μεγάλος που έπαιζε θέατρο ακόμη και μέσα σε θάλαμο ασανσέρ…
Περισσότερα

Ο παπα-Σταύρος, που αποχαιρέτησε τον Καζαντζάκη, αγωνίστηκε για τη νίκη και έζησε παλικαρίσια

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Επιμέλεια: Παναγιώτης Μήλας

 

«Ξέρω καλά πως ο θάνατος δε νικιέται, μα η αξία του ανθρώπου δεν είναι η νίκη, παρά ο αγώνας για τη νίκη. Και ξέρω ακόμα ετούτο το δυσκολότερο: Δεν είναι ούτε ο αγώνας για τη νίκη, η αξία του ανθρώπου είναι μονάχα ετούτη: Να ζει και να πεθαίνει παλικαρίσια και να μην καταδέχεται αμοιβή, κι ακόμα ετούτο το τρίτο, ακόμα πιο δύσκολο: Η βεβαιότητα, πως δεν υπάρχει αμοιβή, να μην σου κόβει τα ήπατα παρά να σε γεμίζει χαρά υπερηφάνεια κι αντρεία».

Το παραπάνω είναι ένα σοφό απόσταγμα του Νίκου Καζαντζάκη από το έργο του «Αναφορά στο Γκρέκο».

 

Ο παπα – Σταύρος Καρπαθιωτάκης έζησε σεμνά και έντιμα μια ολόκληρη ζωή. Μας δίδαξε…

 

 

Αυτή τη σοφία δεν την κατείχε ένας 26χρονος στρατιωτικός παπάς τον Νοέμβριο του 1957 όταν έσπασε τα δεσμά, παράκουσε τα «όχι», δεν άκουσε τις κατάρες, αλλά άκουσε μόνο τους χτύπους της καρδιάς του…
Ο νεαρός παπάς πήρε κρυφά τα ράσα του, το ‘σκασε από το στρατόπεδό του και έσπευσε να κάνει αυτό που δεν τόλμησε κανένας άλλος.

Την Τρίτη 5 Νοεμβρίου 1957, ο παπα-Σταύρος έσωσε την τιμή της Εκκλησίας και μόνος προχώρησε – παρά την απαγόρευση – και με ψηλά το κεφάλι αποχαιρέτησε τον Νίκο Καζαντζάκη έτσι όπως θα του έπρεπε.

«Οι Αρχές και ο Στρατός φοβούνταν μεγάλες φασαρίες, γιατί είχε έρθει εκκλησιαστική διαταγή να μην ταφεί ο Καζαντζάκης. Όταν θα το ‘παιρναν χαμπάρι οι Κρητικοί, θα έκαναν μεγάλες φασαρίες. Εγώ, ως παπάς, ένιωσα πολύ άσχημα. Η συνείδησή μου με πείραζε πολύ. Ήμουν παπάς. Δεν άντεχα να πάρω στον λαιμό μου τέτοιο άδικο».

Αυτά είπε ο παπα-Σταύρος, το 1972, δηλαδή 15 χρόνια μετά την κηδεία, στη δημοσιογράφο Ελένη Κατσουλάκη. Για 15 χρόνια δεν γνώριζε κανείς ποιος ήταν ο ιερέας που τέλεσε την κηδεία του Καζαντζάκη μέχρι που η δημοσιογράφος τον έπεισε ότι πρέπει να αποκαλύψει την ταυτότητά του.

 

 

Τρίτη 5 Νοεμβρίου 1957. Νέοι Κρήτες, τιμητική φρουρά στον τάφο του Νίκου Καζαντζάκη.

 

 

«Τον Νοέμβριο του 1957 ήμουν στρατιώτης και παπάς, και υπηρετούσα τη θητεία μου στο Ηράκλειο. Μια ημέρα πριν από την κηδεία του Καζαντζάκη ο διοικητής κάλεσε όλους τους στρατιωτικούς και έδωσε διαταγή να μη βγει κανείς έξω από το στρατόπεδο την Τρίτη 5 Νοεμβρίου. Εγώ όμως δεν άντεξα… Το ‘σκασα κρυφά. Πήρα αθόρυβα τα ράσα μου, έτρεξα στον Μαρτινέγκο και τον έθαψα. Όλοι νόμισαν ότι με έστειλε η Εκκλησία να τον κηδέψω. Είχαν δει και τον Μητροπολίτη Ευγένιο στον Άγιο Μηνά. Δεν ήξερε κανείς τι γινόταν στα παρασκήνια! Πέρασα από στρατιωτικό δικαστήριο και μπήκα φυλακή για έξι μήνες».

 

«Όσον αφορά τα βιβλία του Καζαντζάκη δεν είμαι εγώ άξιος να τον κρίνω», είχε δηλώσει το 1972 ο παπα-Σταύρος.

 

Ο παπα-Σταύρος τιμωρήθηκε επειδή το έσκασε από το στρατόπεδο την ημέρα της κηδείας. Ίσως δεν γνώριζαν τι ακριβώς είχε κάνει τις ώρες που έφυγε από τη μονάδα του, γιατί τότε η τιμωρία του μπορεί να ήταν αυστηρότερη.
«Δεν μπορούσα να αρνηθώ τα ιερά μυστήρια σ’ έναν βαφτισμένο χριστιανό, που δεν έκανε ποτέ κάτι ανήθικο ή εγκληματικό. Όσον αφορά τα βιβλία του δεν είμαι εγώ άξιος να τον κρίνω», είχε δηλώσει το 1972 ο παπα-Σταύρος.

 

***

 

Ο πατέρας Σταύρος Καρπαθιωτάκης άφησε την τελευταία του πνοή το Σάββατο 25 Αυγούστου 2018 σε ηλικία 86 χρόνων, στο σπίτι του στον Άι Γιάννη Κνωσού, στο Ηράκλειο.
Επρόκειτο για έναν άνθρωπο, που στάθηκε στο ύψος των περιστάσεων και με τη συνείδησή του καθαρή – αν και νεαρός τότε στρατιώτης – άσκησε τα καθήκοντά του ως ιερέας κηδεύοντας μία οικουμενική μορφή της λογοτεχνίας.

***

ΕΔΩ, Η ΚΗΔΕΙΑ ΤΟΥ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ

***

Παναγιώτης ΜήλαςΟ παπα-Σταύρος, που αποχαιρέτησε τον Καζαντζάκη, αγωνίστηκε για τη νίκη και έζησε παλικαρίσια
Περισσότερα

Φεστιβάλ Επιδαύρου 2018. Μπορεί να έπεσε η αυλαία, οι μνήμες όμως στηρίζονται σε γερά θεμέλια

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Του Παναγιώτη Μήλα

 

Άλλη μια χρονιά στην Επίδαυρο. Άλλη μια χρονιά που δεν έμοιαζε σε τίποτα με την προηγούμενη. Και φέτος είχαμε Αισχύλο, Αριστοφάνη, Σοφοκλή και Ευριπίδη. Όμως σε τίποτα αυτή η παρέα δεν θύμιζε την παρέα του Αριστοφάνη, του Σοφοκλή και του Ευριπίδη πριν από 49 χρόνια, τότε που για πρώτη φορά πήγα στο αργολικό θέατρο.

Μπορεί τα έργα και οι συγγραφείς να μην αλλάζουν, όμως αλλάζουν όλα τα άλλα, όπως επίσης αλλάζει και η συνταγή της μαγείας έτσι όπως τη φτιάχνουν σε κάθε παράσταση οι συντελεστές της.

 

Ήρεμο φως λίγο πριν αρχίσει η παράσταση στο Μικρό Θέατρο της Παλαιάς Επιδαύρου.

 

Αυτό το κείμενο δεν έχει απολογιστικό χαρακτήρα για το 2018. Οι αριθμοί των εισιτηρίων που κόπηκαν, το σύνολο των θεατών, οι εισπράξεις και κάθε ψυχρό μεν, απαραίτητο δε στοιχείο, είναι αντικείμενο ρεπορτάζ άλλων συναδέλφων.
Δική μου πρόθεση – μέσω αυτού του κειμένου – είναι ένα σφίξιμο του χεριού, μια ζεστή αγκαλιά, ένα ειλικρινές μπράβο και ένα τεράστιο ευχαριστώ σε όλους όσοι έδωσαν τον εαυτό τους στο χτίσιμο και του φετινού Φεστιβάλ της Επιδαύρου.
Παράλληλα άλλο ένα «νοερό» ευχαριστώ σε εκείνους και εκείνες που το 1969 πήραν μέρος στην πομπή των ηθοποιών από τα καμαρίνια ως την ορχήστρα του Θεάτρου.

 

***

 

Μοντέρνα και πολυτελή τουριστικά λεωφορεία για τη μεταφορά των θεατών από την Αθήνα στην Επίδαυρο.

 

ΜΕΤΑΦΟΡΑ

 

Σημαντική προσφορά για όσους είχαν προμηθευτεί εισιτήριο ήταν η προνομιακή μεταφορά προς και από το θέατρο με πούλμαν με κόστος 15 ευρώ για τους ενήλικες και 2 ευρώ για παιδιά μέχρι 10 ετών.

 

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ

 

Tο πρόγραμμα δημιουργικής απασχόλησης για παιδιά 4 έως 12 ετών, λειτούργησε για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά στην Επίδαυρο. Σκοπός είναι η δημιουργική απασχόληση των παιδιών κατά τη διάρκεια παρακολούθησης της παράστασης των κηδεμόνων. Τα εργαστήρια έχουν ως πυρήνα τους την απασχόληση των παιδιών μέσω του θεάτρου, της δημιουργικής κίνησης, της μουσικής και των εικαστικών τεχνών με πηγή έμπνευσης την τρέχουσα παράσταση που θα προσαρμόζεται στις ηλικιακές και γνωστικές ικανότητες του κάθε παιδιού.

 

Με προσοχή τα παιδιά κατασκευάζουν τα μικρά τους έργα τις ώρες της δημιουργικής απασχόλησης.

 

 

Η Τζωρτζίνα Κακουδάκη, υπεύθυνη Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου και η Αγγελική Τσάκωνα, θεατρολόγος – θεατροπαιδαγωγός, κράτησαν το τιμόνι.
Μαζί τους ως εμψυχωτές: Η Αναστασία Κόρδαρη διδακτορική φοιτήτρια. Η Έλενα Παπαρίζου, εκπαιδευτικός στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Η Μάρα Καλαντζή, πτυχιούχος του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών της Σχολής Καλών Τεχνών. H Άλκηστις Βασιλάκου, πτυχιούχος της σχολή Νηπιαγωγών της Πάτρας. Η Ελπίδα Κομιανού, τελειόφοιτος της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών – Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου.

 

ΠΩΛΗΤΗΡΙΑ ΦΕΣΤΙΒΑΛ

 

Φέτος δημιουργήθηκε μια «vintage» σειρά με ανατυπώσεις από παλαιότερα εικαστικά από το αρχείο του Φεστιβάλ. Ιστορικές αφίσες όπως από το πρώτο Φεστιβάλ Αθηνών, από το Φεστιβάλ Επιδαύρου του 1963 και πολλές άλλες που ανατυπώθηκαν για να θυμίσουν σε πολλούς και για να μάθουν σε περισσότερους την ξεχωριστή για την εποχή της αισθητική του Φεστιβάλ. Αντικείμενα – ακόμη και συλλεκτικής αξίας – μπορούσαμε να βρούμε στα πωλητήρια του Φεστιβάλ: Στη Μικρή και τη Μεγάλη Επίδαυρο, την Πειραιώς 260 αλλά και το Ηρώδειο. Εκεί βρήκαμε τη φετινή συλλογή από διάφορα προϊόντα όπως t-shirt με το εικαστικό του Φεστιβάλ, οικολογικές κούπες, τσάντες, βεντάλιες και αφίσες.

 

Καταπληκτικό θέαμα: Οι σπουδαστές του Λυκείου της Επιδαύρου. Ενθύμιον 2018.

 

 

ΛΥΚΕΙΟ ΕΠΙΔΑΥΡΟΥ

 

«Ψυχή», υπεύθυνη του Λυκείου Επιδαύρου και σύμβουλος εκπαιδευτικών προγραμμάτων του Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου η Τζωρτζίνα Κακουδάκη.

Ανάμεσα στους καθηγητές που δίδαξαν φέτος ήταν: Η ηθοποιός, σκηνοθέτις Mαρία Σμάεβιτς, η σκηνοθέτις και ιδρύτρια της ρηξικέλευθης ομάδας «Χορός Γυναικών», Μάρτα Γκουρνίτσκα, ο βραβευμένος Ταϊλανδός χορευτής και χορογράφος, Πίτσετ Κλαντσούν, η ηθοποιός και καθηγήτρια κινεζικής όπερας στη Θεατρική Ακαδημία της Σανγκάης, Χσυ Τζιαλί, o Ενρίκο Μποναβέρα, ηθοποιός του Πίκολο Τεάτρο του Μιλάνου, o Αμερικανός σκηνοθέτης και δάσκαλος υποκριτικής Ντέννις Χίλτον – Ράιντ, o δημιουργός του επιδραστικότερου θεατρικού οργανισμού στην Ινδία με κοινωνικοπολιτική δράση, Σαντζόι Γκανγκούλι. Επίσης η ηθοποιός, σκηνοθέτρια και συνεργάτρια του Τεάτρ ντε Κομπλισιτέ, Λίλο Μπάουρ, η χορεύτρια και χορογράφος Πατρίσια Απέργη, η ομάδα Griffón (Ιωάννα Πορτόλου, Γιάννης Νικολαΐδης, Σεσίλ Μικρούτσικου, Αντώνης Παλάσκας) και η σκηνοθέτρια Γεωργία Μαυραγάνη.

 

ΥΠΕΡΤΙΤΛΟΙ

 

Σε όλες τις παραστάσεις της Επιδαύρου, μεγάλης και μικρής, είχαμε υπέρτιτλους στα αγγλικά, αλλά και για πρώτη φορά στα ελληνικά για να καλύπτονται οι ανάγκες των κωφών θεατών. Αξιέπαινη ενέργεια!

 

ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ

 

Η Μαρία Παναγιωτοπούλου με τους συνεργάτες της έδωσε και φέτος τον δικό της αγώνα για να καλύψει τις ανάγκες και τις… παραξενιές των συναδέλφων της δημοσιογράφων.

Στην ίδια μάχη συμμετείχε και η Μάρθα Κοσκινά η οποία είχε ως όπλο της την άμεση ηλεκτρονική επικοινωνία με όλα τα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας.

 

ΤΑΞΙΘΕΣΙΑ

 

Πάντα, όπως κάθε χρόνο με αμεσότητα και ευγένεια η ομάδα των αγοριών και των κοριτσιών και στα δύο θέατρα προσφέρει τη βεβαιότητα για «καλή θέαση». Αν και έχει να κάνει με πολλούς κακομαθημένους που προσπαθούν να φωτογραφίσουν την ώρα της παράστασης ή που έχουν ανοιχτό το κινητό για να στέλνουν μηνύματα, η ομάδα των ταξιθετών δεν αφήνει περιθώρια και επιβάλει την τάξη χωρίς να κάνει εκπτώσεις.

Αξίζει να αναφερθεί η αύξηση του αριθμού των θεατών – ατόμων με ειδικές ανάγκες αλλά και των μεγαλύτερης ηλικίας θεατών οι οποίοι απολαμβάνουν την ιδιαίτερη φροντίδα των ταξιθετών. Το ενδιαφέρον αυτών των παιδιών έχει δημιουργήσει θετικό κλίμα σε όσους πρώτα δύσκολα αποφάσιζαν να φτάσουν στο Θέατρο του Πολυκλείτου.
Φέτος στη Μικρή Επίδαυρο είχαν τοποθετηθεί και ξύλινοι πάγκοι για να μπορούν όσοι θέλουν να κάθονται περιμένοντας το άνοιγμα της πόρτας.

Επίσης στη Μεγάλη Επίδαυρο, στις κερκίδες, είχε γίνει αρίθμηση στις σειρές έτσι ώστε να διευκολύνονται οι θεατές και να βρίσκουν γρήγορα τη θέση τους.

 

Αυτή είναι η φοβερή ομάδα του 2018. Αρχηγός του η πάντα χαμογελαστή Βαρβάρα Τσιπλάκου. Μαζί της είναι: Myrini Pond, Γιώργος Ρούμπος, Μάκης Νίκας, Βασιλική Μπινιάρη, Θεοδώρα Κουτσουδάκη, Maria Liatso, Κωνσταντίνος Μπέκας, Αγγελική Μελά, Νίκος Καψάλης, Κωνσταντίνα Μελά, Βιβί Κουτσιούρη, Δημήτρης Μελάς, Ελένη Καλούδη, Μαριάννα Λαμπράκου, Platonas Gavriilivis, Λεωνίδας Λιακόπουλος, Γεωργία Μίκου, Χρήστος Γεωργάς, Κατερίνα Νικολάου, Σοφία Μπαμπαλιάρου, Νίκος Βλαχοκυριάκος, Γιώργος Καφτάνης, Αγγελική Μπόγρη, Κωνσταντίνα Ιωάννου, Μανώλης Αντωνόπουλος, Χρήστος Καράς, Αφροδίτη Μαυρομματίδη, Αγγελική Μάρκου, Σοφία Κατσιγιάννη, Κατερίνα Μιχαήλ, Τάσος Κοντογιαννόπουλος, Μάνος Κονδύλης, Μαρία Αντωνοπούλου, Ζαχαρένια Τουρλούκη, Τάσος Βλαχογιώργος, Κωνσταντίνα Ανδριανοπούλου, Ελένη Τσαντήλα, Λήδα Δώδου, Χριστίνα Χουντάλα, Κώστας Καραμαδούκης, Μαρία Δημάκη, Ευγενία Ηλιάδη.

 

Η ομάδα της Βαρβάρας Τσιπλάκου και του Αντώνη Ράλλη σε κάθε παράσταση έδινε τον καλύτερο εαυτό της, τόσο στην είσοδο των θεατών όσο και στην έξοδο όπου η κακή συνήθεια των περισσοτέρων – να μην προτιμούν τις σκάλες αλλά να σκαρφαλώνουν – είχε προκαλέσει αρκετές φορές μικροατυχήματα. Ασφαλώς η παρουσία και της Βαρβάρας και του Αντώνη ήταν εγγύηση ότι όλα θα πάνε καλά, μιας και όλα ήταν υπό έλεγχο.

 

ΔΙΑΜΟΝΗ

 

Σαφώς η περιοχή διαθέτει – εδώ και πολλά χρόνια – άριστο προσωπικό σε όλους τους τομείς. Αυτό που άμεσα μου έρχεται στο νου όταν περνάω τη γέφυρα του Ισθμού και κατευθύνομαι στην Επίδαυρο, είναι κάποιες απαραίτητες στάσεις:

 

Σπάνια θέα προς την Παλαιά Επίδαυρο και το Μικρό Θέατρο από το μπαλκόνι του Stork.

 

-Πρώτα το «μπαλκόνι» της Παλαιάς Επιδαύρου, το Stork του κ. Ανδρέα Βασιλόπουλου. Όλα «σπιτικά» με βάση την οικογενειακή συνταγή: Χαμόγελο, ειλικρίνεια, άψογη εξυπηρέτηση. Το ίδιο ισχύει και για το νέο δημιούργημα της οικογένειας, το Akron Luxury Holidays το οποίο εξασφαλίζει ήσυχη διαμονή, καταπληκτική θέα, μια ανάσα από τη θάλασσα και μόλις ένα τέταρτο από το Αρχαίο Θέατρο.

-Ακολουθεί στην Παλιά Επίδαυρο, το ξενοδοχείο «Μαριαλένα». Καθαριότητα, προσωπικό και φιλοξενία είναι τα τρία χαρακτηριστικά του. Εκεί που ξεχωρίζει είναι το πρωινό του, πάντα με προϊόντα της αργολικής γης. Η κυρία Ελένη και η κυρία Μαρία δίνουν μαθήματα φιλοξενίας. Μόλις 8 χιλιόμετρα από το Θέατρο και 3-4 λεπτά από τη θάλασσα.

-Πάλι στην ίδια περιοχή, το «Ακρογιάλι» με τα θαλασσινά του και τον Νίκο Λαλιώτη από τότε που άνοιξε η Μικρή Επίδαυρος, το 1996. Μοναδικό στέκι και κατά τη διάρκεια του Αγροτουρισμού κάθε Ιούλιο, την εκδήλωση που δημιούργησε πριν από 20 χρόνια ο Χρήστος Λαμπράκης.

-Τέλος, στο Γιαλάσι, η «Μουριά» με την κυρία Δήμητρα και την «κουζίνα της μαμάς», ακριβώς δίπλα στη θάλασσα.

-Στη συνέχεια δεν υπάρχει άλλη επιλογή: Στο Λυγουριό, ο ιστορικός και διαχρονικός «Λεωνίδας» με την κυρία Κάκια Λιακοπούλου, τον Νίκο, τον Γιώργο, τη Σοφία και τα τέσσερα αγόρια της τρίτης γενιάς, δεν έχει αντίπαλο. Κάθε πιάτο και μια έκπληξη. Η ιστορία που άρχισε με τον κύριο Λεωνίδα συνεχίζεται. Και μόνο η «περιήγηση» στον φωτογραφικό θησαυρό που υπάρχει εδώ και χρόνια στους τοίχους, είναι μάθημα Ιστορίας.

 

*

 

Ταξιθέτριες και ταξιθέτες σε «θέση μάχης» περιμένουν να υποδεχτούν και να εξυπηρετήσουν τους θεατές.

 

ΠΑΡΑΛΙΓΟ ΓΚΑΦΑ…

 

Με την ακατάσχετη φλυαρία μου παρά λίγο να κάνω την γκάφα και να ξεχάσω αυτόν με τον οποίο θα έπρεπε να αρχίσω αυτό το θέμα: Τον καλλιτεχνικό διευθυντή του Φεστιβάλ Αθηνών – Επιδαύρου, τον Βαγγέλη Θεοδωρόπουλο. Θα μπορούσε κάποιος να πει πως είναι ένας διευθυντής όπως όλοι όσοι πέρασαν από το ίδιο πόστο. Ίσως ναι, όμως με μια σημαντική διαφορά που περικλείεται μόλις σε δύο λέξεις: Διευθυντής με «ανθρώπινο πρόσωπο». Αυτές οι δύο λέξεις τον διαφοροποιούν από κάθε προηγούμενο. Επίσης και κάτι άλλο πολύ σημαντικό: Ο Θεοδωρόπουλος δεν αναγγέλλει κάτι σήμερα και το υλοποιεί ύστερα από 3 χρόνια. Αναγγέλλει κάτι… χτες και το υλοποιεί σήμερα. Τόσο απλά… Αυτή είναι η ειδοποιός διαφορά.

 

***

 

ΝΑ ΘΥΜΗΘΟΥΜΕ ΕΚΕΙΝΟΥΣ ΠΟΥ ΕΠΑΙΞΑΝ ΣΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΟ 2018

 

*

Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου

Παρασκευή 29 και Σάββατο 30 Ιουνίου
Κώστας Τσιάνος
«Αχαρνείς», του Αριστοφάνη
Παίζουν: Πέτρος Φιλιππίδης, Παύλος Χαϊκάλης, Τάκης Παπαματθαίου, Πυγμαλίων Δαδακαρίδης και 15μελής χορός
Απόδοση – Σκηνοθεσία: Κώστας Τσιάνος
Χορογραφίες: Έλενα Γεροδήμου, Κώστας Τσιάνος
Σκηνογραφία – Κοστούμια: Γιάννης Μετζικώφ
Μουσική: Γιώργος Ανδρέου
Μουσική διδασκαλία: Παναγιώτης Τσεβάς
Βοηθός σκηνοθέτη: Λουκία Στεργίου
Artwork – Σχεδιασμός προγράμματος: Κάρολος Πορφύρης
Φωτογραφίες παράστασης: Ιωάννα Χατζηανδρέου
Παίζουν: Πέτρος Φιλιππίδης, Παύλος Χαϊκάλης, Κώστας Κόκλας, Ιωάννης Παπαζήσης, Τάκης Παπαματθαίου
Χορός: Νίκος Βατικιώτης, Αλέξανδρος Ζουγανέλης, Παναγιώτης Καμμένος, Παναγιώτης Κατσώλης, Κωνσταντίνος Κοράκης, Βαγγέλης Κυπαρίσσης, Ηρακλής Κωστάκης, Αλκιβιάδης Μαγγόνας, Παύλος Παυλίδης, Μάριος Πετκίδης, Γρηγόρης Σταμούλης, Γιώργος Τσουρουνάκης, Χάρης Φλέουρας, Χάρης Χιώτης

*

Παρασκευή 6 και Σάββατο 7 Ιουλίου
«Αγαμέμνων», του Αισχύλου
Μετάφραση: Γιώργος Μπλάνας
Σκηνοθεσία: Τσέζαρις Γκραουζίνις
Σκηνικά – κουστούμια: Κέννυ ΜακΛέλλαν
Μουσική – Μουσική διδασκαλία: Χάρης Πεγιάζης
Κίνηση: Έντι Λάμε
Φωτισμοί: Αλέκος Γιάνναρος
Βοηθός σκηνοθέτη: Συγκλητική Βλαχάκη
Σύμβουλος δραματουργίας: Παναγιώτης Σκούρας
Παίζουν: Μαρία Πρωτόπαππα, Γιάννης Στάνκογλου, Αργύρης Πανταζάρας, Ιώβη Φραγκάτου και ο Θοδωρής Κατσαφάδος
Χορός: Μάρκος Γέττος, Δημήτρης Γεωργιάδης, Τάσος Θεοφιλάτος, Πανάγος Ιωακείμ, Δημήτρης Καραβιώτης, Ηλίας Μενάγιερ, Δημήτρης Μηλιώτης, Αλέξανδρος Μούκανος, Αλέξανδρος Μπαλαμώτης, Βασίλης Παπαγεωργίου, Κλέαρχος Παπαγεωργίου, Γιώργος Παπανδρέου
Διεύθυνση παραγωγής: Αναστασία Καβαλάρη
Επικοινωνία: Ανζελίκα Καψαμπέλη
Καλλιτεχνική διεύθυνση Stefi Productions: Αλίκη Δανέζη Knutsen
Promo photos: Τάσος Θώμογλου
Τρέιλερ: Πάτροκλος Σκαφίδας
Παραγωγή: Φεστιβάλ Αθηνών & Επιδαύρου – Stefi & Lynx Productions / Arcadia Media – ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ Κοζάνης – ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ Βέροιας

*

Παρασκευή 13 και Σάββατο 14 Ιουλίου
Εθνικό Θέατρο
«Πλούτος», του Αριστοφάνη
Διασκευή – Σκηνοθεσία: Νικίτα Μιλιβόγεβιτς
Μετάφραση στα ελληνικά – Βοηθός σκηνοθέτη: Ισμήνη Ραντούλοβιτς
Προσαρμογή κειμένου – Πρωτότυποι στίχοι τραγουδιών: Γιάννης Αστερής
Σκηνικά: Κέννυ ΜακΛέλλαν
Κοστούμια: Marina Medenica
Συνθέτης: Άγγελος Τριανταφύλλου
Φωτιστής: Αλέκος Αναστασίου
Χορογράφος: Αμάλια Μπένετ
Ερμηνεύουν: Γιώργος Γάλλος (Χρεμύλος), Στέλιος Ιακωβίδης (Καρίων), Βασίλης Χαραλαμπόπουλος (Πλούτος), Μάνος Βακούσης (Βλεψίδημος), Γαλήνη Χατζηπασχάλη (Πενία), Γιάννης Κότσιφας (Ασκληπιός/Χορός), Κώστας Κορωναίος (Γυναίκα Χρεμύλου / Δίκαιος / Χορός), Μιχάλης Τιτόπουλος (Συκοφάντης / Ερμής / Χορός), Μαρία Διακοπαναγιώτου (Γυναίκα / Χορός), και χορός μουσικών από την Ορχήστρα του Εθνικού Θεάτρου του Βελιγραδίου

*

Στη Μικρή Επίδαυρο οι ταξιθέτριεςπανέτοιμες…

 

Παρασκευή 20 και Σάββατο 21 Ιουλίου
Εθνικό Θέατρο
«Ηλέκτρα» του Σοφοκλή
Μετάφραση: Γιώργος Χειμωνάς
Σκηνοθεσία: Θάνος Παπακωνσταντίνου
Σκηνικά – Κοστούμια: Νίκη Ψυχογιού
Φωτισμοί: Χριστίνα Θανάσουλα
Μουσική: Δημήτρης Σκύλλας
Χορογραφία: Χαρά Κότσαλη
Βοηθός σκηνοθέτη Α΄: Μάριος Παναγιώτου
Βοηθός σκηνοθέτη Β΄: Βασίλης Βηλαράς
Βοηθός σκηνογράφου/ενδυματολόγου: Κωνσταντίνα Παπακωνσταντίνου
Ερμηνεύουν: Αλεξία Καλτσίκη (Ηλέκτρα), Μαρία Ναυπλιώτου (Κλυταιμνήστρα), Αλέξανδρος Μαυρόπουλος (Ορέστης), Χρήστος Λούλης (Αίγισθος), Ελένη Μολέσκη (Χρυσόθεμις), Μάριος Παναγιώτου (Πυλάδης), Νίκος Χατζόπουλος (Παιδαγωγός)
Χορός: Ασημίνα Αναστασοπούλου, Σοφία Αντωνίου, Ιωάννα Δεμερτζίδου, Νάντια Κατσούρα, Ελένη Κουτσιούμπα, Κλεοπάτρα Μάρκου, Μαρία Μηνά, Ιωάννα Μιχαλά, Τζωρτζίνα Παλαιοθεοδώρου, Νάνσυ Σιδέρη, Καλλιόπη Σίμου, Δανάη Τίκου

*

Παρασκευή 27 και Σάββατο 28 Ιουλίου
«Θεσμοφοριάζουσες», του Αριστοφάνη
Μετάφραση: Παντελής Μπουκάλας
Σκηνοθεσία: Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος
Μουσική: Νίκος Κυπουργός
Κοστούμια: Άγγελος Μέντης
Σκηνικά: Μαγδαληνή Αυγερινού
Χορογραφίες: Σεσίλ Μικρούτσικου
Σχεδιασμός φωτισμών: Σάκης Μπιρμπίλης
Βοηθός Σκηνοθέτη: Παντελής Δεντάκης
Βοηθός σκηνογράφου: Τζίνα Ηλιοπούλου
Βοηθός ενδυματολόγου: Σεμίνα Λανταβού
Μουσική διδασκαλία: Αναστάσης Σαρακατσάνος
Παίζουν:
Μάκης Παπαδημητρίου (Μνησίλοχος)
Οδυσσέας Παπασπηλιόπουλος (Ευριπίδης)
Γιώργος Χρυσοστόμου (Αγάθωνας, Tοξότης)
Νάντια Κοντογεώργη (Μίκα)
Ελένη Ουζουνίδου (Κηρύκαινα)
Άνδρη Θεοδότου (Κρίτυλλα)
Μαρία Κατσανδρή (Φιλίστη)
Γιώργος Παπαγεωργίου (Υπηρέτης του Αγάθωνα, Κλεισθένης)
Χορός:
Βαλέρια Δημητριάδου, Ειρήνη Μακρή, Κατερίνα Μαούτσου, Ίριδα Μάρα, Φραγκίσκη Μουστάκη, Ελένη Μπούκλη, Ηλέκτρα Σαρρή, Νατάσα Σφενδυλάκη, Αντιγόνη Φρυδά
Μουσικοί επί σκηνής: Σοφία Κακουλίδου, Αναστάσης Σαρακατσάνος, Γιώτα Παναγή

*

«Ορέστης». Οι ηθοποιοί επί σκηνής μισή ώρα πριν αρχίσει η παράσταση. Οι ταξιθέτριες εν δράσει…

 

 

Παρασκευή 3 και Σάββατο 4 Αυγούστου
Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος – Γιάννης Αναστασάκης
«Ορέστης» του Ευριπίδη
Μετάφραση: Γιώργος Μπλάνας
Σκηνοθεσία: Γιάννης Αναστασάκης
Σκηνικά – Κοστούμια: Γιάννης Θαβώρης
Μουσική: Μπάμπης Παπαδόπουλος
Κίνηση: Αλέξης Τσιάμογλου
Φωτισμοί: Λευτέρης Παυλόπουλος
Μουσική διδασκαλία: Νίκος Βουδούρης
Boηθός σκηνοθέτη: Σαμψών Φύτρος
Βοηθός σκηνογράφου: Ελίνα Ευταξία
Φωτογράφιση παράστασης: Τάσος Θώμογλου
Οργάνωση παραγωγής: Marleen Verschuuren
Παίζουν με αλφαβητική σειρά: Ιωάννα Κολλιοπούλου (Ηλέκτρα), Δάφνη Λαμπρόγιαννη (Ελένη), Νικόλας Μαραγκόπουλος (Αγγελιοφόρος), Δημήτρης Μορφακίδης (Πυλάδης), Δημοσθένης Παπαδόπουλος (Απόλλωνας), Μαριάννα Πουρέγκα (Ερμιόνη), Κώστας Σαντάς (Τυνδάρεως), Χρήστος Στέργιογλου (Τρώας), Χριστόδουλος Στυλιανού (Μενέλαος), Χρίστος Στυλιανού (Ορέστης)
Χορός: Ελευθερία Αγγελίτσα, Μομώ Βλάχου, Στελλίνα Βογιατζή, Αναστασία Εξηνταβελόνη, Παυλίνα Ζάχρα, Μαρία Κωνσταντά, Χριστίνα Παπατριανταφύλλου, Μαρία Πετεβή, Ελίνα Ρίζου, Εύη Σαρμή, Χριστίνα Χριστοδούλου, Στυλιανή Ψαρουδάκη

*

Παρασκευή 10 και Σάββατο 11 Αυγούστου
Κώστας Φιλίππογλου
«Βάτραχοι» του Αριστοφάνη
Μετάφραση: Γιώργος Μπλάνας
Σκηνοθεσία: Κώστας Φιλίππογλου
Βοηθός σκηνοθέτρια: Γιώτα Σερεμέτη
Βοηθός σκηνοθέτη: Σήλια Κόη
Σκηνικά – Κοστούμια: Τέλης Καρανάνος, Αλεξάνδρα Σιάφκου
Κίνηση: Σοφία Πάσχου
Μουσική: Νίκος Γαλενιανός
Σχεδιασμός φωτισμών: Νίκος Βλασόπουλος
Φωτογραφίες: Πάνος Γιαννακόπουλος
Προβολή – Επικοινωνία: Νταίζη Λεμπέση
Παίζουν με σειρά εμφάνισης: Λάκης Λαζόπουλος, Σοφία Φιλιππίδου, Δημήτρης Πιατάς και ο Αντώνης Καφετζόπουλος
Μαζί τους οι: Άννα Καλαϊτζίδου, Γιάννης Στεφόπουλος, Γιώργος Συμεωνίδης, Εριφύλη Στεφανίδου, Τάσος Δημητρόπουλος, Γιάννης Γιαννούλης, Δημήτρης Δρόσος, Ειρήνη Μπούνταλη, Φοίβος Συμεωνίδης, Χρήστος Κοντογεώργης, Αλέξανδρος Χρυσανθόπουλος
Μουσικοί – περφόρμερ: Σταμάτης Πασόπουλος, Christoph Blum
Στον χορό συμμετέχει όλος ο θίασος

*

Παρασκευή 17 και Σάββατο 18 Αυγούστου
«Οιδίπους επί Κολωνώ», του Σοφοκλή
Σκηνοθεσία – Σκηνικά: Γιάννης Κόκκος
Μετάφραση στα ιταλικά: Federico Condello
Συνεργαζόμενος σκηνοθέτης: Alfio Scuderi
Καλλιτεχνικός συνεργάτης: Annick Blancard
Βοηθός σκηνοθέτη: Stephan Grögler
Μουσική: Αλέξανδρος Μαρκέας
Κοστούμια: Paola Mariani
Φωτισμοί: Giuseppe Di Iorio
Ερμηνεύουν: Massimo De Francovich (Οιδίποδας), Sebastiano Lo Monaco (Θησέας), Roberta Caronia (Αντιγόνη), Stefano Santospago (Κρέοντας), Fabrizio Falco (Πολυνείκης), Eleonora De Luca (Ισμήνη), Danilo Nigrelli (Άγγελος), Sergio Mancinelli (Ξένος), Davide Sbrogiò (Κορυφαίος)
Χορός γερόντων: Massimo Cimaglia, Francesco Di Lorenzo, Lorenzo Falletti, Eugenio Santovito, Carlo Vitiello, La Vecchia Tatu
Χορός νέων: Tommaso Garrè, Salvatore Ventura, Emanuele Carlino, Federico Mosca, Danilo Carciolo
Χορός στρατιωτών: Alessandro Accardi, Mauro Cappello, Antonino Cicero Santaelena, Alessandro di Feliciantonio, Giacomo Lisoni, Andrea Maiorca, Riccardo Rizzo, William Caruso, Roberto Mulia, Salvatore Pappalardo, Stefano Pavone
Χορός γυναικών: Guilia Oliva, Chiara Ciancola, Vittoria Scuderi, Maria Chiara Pellitteri, Miriam Scala, Greta D’ Antonio, Noemi Scaffidi, Silvia Trigona, Guilia Messina, Silvia Messina, Federica Gurrieri, Adele di Bella, Alba Sofia Vella, Guilia Antille, Gabriella Zito
Γριές: Lucia Imprescia, Lisi Giusi

 

*

 

Αρκετοί πάγκοι, στον χώρο αναμονής στο Θέατρο της Παλαιάς Επιδαύρου.

 

ΝΑ ΘΥΜΗΘΟΥΜΕ ΕΚΕΙΝΟΥΣ ΠΟΥ ΕΠΑΙΞΑΝ ΣΤΟ ΜΙΚΡΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΟ 2018

*

Παρασκευή 6 και Σάββατο 7 Ιουλίου
«Χοηφόροι», του Αισχύλου
Σκηνοθεσία: Αργυρώ Χιώτη
Μετάφραση: Θανάσης Βαλτινός
Δραματουργία: Ομάδα VASISTAS, Ευθύμης Θέου
Φωτισμοί: Τάσος Παλαιορούτας
Μουσική: Jan Van de Engel
Κοστούμια: Ηρώ Βαγιώτη, σε συνεργασία με την Ματίνα Μέγκλα
Βοηθός σκηνοθέτη: Γκέλυ Καλαμπάκα
Καλλιτεχνικός συνεργάτης: Ariane Labed
Επιμέλεια σκηνικού χώρου: Εύα Μανιδάκη
Κατασκευή μουσικών οργάνων: Αντώνης Χατζηπέρογλου
Σύμβουλος δραματουργίας: Νίκος Α. Παναγιωτόπουλος
Παίζουν: Εύη Σαουλίδου, Ευδοξία Ανδρουλιδάκη, Αινείας Τσαμάτης, Αντώνης Αντωνόπουλος, Φιντέλ Ταλαμπούκας, Ματίνα Περγιουδάκη, Γιάννης Κλίνης, Τζωρτζίνα Χρυσκιώτη, Ελένη Βεργέτη, Δημήτρης Κοντός, Αργυρώ Χιώτη

*

Παρασκευή 20 και Σάββατο 21 Ιουλίου
«Αντιγόνη», του Σοφοκλή
Μετάφραση – Δραματουργία: Νίκος Α. Παναγιωτόπουλος
Σκηνοθεσία: Κωνσταντίνος Ντέλλας
Σκηνογραφία: Ανδρέας Σκούρτης
Ενδυματολογική επιμέλεια: Κωνσταντίνα Μαρδίκη
Πρωτότυπη μουσική: Αλέξανδρος Κτιστάκης
Σχεδιασμός φωτισμών: Παναγιώτης Λαμπής
Βοηθός σκηνογράφου: Βιβιάννα Χιωτίνη
Boηθός σκηνοθέτη – Επιμέλεια κίνησης: Aνδρονίκη Μαραθάκη
Eπικοινωνία: Μαρία Κωνσταντοπούλου
Παίζουν: Θανάσης Δόβρης, Κωνσταντίνος Ντέλλας, Φανή Παναγιωτίδου, Μαρία Παρασύρη, Δέσποινα Ντορίνα Ρεμεδιάκη, Ευθύμης Χαλκίδης
Σχεδιασμός παραγωγής: Kωνσταντίνος Σακκάς
Οργάνωση – Συντονισμός παραγωγής: Mαρία Βασαριώτου
Εκτέλεση παραγωγής: Ιωάννα Βενετάκη
Οργάνωση παραγωγής: Delta Pi
Στην παράσταση συμμετέχουν: Οι μαθητές / απόφοιτοι του Μουσικού Σχολείου Πτολεμαΐδας: Χριστόδουλος Αναγνωστόπουλος, Στυλιανός Βλαχοδήμος, Δημήτρης Μεντεσίδης, Χρήστος Zγούρoς – Μαθητές του Γυμνασίου Λυγουριού, Δήμου Επιδαύρου – Μέλη του ΚΑΠΗ Δήμου Επιδαύρου
Στην προετοιμασία και κατασκευή του σκηνικού συμμετείχαν οι σπουδαστές της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών, του τομέα ζωγραφικής: Κωνσταντίνος Βαλιουτής, Μαρίνα Μαρκουλή, Λυδία Μαρία Ξύγγη.

*

Παρασκευή 3 και Σάββατο 4 Αυγούστου
Μάρθα Φριντζήλα
«Προμηθέας Δεσμώτης», του Αισχύλου
Μετάφραση: Νικολέττα Φριντζήλα
Σκηνοθεσία: Μάρθα Φριντζήλα
Σκηνικό – Μουσική: Βασίλης Μαντζούκης
Σχεδιασμός φωτισμού: Felice Ross
Κοστούμια: Ηλιάννα Σκουλάκη, Baumstrasse team
Κατασκευές, μάσκες: Camilo Bentancor, Baumstrasse team
Κίνηση: Εμμανουέλα Κορκή
Βοηθοί σκηνοθέτη: Μιχάλης Πανάδης, Θεανώ Μεταξά, Γιώργος Βουρδαμής Μαυρογένης, Βάσια Μπάλλα
Διεύθυνση παραγωγής: Ιωάννα Νασιοπούλου
Επιστημονικός συνεργάτης: Ιωσήφ Βιβιλάκης
Παίζουν: Νίκος Καραθάνος (Προμηθέας), Κόρα Καρβούνη (Ιώ), Γιώργος Βουρδαμής Μαυρογένης (Κράτος και Βία), Κώστας Βασαρδάνης (Ήφαιστος, Ερμής), Μιχάλης Πανάδης (Ωκεανός)
Χορός Ωκεανίδων: Fonέs (σε διδασκαλία Μαρίνας Σάττι): Ευγενία Λιάκου, Ερασμία Μαρκίδη, Έλενα Παπαδημητρίου, Ελένη Ποζατζίδου, Βιργινία Φραγκούλατζη, Μαρία Νίκα
Μουσικοί: Βασίλης Μαντζούκης, Παναγιώτης Μανουηλίδης
Συμμετέχουν η χορωδία του Baumstrasse και σπουδαστές του Αττικού Σχολείου και του Λυκείου Επιδαύρου.

*

Ξημέρωμα στο Αρχαίο Στάδιο της Επιδαύρου. Οι ταξιθέτριες σε στάση αναμονής…

 

ΝΑ ΘΥΜΗΘΟΥΜΕ ΕΚΕΙΝΟΥΣ ΠΟΥ ΕΠΑΙΞΑΝ ΣΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΣΤΑΔΙΟ ΤΟ 2018

*

Παρασκευή 13 και Σάββατο 14 Ιουλίου
«Ευμενίδες», του Αισχύλου
Μετάφραση: Δημήτρης Δημητριάδης. Σύλληψη – σκηνοθεσία – ερμηνεία: Στεφανία Γουλιώτη, Καλλιτεχνική συνεργασία: Σύλβια Λιούλιου • Σχεδιασμός ήχου: Δημήτρης Καμαρωτός.

*

ΛΥΚΕΙΟ ΕΠΙΔΑΥΡΟΥ

*

Διεθνές θερινό σχολείο αρχαίου δράματος. Παραστάσεις με τη συμμετοχή των σπουδαστών του Λυκείου.
Στο Μικρό Θέατρο της Αρχαίας Επιδαύρου, η Πατρίσια Απέργη με τους Αερίτες.
Στο Αρχαίο Θέατρο της Επιδαύρου. «Εκπαιδεύοντας το κοινό στο αρχαίο δράμα» με τους: Ιωάννα Πορτόλου, Γιάννη Νικολαΐδης, Σεσίλ Μικρούτσικου – Ομάδα Griffon.

 

***

 

Οι υπέρτιτλοι και στα αγγλικά και στα ελληνικά. Μια καινοτομία που σχολιάσθηκε θετικά.

 

ΝΑ ΘΥΜΗΘΟΥΜΕ ΚΑΙ ΕΚΕΙΝΟΥΣ ΠΟΥ ΕΠΑΙΞΑΝ ΣΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΟ 1969

Κυριακή 29 Ιουνίου
και Κυριακή 27 Ιουλίου 1969
Εθνικό Θέατρο
«Βάκχαι»
Συγγραφέας: Ευριπίδης
Μετάφραση: Παντελής Πρεβελάκης
Συντελεστές
Σκηνοθεσία: Αλέξης Σολομός
Σκηνογραφία: Γιώργος Βακαλό
Ενδυματολόγος: Γιώργος Βακαλό
Μουσική σύνθεση: Στέφανος Βασιλειάδης
Μουσική διδασκαλία: Στέφανος Βασιλειάδης
Συνθέτης: Μάνος Χατζιδάκις
Χορογράφος: Αγάπη Ευαγγελίδη
Βοηθός σκηνοθέτης: Στέλιος Παπαδάκης
Διανομή
Διόνυσος, Βασίλης Κανάκης
Τειρεσίας, Άγγελος Γιαννούλης
Κάδμος, Γκίκας Μπινιάρης
Πενθεύς, Νίκος Τζόγιας
Θεράπων, Σταύρος Ρωμανός
Βοσκός, Γιάννης Αργύρης
Άγγελος, Τάκης Βουλαλάς
Αγαύη, Ελένη Χατζηαργύρη
Α΄ Κορυφαία, Πίτσα Καπιτσινέα
Κορυφαία, Φωτεινή Μανέτα
Κορυφαία, Αντιγόνη Γλυκοφρύδη
Κορυφαία, Μάτα Μιχαλαρέα
Κορυφαία, Ρίκα Σηφάκη
Χορός, Δήμητρα Βολωνίνη
Χορός, Νίνα Σγουρίδου
Χορός, Ηρώ Μπιφέρνου
Χορός, Ρίτα Σακιώτου
Χορός, Μ. Βασιλείου
Χορός, Άρτεμις Τσάρμη
Χορός, Χριστίνα Κουτσουδάκη
Χορός, Μαρία Δημητριάδου
Χορός, Μίκα Φλωρά
Χορός, Ελευθερία Καραγιαννίδου
Χορός, Λόυσκα Αβαγιανού
Χορός, Παναγιώτα Χατζηγιαννάκη
Χορός, Μ. Παπακωνσταντίνου
Χορός, Μαρία Μπερτούμη
Χορός, Σοφία Σπυράτου

 

***

 

Τελευταίος έλεγχος στα μικρόφωνα από τη γάτα της Επιδαύρου…

 

Κυριακή 6 Ιουλίου
και Κυριακή 3 Αυγούστου 1969
Εθνικό Θέατρο
«Αντιγόνη»
Συγγραφέας: Σοφοκλής
Μετάφραση: Ιωάννης Γρυπάρης
Συντελεστές
Σκηνοθεσία: Λάμπρος Κωστόπουλος
Σκηνογραφία: Κλεόβουλος Κλώνης
Ενδυματολόγος: Κλεόβουλος Κλώνης
Συνθέτης: Δημήτρης Δραγατάκης
Χορογράφος: Ελευθερία Μιλήση
Μουσική διδασκαλία: Στέφανος Βασιλειάδης
βοηθός σκηνογράφου: Λαλούλα Χρυσικοπούλου
Διανομή
Αντιγόνη, Βέρα Ζαβιτσιάνου
Αντιγόνη, Έλλη Βοζικιάδου
Αντιγόνη, Ζέτα Κονδύλη
Ισμήνη, Μαρία Σκούντζου
Ισμήνη, Ράνια Οικονομίδου
Κρέων, Γρηγόρης Βαφιάς
Φύλαξ, Θόδωρος Μορίδης
Αίμων, Θάνος Λειβαδίτης
Αίμων, Γιώργος Βουτσίνος
Τειρεσίας, Γκίκας Μπινιάρης
Άγγελος, Νίκος Παπακωνσταντίνου
Άγγελος, Νίκος Δενδρινός
Ευρυδίκη, Όλγα Τουρνάκη
Ευρυδίκη, Αντιγόνη Γλυκοφρύδη
Α΄ Κορυφαίος, Κώστας Κοσμόπουλος
Β΄ Κορυφαίος, Θόδωρος Δημήτριεφ
Γ΄ Κορυφαίος, Κώστας Κοκκάκης
Κορυφαίος, Γιώργος Γεωργίου
Κορυφαίος, Κώστας Σκαρλής
Κορυφαίος, Θάνος Δαδινόπουλος
Κορυφαίος, Θόδωρος Συριώτης
Κορυφαίος, Χριστόφορος Καζαντζίδης
Χορός, Θάνος Αρώνης
Χορός, Μιχάλης Μαραγκάκης
Χορός, Δημήτρης Δαμαλάς
Χορός, Κώστας Φραγκόπουλος
Χορός, Κώστας Ρήγας
Χορός, Μπάμπης Γιωτόπουλος
Χορός, Π. Παναγιωτόπουλος
Χορός, Γ. Χριστοδουλάκης
Χορός, Γιώργος Παληός
Χορός, Νίκος Διονυσόπουλος
Χορός, Χρήστος Κωνσταντόπουλος
Χορός, Κώστας Καγξίδης
Χορός, Δημήτρης Μιχαηλίδης
Χορός, Σπύρος Λουκάς

***

Κυριακή 13 Ιουλίου 1969
Εθνικό Θέατρο
Επανάληψη της παράστασης του 1957
«Λυσιστράτη»
Συγγραφέας: Αριστοφάνης
Μετάφραση: Θρασύβουλος Σταύρου
Συντελεστές
Σκηνοθεσία: Αλέξης Σολομός
Σκηνογραφία: Γιώργος Βακαλό
Ενδυματολόγος: Γιώργος Βακαλό
Συνθέτης: Μάνος Χατζιδάκις
Χορογράφος: Τατιάνα Βαρούτη
Μουσική διεύθυνση: Μάνος Χατζιδάκις
Νέα Διανομή
Λυσιστράτη, Μαίρη Αρώνη
Κλεονίκη, Ελένη Χαλκούση
Μυρρίνη, Πόπη Παπαδάκη
Λαμπιτώ, Πίτσα Καπιτσινέα
Βοιωτή, Μυρσίνη Σαντοριναίου
Κορινθία, Ευαγγελία Σαμιωτάκη
Πρόβουλος, Παντελής Ζερβός
Κινησίας, Θεόδωρος Σαρρής
Σπαρτιάτης, Άρης Βλαχόπουλος
Κήρυκας, Σταύρος Ρωμανός
Α΄ Κορυφαία, Βέρα Δεληγιάννη
Α΄ Κορυφαίος, Μιχάλης Καλογιάννης
Συμφιλίωσις, Μάτα Μιχαλαρέα
Κορυφαία, Ρίκα Σηφάκη
Κορυφαία, Μαρία Σκούντζου
Χορός γυναικών: Ηρ. Μπιφέρνου, Άννυ Πασπάτη, Ρ. Δημητριάδου, Γ. Γαβαλά, Ρ. Σακκιώτου, Ράνια Οικονομίδου, Ρ. Καπετανάκη, Ε. Σένκε, Α. Τσάρμη, Δ. Διακάτου, Ηλ. Κωνσταντίνου, Χρ. Κουτσουδάκη, Μ. Δημητριάδου, Ε. Καραγιαννίδου, Μ. Φλώρα, Ν. Βορέα, Α. Αβαγιανού, Α. Διαμαντοπούλου, Τ. Χατζηγιαννάκη, Μ. Παπακωνσταντίνου, Μ. Μπερτούμη, Σ. Σπυράτου.
Κορυφαίοι: Κ. Κοκκκάκης, Θ. Ανδριακόπουλος, Γ. Γεωργίου, Θ. Δημήτριεφ, Κ. Σκαρλής, Θ. Δαδινόπουλος.
Χορός: Θ. Συριώτης, Τ. Βουλαλάς, Χρηστ. Καζαντζίδης, Θ. Αρώνης, Μ. Μαραγκάκης, Δ. Δαμαλάς, Γ. Βουτσίνος, Κ. Φραγκόπουλος, Κ. Ρήγας, Χ. Γιωτόπουλος, Π. Παναγιωτόπουλος, Γ. Χριστοδουλάκης, Γ. Παληός, Χρ. Κωνσταντόπουλος, Ν. Διονυσόπουλος, Κ. Καγξίδης, Δ. Μιχαηλίδης, Σ. Λουκάς.
Μουσική διδασκαλία: Στέφανος Βασιλειάδης
Βοηθός Σκηνοθέτης: Στέλιος Παπαδάκης

 

***

 

Εμφανής και κατατοπιστική η αρίθμηση κάθε σειράς στα σκαλοπάτια ανόδου.

 

Κυριακή 20 Ιουλίου
και Κυριακή 10 Αυγούστου 1969
Εθνικό Θέατρο
«Ηλέκτρα»
Συγγραφέας: Ευριπίδης
Μετάφραση: Τάσος Ρούσσος
Συντελεστές
Σκηνοθεσία: Τάκης Μουζενίδης
Σκηνογραφία: Παύλος Μαντούδης
Ενδυματολόγος: Παύλος Μαντούδης
Συνθέτης: Αντίοχος Ευαγγελάτος
Χορογράφος: Μαρία Μ. Χορς
Μουσική διδασκαλία: Στέφανος Βασιλειάδης
Βοηθός σκηνοθέτη: Μαίρη Βοσταντζή
Διανομή
Γεωργός, Στέλιος Βόκοβιτς
Ηλέκτρα, Ελένη Χατζηαργύρη
Ηλέκτρα, Όλγα Τουρνάκη
Ορέστης, Νίκος Καζής
Γέρων, Άγγελος Γιαννούλης
Γέρων, Βασίλης Παπανίκας
Άγγελος, Βασίλης Κανάκης
Κλυταιμνήστρα, Κάκια Παναγιώτου
Κλυταιμνήστρα, Πίτσα Καπιτσινέα
Διόσκουρος, Θόδωρος Δημήτριεφ
Διόσκουρος, Θόδωρος Συριώτης
Α΄ Κορυφαία, Ζέτα Κονδύλη
Κορυφαία, Λευκή Βεντουράτου
Κορυφαία, Χρυσούλα Καριώρη
Κορυφαία, Ελένη Ρήγα
Χορός, Βεατρίκη Δεληγιάννη
Χορός, Φλώρα Κωστοπούλου
Χορός, Τζένη Μιχαηλίδου
Χορός, Έλλη Κωνσταντίνου
Χορός, Άννυ Πασπάτη
Χορός, Γιούλη Γαβαλά
Χορός, Ρένα Δημητριάδου
Χορός, Ράνια Οικονομίδου
Χορός, Ρεγγίνα Καπετανάκη
Χορός, Ελίζα Σένκε
Χορός, Ηλέκτρα Κωνσταντίνου
Χορός, Διονυσία Διακάτου
Χορός, Νίκη Βορέα
Χορός, Αλεξάνδρα Διαμαντοπούλου

***

Η γάτα της τέχνης τριγυρίζει παντού, ψάχνει και καταγράφει. Μπαίνει στις μισάνοιχτες κουίντες, σε προσκήνιο και παρασκήνιο απολαμβάνοντας τη ζωή μέσα από την τέχνη. Δουλειά της να σας ενημερώνει για ό,τι παίζεται και πιθανόν να σας αρέσει…

 

Παναγιώτης ΜήλαςΦεστιβάλ Επιδαύρου 2018. Μπορεί να έπεσε η αυλαία, οι μνήμες όμως στηρίζονται σε γερά θεμέλια
Περισσότερα

«Έτος Δημήτρη Ψαθά» με τη Μαντάμ Σουσού, τον θρυλικό Τιμολέοντα Φανφάρα και τον Ψευτοθόδωρο

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Του Παναγιώτη Μήλα

 

Ο Βασίλης Βασιλάκης, η κυρία Φαρλάκου, ο ποιητής Φανφάρας, ο βουλευτής Θεόφιλος Φερέκης, η Πίτσα Κίτσα, ο Θεόδωρος Πάρλας ή Ψευτοθόδωρος, ο Μηνάς Καντακουζηνός, ο Παναγιωτάκης, ο Ζωρζ και η Πυργοδέσποινα του Μπύθουλα στήνουν μια μεγάλη γιορτή, ένα σουαρέ για να τιμήσουν τον «μπαμπά» τους Δημήτρη Ψαθά…

 

Σαράντα χρόνια πέρασαν από τότε που ο Ψαθάς έδωσε το τελευταίο του χειρόγραφο, όμως τα κείμενά του παραμένουν τόσο φρέσκα σαν να τα έγραψε μόλις χτες. Αυτό κανείς δεν μπορεί να το αμφισβητήσει, αντιθέτως τα γεγονότα που συμβαίνουν επιβεβαιώνουν κάθε μέρα τη διαχρονικότητα των έργων του Ψαθά.

 

 

***

 

Η οδός Χρήστου Λαδά. Φωτογραφία του Bauer Sandor τραβηγμένη από την πλατεία Καρύτση προς τη Σταδίου. Αριστερά το κτήριο του Δημοσιογραφικού Οργανισμού Λαμπράκη. Ακριβώς απέναντι, με το λευκό μαρμάρινο μπαλκόνι, η Λέσχη των Φιλελευθέρων. [Αρχείο Fortepan].

Η πρώτη θέση που κέρδισα σε διαγωνισμό παιδικής ζωγραφικής που είχε διοργανώσει η Λένα Σαββίδη στο εβδομαδιαίο περιοδικό «Ταχυδρόμος» του Δημοσιογραφικού Οργανισμού Λαμπράκη, με οδήγησε – ύστερα από πέντε χρόνια – στο ιστορικό κτήριο της Χρήστου Λαδά.

Μαθητής ακόμη στην τελευταία τάξη του εξαταξίου Γυμνασίου, συνάντησα τον Χρήστο Λαμπράκη στο γραφείο του (αν θυμάμαι καλά στον πρώτο όροφο), μίλησα μαζί του ή μάλλον τον άκουσα να μιλάει, μιας κι εγώ είχα χάσει τη μιλιά μου.

 

Ήταν πάντα μαγνήτης για τους συναδέλφους του. Εδώ στο γραφείο του, στην εφημερίδα «Τα Νέα».

 

Στη συνέχεια μου είπε πως θα ήταν καλό να γνωρίσω τον Φωκίωνα Δημητριάδη, τον γελοιογράφο που άφησε εποχή στον ελληνικό Τύπο. Πήγαμε στο γραφείο του (αν θυμάμαι καλά στον δεύτερο όροφο) αλλά εκείνη τη μέρα θα αργούσε να έρθει. Εκεί ήταν μόνο ο… συγκάτοικός του, ο Δημήτρης Ψαθάς.

Τυχαία τον διακρίναμε πίσω από ένα βουνό φακέλους αλληλογραφίας των αναγνωστών. Επιστολές με αιτήματα, προτάσεις, διαμαρτυρίες, καταγγελίες. Η επικοινωνία εκείνα τα χρόνια είχε καρδιά και ψυχή, δεν ήταν ψυχρή όπως σήμερα που είμαστε πίσω από το πληκτρολόγιο.

 

Οι κορυφαίες του ελληνικού θεάτρου συνεργάστηκαν με τον Δημήτρη Ψαθά. Εδώ, από αριστερά: Μαρίκα Κοτοπούλη, Βούλα Ζουμπουλάκη και Μελίνα Μερκούρη.

 

Ο Ψαθάς μου πρότεινε να καθίσω και έτσι μπόρεσα να… ψελλίσω κάποιες από τις σκέψεις μου. Ο τρόπος του γραψίματός του – στην εφημερίδα – με είχε επηρεάσει πολύ, έτσι αισθάνθηκα οικεία μαζί του. Εκείνος σοβαρός, λακωνικός αλλά πάντα με ζεστό χαμόγελο, μου είπε:

«Να ασχοληθείτε μόνο με μία τέχνη, όχι με πολλές. Όχι με πολλά αντικείμενα, αλλά με ένα. Όχι γύρω – γύρω σε όλα, αλλά κατ’ ευθείαν στον ένα και μοναδικό στόχο».

 

12 Ιανουαρίου 1967: Η Αλίκη Βουγιουκλάκη και ο Γιάννης Γκιωνάκης στην πανηγυρική 100η παράσταση της κωμωδίας του Δημήτρη Ψαθά «Ο Αχόρταγος».

 

Όσα μου είπε, εκείνο το πρωινό, έγιναν χρήσιμος μπούσουλας στη μετέπειτα πορεία μου. Τήρησα σε μεγάλο βαθμό τις συμβουλές του. Μέχρι σήμερα δεν ξεχνάω όσα μου είπε. Μάλιστα η «συνταγή» που μου έδωσε τότε – τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του ’60 – στις μέρες μας θεωρείται σοφή και βασική «γραμμή πλεύσης» σε όσους ολοκληρώνουν τις πανεπιστημιακές τους σπουδές.

 

Η Τζένη Καρέζη έπαιξε για πρώτη φορά Ψαθά το 1954 στο έργο «Φαύλος Κύκλος». Ο Ντίνος Ηλιόπουλος και ο Διονύσης Παπαγιαννόπουλος μας χάρισαν μοναδικές στιγμές στο θεατρικό «Ζητείται ψεύτης» το 1958 με τη Μαίρη Αρώνη και στο κινηματογραφικό το 1965 με τη Ρένα Βλαχοπούλου.

 

Ένα άλλο μάθημα ζωής του Ψαθά ήταν το γεγονός ότι ήταν πολύ αυστηρός στις επιλογές των συνεργατών του. Σήμερα μόνο αν χαζέψεις τις φωτογραφίες εκείνης της εποχής μπορείς εύκολα να διαπιστώσεις ότι δεν έκανε ποτέ εκπτώσεις σε αυτό το θέμα. Μόνο τα κορυφαία ονόματα του θεάτρου ενσάρκωσαν τους ήρωες και τις ηρωίδες των έργων του. Ήξερε πως μόνο οι κορυφαίοι μπορούν να τα αναδείξουν.

 

Η Μαίρη Αρώνη και ο Μίμης Φωτόπουλος για το έργο «Η Μαίρη τα λέει όλα». Καλοκαίρι του 1960, στο θερινό «Ακροπόλ».

 

Σήμερα – σε πολλούς τομείς – δεν είναι λίγοι εκείνοι που καταστρέφουν την ποιότητα του προϊόντος που προσφέρουν κάνοντας φτηνιάρικες και πελατειακού τύπου επιλογές και καταφέρνουν έτσι -αν και τρέχουν μόνοι- να τερματίζουν… δεύτεροι.

 

***

 

Εδώ με τον Δημήτρη Χορν και τη Μελίνα Μερκούρη

 

Το 2019 μια χρονιά γεμάτη με έργα του Δημήτρη Ψαθά

 

Τη συνταγή αυτή – της επιλογής μόνο των αρίστων – την άφησε ο Ψαθάς ως κληρονομιά στην κόρη του Μαρία και στην εγγονή του Λένα Νίτσου, η οποία είναι σήμερα επιμελήτρια των απάντων του και διευθύντρια στις «Εκδόσεις Δ. Ψαθά» που ίδρυσε μαζί με τη μητέρα της.

 

Με τις αγαπημένες του εγγονούλες Λίζα και Λένα Νίτσου, Πάσχα στο Λεωνίδιο Αρκαδίας.

 

Τηρώντας λοιπόν κατά γράμμα αυτή τη σταθερή πορεία έχουν φέτος τη δυνατότητα να μας προσφέρουν την ευκαιρία να απολαύσουμε τρεις από τις μεγαλύτερες επιτυχίες του συγγραφέα. Μάλιστα θα μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε το 2019 «Έτος Δημήτρη Ψαθά» μιας και συμπληρώνονται 40 χρόνια από τον θάνατό του, στις 13 Νοεμβρίου 1979.

 

***

 

Όλοι οι πολιτικοί έσπευδαν να τον χειροκροτήσουν. Εδώ με τον τότε πρωθυπουργό Κωνσταντίνο Καραμανλή, το 1960, στο έργο «Εταιρεία θαυμάτων».

 

Η «Μαντάμ Σουσού», το «Ξύπνα Βασίλη» και το «Ζητείται Ψεύτης» θα παίζονται ταυτόχρονα σε θέατρα της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης.

Η Σουσού, τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο του 2018 θα επισκεφθεί τη Θεσσαλονίκη για να συναντήσει τους φίλους της στο μεγάλης χωρητικότητας θέατρο «Ράδιο Σίτυ». Η «Μαντάμ» ανέβηκε τον περασμένο χειμώνα σε μία υπερπαραγωγή σε σκηνοθεσία Γιάννη Κακλέα με πρωταγωνίστρια τη Δήμητρα Παπαδοπούλου.

 

Τον Δεκέμβριο του 1965 στο «Ξύπνα Βασίλη» με τον τότε πρωθυπουργό Γεώργιο Παπανδρέου.

 

Στην ανανεωμένη εκδοχή της παράστασης τον ρόλο του φτωχού συζύγου «Παναγιωτάκη» θα ερμηνεύσει ο Τάσος Χαλκιάς ο οποίος το 1980 στην τηλεοπτική Σουσού είχε τον ρόλο του «Ζωρζ», του πλακατζή κουρέα της φτωχογειτονιάς του Βούθουλα. Επίσης τον ρόλο του απατεώνα και αριβίστα «αριστοκράτη» Μηνά Καντακουζηνού, συζύγου της Σουσούς, θα ερμηνεύει ο Κώστας Σπυρόπουλος.

 

Και ο Χαρίλαος Φλωράκης και ο Ανδρέας Παπανδρέου παρόντες στην παράσταση «Φον Δημητράκης» με τον Θύμιο Καρακατσάνη. Μαζί τους και η Μελίνα Μερκούρη.

 

Αυτό το καλοκαίρι με 18μελή θίασο έγινε μεγάλη περιοδεία σε Αττική, Κρήτη, Βόλο και Πελοπόννησο. Οι παραστάσεις συνεχίζονται ως τις 21 Σεπτεμβρίου 2018. Το πλήρες πρόγραμμα στο τέλος του κειμένου.
Πρόκειται για παραγωγή των «Θεατρικών Σκηνών» των Γιάννη Κέντ και Πάνου Κατσαρίδη.

 

Με τον υπουργό Εξωτερικών και συγγραφέα Ευάγγελο Αβέρωφ. Μαζί τους η Μαρία, κόρη του γελοιογράφου Φωκίωνα Δημητριάδη.

 

***

 

Τώρα όσον αφορά την Αθήνα δύο ακόμα αγαπημένες κωμωδίες του Δημήτρη Ψαθά που αποτελούν τις πιο επιτυχημένες πολιτικές του σάτιρες (να σημειωθεί πως έχουν μεταφραστεί και παιχτεί στα περισσότερα μέρη του κόσμου) ανεβαίνουν ταυτόχρονα τον ερχόμενο χειμώνα σε δύο από τις κεντρικότερες σκηνές της πρωτεύουσας.

 

Ιούνιος του 1961. Εγκαίνια στο «Μοντ Παρνές». Ο Ψαθάς με την κόρη του Μαρία και τον Κωνσταντίνο Καραμανλή.

 

-Το «Ξύπνα Βασίλη», η αιχμηρή πολιτική σάτιρα του Δημήτρη Ψαθά στο Εθνικό θέατρο σε σκηνοθεσία του Άρη Μπινιάρη. Από τον Νοέμβριο του 2018 στη σκηνή «Νίκος Κούρκουλος» στο κτήριο Τσίλλερ του Εθνικού Θεάτρου. Η κωμωδία «Ξύπνα Βασίλη» είναι μία αιχμηρή σάτιρα για εκείνους που αλλάζουν πολιτικές πεποιθήσεις λόγω… χρήματος.

Ο Ψαθάς παρουσιάζει τον «αριστερών πεποιθήσεων» πρωταγωνιστή να αποκτά δεξιές πολιτικές πεποιθήσεις αμέσως μόλις έγινε εκατομμυριούχος όταν κέρδισε το λαχείο. Τους βασικούς ρόλους θα υποδυθούν η Ελισάβετ Κωνσταντινίδου, ο Γιώργος Γάλλος και η Ηρώ Μπέζου. Τα υπόλοιπα ονόματα δεν έχουν ακόμη ανακοινωθεί.

 

Κι εδώ από την εορταστική 151η παράσταση για το «Ζητείται ψεύτης», με την Άννα Συνοδινού και τον Ντίνο Ηλιόπουλο. (Θέατρο Κοτοπούλη-Ρέξ, 1953). Αριστερά, πίσω από τον Ψαθά, ο γελοιογράφος Φωκίων Δημητριάδης. Στη φωτογραφία ιδιόχειρη λεζάντα στην πρωταγωνίστριά του, την πρωτοεμφανιζόμενη Άννα Συνοδινού: «Στην 150η παράσταση του Ψεύτη με την…. καλύτερη Ψεύτρα που θα μπορούσα να βρω» (Από το αρχείο της Άννας Συνοδινού)

 

-Το «Ζητείται Ψεύτης», η επίκαιρη πολιτική σάτιρα του Δημήτρη Ψαθά στο θέατρο «Παλλάς» τον Φεβρουάριο του 2019 στο κλίμα των επερχόμενων εκλογών. Το έργο αυτό καυτηριάζει τις προεκλογικές υποσχέσεις και τα ψέματα των πολιτικών. Ο χρόνος προβολής μάλιστα της παράστασης συμπίπτει με την προεκλογική περίοδο κάτι που το κάνει ακόμα περισσότερο ενδιαφέρον και επίκαιρο.

 

 

Μάρτιος του 1954. Ο πρόεδρος της Εταιρείας Ελλήνων Θεατρικών Συγγραφέων Γιώργος Ασημακόπουλος, δεξιά. Αριστερά ο Άγγελος Τερζάκης.

 

Την κωμωδία αυτή θα σκηνοθετήσει ο Πέτρος Ζούλιας με πρωταγωνιστή τον Μάρκο Σεφερλή στον ρόλο του «ψεύτη». Ο Γιώργος Παρτσαλάκης θα υποδυθεί τον Βουλευτή Φερέκη που τα κάνει θάλασσα μετά τις εκλογές όντας ανίκανος να πραγματοποιήσει όλες τις υποσχέσεις που έταξε στους ψηφοφόρους του. Γι’ αυτόν τον σκοπό προσλαμβάνει ως γραμματέα του τον Θόδωρο Πάρλα έναν φιλόδοξο τύπο που έρχεται από το χωριό με το παρατσούκλι «Ψευτοθόδωρος» για να τον βοηθήσει μετεκλογικά με όλους τους εξαπατημένους από τις ψεύτικες υποσχέσεις ψηφοφόρους που έχουν εξαγριωθεί.

 

19 Οκτωβρίου του 1962 γιορτάζονται τα 50χρονα της επαγγελματικής πορείας του Φωκίωνα Δημητριάδη. Δεξιά η σύζυγος του γελοιογράφου Μέλπω και πίσω της ο Αλέκος Σακελλάριος.

 

Την πολύ γοητευτική και επικίνδυνη σύζυγο του βουλευτή Φερέκη, την Τζένη, θα ερμηνεύσει Ναταλία Δραγούμη. Την τραγουδίστρια και χορεύτρια του καμπαρέ Πίτσα Κίτσα θα την υποδυθεί η Αποστολία Ζώη, ενώ τον πιστό φίλο του βουλευτή Φερέκη θα υποδυθεί ο Αργύρης Αγγέλου. Τέλος τον ρόλο της γραμματέως θα κρατήσει η Βάσω Γουλιελμάκη. Τα υπόλοιπα ονόματα δεν έχουν ακόμη ανακοινωθεί.

 

Πανηγυρική παράσταση για το έργο «Ένας βλάκας και μισός» στο θέατρο «Αλάμπρα». Αριστερά ο σκηνοθέτης του έργου Ντίνος Δημόπουλος. Μαζί του οι ηθοποιοί Σμάρω Στεφανίδου. και Χριστίνα Σύλβα. Δίπλα στον πρωταγωνιστή Γιάννη Γκιωνάκη ο ομιλητής της βραδιάς Αλέκος Σακελλάριος.

 

Η κωμωδία θα ανέβει στο θέατρο «Παλλάς» ως έργο εποχής πιστό στο πνεύμα του Δημήτρη Ψαθά μεταφέροντάς μας νοσταλγικά στην Αθήνα του 1950-1960 με σκηνικά και κοστούμια που θα ζωντανέψουν τους δρόμους της Αθήνας, τα λεωφορεία, τα πολιτικά γραφεία της εποχής, τα κέντρα διασκέδασης και η παράσταση θα εμπλουτιστεί με νέα μουσική και τραγούδια που θα γραφτούν ειδικά για αυτόν τον σκοπό σε ρυθμούς της τότε εποχής.

 

***

 

26 Ιουνίου του 1967. «Ένας βλάκας και μισός», με τον Βασίλη Λογοθετίδη και την Ίλυα Λιβυκού. Στο υπερωκεάνειο «Ολυμπία» κατά την επιστροφή του θιάσου από περιοδεία στις Ηνωμένες Πολιτείες.

 

Ο Δημήτρης Ψαθάς ήταν πολυγραφότατος χρονογράφος, δημοσιογράφος και θεατρικός συγγραφέας. Καταγόταν από την Τένεδο και γεννήθηκε στην Τραπεζούντα του Πόντου τον Οκτώβριο του 1907 («Η Γη του Πόντου» είναι ένα ξεχωριστό ιστορικό του έργο). Από το 1923 μετά το τέλος της μικρασιατικής εκστρατείας εγκαταστάθηκε στην Αθήνα όπου τελειώνοντας τις σπουδές του αφιερώθηκε τόσο στη δημοσιογραφία και ιδιαίτερα στην ευθυμογραφία όσο και στο θέατρο.

 

Δεκέμβριος του 1964 με την κυρία Κατερίνα κόβουν τη βασιλόπιττα για τη «Χαροπαίχτρα».

 

***

 

Εργάστηκε στις εφημερίδες «Ελεύθερο Βήμα», σε ηλικία 18 ετών, όπου άρχισε να δημοσιογραφεί στο δικαστικό ρεπορτάζ (περίφημα τα βιβλία του «Η Θέμις έχει κέφια» και «Η Θέμις έχει νεύρα»). Ακολούθησαν τα «Αθηναϊκά Νέα», για πολλά χρόνια στα «Νέα» ως χρονογράφος. Να θυμίσω εδώ ότι το χρονογράφημα του Ψαθά και η γελοιογραφία του Φωκίωνα Δημητριάδη έδιναν το πολιτικό στίγμα της ημέρας. Η δημοσιογραφική του πορεία ολοκληρώθηκε στην «Ελευθεροτυπία», το 1979.

 

***

 

«Φωνάζει ο κλέφτης», τον Δεκέμβριο του 1958 με τη Μαίρη Αρώνη.

Ο καθηγητής της ιστορίας και ιδρυτής του Θεατρικού Μουσείου Γιάννης Σιδέρης, με τον συγγραφέα και δημοσιογράφο Αλέκο Λιδωρίκη.

 

Σμαρούλα Γιούλη, Γιώργος Κωνσταντίνου και Κώστας Βουτσάς, στο «Φωνάζει ο κλέφτης». Μαζί τους ο Γιάννης Σιδέρης και ο Αλέκος Λιδωρίκης.

 

Από την ανάγνωση της κωμωδίας «Το στραβόξυλο». Ο Βασίλης Αργυρόπουλος με τη σύζυγό του Γιώτα Λάσκαρη και τον συγγραφέα το 1940. Ήταν το έργο που άνοιξε τον δρόμο της επιτυχίας για τον Ψαθά.

 

[Όλες οι φωτογραφίες με τον Δημήτρη Ψαθά ανήκουν στις «Εκδόσεις Μαρία Δ. Ψαθά»].

 

Λένα Νίτσου, Μάρκος Σεφερλής και Μαρία Ψαθά με τον διευθυντή των Θεατρικών Σκηνών, παραγωγό του «Παλλάς» Πάνο Κατσαρίδη

 

***

 

«Μαντάμ Σουσού» – Η περιοδεία

 

 

Η Δήμητρα Παπαδοπούλου, η Μαρία Ψαθά και ο Γιάννης Κακλέας όταν «έχτιζαν» τη Μαντάμ Σουσού.

 

ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ

Όλες οι παραστάσεις αρχίζουν στις 9.15 μ.μ.

-Δευτέρα 27, Στο Θέατρο Βράχων Μελίνα Μερκούρη – Βύρωνας
-Τρίτη 28, Στο Θέατρο Βράχων Μελίνα Μερκούρη – Βύρωνας
-Τετάρτη 29, Στο Υπαίθριο Θέατρο Αιγιαλείας Γ. Παππάς – Αίγιο
-Πέμπτη 30, Στο Παμπελοποννησιακό Στάδιο – Πάτρα

ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ

Όλες οι παραστάσεις αρχίζουν στις 9.15 μ.μ.

-Κυριακή 2 (μόνο εδώ η έναρξη στις 9 μ.μ.), Στο Δημοτικό Κηποθέατρο Παπάγου – Παπάγου
-Δευτέρα 3, Στο Βεάκειο Θέατρο – Πειραιάς
-Τρίτη 4, Στο Βεάκειο Θέατρο – Πειραιάς
-Τετάρτη 5, Στο Αρχαίο θέατρο – Άργος
-Δευτέρα 10, Στο Θέατρο «Αλίκη Βουγιουκλάκη» – Βριλήσσια
-Τρίτη 11, Στο Δημοτικό Θέατρο «Αλέξης Μινωτής» – Αιγάλεω
-Δευτέρα 17, Στο Θέατρο Μοσχοποδίου – Θήβα
-Τετάρτη 19, Στο Θέατρο Δάσους – Θεσσαλονίκη
-Πέμπτη 20, Στο Θέατρο Δάσους – Θεσσαλονίκη
-Παρασκευή 21, Στο Κηποθέατρο Αλκαζάρ – Λάρισα

***

ΕΔΩ ΚΡΑΤΗΣΕΙΣ ΕΙΣΙΤΗΡΙΩΝ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΔΕΙΑΣ

***

Δημήτρης Ψαθάς: «Να ασχοληθείτε μόνο με μία τέχνη, όχι με πολλές. Όχι με πολλά αντικείμενα, αλλά με ένα. Όχι γύρω – γύρω σε όλα, αλλά κατ’ ευθείαν στον ένα και μοναδικό στόχο».

Παναγιώτης Μήλας«Έτος Δημήτρη Ψαθά» με τη Μαντάμ Σουσού, τον θρυλικό Τιμολέοντα Φανφάρα και τον Ψευτοθόδωρο
Περισσότερα

Τα «δίδυμα φεγγάρια» που χάρισαν και χαρίζουν μοναδικές στιγμές στον ελληνικό αθλητισμό

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Του Παναγιώτη Μήλα

Όσοι και όσες έχουν μυαλό και ψυχή έχουν και τη συνταγή για να μας κάνουν να χαιρόμαστε σε καιρούς δύσκολους.
Είναι αυτοί που πιστεύουν στο θαύμα και τελικά καταφέρνουν να το πετύχουν. Ασφαλώς χρειάζονται άπειρες ώρες δουλειάς. Δεν αρκούν κάποιες ελάχιστες μέσα στο 24ωρο.

Κάποιες περιπτώσεις είναι βαθιά χαραγμένες στη μνήμη μας. Ιδίως εκείνες που ως χαρακτηριστικό τους είχαν το «διπλό» χτύπημα.

Κάποια «δίδυμα» φεγγάρια που φώτισαν τις μέρες μας και μας έκαναν να ξενυχτάμε με τον ίδιο στεναγμό…

Η Κατερίνα και η Νικόλ, η Άννα και η Σοφία. Η Όλγα και η Βούλα. Η Κατερίνα και η Αναστασία. Ο Γιώργος και ο Ρήγας. Ο Αντώνης και ο Γιώργος. Ο Γιώργος και ο Χρήστος. Ο Τάκης και ο Βαγγέλης. Ο Γιώργος και ο Βάσια. Ο Μίμης και ο Αντώνης. Ο Ηλίας και… ο Ηλίας. Ο Κώστας και ο Μίμης. Ο Νικ και ο Παναγιώτης. Ο Δημήτρης και ο Βασίλης. Ο Άγγελος και ο Άγγελος. Ο Θοδωρής και ο Γιώργος.

Σίγουρα υπάρχουν κι άλλες και άλλοι. Αυτά τα «δίδυμα» θυμήθηκα…

***

 

Το πιο πρόσφατο: Η Κατερίνα Στεφανίδη (δεξιά) και η Νικόλ Κυριακοπούλου στο επί κοντώ του ευρωπαϊκού πρωταθλήματος στο Βερολίνο 2018. Στη βασική φωτογραφία πανηγυρίζουν αμέσως μετά τον αγώνα και εδώ στο βάθρο με τα μετάλλιά τους.

 

 

Η αρχή το 1982, στον ακοντισμό με την Άννα Βερούλη (αριστερά) και τη Σοφία Σακοράφα, στο Ολυμπιακό Στάδιο της Αθήνας. Η Βερούλη στις 9 Σεπτεμβρίου κατέκτησε το χρυσό με 70.02 αφήνοντας στην τρίτη θέση τη Σοφία. Τον ίδιο μήνα, στις 26, η Σακοράφα στα Χανιά, στα «Βενιζέλεια» με 74.20 έσπασε το παγκόσμιο ρεκόρ. Το προηγούμενο ανήκε στη Λίλακ με 72.40. Επειδή έπρεπε να ζυγιστεί το ακόντιο, προκειμένου να αναγνωριστεί το νέο ρεκόρ, έφεραν τη ζυγαριά για τα μωρά από το γειτονικό μαιευτήριο της πόλης…

 

 

Στο Μόναχο, το 2002 στους Πανευρωπαϊκούς στον τελικό της δισκοβολίας, η Κατερίνα Βόγγολη (δεξιά) και η Αναστασία Κελεσίδου. Ενώ το 2003, στο Παρίσι και πάλι στο βάθρο σε διαφορετικό σκαλοπάτι η Αναστασία με την Κατερίνα.

 

 

Στο παγκόσμιο του 1999 στη Σεβίλλη στο τριπλούν, θριαμβεύουν η Βούλα Τσιαμήτα (δεξιά) με την Όλγα Βασδέκη και ξεσπά εμφύλιος στον Βόλο…

 

***

 

 

Όμως «δίδυμα» φεγγάρια είχαμε και παλιότερα πάλι στον κλασικό αθλητισμό. Στο άλμα επί κοντώ ο Γιώργος Ρουμπάνης, αριστερά (88χρονος σήμερα), «χάλκινος» Ολυμπιονίκης του 1956 στη Μελβούρνη, είχε δυναμικό ταίρι, αντίπαλο και… μαθητή τον Ρήγα Ευσταθιάδη (δεξιά).

 

 

Στις ρίψεις δύο γίγαντες: Στη δισκοβολία (αριστερά) ο Αντώνης Κουνάδης (81 ετών), του Εθνικού Γυμναστικού Συλλόγου, ο οποίος σήμερα είναι πρόεδρος της Ακαδημίας Αθηνών και στη σφαιροβολία ο Γιώργος Τσακανίκας, του Αθλητικού Ομίλου Παλαιού Φαλήρου.

 

 

 

Στους δρόμους αντοχής: Ο Γιώργος Παπαβασιλείου, αριστερά (88 σήμερα) με τη μοναδική τεχνική του στο πέρασμα της λίμνης στα 3 χιλιόμετρα και ο Χρήστος Χιώτης στα 5 χιλιόμετρα. Αχτύπητο ζευγάρι με τις μελετημένες κούρσες τους. Ο Παπαβασιλείου είναι ο μοναδικός αθλητής στον κόσμο που δεν έβρεξε ποτέ τα παπούτσια στα 3.000 στιπλ.

 

 

 

 

Το ίδιο ακριβώς έκαναν και άλλοι δύο δρομείς ημιαντοχής: Ο Βαγγέλης Δεπάστας (δεξιά) στα 800 μέτρα και ο Τάκης Κωνσταντινίδης (87χρονος) στα 1.500. Η παροιμία «το ‘να χέρι νίβει τα ‘άλλο» σε πλήρη εφαρμογή.

 

 

***

 

 

Πάμε τώρα στην επίσημη αγαπημένη, την εθνική ομάδα του μπάσκετ, που όμως έγινε αυτό που έγινε στηριζόμενη στους αξεπέραστους άσους του Άρη Θεσσαλονίκης: Τον Νίκο Γκάλη και τον Παναγιώτη Γιαννάκη. Αυτοί οι δύο έβαλαν τα θεμέλια για να γίνει η εθνική μας μεγάλη.

 

 

 

 

Τους ακολούθησε η μεθεπόμενη γενιά με δύο παιδιά που πρώτα ήταν φίλοι και μετά συμπαίκτες. Στη φιλία τους στήριξαν όλα όσα έφτιαξαν. Μιλάω για τον Δημήτρη Διαμαντίδη και τον Βασίλη (Bill kill) Σπανούλη, ο οποίος τότε είχε και μαλλιά…

 

***

 

 

 

 

Κράτησα για το τέλος το ποδόσφαιρο που για κάποιους είναι και ο βασιλιάς των σπορ. Από το χωμάτινο γήπεδο της Νέας Φιλαδέλφειας και το «τσιμεντένιο» Καραϊσκάκη, μέχρι το Γουέμπλεϊ και το Στάδιο Ντα Λουζ στη Λισαβόνα. Αρχή με δύο αστέρια του Βορρά. Τον «Μεγαλέξανδρο» που τον λένε Γιώργο Κούδα, δεξιά, (στα 71 σήμερα) και τον Βάσια που τον λένε Βασίλη Χατζηπαναγή (63χρονος). Η φωτογραφία του 1976 και ο Χατζηπαναγής (αριστερά) με τη φανέλα της Εθνικής ομάδας στη φιλική νίκη της επί της Πολωνίας με 1-0. Ο αγώνας έγινε την Πέμπτη 6 Μαΐου στις 5.30 το απόγευμα στο Γήπεδο της Λεωφόρου. Προπονητής ο Αλκέτας Παναγούλιας. Σκόρερ ο Γιώργος Κούδας στο 24’. Εδώ πανηγυρίζει με τον Χατζηπαναγή, τον οποίο η «Αθλητική Ηχώ» στο πρωτοσέλιδό της τον αποκαλούσε «ζογκλέρ». Ήταν το μοναδικό παιχνίδι του Βάσια με την Εθνική. Πριν έρθει στην Ελλάδα είχε συμμετοχές στις σοβιετικές εθνικές ομάδες ελπίδων και εφήβων καθώς και στην Ολυμπιακή ομάδα της Σοβιετικής Ένωσης, έτσι για τον λόγο αυτό δεν είχε δικαίωμα – τότε – να παίξει με την εθνική ομάδα άλλης χώρας… Όμως το 2003, με την ευκαιρία του εορτασμού των 50 χρόνων από την ίδρυση της ΟΥΕΦΑ, ο Χατζηπαναγής ανακηρύχθηκε ως ο κορυφαίος Έλληνας ποδοσφαιριστής των τελευταίων 50 χρόνων από την Ελληνική Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία. Είχε καταπληκτική ντρίπλα και αποκλήθηκε «Νουρέγιεφ της μπάλας». Το 1984 ο Βάσια κλήθηκε και αγωνίστηκε στη Μεικτή Κόσμου σε φιλανθρωπικό αγώνα που έγινε στις 22 Ιουλίου 1984 στη Νέα Υερσέη, στο Στάδιο «Τζάιαντς», ενώπιον 40.000 θεατών, από τους οποίους 15.000 Ελληνοαμερικανοί ομογενείς. Συμπαίκτες του ήταν, μεταξύ άλλων, οι: Πίτερ Σίλτον, Ζαν Μαρί Πφαφ, Ρούντι Κρολ, Φέλιξ Μάγκατ, Ούγο Σάντσες, Φιγκερόα, Φραντς Μπεκενμπάουερ, Κέβιν Κίγκαν, Μάριο Κέμπες, Ντομινίκ Ροστό και ο Θωμάς Μαύρος.

 

 

 

Συνεχίζω με δύο αξεπέραστους γκολτζήδες του «Δικεφάλου»: Τον Κώστα (Νέστορα) Νεστορίδη (ήδη στα 88) και τον «αντίπαλο» του Στέλιου Καζαντζίδη και πάντα μελετημένο σε όλες του τις κινήσεις – εντός και εκτός γηπέδου – Μίμη Παπαϊωάννου (75 ετών), στη φωτογραφία αριστερά.

 

 

Στο δεύτερο μισό της δεκαετίας του ’50 οι «ερυθρόλευκοι» δεν είχαν αφήσει κανέναν τίτλο για τους αντιπάλους τους. Πρωτάθλημα και Κύπελλο κάθε χρόνο πήγαιναν Πειραιά. Σε αυτή τη χρυσή πενταετία ο Ολυμπιακός είχε δύο βράχους με το ίδιο όνομα: Τον Ηλία Ρωσίδη (αριστερά, σήμερα 91 ετών) στην άμυνα και τον Ηλία Υφαντή (82 ετών σήμερα), στην επίθεση.

 

 

Αλλάζουμε χρώμα και πάμε σε ένα δίδυμο τριφύλλι. Στον «ψηλό» και στον «κοντό» που διεκδίκησαν από τον μεγάλο Άγιαξ τον τίτλο της πρωταθλήτριας Ευρώπης στο ιστορικό Γουέμπλεϊ. Ο Αντώνης Αντωνιάδης (72 χρόνων) και (δεξιά) ο Μίμης Δομάζος (που είναι σήμερα 76) έχουν κερδίσει – πράγμα σπάνιο για την Ελλάδα – τον σεβασμό όλων των φιλάθλων, ανεξαρτήτως προτιμήσεων. Το κατόρθωμά τους ήταν μέχρι σήμερα η μεγαλύτερη επιτυχία ελληνικής ομάδας σε συλλογικό επίπεδο.

 

 

 

Πριν σφυρίξουμε τη λήξη του θέματος ασφαλώς πρέπει να πάμε σε άλλους δύο × δύο που μας οδήγησαν στην κορυφή της Ευρώπης: Τότε που δύο Άγγελοι είχαν μια διαβολική συνεργασία: Ο Άγγελος Μπασινάς με χτύπημα κόρνερ έστειλε την μπάλα στο… μαγικό κεφάλι του Άγγελου Χαριστέα κι εκείνος πέτυχε το ακατόρθωτο στο 57ο λεπτό του τελικού της Κυριακής 4 Ιουλίου 2004, στο Στάδιο Ντα Λουζ της Λισαβόνας.

 

 

 

 

Φινάλε με τον Θοδωρή Ζαγοράκη (δεξιά) και τον Γιώργο Καραγκούνη που υπήρξαν οι ηγέτες της Εθνικής ομάδας του Όττο Ρεχάγκελ και σήκωσαν την «κούπα» του 2004 κάνοντας τη μεγάλη έκπληξη κόντρα στην ομάδα του Ρονάλντο μπροστά στα δακρυσμένα μάτια του Εουσέμπιο…

 

Παναγιώτης ΜήλαςΤα «δίδυμα φεγγάρια» που χάρισαν και χαρίζουν μοναδικές στιγμές στον ελληνικό αθλητισμό
Περισσότερα

Ο μικρός Μότσαρτ από την Πλατεία Συντάγματος στην Πλατεία Κοραή και στο Δημοτικό Θέατρο του Πειραιά

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Του Παναγιώτη Μήλα

10 Αυγούστου 1788. Ο Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ ολοκληρώνει τη Συμφωνία αρ. 41, γνωστή και ως «Του Διός». Είναι στα 32 του.

Η Μικρή νυχτερινή μουσική (ολοκληρώθηκε στις 10 Αυγούστου 1787), ο Μαγικός αυλός, ο Λεύκιος Σύλλας, η θρυλική Συμφωνία Νο 40, Βαστιανός και Βαστιανή, Απόλλων και Υάκινθος, το Κονσέρτο για φλάουτο, η Σονάτα Νο 12 για πιάνο, ο Δον Τζοβάνι, οι Γάμοι του Φίγκαρο, ο Ιδομενέας, η Απαγωγή από το σεράι.

Αυτά και άλλα τόσα ήταν άγνωστες λέξεις για ένα παιδί που μεγαλώνει στα μέσα της δεκαετίας του ’50, τότε που τα ραδιόφωνα ήταν είδος εν ανεπαρκεία και η κλασική μουσική μόνο για ελάχιστους. Η ψυχαγωγία για τα μικρά παιδιά περιοριζόταν σε κάποιες σπάνιες εξόδους στον κινηματογράφο «Σινεάκ» (στο υπόγειο του σημερινού θεάτρου «Ρεξ») όπου οι «Χονδρός και Λιγνός», το «Τρίο Στούτζες» και ο Μίκι Μάους με την παρέα του είχαν τον πρώτο λόγο.
Για προσιτό ποιοτικό διάβασμα υπήρχε «Η εφημεριδούλα της θείας Λένας», της θρυλικής Αντιγόνης Μεταξά. Έτερον ουδέν. Τότε βρέθηκε, από το πουθενά, μια παράσταση για παιδιά και… οδηγηθήκαμε να την παρακολουθήσουμε ύστερα από πρωτοβουλία του Δήμου της Αθήνας και των υπευθύνων της Παιδικής Χαράς του Νέου Κόσμου που υπάρχει μέχρι και σήμερα στη γωνία Καλλιρρόης και Μεναίχμου.

 

Εδώ το Θέατρο Κυβέλης (πρώην Διονύσια), στην πλατεία Συντάγματος, στη θεατρική περίοδο 1955-1956 παρουσιάζει το έργο «Χωρίς λεφτά», του Αλέκου Σακελλάριου και του Γιώργου Γιαννακόπουλου. Συνθέτης ο Μενέλαος Θεοφανίδης. Σκηνογράφος ο Μελέτης Γκοργκάκης. Χορογράφος η Άννα Καλουτά. Θίασος Άννας και Μαρίας Καλουτά με τον Νίκο Σταυρίδη.

 

Πήγαμε λοιπόν στο Θέατρο Κυβέλης, στην πλατεία Συντάγματος. Στην αρχή της οδού Μητροπόλεως, λίγο πριν από τη γωνία με την οδό Φιλελλήνων. Εκεί είχε ανεβεί το έργο «Τα παιδικά χρόνια του Μότσαρτ» με πρωταγωνιστή το παιδί – θαύμα, όπως έλεγαν τότε, τον Νίκο Πιλάβιο, τον μετέπειτα πολυαγαπημένο τηλεοπτικό «Παραμυθά».

 

Ο Νίκος Πιλάβιος με τη Λήδα Πρωτοψάλτη.

 

Μαζί του μια μικρούλα που έκανε τα πρώτα της βήματα στο θεατρικό σανίδι, η Λήδα. Η γνωστή μας σήμερα Λήδα Πρωτοψάλτη που μας χάρισε ποιοτικές δουλειές στο θέατρο «Στοά» και εξακολουθεί να μας χαρίζει, σε όποια παράσταση κι αν συμμετέχει.

Στα «Παιδικά χρόνια του Μότσαρτ» είχα την ευκαιρία, για πρώτη φορά, να ακούσω μερικά από τα μεγάλα έργα του συνθέτη. Έργα που μέχρι και σήμερα, όταν τα ακούω, μου προσφέρουν γαλήνη ψυχής και πνεύματος. Η παράσταση αυτή άνοιξε νέους ορίζοντες στη μετέπειτα πορεία μου επειδή με έφερε κοντά στον άγνωστο -για μένα- μέχρι τότε κόσμο της κλασικής μουσικής.

 

***

 

Προσωπογραφία του Μότσαρτ σε ηλικία έξι ετών. Πιθανώς έργο του Pietro Antonio Lorenzoni (1721-1782) κατά παραγγελία του Λέοπολντ Μότσαρτ.

 

Και τώρα στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά

 

Αυτή η παράσταση λοιπόν, θα παρουσιαστεί τη νέα σεζόν στο Δημοτικό Θέατρο του Πειραιά, που βρίσκεται στην Πλατεία Κοραή της πόλης.
Τη χρονιά που πέρασε είδαμε εκεί το «Σ’ ένα κουβάρι κόκκινο κρυμμένα παραμύθια» και το «Ο Μεγαλέξανδρος νικάει τον δράκο». Μετά τις επιτυχείς επιλογές από τον Καλλιτεχνικό Διευθυντή του Δημοτικού, τον Νίκο Διαμαντή, ήρθε η σειρά του Μότσαρτ.
«Για να χτίσεις ένα μέλλον χρειάζεται να καινοτομήσεις. Για να καινοτομήσεις χρειάζεται να πάρεις ρίσκα για να διευρύνεις όρια», αυτό είναι το μότο του Νίκου Διαμαντή. Έτσι λοιπόν «Τα παιδικά χρόνια του Μότσαρτ» θα είναι φέτος ένα πολύτιμο δώρο και για τα παιδιά αλλά και για τους μεγάλους.

 

***

 

Το εξώφυλλο του βιβλίου «Τα παιδικά χρόνια του Μότσαρτ» (που υπάρχει ακόμη στα παλαιοβιβλιοπωλεία).

Ο Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ γεννήθηκε στο Σάλτσμπουργκ, στις 27 Ιανουαρίου 1756 και πέθανε στη Βιέννη, στις 5 Δεκεμβρίου 1791. Ήταν ένας από τους σημαντικότερους συνθέτες κλασικής μουσικής.
Συνέθεσε περισσότερα από 600 έργα, μουσική δωματίου, συμφωνική και εκκλησιαστική μουσική, καθώς και μικρότερες συνθέσεις: παραλλαγές, φαντασίες, σονάτες, άριες κ.α.
Ήταν γιος του Γιόχαν Γκέοργκ Λέοπολντ Μότσαρτ και της Άννα Μαρία Βαλμπούργκα Περτλ, γεννημένος στην οδό Getreidegasse, στον αριθμό 9, στο Σάλτσμπουργκ, την πρωτεύουσα της Αρχιεπισκοπής του Σάλτσμπουργκ στη σημερινή Αυστρία, τότε Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία. Το μόνο από τα αδέλφια του που επέζησε της παιδικής του ηλικίας ήταν η μεγαλύτερη αδελφή του, Μαρία Άννα (1751-1829), η οποία είχε το ψευδώνυμο «Ναννέρλ». Υπήρξε και εκείνη μουσικός, ενώ βέβαιη θεωρείται η συμβολή της στο να εμπνεύσει στον αδελφό της το ενδιαφέρον για τη μουσική.

Στην ηλικία των πέντε ετών, συνέθετε ήδη μικρά κομμάτια, τα οποία έπαιζε στον πατέρα του, ο οποίος τα κατέγραφε. Αυτά τα πρώτα κομμάτια, καταγράφηκαν στο μουσικό βιβλίο Nannerl Notenbuch. Οι δεξιότητες του νεαρού Μότσαρτ υπήρξαν μοναδικές. Εκτός από την εξαιρετική τεχνική του στο πιάνο, στο όργανο και στο βιολί, είχε την ικανότητα να αποστηθίζει πληθώρα συνθέσεων με φαινομενική ευκολία, ενώ αξιοσημείωτη ήταν επίσης η ικανότητά του να αυτοσχεδιάζει πάνω σε ένα μουσικό θέμα χωρίς προετοιμασία. Ο βιογράφος Μέηναρντ Σόλομον σημειώνει πως ο πατέρας του Μότσαρτ ήταν ένας αφοσιωμένος δάσκαλος για τα παιδιά του και κατά παράδοξο τρόπο η αυταρχική στάση του παρακινούσε τον Μότσαρτ να προχωρά παραπέρα από ό,τι του δίδασκε ο πατέρας του. Η πρώτη σύνθεση, γεμάτη μουντζούρες από μελάνι, και οι πρώτες του προσπάθειες με το βιολί αποτέλεσαν δική του πρωτοβουλία και εξέπληξαν τον πατέρα του.
Ήδη σε ηλικία έξι ετών, κατέγραφε ο ίδιος τις συνθέσεις του. Ο πατέρας του εγκατέλειψε τελικά τη σύνθεση όταν έγινε εμφανές το μουσικό ταλέντο του γιου του ο οποίος παρουσιάστηκε στο κοινό, μαζί με την αδελφή του Μαρία Άννα, σαν ένα «παιδί θαύμα», για πρώτη φορά το Σεπτέμβριο του 1761 στο πανεπιστήμιο του Σάλτσμπουργκ.
Το πρώτο ταξίδι για συναυλίες του νεαρού Μότσαρτ τον οδήγησε τον Ιανουάριο 1762 στο Μόναχο, ενώ ταξίδεψε από το Σεπτέμβριο μέχρι το Δεκέμβριο του 1762 μέσω Πάσαου και Λιντς στη Βιέννη. Εκεί έπαιξε μπροστά στην αυτοκράτειρα Μαρία Θηρεσία, ανακοινώνοντας μάλιστα πως θα παντρευόταν την αρχιδούκισσα Μαρία Αντουανέτα, μετέπειτα βασίλισσα της Γαλλίας. Η αυτοκράτειρα του χάρισε ένα παιδικό κοστούμι. Από εκεί και πέρα συνέχισε το ταξίδι στη δόξα και στην αιωνιότητα.

Την αρχή αυτού του ταξιδιού θα τη δούμε φέτος στο Δημοτικό Θέατρο του Πειραιά.

 

***

 

Στη βασική φωτογραφία το Δημοτικό Θέατρο Πειραιά στην Πλατεία Κοραή, όπως ήταν το 1960.

 

Παναγιώτης ΜήλαςΟ μικρός Μότσαρτ από την Πλατεία Συντάγματος στην Πλατεία Κοραή και στο Δημοτικό Θέατρο του Πειραιά
Περισσότερα