Γράφει η Θεατρολόγος Κατερίνα Δημητρακοπούλου
Υπ. Διδάκτωρ Τμ. Θεατρικών Σπουδών
«Ποιο είδος είναι άραγε πιο άθλιο; Αυτό που δίνει τις εντολές, ή αυτό που τις υπακούει;»
***
Ο Γιάννης Τσίρος έχει γράψει ένα θεατρικό έργο βαθιά ανθρώπινο και έντονης κοινωνικής ενσυναίσθησης. Ο παλαιός κόσμος συναντά τον πολιτισμό και η συνάντηση αυτή, έχει μόνο έναν νικητή, το χρήμα.
Μπορεί το 2013 να υπήρχε η ψευδαίσθηση ότι η ελληνική κοινωνία θα μπορούσε να αφυπνιστεί, σήμερα όμως, δώδεκα χρόνια μετά, αποτελεί οδυνηρή πραγματικότητα η αδιαφορία του κοινωνικού συνόλου.
Ο Σταύρος προσπαθεί να επιβιώσει, δουλεύοντας ο ίδιος και η κόρη του Χαρούλα, μια καντίνα σε μια απόμερη παραλία που η φυσική ομορφιά του τοπίου δεσπόζει και ο πολιτισμός κάνει τα πρώτα του δειλά βήματα.
Ένας νεαρός Γερμανός αναζητά τη δική του αλήθεια και την προσωπική του ελευθερία. Η εξαφάνισή του πυροδοτεί τις σκιές των οικονομικών συμφερόντων να βγουν στο φως και ένας άνθρωπος του μεροκάματου να βρεθεί κατηγορούμενος χωρίς να έχει καταλάβει καλά καλά τι έχει συμβεί.
Η σκηνοθέτις Σοφία Καραγιάννη διεισδύει στον πυρήνα του έργου και από την πρώτη σκηνή αιχμαλωτίζει τον θεατή. Η σφαγή του άτυχου γουρουνιού με υπόκρουση οπερετικής μουσικής θυμίζει μία άλλη θηριωδία που διαπράχθηκε εις βάρος της ανθρωπότητας.
Η Καραγιάννη υπέρμαχος της ομαδικής δουλειάς διδάσκει τους ηθοποιούς της πώς να είναι αληθινοί, πώς να δίνουν ψυχή στον χαρακτήρα που υποδύονται.
Ξεκλείδωσε το κείμενο του Τσίρου, το άφησε να «αναπνεύσει», να «ακουστεί» και σαν τον οίστρο που καταδίωκε την άμοιρη Ιώ, να «στοιχειώσει» ηθοποιούς και θεατές. Ιδιαίτερα, η στάση του Σταύρου απέναντι στο μέλλον, δίνει ανθρώπινη υπόσταση στον Τιτάνα Άτλαντα, ο οποίος τιμωρήθηκε να κρατά τον ουρανό, σύμφωνα με τη μυθολογία.
Ο Ηλίας Βαλάσης (Σταύρος) μας κερδίζει με την ερμηνεία του ως υπομονετικός αγροίκος που η καθημερινή βιοπάλη τον έχει σκληρύνει στο σώμα αλλά όχι στην ψυχή. Η ψυχή του παραμένει καθαρή και έτοιμη να ξεκινήσει πάλι από την αρχή.
Η Ανθή Σαββάκη (Χαρούλα) πλάθει μία νεαρή κοπέλα που πατά γερά στα πόδια της, με ήθος και όνειρα. Στηρίζει τον πατέρα της, ακόμη και όταν η δική της ζωή μπαίνει σε δεύτερη μοίρα, όπως εκείνη η κόρη που θυσιάστηκε για να ξεκινήσει ένας πόλεμος.
Ο Δημήτρης Μαμιός (Τάκης) αξιοποίησε τα υποκριτικά του προσόντα στο έπακρο υποδυόμενος τον κακομοίρη αστυνομικό, ιδιαίτερα το βλέμμα του, τόσο καχύποπτο και τόσο χαζό ταυτόχρονα.
Η παράσταση τάσσεται στο πλευρό του αδύναμου ανθρώπου, στο πλευρό εκείνου που καταπίνει τον θυμό και την οργή του, αλλά δεν παύει να φροντίζει τον «άγριο σπόρο» της αντίδρασης και της ελπίδας.
Οι Μαργαρίτα Τρίκκα (κίνηση), Γεωργία Μπούρδα (σκηνικά-κοστούμια), Βασιλική Γώγου (σχεδιασμός φωτισμών) και Νικόλας Καζάζης (μουσική) με τις εύστοχες επιλογές, ο καθένας στην ειδικότητά του, δίνουν φωνή στο σφάγιο. Το αδηφάγο τέρας του πλουτισμού, της εδαφικής επέκτασης και κτήσης γιγαντώνεται, αλλά το «σποράκι» γνωρίζει πώς να σωθεί από τα ζιζάνια και παράσιτα.
Σκληρή και άκρως ρεαλιστική η παράσταση της Καραγιάννη, μας βάζει σε σκέψεις σχετικά με την προσωπική μας ευθύνη. Η ακούσια ή εκούσια ανοχή μας, άρα και συνενοχή (;), θα γίνει κάποτε οργή; Δράση; Αντίδραση;
Αν αφήσουμε τον «άγριο σπόρο» να θεριέψει, ίσως γίνει σαν το σπάνιο σαρκοφάγο φυτό Aldrovanda vesiculosa (Τέρας της Πρέσπας). Καλή σας Θέαση!!
***
Ο Ηλίας Βαλάσης στο έργο του Γιάννη Τσίρου «Άγριος σπόρος» από την Σοφία Καραγιάννη
