Γράφει η θεατρολόγος Μαρία Μαρή
Το Κορινθιακό Θέατρο «Βασίλης Ρώτας» από τον ιδρυτή του ακόμα, τον κ. Παύλο Καράγιωργα, έχει διδαχτεί μια συγκεκριμένη κατεύθυνση και διαθέτει ιδιαίτερη ευαισθησία για τα κοινωνικά προβλήματα και τις ανθρωπιστικές ανησυχίες.
Έτσι το θεατρικό εργαστήρι του Βασίλη Ρώτα ανέβασε τον «Φώντα» του Μήτσου Ευθυμιάδη και την «Μπουχάρα» του Κώστα Μουρσελά.
Τα μονόπρακτα αυτά παίχτηκαν από τον θίασο σε διάφορους διαγωνισμούς και τα επανέλαβαν στο 20ο Διαγωνιστικό Φεστιβάλ που οργανώνει το Κορινθιακό Θέατρο «Βασίλης Ρώτας» στο Χιλιομόδι Κορινθίας, καλωσορίζοντας τους θιάσους που συμμετείχαν.
Έντονη η παρουσία της θεατρικής ομάδας στη διοργάνωση και τη διεκπεραίωση του Φεστιβάλ.
Η θεατρική τους παρουσία στην αρχή με τα μονόπρακτα σε σκηνοθεσία Παγώνας Τσαλπαρά και στο τέλος του Φεστιβάλ, την τελευταία μέρα, πριν από τις απονομές με το έργο «Ο Επιθεωρητής» του Νικολάι Γκόγκολ σε σκηνοθεσία Μιχάλη Κοβανίδη.
«Ο Φώντας»
Με αφορμή τη σχέση ενός ζευγαριού, του Βούλη (Νίκος Σωτηρόπουλος) και της Αριστέας (Αναστασία Ρουστέμη), ο Μήτσος Ευθυμιάδης, με συγγραφική μαεστρία ανέδειξε τη σχέση του εκμεταλλευτή και του εκμεταλλευόμενου.
Ο Βούλης, ένας άχρηστος σύζυγος, παρασιτεί εις βάρος της Αριστέας. Δεν δουλεύει, «δουλεύει» μόνο τον κόσμο και οι παρέες του είναι άνθρωποι του υποκόσμου, όπως ο φίλος του ο Φώντας. Επικαλείται προβλήματα υγείας για να μη δουλεύει. Συντηρεί και παρατείνει την κατάσταση αυτή προς όφελός του, χρησιμοποιώντας διάφορα τεχνάσματα παραπλάνησης. Ένα από αυτά είναι και ο Φώντας, πρόσωπο ανύπαρκτο σκηνικά, όμως κεντρική αναφορά του έργου, ένα ψέμα, μια πρόφαση, κάτι σαν τον βοσκό, τον λύκο και τα πρόβατα.
Ο «Φώντας» συμβολίζει τις φρούδες ελπίδες, τις ανεκπλήρωτες υποσχέσεις, τις αυταπάτες.
Υποτίθεται ότι ο Φώντας δημιουργεί μεγάλη επιχείρηση και θα βάλει διευθυντή τον Βούλη.
Εκεί που η Αριστέα έχει εκνευριστεί τελικά την τουμπάρει, την εκλιπαρεί «να μην τον αφήσει να τον φάνε οι λύκοι», για να ταλαντευτεί και να του δώσει τα μπογαλάκια του στο χέρι και φύγει. Ο Βούλης, μια περίπτωση ενός λούμπεν ανθρώπου, που είναι έρμαιο μιας κοινωνικής αδικίας, που δεν μπορεί ο ίδιος να αντιμετωπίσει παρά μόνο με απατεωνιές, ψευτιές και αισχρή εκμετάλλευση.
Έντεκα χρόνια μετά το θάνατο του Μήτσου Ευθυμιάδη (2003), το έργο του αποκαλύπτει τη διαχρονική του αξία, τους πολιτικούς συμβολισμούς του.
Ο «Φώντας» υπήρξε μια ουσιαστική παράσταση που με τη ρεαλιστική ερμηνεία των δύο ηθοποιών, Αναστασίας Ρουστέμη και Νίκου Σωτηρόπουλου, κατόρθωσε πράγματι να δημιουργήσει αυτή την απώθηση που θα ήθελε ο συγγραφέας για την παρασιτική και νωθρή ύπαρξη κάποιων κοινωνικών στοιχείων εις βάρος άλλων.
«Μπουχάρα»
Ο Κώστας Μουρσελάς είναι από τις πιο χαρακτηριστικές θεατρικές φωνές της Μεταπολίτευσης. Οι περισσότεροι ίσως θυμούνται τη σατιρική του φλέβα από την τηλεοπτική σειρά «Εκείνος κι Εκείνος», με τον Βασίλη Διαμαντόπουλο και το Γιώργο Μιχαλακόπουλο.
Δυο έργα του, δυο κωμικά μονόπρακτα, «Το Δίκαννο» (1974) και η «Μπουχάρα» (1975), εκφράζουν το κυρίαρχο κλίμα των δεκαετιών του ‘70 και του ’80, τότε που η επαναστατική έξαρση της Μεταπολίτευσης, σκόνταψε πάνω στην ευημερία, που ήρθε μετά τη δικτατορία.
Με άξονα τη ζωή του ζευγαριού, ο Μουρσελάς μιλάει για την έννοια του συμβιβασμού και τις αντιφάσεις που αναδύονται. Είναι απολαυστικός και καίριος.
Στο έργο του «Μπουχάρα» ο συγγραφέας μέσα από ένα μεσοαστικό παντρεμένο ζευγάρι επιχειρεί να απεικονίσει την ταξική εικόνα της Ελλάδας.
Ενώ ακούγεται το τραγούδι «Θα Σημάνουν οι Καμπάνες» μουσική του Μίκη Θεοδωράκη σε ποίηση Γιάννη Ρίτσου εκείνη (Κική Τσόγκα ) ντυμένη με λαμέ φόρεμα το χορεύει σχεδόν με σκέρτσο.
Εκείνος (Ντίνος Νικολάου) βάζει ουίσκι και καπνίζει πούρο. Είναι συμβιβασμένοι, ενώ περνά κάθε τόσο η σκηνοθέτης Παγώνα Τσαλπαρά, που είναι η συνείδησή τους, ή ο τρόπος με τον οποίο τους βλέπει ο κόσμος. Εκείνος διατείνεται ότι «τώρα πια μπορείς να είσαι ιδεολόγος και να ζεις όμορφα».
Η κατακραυγή δια στόματος Παγώνας Τσαλπαρά είναι καίρια.
«Αν ξέρατε ότι θα πάρει την εξουσία το κόμμα που ψηφίσατε, θα το ψηφίζατε;».
Με τον τρόπο αυτό τους λέει ότι είναι υποκριτές, «ψευτοαριστεροί».
Μιλούν με έπαρση κάνοντας αναφορές στην «υψηλή» κοινωνία. Εκείνος λέει ότι αυτός έχει πατήσει πάνω σε πτώματα, αλλά δεν τα δημιούργησε εκείνος, απλά τα βρήκε και τα πάτησε για να προωθηθεί. Με τον τρόπο αυτό «καθαρίζει» τη συνείδησή του, ενώ ασχολείται μόνο με τη συσσώρευση πλούτου, με ρεμούλες, με καταναλωτική μανία. Χαρακτηρίζονται από ανηθικότητα και μιζέρια. Μέσα από το μεσοαστικό παντρεμένο ζευγάρι ο Μουρσελάς με ακονισμένη σάτιρα αφήνει να διαφανεί η ελληνική κοινωνία, η παρακμή της.
Ο μεσοαστισμός και η διαβρωτική κυνική ιδεολογία του, είναι το σημείο αναφοράς της «Μπουχάρας» του Μουρσελά και καθιστούν το έργο στις μέρες μας κωμικοτραγικά σύγχρονο.
Και οι τρεις ηθοποιοί έπαιξαν με απόλυτη φυσικότητα και απέδωσαν την εγκληματική αφέλεια και υποκρισία των ηρώων. Το σκηνικό πέρασμα της συνείδησης χτυπά συναγερμό, μήπως και αφυπνιστεί η νωθρή υποκρισία και η υπόκλιση στο χρήμα.
Η «Μπουχάρα», το κόκκινο χαλί της ξιπασιάς, του νεοπλουτισμού, της δηθενιάς θύμισε μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο της ελληνικής πραγματικότητας, όπου με απόλυτη υποκρισία, με σοσιαλιστικό περιτύλιγμα και καλά, οι μικροαστοί φλέρταραν με κιτς τρόπο με τον μεγαλοαστισμό, επιχειρώντας να ανέλθουν και να αναδειχθούν κοινωνικά.
Οι δύο ηθοποιοί, Κική Τσόγκα και Ντίνος Νικολάου, με επάρκεια απέδωσαν την κοινωνική και προσωπική σύγχυση των ηρώων, ενώ η συνείδηση (Παγώνα Τσαλπαρά) εκπροσωπούσε την ώρα της κρίσης!
«Φώντας» και «Μπουχάρα», οι δύο παραστάσεις από το Κορινθιακό Θέατρο «Βασίλης Ρώτας» μας πρόσφεραν κοινωνικό μήνυμα και στοχευμένη αφύπνιση.
***
Την Κυριακή 4 Αυγούστου 2024 ήταν η τελευταία ημέρα του φεστιβάλ με την απονομή των βραβείων. Πριν όμως από την απονομή το Κορινθιακό Θέατρο «Βασίλης Ρώτας» παρουσίασε τον «Επιθεωρητή» του Νικολάι Γκόγκολ σε σκηνοθεσία Μιχάλη Κοβανίδη.
