Τι θα συμβεί, άραγε, όταν θα ανοίξουν οι θεατρικές σκηνές το ερχόμενο φθινόπωρο;
Το άμεσο μέλλον του παγκόσμιου, πιθανότατα, θεάτρου αρχίζει ήδη να διαφαίνεται στη Γερμανία, όπου ιστορικά θέατρα μεταμορφώνουν το εσωτερικό τους, αλλάζουν το πρόγραμμά τους και σχεδιάζουν νέους τρόπους λειτουργίας για να εξασφαλίσουν ότι η αυλαία θα σηκωθεί και πάλι, όπως κάθε χρονιά, και οι θεατές θα απολαύσουν τις παραστάσεις χωρίς να ανησυχούν για την απειλή του κορονοϊού.
Την περασμένη εβδομάδα αφαιρέθηκαν τα 500 από τα 700 καθίσματα από την κεντρική αίθουσα παραστάσεων του «Berliner Ensemble», ώστε να εξασφαλιστούν οι αποστάσεις 1,5 μέτρου που απαιτούν οι κυβερνητικές οδηγίες. «Θα μπορούσαμε απλώς να μπλοκάρουμε κάποια καθίσματα ή να αφαιρέσουμε ολόκληρες σειρές, αλλά θα φαινόταν ερειπωμένο», δήλωσε στον Guardian ο καλλιτεχνικός διευθυντής του, Oliver Reese.
Η επόμενη επίσκεψη στο θέατρο μπορεί μάλιστα να αποδειχτεί πολύ πιο ευχάριστη για τους θεατές, αν ευοδωθούν τα σχέδια κορυφαίων σκηνών στο Βερολίνο. Τα κατειλημμένα καθίσματα (ή και γενικώς τα καθίσματα) θα είναι πολύ λιγότερα στην πλατεία και οι θεατές θα έχουν τη δυνατότητα να βγουν από την αίθουσα όποια στιγμή θελήσουν, αφού τα διαλείμματα θα πρέπει μάλλον να καταργηθούν, ώστε να αποφεύγεται ο συνωστισμός.
Αυτά, τουλάχιστον, είναι τα πλάνα των υπεύθυνων στο «Berliner Ensemble», το θέατρο που ίδρυσε το 1949 ο Γερμανός δραματουργός, σκηνοθέτης και ποιητής του 20ού αιώνα Μπέρτολτ Μπρεχτ, δίπλα στον ποταμό Σπρέε.
«Θέλουμε να δημιουργήσουμε μια ιδιαίτερη ατμόσφαιρα, που θα αγκιστρωθεί στη συναισθηματική μνήμη των ανθρώπων», λέει ο 56χρονος Oliver Reese.
Όταν ανέβει η πρώτη παραγωγή, πιθανότατα στις 4 Σεπτεμβρίου, δεν θα γίνει κανένα διάλειμμα για να αποφευχθεί ο συνωστισμός στις τουαλέτες, όπου θα είναι δύσκολο να εξασφαλιστεί η κοινωνική αποστασιοποίηση. Οι θεατές θα μπορούν να βγαίνουν από την αίθουσα όποτε το χρειάζονται –χάνοντας, βέβαια, ένα μικρό κομμάτι της παράστασης. «Θα είναι μια καινούργια εμπειρία, με καινούργια τελετουργικά».
Στη Γερμανία, τα θέατρα ήταν από τις πρώτες επιχειρήσεις που αναγκάστηκαν να κλείσουν, καθώς επιταχυνόταν ο ρυθμός νέων κρουσμάτων στη χώρα, στα μέσα Μαρτίου. Το «Berliner Ensemble» έκλεισε στις 13 Μαρτίου και, όταν ανοίξει ξανά, η πρώτη «σπασμένη» σειρά καθισμάτων θα απέχει τρία μέτρα από τη σκηνή ενώ κάποιες πόρτες θα παραμένουν ανοικτές σε όλη τη διάρκεια των παραστάσεων, επιτρέποντας την καλή ανανέωση του αέρα.
Η πανδημία επηρεάζει και τις παραγωγές. Ένα καινούργιο θεατρικό έργο του Βέλγου σκηνοθέτη Luk Perceval αναβλήθηκε για περισσότερο από έναν χρόνο στο συγκεκριμένο θέατρο, καθώς απαιτούσε την ταυτόχρονη παρουσία πάρα πολλών ηθοποιών επί σκηνής. Μια άλλη παραγωγή του «Μάκβεθ» κόπηκε, καθώς η δράση ήθελε ηθοποιούς να φιλιούνται.
Δεν είναι λίγες οι θεατρικές σκηνές, στις οποίες οι υπεύθυνοι σκέφτονται να τοποθετήσουν χωρίσματα με πλεξιγκλάς, ώστε να καταφέρουν να κρατήσουν τον μέγιστο αριθμό θέσεων στις αίθουσες. Σε αντίθετη περίπτωση, θα πρέπει να συμφιλιωθούν με το γεγονός πως κάθε παράσταση θα ανεβαίνει με ελάχιστους θεατές, ενώ η κοινωνική απόσταση θα είναι το ίδιο δύσκολο να επιτευχθεί και στα παρασκήνια.
Εν τω μεταξύ, στο εθνικό θέατρο της Κροατίας, οι πόρτες άνοιξαν ήδη και οι θεατές απόλαυσαν για πρώτη φορά μετά το Lockdown μια παράσταση όπερας τηρώντας τις απαραίτητες αποστάσεις ασφαλείας.
