Ο Άντριου Νιούελ Γουάιεθ (Andrew Newell Wyeth) γεννήθηκε στις 12 Ιουλίου του 1917 στην Πενσιλβάνια, και έγινε γνωστός για τις σκηνές μελαγχολικής ατμόσφαιρας που ζωγράφισε με φωτογραφική ακρίβεια συχνά στους τόνους του γκρι και του καφέ.
Κάπου, προς το τέλος της έκθεσης «Άντριου Γουάιεθ. Μνήμη και Μαγεία», που πραγματοποιείται το 2006 στο Μουσείο Τέχνης της Φιλαδέλφειας υπάρχει ένα έργο, εντελώς διαφορετικό από τα προηγούμενα. Είναι ένα κορίτσι μέσα σε ένα ιδιωτικό αεροπλάνο, που κοιτάζει πίσω από το τζάμι του παραθύρου και μέσα από μια σχισμή στα σύννεφα, κάτω στη γη, ένα άσπρο σπίτι και έναν αχυρώνα πλάι. Η λεζάντα του πίνακα εξηγεί ότι το αεροπλάνο ανήκει στην οικογένεια Γουάιεθ, που το χρησιμοποιεί για να πηγαινοέρχεται από το ένα σπίτι της στην Πενσιλβάνια, στο άλλο στο Μέιν. Κανείς δεν θα πίστευε ότι ο Άντριου Γουάιεθ, ένας από τους πιο αγαπημένους Αμερικανούς ζωγράφους, είναι ένας πλούσιος γαιοκτήμονας που ζει σε έναν κόσμο προνομιούχο, με μεγάλη οικονομική άνεση.
Andrew Wyeth: ”Christina’s World”
N.C. Wyeth:”Deep Cove Lobster Man”, 1938
Andrew Wyeth:”Groundhog Day”
Η έκθεση, όπως έγραφε ο Κεν Τζόνσον στους «Νιου Γιουρκ Τάιμς», ήταν περισσότερο από μια αναδρομική, ήταν μια εισαγωγή στην εβδομηκονταετή πορεία του Γουάιεθ στη ζωγραφική. Μερικοί από τους πιο φημισμένους πίνακές του, όπως ο «Κόσμος της Χριστίνας», λείπουν αλλά οι υπάρχοντες 58 και οι 40 υδατογραφίες και σχέδια, παρείχαν μια καλή εικόνα της πορείας και των αναζητήσεών του. Η πρώτη εντύπωση ήταν ότι κανείς θα πρέπει να αντιτίθεται ισχυρά στον Μαγικό Ρεαλισμό για να μην παρασυρθεί από τις σκηνές του τις τόσο εύγλωττες στην οικονομία τους.
Ένα έργο του 1944, «Νυχτερινό κυνήγι» μ’ έναν ψαρά αστακών μέσα σε μια κατάμαυρη νύχτα φωτισμένο από τη λάμψη των νερών θυμίζει πόσο έμαθε ο ζωγράφος από τον εικονογράφο πατέρα του, Ν. Σ. Γουάιεθ. Όμως τι έγινε ο ίδιος, δείχνει το έργο του του 1959 ”Groundhog Day”. Μπροστά είναι ένα τραπέζι σερβιρισμένο μ’ ένα άσπρο πιάτο, φλιτζάνι και πιατάκι κι ένα μαχαίρι ακουμπισμένο πάνω στην επιφάνεια. Από ένα παράθυρο πέφτει κάτω το χειμωνιάτικο φως και μέσα από το τζάμι, βλέπει κανείς έξω κίτρινο χορτάρι, ένα φράχτη με αγκαθωτό σύρμα κι ένα τεράστιο κούτσουρο με κομμένη την άκρη όπου είναι δεμένη μια αλυσίδα. Πρόκειται για μια θαυμάσια ενορχήστρωση φωτός, χώρου και υφής, βαθιά συμβολική. Έξω, η βία και ο θάνατος, μέσα η τελετουργική τάξη και το φως μιας αυστηρής υπερβατικότητας. Το παράθυρο, σταθερό μοτίβο του Γουάιεθ, χωρίζει και ενώνει τους δύο αυτούς κόσμους.
Παρά την κατήφεια ένας λόγος που η τέχνη του Γουάιεθ παραμένει δημοφιλής είναι η κομψότητά της. Εάν, στο Groundhog Day, παρεμβάλλει κανείς ένα μοντέλο με παλιά ρούχα, το έργο γίνεται διαφήμιση του Ραλφ Λόρεν. Άλλωστε, οι άνθρωποι στα έργα του, όταν υπάρχουν, μοιάζουν με μοντέλα· ωραίοι και αινιγματικοί και μολονότι, πολύ πραγματικά αποδοσμένοι, μοιάζουν α-πραγματικοί.
Ο Γουάιεθ έχει εμμονή με τον θάνατο. Ένα έργο του, του 1942, δείχνει μια νεκρή αγελάδα μέσα σε χόρτα και ρίζες, ζωγραφισμένα με ιδιαίτερη ενάργεια. Ένα άλλο έργο 40 χρόνια μετά, δείχνει ένα γενειοφόρο άνδρα ξαπλωμένο σε προφίλ σε ένα άσπρο ψαράδικο – πορτρέτο πεθαμένου φίλου. Αλλά την ασχήμια του θανάτου, στα έργα του Γουάιεθ, εξωραΐζει η ποιητική ομορφιά. Στα έργα του, η σκοτεινιά του αγροτικού οράματος σχεδόν εξαλείφεται από την ομορφιά της εκτέλεσης. Είναι μέρη φανταστικά όπου οι θεατές μεταφέρονται για να βιώσουν κάτι από την αλήθεια και την αυθεντικότητα που δεν βρίσκουν στην τρέχουσα αστική ζωή τους.
.jpg)
Andrew Wyeth “Public Sale” (1943)
Μόνο ένα έργο της έκθεσης, μεταδίδει μια κάποια κοινωνική συνείδηση. Είναι το ”Public Sale” του 1943, η απόμακρη, θλιμμένη άποψη ενός πλήθους συγκεντρωμένου έξω από το σπίτι ενός γείτονά τους, που βγαίνει σε πλειστηριασμό μετά τον θάνατο της γυναίκας του. Πουθενά αλλού δεν νιώθει κανείς το αίσθημα της κοινής μοίρας, καλής ή κακής.
Το ότι ο Γουάιεθ κρατάει όσα του αρέσουν και πετάει όσα δεν του αρέσουν, δεν είναι πρόβλημα καθαυτό. Το κάνει και ο Έντουαρντ Χόπερ, τον οποίο κατ’ εξοχήν θαυμάζει ο Γουάιεθ, για να δημιουργήσει αυτή την αίσθηση του μυστηρίου, που διαπερνά τα έργα του με τα μοναχικά σπίτια και δωμάτια. Έτσι και ο Γουάιεθ ανακαλεί στον θεατή το αίσθημα της μελαγχολίας. Όμως, αν δει κανείς πολλά έργα του μαζί συγκεντρωμένα, αρχίζουν να του φαίνονται πνιγηρού γούστου και περιορισμένης φαντασίας. Σαν το εσωτερικό ενός σπιτιού, τόσο καθαρό και τακτοποιημένο, σαν να μη ζει κανείς εκεί.
Λίγο από τον έξω κόσμο μπαίνει σε ένα έργο του του 1999. Από το παράθυρο του παλιού σπιτιού μιας χήρας, είναι ορατά τα φώτα των αυτοκινήτων που διασχίζουν το δρόμο έξω. Η κίνηση του δρόμου είναι σαν την πνοή καθαρού αέρα. Θα ήταν ενδιαφέρον εάν εξερευνούσαμε τη μοντέρνα πεζότητα, που αποκλείει ο ρομαντικός απομονωτισμός του.
- Θαυμάστε μερικούς από τους κυριότερους πίνακές του:
 γεννήθηκε στις 12 Ιουλίου του 1917 στην Πενσιλβάνια, και έγινε γνωστός για τη μελαγχολική ατμόσφαιρα){kind=link}