Οι Εβραίοι ζούσαν αδιαλείπτως στη Χεβρώνα για αιώνες. Το 1929, κατασφάχτηκαν και εκδιώχτηκαν. Σήμερα η επιστροφή τους ονομάζεται «εποικισμός».
Τιμώντας το μακελειό της Χεβρώνας
The Wall Street Journal 27.8.09
Του Jerold S. Auerbach
Μέχρι το 1929, οι Εβραίοι ζούσαν στην πόλη για τρεις χιλιετίες.
Κανένα θέμα δεν είναι τόσο πιο βαθιά χαραγμένο στην εβραϊκή ιστορία όσο αυτό της εξορίας και της επιστροφής. Η βιβλική έξοδος από την Αίγυπτο για τη Γη της Επαγγελίας, η επιστροφή από τη Βαβυλωνιακή εξορία, και, πιο πρόσφατα, η ίδρυση του Κράτους του Ισραήλ – όλα επιβεβαιώνουν την αέναη αποφασιστικότητα του εβραϊκού λαού για επιστροφή του στην πατρίδα.
Πάντως, μια ακόμη οδυνηρή εξορία και επιστροφή – που τώρα θυμόμαστε σπάνια – συνέβη πριν από 80 χρόνια. Στις 23-24 Αυγούστου του 1929, η εβραϊκή κοινότητα της Χεβρώνας εξορίστηκε μετά από ένα τρομαχτικό πογκρόμ. Η τραγωδία είναι γνωστή ως Tarpat, ένα ακρωνύμιο της ημερομηνίας στο Εβραϊκό ημερολόγιο.
Μέχρι το 1929, Εβραίοι ζούσαν στη Χεβρώνα για τρις χιλιετηρίδες. Σύμφωνα με την εβραϊκή παράδοση, ο Αβραάμ αγόρασε εκεί το σπήλαιο του Machpelah για να θάψει τη Σάρα. Ήταν το πρώτο κομμάτι γης που απέκτησε ο εβραϊκός λαός στη Γη της Επαγγελίας του. Από τότε, θρησκευόμενοι Εβραίοι τιμούσαν τη Χεβρώνα ως τον τόπο ταφής των προγόνων τους. Κατακτημένοι, σφαγιασμένοι και εξορισμένοι μέσα στους αιώνες, οι Εβραίοι γύριζαν πάντα σ’ αυτό το ιερό μέρος.
Μετά το 1267, υπό Μουσουλμανική κυριαρχία, κανένας Εβραίος δεν επιτρεπόταν να προσευχηθεί μέσα στον θαυμάσιο περίβολο που είχε χτίσει ο Βασιλιάς Ηρώδης στα τέλη του 1ου αιώνα μ.Χ. και που ακόμη περιβάλει τα ταφικά σπήλαια. Μετά όμως την εκδίωξη των Εβραίων από την Ισπανία στα τέλη του 15ου αιώνα, μία μικρή ομάδα θρησκευόμενων Εβραίων ξανάχτισε στη Χεβρώνα μια κοινότητα μελέτης και προσευχής.
Τον Αύγουστο όμως του 1929, η κοινότητα αυτή δέχτηκε μια ξαφνική και βάναυση επίθεση. Υποκινημένοι από το Μεγάλο Μουφτή της Ιερουσαλήμ — που ισχυριζόταν ότι οι Εβραίοι έθεταν σε κίνδυνο Μουσουλμανικά ιερά μνημεία στο Όρος του Ναού στην Ιερουσαλήμ — Άραβες ταραχοποιοί σάρωσαν την Παλαιστίνη. Στη Χεβρώνα, η σφαγή ήταν τρομαχτική.
Ξεκίνησε την Παρασκευή το απόγευμα όταν Άραβες επιτέθηκαν σε Εβραίους με ρόπαλα και δολοφόνησαν έναν φοιτητή. Το επόμενο πρωί, με τη συνδρομή ντόπιων χωρικών, οι Άραβες κατέκλυσαν τη Χεβρώνα ουρλιάζοντας “Σκοτώστε τους Εβραίους”. Εισέβαλαν στο σπίτι του Eliezer Dan Slonim όπου είχαν συγκεντρωθεί πολλοί Εβραίοι για ασφάλεια και τους επιτέθηκαν με μαχαίρια και τσεκούρια σκοτώνοντας 22 αθώους ανθρώπους. Στην Αγγλο-Παλαιστινιακή Τράπεζα όπου ανακαλύφθηκαν 23 πτώματα, το πλακόστρωτο πάτωμα ήταν καλυμμένο με αίμα. Εκείνη την ημέρα, δολοφονήθηκαν 3 παιδιά κάτω των 5 ετών. Έφηβες, οι μητέρες και οι γιαγιάδες τους βιάστηκαν και δολοφονήθηκαν. Ραβίνοι και μαθητές τους ευνουχίστηκαν και μετά σφαγιάστηκαν. Ένας επιζών φοιτητής ανέφερε ότι “αντίκρισε φρίκη μεγαλύτερη από αυτή στην κόλαση του Δάντη”.
Όταν οι σφαγές τελικά υποχώρησαν, 67 Εβραίοι είχαν δολοφονηθεί. Τρεις ημέρες αργότερα, Βρετανοί στρατιώτες μετέφεραν στην Ιερουσαλήμ 484 επιζώντες, συμπεριλαμβανομένων και 153 παιδιών. Σύμφωνα με Σιωνιστές και θρησκευτικούς αξιωματούχους, το μακελειό στη Χεβρώνα “δεν είχε προηγούμενο στην ιστορία της χώρας από τότε που έγινε η καταστροφή του Ναού”. Ο επικεφαλής της διεξοδικής βρετανικής έρευνας για το περιστατικό, Sir Walter Shaw, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι διαπράχθηκαν “απερίγραπτες κτηνωδίες”.
Το Tarpat εξάλειψε την αρχαιότερη εβραϊκή κοινότητα της Παλαιστίνης. Με τις συναγωγές κατεστραμμένες, το αρχαίο κοιμητήριο βεβηλωμένο και την εβραϊκή περιουσία να έχει μετατραπεί σε αποθήκες και μαντριά, λίγα ίχνη μιας κάποτε ακμάζουσας εβραϊκής παρουσίας παρέμεναν στην πόλη.
Σχεδόν όμως 40 χρόνια αργότερα, μετά τον Πόλεμο των Έξι Ημερών του 1967, μια μικρή ομάδα θρησκευόμενων Σιωνιστών επέστρεψε στη Χεβρώνα για να ξαναχτίσει την κατεστραμμένη κοινότητα. “Αυτό που υπήρχε στη Χεβρώνα στο παρελθόν”, τόνισε η Miriam Levinger, “θα υπάρξει και στο μέλλον. Πάντα!”
Η εβραϊκή κοινότητα της Χεβρώνας — περίπου 700 άτομα — γιόρτασε πρόσφατα την 40η επέτειο της επιστροφής της στην πόλη. Επίσης πρόσφατα τίμησε και την 80η επέτειο του Tarpat. Όλοι οι άλλοι αρχαίοι λαοί που αναφέρονται στη Βίβλο έχουν εξαφανιστεί. Αλλά οι Εβραίοι, μια κοινότητα μνήμης, εξακολουθούν να ζουν στη Χεβρώνα.
Οι Εβραίοι της Χεβρώνας διασύρονται αδυσώπητα ως φανατικοί που κατέχουν παράνομα τη γη κάποιου άλλου. Ως θρησκευόμενοι Σιωνιστές όμως, είναι μαχητικοί Εβραίοι έποικοι που λεγεώνες Εβραίων και μη Εβραίων επικριτών αγαπούν να μισούν. Σπάνια επισημαίνεται ότι η πιο σοβαρή τους αμαρτία — ο εποικισμός της βιβλικής γης του Ισραήλ — αποτελεί τον ορισμό του Σιωνισμού: επιστροφή των Εβραίων στην ιστορική τους πατρίδα.
Ο κ. Auerbach, Καθηγητής ιστορίας στο Κολέγιο Wellesley, είναι ο συγγραφέας του βιβλίου “Εβραίοι της Χεβρώνας: Μνήμη και Διαμάχη στη Γη του Ισραήλ” που εκδόθηκε τον Ιούλιο από τους Roman & Littlefield.
