Της Ειρήνης Αϊβαλιώτου
Μέσα στη μαγική διάσταση της παράστασης «Καταφύγιο» της Jennifer Haley σε σκηνοθεσία του Χρίστου Λύγκα, στο ιστορικό θέατρο «Πρόβα», κι ενώ αλίευα στιγμές και στη μαγεία συνειδητά αφηνόμουν, ανακάλυψα ένα διαμάντι: Την βικτοριανής ομορφιάς ηθοποιό Στέλλα Καράπτη.
Όχι, δεν λένε ψέματα οι στιγμές. Δεν ήταν οπτασία, ήταν ένα αληθινό, ταλαντούχο κορίτσι.
Η Στέλλα Καράπτη πέρασε ένα μεγάλο μέρος της παιδικής της ηλικίας στην ανέμελη Ικαρία, μέσα σε μια ασφαλή αίσθηση της ελευθερίας. Πιστεύει ότι στάθηκε τυχερή γιατί από παιδί και ως ενήλικη μέχρι και σήμερα συναντά ανθρώπους που της γεννούν ερεθίσματα και της ανοίγουν δρόμους.
Κάτι σημαντικό και σπάνιο. Η τύχη όμως δεν αναλαμβάνει αυτούς που δεν έχουν ψυχή. Με τη δυνατή ψυχή και το ταλέντο της στους ουρανούς εβγήκε, στο αγιάζι των λειμώνων, στη μόνη ακτή του κόσμου για να βρει τον προορισμό της, το τετράφυλλο δάκρυ.
Ο Χρίστος Λύγκας της εμπιστεύτηκε ένα σπουδαίο ρόλο στην παράσταση «Το Καταφύγιο», (Σκιές του Κάτω Κόσμου), που είναι ένα εφιαλτικό ταξίδι στο μέλλον της επιθυμίας και της ηθικής.
Το βραβευμένο έργο της Τζένιφερ Χέιλι έρχεται να αναμετρηθεί με τις πιο μύχιες σκέψεις μας, παρουσιάζοντας ένα μέλλον που μοιάζει τρομακτικά οικείο. Σε μια εποχή όπου ο φυσικός κόσμος έχει καταρρεύσει και η ανθρωπότητα καταφεύγει μαζικά στο «Nether» —μια εξελιγμένη μορφή του διαδικτύου που προσφέρει πλήρη αισθητηριακή εμπειρία— τα όρια μεταξύ αλήθειας και ψευδαίσθησης θολώνουν οριστικά.
Στην πιο σκοτεινή γωνιά αυτού του ψηφιακού παραδείσου, υπάρχει το Καταφύγιο, ένας ειδυλλιακός βικτοριανός κήπος όπου οι χρήστες πληρώνουν αδρά για να διαπράξουν τις πιο αποτρόπαιες πράξεις, ικανοποιώντας ένστικτα που στον πραγματικό κόσμο θα τους οδηγούσαν στην απομόνωση.
Σε μια μονομαχία που κόβει την ανάσα, ένας αποφασισμένος ντετέκτιβ έρχεται αντιμέτωπος με τον δημιουργό αυτού του εικονικού κόσμου και έναν τακτικό «επισκέπτη» του.
Η Στέλλα έπρεπε να βουτήξει στην κυριολεξία σε πολύ σκοτεινά μονοπάτια συνειδητοποιώντας κάθε φορά ότι δυστυχώς δεν απέχει πολύ απ’ την πραγματικότητα. Ανάμεσα στην κλινική ψυχρότητα ενός αστυνομικού θρίλερ και την ονειρική, σχεδόν απόκοσμη ομορφιά μιας άλλης εποχής, το «Καταφύγιο» προκαλεί το κοινό να πάρει θέση.
Μέσα από συνεχείς ανατροπές και αποκαλύψεις για την πραγματική ταυτότητα των ηρώων, το έργο εξερευνά τη μοναξιά, την απώλεια και τον κίνδυνο της οριστικής αποξένωσης.
«Με γοητεύει πολύ η απλότητα και οι μικρές καθημερινές πράξεις, όπως π.χ. να σου φτιάξουν ένα αγαπημένο φαγητό. Ή να παρατηρείς τους ανθρώπους που εργάζονται και παρά την εξάντλησή τους να συνεχίζουν να χαμογελούν και να φέρονται με ευγένεια. Ή το γουργουρητό της γάτας σου πάνω σου, μια αγκαλιά αληθινή.
Αυτά τα μικρά για μένα είναι πολύ σημαντικά και μου δίνουν δύναμη μέσα στο χάος», εξομολογείται στο catisart.gr. Γιατί όπως λέει ο Όσκαρ Ουάιλντ: «Οι απλές καθημερινές χαρές είναι το τελευταίο καταφύγιο των πολυσύνθετων ανθρώπων».
Στέλλα, πού γεννήθηκες, πού μεγάλωσες και τι δεν ξεχνάς από τα παιδικά σου χρόνια;
*Γεννήθηκα στην Αθήνα κι έπειτα επιστρέψαμε στο νησί μου στην Ικαρία μέχρι τη Γ’ Δημοτικού. Θυμάμαι πολύ έντονα τα χρόνια εκεί. Την ανεμελιά, τη φύση και τα ζώα που είχα καθημερινή επαφή όπως και ότι ήταν η πρώτη και ουσιαστική γνωριμία με τη μουσική. Μια έντονη ανάμνηση είναι στην πλατεία του χωριού μετά το σχολείο όταν κάναμε μαθήματα μουσικής στο κενό διάστημα που παίζαμε κυνηγητό. Και ήταν πολύ ασφαλής η αίσθηση της ελευθερίας. Όπως να φτιάχνουμε κέικ και κουλουράκια με τη μητέρα μου. Ανυπομονούσα κάθε φορά.
Πώς ξεκίνησες με το θέατρο και την υποκριτική; Ποια υπήρξαν τα πρώτα ερεθίσματα και οι αφορμές;
*Στο τέλος του δημοτικού, στην Αθήνα πια, είχα έναν υπέροχο δάσκαλο, τον κύριο Νίκο Σπυρόπουλο, που μας έβαζε στη διαδικασία παραστάσεων. Ήθελε λοιπόν να ανεβάσουμε «Το Μεγάλο μας Τσίρκο» και μου είχε δώσει το ρόλο της Τζένης Καρέζη. Θυμάμαι να μελετάω τα λόγια μου ακούγοντας την κασέτα απ’ την παράσταση και να συγκινούμαι. Κι έλεγα «αυτό θέλω να κάνω, νιώθω πολύ όμορφα». Δεν μπορούσα να το εξηγήσω αλλιώς. Ο δάσκαλός μου τότε με ενθάρρυνε και από τότε άρχισα να παίρνω μέρος σε θεατρικές ομάδες εφήβων όπως στην Καλλιθέα με τον κύριο Νίκο Τσεργά και σιγά σιγά άρχισαν να παίρνουν όλα τα δρόμο τους μέχρι που μπήκα στη σχολή με υποτροφία για ένα χρόνο. Γενικά είμαι πολύ τυχερή γιατί από παιδί και ως ενήλικη μέχρι και σήμερα συναντώ ανθρώπους που μου γεννούν ερεθίσματα και μου ανοίγουν δρόμους. Σημαντικό και σπάνιο.
Υπήρξε ηθοποιός που σε έκανε να πεις «αυτό θέλω να γίνω»;
*Έχω θαυμάσει πολλούς καλλιτέχνες εδώ στην Ελλάδα – έχουμε υπέροχους ηθοποιούς – και βλέποντας ταινίες ή παραστάσεις που έχουν γίνει στο εξωτερικό. Ωστόσο ποτέ δεν είχα εκφράσει κάτι τέτοιο. Ο θαυμασμός μου, βλέποντας μια υπέροχη ερμηνεία, μου δίνει το κίνητρο πάντα να θέλω να εξελιχθώ ως Στέλλα. Ωστόσο εννοείται έχω αγαπημένους ηθοποιούς ειδικά Έλληνες αλλά φοβάμαι να τους κατονομάσω γιατί θα είναι μακροσκελής η απάντηση (!)
Ποιος ήταν ο πρώτος ρόλος που έπαιξες;
*Ο ρόλος της Χήρας και του Αφηγητή απ’ το «Σκλαβί» της Ξένιας Καλογεροπούλου σε σκηνοθεσία Νίκου Τσεργά.
Φέτος σε είδαμε στο «Καταφύγιο» της Jennifer Haley σε σκηνοθεσία του Χρίστου Λύγκα. Πώς ήταν η εμπειρία αυτής της παράστασης;
*Ήταν πραγματικά ένα υπέροχο ταξίδι τεράστιας εσωτερικής διεργασίας. Ο Χρίστος ήταν δάσκαλός μου στο πρώτο έτος και ήταν πολύ ευχάριστη συνάντηση μετά από χρόνια και μια όμορφη εμπειρία παρά τη δυσκολία του ίδιου του έργου ως θεματική. Έπρεπε να μπούμε σε πολύ σκοτεινά μονοπάτια συνειδητοποιώντας κάθε φορά ότι δυστυχώς δεν απέχει πολύ απ’ την πρακτικότητα.
Πώς θα χαρακτήριζες τη συνεργασία σου με τον Χρίστο Λύγκα;
*Όπως προανέφερα, ήμουν μαθήτριά του και ήταν εξαιρετικά ενδιαφέρον και συγκινητικό ότι μετά από τόσα χρόνια είχαμε τους ίδιους κώδικες επικοινωνίας αλλά στην πιο ώριμη εκδοχή του ο καθένας. Ο Χρίστος είναι ένας άνθρωπος που με βοήθησε μέσα απ’ αυτή τη συνεργασία να με ανακαλύψω ακόμα περισσότερο δημιουργώντας μου ένα ασφαλές περιβάλλον έκφρασης. Και είμαι ευγνώμων για αυτό. Όπως φυσικά για όλη την ομάδα και τη συνεργασία μας.
Τι θα θέλατε να πάρει μαζί του ο θεατής φεύγοντας από τη συγκεκριμένη παράσταση;
*Την εσωτερική αναζήτηση. Τη διαδικασία να αναρωτηθεί για την κατάσταση της κοινωνίας και του ίδιου μέσα σ’ αυτή.
Μπορεί η φαντασία να δικαστεί;
*Να δικαστεί σίγουρα όχι. Αντικειμενικά. Μπορεί όμως να ερευνηθεί. Η φαντασία του κάθε ατόμου είναι προσωπική υπόθεση και άνευ ορίων, ωστόσο για εμένα το κάθε άτομο θα πρέπει να έχει μια αντίληψη των ορίων και της ποιότητας αυτής και από πού πηγάζει όταν οδεύει μονίμως σε σκοτεινά μονοπάτια. Είναι πολύ εύκολο να υπάρξει σύγχυση μεταξύ φαντασίας και πραγματικότητας.
Μπορεί η Τέχνη να αποδώσει Δικαιοσύνη;
*Η τέχνη δεν μπορεί να δώσει Δικαιοσύνη. Δεν είναι αυτός ο ρόλος της. Μπορεί όμως να την εκφράσει, να πάρει θέση για αυτή, να αφυπνίσει. Για μένα αυτή είναι και η ουσία της. Η αφύπνιση.
Τι είναι αυτό που σου δίνει έμπνευση και δύναμη;
*Οι άνθρωποί μου κατά κύριο λόγο και η αγάπη τους. Ωστόσο καθημερινά εμπνέομαι από μικρά απλά πράγματα όπως παρατηρώντας τους περαστικούς απ το παράθυρο του λεωφορείου, τα ζώα, τη μουσική και τη φύση. Με γοητεύει πολύ η απλότητα και οι μικρές καθημερινές πράξεις, όπως π.χ. να σου φτιάξουν ένα αγαπημένο φαγητό. Ή να παρατηρείς τους ανθρώπους που εργάζονται και παρά την εξάντλησή τους συνεχίζουν να χαμογελούν και να φέρονται με ευγένεια. Ή το γουργουρητό της γάτας σου πάνω σου, μια αγκαλιά αληθινή κ.λπ. Αυτά τα μικρά για μένα είναι πολύ σημαντικά και μου δίνουν δύναμη μέσα στο χάος. κλπ.
Ποια είναι τα σχέδιά σου για το άμεσο μέλλον;
*Αυτή την περίοδο κάνουμε πρόβες για το «Τελευταίο δωμάτιο» σε σύνθεση και σύλληψη της Δήμητρας Τρυπάνη στο θέατρο «Δίπυλον». Υπάρχει ενδεχόμενο το φθινόπωρο να ανεβάσουμε και πάλι «Το Καταφύγιο» για περιορισμένο αριθμό παραστάσεων. Όμως υπάρχουν κι άλλες ανοιχτές συζητήσεις για τη χειμερινή σεζόν.
Αυτό που ανυπομονώ σίγουρα – γιατί ταυτόχρονα εργάζομαι και στον επισιτισμό – σε προσωπικό επίπεδο ανυπομονώ για τις διακοπές, ένα καλοκαιρινό ταξίδι με τις φίλες μου!
Ποιοι είναι οι ρόλοι που ονειρεύεσαι να παίξεις;
*Πάντα με δυσκόλευε αυτή η ερώτηση. Δεν είχα ποτέ αυτή τη σκέψη. Κάποιον ονειρικό ρόλο. Πιο πολύ με γοητεύει η συνολική ιδέα ενός έργου.
Ο ρόλος μάς επιλέγει ή τον επιλέγουμε;
*Τον επιλέγουμε ξεκάθαρα. Μπορεί να νομίζουμε ανάλογα τις νόρμες ότι κάτι μας ταιριάζει αλλά εγώ προσωπικά θεωρώ ότι κάθε ηθοποιός βάζει το δικό του λιθαράκι στην προσέγγιση του ρόλου του κι αυτό το κάνει μοναδικό. Τους ρόλους είτε στο θέατρο είτε στη ζωή τους επιλέγουμε ακόμα και ακούσια. Είτε νομίζουμε ότι είναι κοντά μας είτε εντελώς αντίθετοι. Κάτι θέλουμε να ανακαλύψουμε ή ακόμα να καλύψουμε μέσα απ’ αυτούς και στις δύο συνθήκες.
Αν δεν ήσουν ηθοποιός, τι θα ήσουν;
*Νηπιαγωγός, εργοθεραπεύτρια ή μουσικός. Αγαπώ τα παιδιά πολύ και θα ήθελα πολύ να έχω σπουδάσει μουσική…
Ποιος θεατρικός ήρωας θα ήθελες να πρωταγωνιστήσει σ’ ένα όνειρό σου;
*Η Λου. Να τρώγαμε άφθονη σοκολάτα και να παίζαμε.
Ποια πιστεύεις ότι είναι η ιδανική σχέση ηθοποιού – σκηνοθέτη;
*Η συνδημιουργία. Με την έννοια ότι προφανώς ο σκηνοθέτης έχει μια ιδέα, ένα όραμα για αυτό που έχει ανάγκη να επικοινωνήσει αλλά είναι σημαντικό να δίνει την ελευθερία στον ηθοποιό να εκφραστεί και να ανακαλύψει νέους δρόμους. Τα καθαρά όρια του πλαισίου της συνεργασίας. Και φυσικά ο αλληλοσεβασμός και η συνέπεια.
Υπάρχει ποίημα που έχεις διαβάσει και ποτέ δεν ξεχνάς;
*Έχω δύο. Το «Θα έρθει καιρός» της Κατερίνας Γώγου και «Οι Ίσκιοι» του Αργύρη Χιόνη.
Τι μπορεί να σε κάνει να δακρύσεις και τι να χαμογελάσεις;
*Η μουσική, την έχω αναφέρει πολύ αλλά είναι αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μου. Και οι αληθινές στιγμές μοιρασιάς.
Ποιο είναι το αγαπημένο σου σημείο στην πόλη;
*Λατρεύω τα στενά στην Πλάκα – δεν θα πρωτοτυπήσω – κυρίως ώρες που δεν έχει πολυκοσμία. Και τις μικρές γειτονιές. Που έχουν ακόμα συνοικιακά μαγαζιά.
Υπάρχει κάποια μικρή καθημερινή ιεροτελεστία που ακολουθείς;
*Το πρωινό μου. Για να λειτουργώ καλά θέλω να φτιάχνω τον καφέ μου και να τρώω πρωινό ώστε να μπορέσω να πάρω το χρόνο μου να ξεκινήσω τη μέρα μου. Εννοείται ακούγοντας μουσική!
Ποιο βιβλίο διαβάζεις αυτό τον καιρό;
*Ξαναδιαβάζω τα «Αποσπάσματα ερωτικού λόγου» του Ρολάν Μπαρτ. Αγαπημένο βιβλίο.
Ποια είναι η σχέση σου με τα ζώα; Υπάρχει κάποιο κατοικίδιο με το οποίο συμβιώνεις;
*Λατρεύω τα ζώα. Πάντα είχα κάποιο, είτε στο νησί, είτε εδώ στην πόλη. Αυτή την περίοδο συμβιώνω με τον Κρις, τον σκύλο της κολλητής μου και φυσικά έχω και γάτα, την Τζέλλα. Δεν μένουμε μαζί εδώ και κάποιο διάστημα και μου λείπει η καθημερινότητα μαζί της και του τετράποδου συγκατοίκου της. Ωστόσο προσπαθώ να τη βλέπω. Η ζωή μας χωρίς τα ζώα θα ήταν ξεκάθαρα πιο άδεια και βαρετή.
Ευχαριστώ πολύ Στέλλα γι’ αυτή την κουβέντα.
*Κι εγώ ευχαριστώ το Catisart για τη φιλοξενία.
