Cat Is Art

Το ιερό σύμβολο της γονιμότητας και της ροής που αμαύρωσαν οι ναζί

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Τα πολύ παλιά καλά χρόνια της, η σβάστικα στην Ελλάδα ήταν ένα απ’ τα σύμβολα του Δία, στην Ασία συμβόλιζε τον θεό Βισνού, στους βόρειους παγανιστές το σφυρί του Θωρ (κι αν το σκεφτείς, βγάζει πολύ νόημα). Σε όλους τους λαούς, πάνω κάτω η σημασία της ήταν: τύχη, πλούτος, γονιμότητα. Οπότε, διόλου τυχαίο δεν είναι που διακοσμεί την είσοδο του Νομισματικού Μουσείου Αθηνών.

Η σβάστικα, στα σανσκριτικά स्वस्तिक (δεξιόστροφος αγκυλωτός σταυρός 卐) και η “σωβάστικα” (αριστερόστροφος 卍) είναι ένα πανάρχαιο σταυροειδές σύμβολο.

Αποτελεί ιερό σύμβολο του Ινδουισμού, του Βουδισμού και του Ζαϊνισμού, ενώ συναντάται και σε πολλούς άλλους πολιτισμούς, όπως της Αρχαίας Ελλάδας, των Περσών και των πολιτισμών των ιθαγενών της Βόρειας Αμερικής της προκολομβιανής περιόδου, καθώς και των αρχαίων σκανδιναβικών φυλών (Βίκινγκς) οι οποίοι την αριστερόστροφη την αποκαλούσαν “Κεστ” και τη θεωρούσαν ως σύμβολο “παθητικής” προστασίας και ευημερίας.

Κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα η σβάστικα συνδέθηκε με το Ναζισμό, εξαιτίας της χρήσης του συμβόλου στη Ναζιστική Γερμανία. Το γεγονός αυτό είχε ως συνέπεια το σύμβολο να έχει μετατραπεί για πολλούς σε ταμπού, κυρίως στη Δύση.

 

Άγαλμα του Βούδα (Χσι Λάι, Καλιφόρνια). Στο στήθος του η σβάστικα, παραδοσιακό κινέζικο σύμβολο ειρήνης, αρμονίας, ισότητας και ισορροπίας.

 

Ο αγκυλωτός σταυρός έχει μια εκτενή ιστορία. Το μοτίβο φαίνεται να χρησιμοποιείται για πρώτη φορά στη νεολιθική Ινδία. Το σύμβολο έχει μια αρχαία ιστορία στην Ευρώπη, που εμφανίζεται στα χειροποίητα αντικείμενα από τους προ-χριστιανικούς ευρωπαϊκούς πολιτισμούς. Στην αρχαιότητα, ο αγκυλωτός σταυρός χρησιμοποιήθηκε εκτενώς από τους Ινδο-άρειους, τους Χετταίους, τους Κέλτες και τους Έλληνες, μεταξύ άλλων. Ειδικότερα, ο αγκυλωτός σταυρός είναι ένα ιερό σύμβολο του Ινδουισμού, του Βουδισμού και του Τζαϊνισμού – θρησκειών με πέρα από δισεκατομμύρια πιστούς παγκοσμίως, που καθιστούν τον αγκυλωτό σταυρό πανταχού παρόντα τόσο στην ιστορική όσο και στη σύγχρονη κοινωνία. Ο αγκυλωτός σταυρός, σβάστικα, ή μάλλον ο τετρα-αγκυλωτός σταυρός, είναι ένα αρχαίο σύμβολο, επίσης γνωστό κι ως σβάστικα. Ο αγκυλωτός σταυρός προέρχεται από το γεγονός ότι αποτελείται από δύο διπλά (ενωμένα) ελληνικά γάμμα (Γ) – γράμματα. Αρχαίες Ελληνίδες ιέρειες ζωγράφιζαν αυτό το σύμβολο πάνω τους, μαζί με το τετρασκέλιον (από τα τέσσερα σκέλη που απεικονίζει), στους οργανισμούς τους. Αρχαία ελληνικά αρχιτεκτονικά σχέδια είναι κορεσμένα με τη διασύνδεση τους ως σύμβολο. Επίσης είχε χρησιμοποιηθεί και από διάφορους εγγενείς αμερικανικούς πολιτισμούς.

 

Αρχαίο ελληνικό κράνος με σβάστικα, 350-325 π.Χ. από τον Τάραντα της Σικελίας. Εύρημα στο Ερκολάνο. Cabinet des Médailles, Παρίσι

 

Στο δυτικό κόσμο, το σύμβολο γνώρισε μια αναβίωση μετά τις αρχαιολογικές ανασκαφές του Σλήμαν στα τέλη του 19ου αιώνα, ο οποίος ανακάλυψε το σύμβολο στην περιοχή της αρχαίας Τροίας και το συνέδεσε με τις αρχαίες μεταναστεύσεις των Πρωτο-Ινδο-Ευρωπαίων. Τον συνέδεσε με τις παρόμοιες μορφές που βρέθηκαν στα αρχαία δοχεία στη Γερμανία, και θεωρητικολόγησε ότι ο αγκυλωτός σταυρός ήταν ένα “σημαντικό θρησκευτικό σύμβολο των μακρινών προγόνων μας”, και ότι συνδέει τους Γερμανικούς, Ελληνικούς και Ινδο-Ιρανούς πολιτισμούς. Μέχρι τις αρχές του 20ού αιώνα, χρησιμοποιήθηκε ευρέως παγκοσμίως και θεωρήθηκε ως σύμβολο καλής τύχης και επιτυχίας.

Η εργασία του Σλήμαν συνδυάστηκε με τα völkisch-κινήματα, για τους οποίους ο αγκυλωτός σταυρός ήταν ένα σύμβολο της “άριας” ταυτότητας. Μετά την υιοθέτησή του από τους ναζί του Χίτλερ, ο αγκυλωτός σταυρός έχει συνδεθεί με το φασισμό, το ρατσισμό, τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και το Ολοκαύτωμα. Ο αγκυλωτός σταυρός παραμένει μέχρι σήμερα ένα κύριο σύμβολο των νεοναζί, και χρησιμοποιείται τακτικά από τις ομάδες ενεργών στελεχών για να δηλώσουν τη ναζιστική συμπεριφορά των οργανώσεων και των ατόμων τους.

 

Παραδοσιακή μόλα με σβάστικα, που βασίζεται στη σημαία του Κούνα Γιάλα

 

Προέλευση

Η πανταχού παρουσία του αγκυλωτού σταυρού εξηγείται εύκολα αν υποθέσουμε ότι είναι μια πολύ απλή μορφή που ανακαλύφτηκε ανεξάρτητα και κατά τύχη σε διάφορες κοινωνίες όταν οι άνθρωποι ασχολήθηκαν με το πλέξιμο καλαθιών, αφού το σχήμα του αγκυλωτού σταυρού δημιουργείται επανειλημμένα από τις βέργες των καλαμιών όταν πλέκουμε καλάθι. Άλλες θεωρίες εικάζουν κάποια σύνδεση των πολιτισμών ή ζητούν μια εξήγηση σύμφωνα με τη θεωρία της κοινής συναίσθησης του Καρλ Γιουνγκ. Ενώ η ύπαρξη των συμβόλων αγκυλωτού σταυρού στην Αμερική μπορεί να εξηγηθεί με τη θεωρία της καλαθοπλεκτικής, ενώ αποδυναμώνει τη θεωρία της πολιτιστικής διάχυσης. Ενώ μερικοί έχουν προτείνει ότι ο αγκυλωτός σταυρός μεταφέρθηκε στη Βόρεια Αμερική από έναν αρχαίο ναυτικό πολιτισμό στην Ευρασία, μια χωριστή αλλά παράλληλη ανάπτυξη θεωρείται πλέον πιθανή εξήγηση. Η γένεση του συμβόλου αγκυλωτών σταυρών αντιμετωπίζεται συχνά από κοινού με το σύμβολο του σταυρού γενικά, όπως η “ρόδα του ήλιου” της θρησκείας της εποχής του χαλκού.

 

Τμήματα από το μετάξινο βιβλίο

 

Μια άλλη εξήγηση προτείνεται από τον Καρλ Σαγκάν στο βιβλίο του με τίτλο “Ο Κομήτης”. Ο Σαγκάν αναπαράγει ένα αρχαίο κινεζικό χειρόγραφο (το μετάξινο βιβλίο) που παρουσιάζει ποικιλίες ουρών κομητών: οι περισσότερες είναι παραλλαγές της απλής ουράς κομητών, αλλά στην τελευταία απεικόνιση ο πυρήνας του κομήτη έχει τέσσερα πύρινα σκέλη, που θυμίζουν αγκυλωτό σταυρό. Ο Σαγκάν προτείνει ότι στην αρχαιότητα ένας κομήτης μπορεί να είχε πλησιάσει τόσο κοντά στη Γη που οι άνθρωποι είδαν πύρινους πίδακες από αέριο να ρέουν από το κέντρο, και με την κλίση από την περιστροφή του κομήτη, σχημάτιζε μια μορφή του συμβόλου που έγινε ορατό σε όλα τα μέρη του κόσμου.

Κολιέ από ανασκαφές στο Kaluraz, Guilan, πρώτη χιλιετία π.Χ., Εθνικό Μουσείο του Ιράν

Αρχαιολογικά ευρήματα

Την πιο πρόωρη αλλά και συχνή χρήση των μοτίβων αγκυλωτού σταυρού στην αρχαιότητα βρίσκουμε στη νεολιθική εποχή, αν και υπάρχει ένα μοναδικό παλαιολιθικό χειροποίητο αντικείμενο που περιέχει αυτό το σύμβολο. Το σύμβολο βρέθηκε σε διάφορες ανασκαφές στην επαρχία του Κουζεστάν του Ιράν και ως τμήμα του “χειρογράφου Vinca” της νεολιθικής Ευρώπης της 5ης χιλιετίας Π.Χ. Στην πρώιμη εποχή του χαλκού, εμφανίζεται στην αγγειοπλαστική που βρίσκεται στο Sintashta της Ρωσίας. Άλλα παρόμοια σύμβολα εμφανίστηκαν επίσης την εποχή του χαλκού και του σιδήρου σε σχέδια του βόρειου Καύκασου (στον πολιτισμός Koban) και του Αζερμπαϊτζάν, καθώς επίσης και των Σκυθών και Σαρματών. Σε όλους αυτούς τους πολιτισμούς, το σύμβολο του αγκυλωτού σταυρού δεν εμφανίζεται να καταλαμβάνει οποιαδήποτε χαρακτηρισμένη θέση ή σημασία, αλλά εμφανίζεται ως μόνο μια μορφή μιας σειράς παρόμοιων συμβόλων ποικίλης πολυπλοκότητας.

Στην προ-Χριστιανική Ευρώπη και σε λαϊκές δοξασίες

Έχουν βρεθεί πάρα πολλά δείγματα χρήσης της σβάστικας σε αντικείμενα αρχαίας ελληνο-ρωμαϊκής τέχνης, όπως σε ρούχα, αγκράφες, πανοπλίες, αγγεία, αλλά και σε ακολουθίες Μαιάνδρων.

Οι αρχαίοι γερμανικοί λαοί χρησιμοποιούσαν το ίδιο σύμβολο αποκαλώντας το Φύλφοτ, και λεγόταν ότι συμβόλιζε το σφυρί του θεού Θωρ, και ίσως και τον Ηλιακό Τροχό, που είναι με τη σειρά του αρχαίο προ-χριστιανικό σύμβολο που απαντάται σε όλη την Ευρώπη.

Το σύμβολο της σβάστικας απαντάται και στις προ-χριστιανικές σλαβικές παραδόσεις, ήταν αφιερωμένο στον θεό Σβαρόγ (Ουκρανικά: Сварог) και λεγόταν Κολοβράτ (Σλοβένικα, Κροατικά, Βοσνιακά: kolovrat, Πολωνικά: kołowrót, Ρώσικα, Σερβικά και Ουκρανικά: коловрат). Στην πρώιμη μεσαιωνική Ευρώπη η χρήση της σβάστικας για διακόσμηση ήταν πιο συχνή στις σλαβικές φυλές. Παρουσιάζεται αρχικά σε Παραδουνάβιες ηγεμονίες (Βλαχία και Μολδαβία), όπου οι Σλάβοι είχαν επαφές με τους Σαρμάτες. Για τους Σλάβους το σύμβολο αντιπροσώπευε τη δύναμη του Ήλιου και της φωτιάς, και αποκαλούνταν “Τροχός του Σβαρόγ” και χρησιμοποιούνταν τόσο για διακόσμηση, όσο και για θρησκευτικές τελετές.

Στους αρχαίους Φίννους είχε παρατηρηθεί το σύμβολο σε τελετουργικά τύμπανα των Σάμι σαμάνων πολύ πριν εγκαθιδρυθεί ο Χριστιανισμός. Χρησιμοποιείται ακόμα στη Φινλανδία σαν διακοσμητικό αλλά και σύμβολο της Φινλανδικής Πολεμικής Αεροπορίας και ονομάζεται Τουρσαανσύνταν ή Μουρσουνσύνταν.

Ένα σχετικό σύμβολο που παρουσιάζεται στην Αρχαία Ελλάδα αλλά και σε όλη την Ευρώπη της Εποχής του Ορείχαλκου είναι και το Τρίσκελον.

 

Σχέδια αγκυλωτών σταυρών στο πέπλο μιας κόρης, μουσείο της Ακρόπολης.

 

Στην τέχνη και στην αρχιτεκτονική

Ο αγκυλωτός σταυρός είναι συχνό μοτίβο σχεδίου στη σύγχρονη αρχιτεκτονική και σε έργα τέχνης στην Ινδία καθώς επίσης και στην αρχαία δυτική αρχιτεκτονική, αφού τον συναντάμε συχνά σε μωσαϊκά, ανάγλυφα, και άλλα έργα τέχνης σε όλο τον αρχαίο κόσμο. Η αρχαία ελληνική αρχιτεκτονική και τα σχέδια ιματισμού είναι συχνά διακοσμημένα με το επαναλαμβανόμενο μοτίβο του αγκυλωτού σταυρού συχνά συνδυασμένο και με μαιάνδρους. Τα σχετικά σύμβολα στην κλασική δυτική αρχιτεκτονική περιλαμβάνουν το σταυρό, το τρίποδο, ή το τρισκελές και τη στρογγυλεμένη σβάστικα. Στην κινεζική, κορεατική, και ιαπωνική τέχνη, ο αγκυλωτός σταυρός βρίσκεται συχνά ως τμήμα ενός σχεδίου επανάληψης. Ένα κοινό σχέδιο, αποκαλούμενο sayagata στα ιαπωνικά, περιλαμβάνει αριστερά και δεξιά αγκυλωτούς σταυρούς που είναι συνδεδεμένοι από γραμμές. Το σύμβολο αγκυλωτών σταυρών βρέθηκε σε πολλά από τα ερείπια της αρχαίας Τροίας και σε μερικά από τα μωσαϊκά στην Πομπηία. Στην αρχαία ελληνική τέχνη και την αρχιτεκτονική, καθώς και στη ρομανική και γοτθική τέχνη της Δύσης, οι απομονωμένοι αγκυλωτοί σταυροί είναι σχετικά σπάνιοι, και ο αγκυλωτός σταυρός βρίσκεται συχνότερα ως επαναλαμβανόμενο στοιχείο σε μωσαϊκά και σε πεζούλια. Ο αγκυλωτός σταυρός αντιπροσώπευσε συχνά τη διαρκή κίνηση, που απεικονίζει το σχέδιο ενός περιστρεφόμενου ανεμόμυλου ή νερόμυλου. Ένας μαίανδρος με συνδεδεμένους αγκυλωτούς σταυρούς αποτελεί τη μεγάλη ζώνη που περιβάλλει το Ara Pacis. Ένα σχέδιο από γραναζωτούς αγκυλωτούς σταυρούς είναι ένα από διάφορα μωσαϊκά στο πάτωμα του καθεδρικού ναού της Αμιάν στη Γαλλία. Σχήματα που ομοιάζουν προς το σύμβολο του ιερού πυρός έχουν βρεθεί σε επιτραχήλιο του 14ου-15ου αιώνος στη Ναύπακτο. Μπορντούρες με συνδεδεμένους αγκυλωτούς σταυρούς ήταν ένα συνηθισμένο αρχιτεκτονικό μοτίβο στην αρχαία Ρώμη, και συναντάται ακόμα και σε πιο πρόσφατα κτήρια ως νεοκλασικό στοιχείο. Σύνορα αγκυλωτών σταυρών είναι μια μορφή μαιάνδρου. Αγκυλωτοί σταυροί έχουν βρεθεί επίσης στην αγγειοπλαστική σε αρχαιολογικές ανασκαφές στην περιοχή του αρχαίου Kush. Αγκυλωτοί σταυροί βρέθηκαν και στην αγγειοπλαστική στους ναούς Gebel Barkal καθώς επίσης και σε ανασκαφές στους λαούς της ομάδας Χ.

Η Laguna Bridge στην Yuma της Αριζόνας που χτίστηκε το 1905 από το αμερικανικό Reclamation Department είναι διακοσμημένη με αγκυλωτούς σταυρούς. Αμερικανικοί λιθογράφοι του 1900 συνήθιζαν να τυπώνουν στο χαρτί μια κορνίζα από αγκυλωτούς σταυρούς, και δημιούργησαν έντονο θέμα συζήτησης το 1937 όταν εμφανίστηκαν σε δείγματα εκλογικών ψηφοδελτίων στο Passaic του Νιου Τζέρσεϊ. Ο λιθογράφος αποκρίθηκε ότι «έχει χρησιμοποιήσει τα εμβλήματα αγκυλωτών σταυρών για κορνίζα σε ψηφοδέλτια πολύ πριν ο κόσμος μάθει τον Χίτλερ». Ακόμα και διακοσμητικά πήλινα κεραμίδια με αγκυλωτούς σταυρούς έχουν βρεθεί σε πολλά μέρη του κόσμου συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών στις αρχές του 20ού αιώνα.

 

Αγκυλωτός σταυρός σε αγγείο της γεωμετρικής εποχής. 740 π.Χ., Κρατική αρχαιολογική συλλογή του Μονάχου.

 

Η ιερή ιστορία πίσω απ’ τη διεστρέβλωση 

Το συγκεκριμένο σύμβολο είναι ίσως το πιο παρεξηγημένο σύμβολο, οι περισσότεροι το αναγνωρίζουν ως το σύμβολο του Χίτλερ και του Ναζισμού και το συνδέουν με μια περίοδο της ιστορίας ιδιαίτερα μαύρης. Ωστόσο, ο αγκυλωτός σταυρός ως σύμβολο και ως αρχέτυπο συμβόλου είναι κάτι πολύ διαφορετικό.

Το αρχέτυπο

Οι δύο γραμμές που δημιουργούν τη Σβάστικα είναι το Πνεύμα μαζί με την Ύλη και τα 4 άγκιστρα δηλώνουν την κίνηση του κόσμου στον άπειρο και αιώνιο κύκλο. Λόγω αυτής της επιρροής του, επίσης συμβολίζει τον ίδιο τον Άνθρωπο σκοπός του οποίου, στο πέρασμα του χρόνου, είναι να συνδυάσει τις μεγάλες αντιθέσεις και στο τέλος να ολοκληρώσει την αιώνια ένωση.

Η Ιερή Σβάστικα αποτελεί και τυποποιημένη απεικόνιση προφανών, αν και ακατανόητα χαοτικών φαινομένων κίνησης στη Φύση, πάντα ως έκφανση του συλλογικού υποσυνείδητου της Ανθρωπότητας. Παρομοίως, και τα διάφορα μαιανδρικά μοτίβα αποτελούν τυποποιημένες απεικονίσεις υδάτινου κυματισμού και ροής, όπως π.χ. το ποτάμι και τα θαλάσσια κύματα.

Την πιο πρόωρη αλλά και συχνή χρήση των μοτίβων αγκυλωτού σταυρού στην αρχαιότητα βρίσκουμε στη νεολιθική εποχή, αν και υπάρχει ένα μοναδικό παλαιολιθικό χειροποίητο αντικείμενο που περιέχει αυτό το σύμβολο.

Η ιδιαιτερότητα του συμβόλου αυτού είναι ότι απαντάται σε όλους τους πολιτισμούς, έχοντας την ίδια ερμηνεία, ζωτικότητα. Πάμε να δούμε κάποιους πολιτισμούς στους οποίους ο αγκυλωτός σταυρός είναι σύμβολο ευημερίας και μεγάλης τύχης. Φυσικά στον ανατολικό κόσμο όπου υπήρξε και περιοχή με παλαιότερους πολιτισμούς, ο συμβολισμός της σβάστικας είναι και πιο έντονος και βαθύς.

 

Αναδημιουργημένο έγχρωμο σχέδιο του πλαισίου σε έναν δωρικό ναό, που έχει για διακοσμητικά σχέδια μαιάνδρους και αγκυλωτούς σταυρούς.

 

Ανατολικός Κόσμος

Ινδία

Ιδιαίτερη είναι η εμφάνισή της στην εικονογράφηση του Θεού Γκανέσα, Θεός ιχνηλάτης, προστάτης της σοφίας και των σταυροδρομιών. Θεωρείται το δεύτερο πιο ιερό σύμβολο, μετά το Om.

Στον Ινδουισμό και τα δύο σύμβολα αντιπροσωπεύουν τις δύο μορφές του δημιουργού Θεού Βράχμα. Η αριστερόστροφη σβάστικα συμβολίζει την εξέλιξη του Σύμπαντος (Pravritti), η δεξιόστροφη συμβολίζει την καταστροφή του κόσμου (Nivritti). Η δεξιόστροφη όμως σβάστικα δεν αποτελεί σύμβολο που εκφράζει το κακό, όπως έχει επιβληθεί στις σημερινές αντιλήψεις. Αντίθετα αντανακλά δύο βασικά εξελικτικά χαρακτηριστικά της πορείας του Σύμπαντος, τη νύχτα και τη φθορά.

H σβάστικα με την έννοια της ευδαιμονίας (svastika) συναντάται για πρώτη φορά στα δύο μεγάλα Ινδικά έπη Ramayana και Mahabharata, όπου και συνδέεται όχι μόνο με την έννοια της ευτυχίας, αλλά και με την έννοια της ευδαιμονίας, καλοτυχίας και τον Θεό Βραχμά, όπως επίσης και με την έννοια της μετενσάρκωσης (samsara).

Έχει χρησιμοποιηθεί επίσης ως σηματοδότηση των τεσσάρων οριζόντων της γης. Η χρήση της ως σύμβολο του Ήλιου παρατηρείται πρώτη φορά από την αναπαράσταση του Σούργια, Θεού του Ήλιου.

Θεωρείται εξαιρετικά Ιερό και ευοίωνο από όλους τους Ινδουιστές και χρησιμοποιείται ανελλιπώς στη διακόσμηση κάθε είδους αντικειμένου που σχετίζεται με τον Ινδουιστικό πολιτισμό. Χρησιμοποιείται σε όλα τα Ινδουιστικά μάντρα και ιερά σχέδια. Σε κάθε τμήμα της Ινδίας παρατηρείται σε πλευρές ναών, πάνω σε θρησκευτικά έγγραφα.

 

 

Ιαπωνία

Στον βουδισμό η σβάστικα, οποιασδήποτε κατεύθυνσης, εμφανίζεται στο στήθος αγαλμάτων του Βούδα συμβολίζοντας την Ιερή Καρδιά Του. Στα ιαπωνικά η σβάστικα είναι γνωστή ως manji. Αντιπροσωπεύει τη Dharma, τη Διδασκαλία της Αλήθειας και της Δικαιοσύνης που προσέφερε ο Βούδας, την οικουμενική αρμονία και την ισορροπία των αντιθέτων.

Η αριστερόστροφη σβάστικα (omote manji) αντιπροσωπεύει την αγάπη και την ευσπλαχνία.

Η δεξιόστροφη (ura manji) αντιπροσωπεύει τη δύναμη και την εξυπνάδα.

Στον Βουδισμό παρουσιάζεται σε διαφορετικούς χρωματισμούς κι αναλόγως συμβολίζει και κάτι διαφορετικό:

Μπλε – συμβολίζει τις άπειρες ουράνιες αρετές
Κόκκινη – συμβολίζει τις άπειρες Ιερές αρετές της καρδιάς του Βούδα
Κίτρινη – συμβολίζει την άπειρη ευημερία
Πράσινη – συμβολίζει τις άπειρες ικανότητες στη γεωργία

Λόγω του συσχετισμού της με τη δεξιόστροφη ναζιστική σβάστικα, οι βουδιστικές σβάστικες από τα μέσα του 20ου αιώνα είναι κυρίως αριστερόστροφες.

Κίνα

Η σβάστικα θα φτάσει και στην Κίνα, όπου θα γίνει γνωστή με την ονομασία wanji όπου συμβολίζει ό,τι συμβολίζει το γιν γιανγκ, ανάλογα με τη φορά της. Δηλαδή η δεξιόστροφη σβάστικα ταυτίζεται με το γιανγκ, που συμβολίζει το φωτεινό, το ενεργό, το θετικό, και η αριστερόστροφη με το γιν, που συμβολίζει το σκοτεινό, το παθητικό, το αρνητικό.

Επισημαίνουμε εδώ ότι αρνητικό δεν σημαίνει απαραιτήτως κακό, στην κινεζική σκέψη και φιλοσοφία. Το κάθε τι έχει συμπληρωματική μορφή, που διαδέχεται η μία την άλλη. Έτσι και η σημασία του γιν-γιανγκ και όσων συμπληρωματικών ζεύγων την απαρτίζουν.

 


Αγκυλωτός σταυρός σε Ρωμαϊκό μωσαϊκό.

 

Ευρωπαΐκός Κόσμος

Ελλάδα

Στην αρχαία Ελλάδα η σβάστικα απαντάται με την ονομασία «τετρασκέλλιον» ή «γαμμάδιον», ενώ θεωρείται σύμβολο της δύναμης του Δία.

Γερμανικά φύλα

Αποκαλώντας το «Φύλφοτ» ήταν το σύμβολο του σφυριού του Θορ και του Ηλιακού τροχού.

Φινλανδικά φύλα

Για τους Βίκινγκ η αριστερόστροφη σβάστικα ήταν σύμβολο προστασίας και ευημερίας και την αποκαλούσαν «Κεστ».

 

Από ενδυμασία Σλάβας πριγκίπισσας

 

Σλάβικη παράδοση

Στις σλαβικές παραδόσεις το σύμβολο ήταν αφιερωμένο στο θεό Σβάρογ, με την ονομασία «Κολοβράτ». Για τους Σλάβους ήταν σύμβολο του Ήλιου και της φωτιάς, λόγω των ακτίνων.

Δυτικός Κόσμος

Ιθαγενείς Βορείου Αμερικής

Ακόμη και στην Αμερική είχαμε την εμφάνιση της σβάστικας σε νεότερες εποχές. Η χρήση της έγινε από τις γηνενείς ινδιάνικες φυλές, όπως στους Ναβάχος για τις θεραπευτικές τους τελετές και στους Χόπι ως σύμβολο των περιπλανώμενων φυλών τους.

  • Πηγές πληροφοριών: http://terrapapers.com/ieri-svastika-symvolo-rois-ki-evdemonias/, http://www.mixanitouxronou.gr, ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ
Εκτύπωση
Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΤο ιερό σύμβολο της γονιμότητας και της ροής που αμαύρωσαν οι ναζί

Related Posts