23.4 C
Athens
Τρίτη 18 Αυγούστου 2026
Αρχική Art collection “Ρωμαϊκή Ευσπλαχνία” (Caritas Romana)

“Ρωμαϊκή Ευσπλαχνία” (Caritas Romana)

Πάνω: Jean Baptiste Deshays (1729-1765)

 

Μια ευειδής γυναίκα, στην ακμή της γόνιμης ωραιότητάς της, θηλάζει γενναιόδωρα έναν ηλικιωμένο φυλακισμένο. Είναι ο πατέρας της, ο οποίος έχει καταδικαστεί σε θάνατο από ασιτία. Η κόρη τον επισκέπτεται στο κελί του και, προφανώς καταπατώντας τον εσωτερικό κανονισμό της ιδρύματος, του προσφέρει το στήθος της.
Η συγκινητική ιστορία του Κίμωνα και της Πέρο διασώθηκε από τον Ρωμαίο ιστορικό Βαλέριο Μάξιμο, που έγραψε το 31 μ.Χ. το έργο Πράξεων και λόγων αξιομνημόνευτων, βιβλία 9 (Factorum ac dictorum memorabilium, libri IX), μια ανθολογία ιστορικών αφηγήσεων, χωρισμένη κατά θέματα. Αναφέρεται σε ρωμαϊκά και ξένα ιστορικά γεγονότα και αντλεί από αρχαιότερες παρόμοιες συλλογές, αλλά και απευθείας από συγγραφείς όπως ο Κικέρων, ο Τίτος Λίβιος κ.ά.
Το θέμα ενέπνευσε πολλούς καλλιτέχνες, από τα ρωμαϊκά χρόνια έως και τον 17ο αιώνα. Φιλοτεχνήθηκαν πολλοί πίνακες, καθώς και γλυπτά, με τη συγκεκριμένη σκηνή, που ήταν ιδιαίτερα δημοφιλής μεταξύ των Ιταλών και των Φλαμανδών μπαρόκ ζωγράφων.
Με τίτλο “Ρωμαϊκή Ευσπλαχνία” (Caritas Romana – Roman Charity), παριστάνεται μια νέα, υγιής γυναίκα να θηλάζει έναν ηλικιωμένο και ημιθανή κατάδικο, τον δεσμώτη πατέρα της. Θεωρείται χαρακτηριστικό παράδειγμα ευσέβειας και υιικής αγάπης.
Η ίδια ιστορία μας λέει πως οι δεσμοφύλακες, όταν είδαν το περιστατικό, συμπόνεσαν πατέρα και κόρη. Οι αξιωματούχοι θαύμασαν την ανιδιοτέλεια της κόρης και απελευθέρωσαν τον πατέρα.
Από τον 18ο αιώνα και μετά το θέμα σταμάτησε να εικονογραφείται -εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων- γιατί εθεωρείτο άσεμνο.
Αξίζει στους πίνακες να παρατηρήσουμε τον τρόπο που είδε ο κάθε ζωγράφος το ίδιο γεγονός και το πόσο διαφορετικό είναι -από καλλιτέχνη σε καλλιτέχνη- το βλέμμα της κοπέλας.

Νωπογραφία στην Πομπηία

Κίμων και Πέρο, Hans Sebald Beham, 1544

1500 – 1520

Ανώνυμος, 1281

Caravaggio, Επτά πράξεις ευσπλαχνίας (λεπτομέρεια)

Κίμων και Πέρο (1630), Peter Paul Rubens

Jan Janssens, Caritas Romana (1620)

Bernardino Mei, Caritas Romana, 17oς αιώνας

Roman Charity – Cimon and Peres, Dirck Van Baburen (1623)

Jean Baptiste Greuze (1767)

Johan Zoffany (1769)

Pieter Pauwel Reubens (1612)

Charles Mellin (1628)

Maucher (Γλυπτό από κεχριμπάρι, 1690)

Jan Janssens

Rembrandt Peale (1811)

Luis Monroy, Roman Charity (1873)