Έχω την αίσθηση ότι προτιμά να περνά απαρατήρητη όταν βρίσκεται εκτός σκηνής. Πράγμα όμως αδύνατον γιατί η ομορφιά της, απροσδόκητη κι ακαταμάχητη, την κάνει παντού και πάντα να λάμπει. Και το ταλέντο της, τεράστιο, παντού και πάντα να διακρίνεται. Ένα πλάσμα που βγαίνει από τις βαθιές ρωγμές των βράχων. Με το διάφανο νερό ως τη μέση της. Να απλώνει τα δροσερά της χέρια, να κοιτά τον ουρανό με μάτια στο χρώμα του κυπαρισσιού. Σαν Νηρηίδα σύγχρονη, σαν Αφροδίτη καθημερινή. Ένα δυναμικό κομψοτέχνημα. Με ρώταγαν συχνά με δέος «από την Ιωάννα Παππά συνέντευξη πότε θα πάρεις;». Όταν προκύψει η συγκυρία, απαντούσα. Τίποτα δεν πρέπει να γίνεται με βιάση. Γιατί η βιάση έχει βία μέσα της και η Ιωάννα είναι η άνοιξη η αιθέρια, η γη που κοκκινίζει από τις παπαρούνες, η χαρά στο ακρογιάλι μια νύχτα καλοκαιριού. Η συγκυρία λοιπόν ήρθε. Τώρα που πρωταγωνιστεί στις «Αλεπούδες» της Ντων Κινγκ, σε σκηνοθεσία Ελένης Σκότη. Στην πρώτη της συνεργασία με την ονομαστή ομάδα «Νάμα», στην πρώτη της εμφάνιση στο θέατρο «Επί Κολωνώ». Τώρα που με τρόπο θαυμαστό ερμηνεύει την Ιουδίθ, την αγρότισσα. Τη γυναίκα που για τη λύπη της δεν θα ρωτήσει το γιατί. Και για τη λύπη της δεν θα μιλήσει. Μόνο στον ώμο τρυφερά τον άνδρα της χαϊδεύει. Η Ιωάννα Παππά γίνεται μια ηρωίδα ντελικάτη και τραχιά μαζί, δυνατή κι ευαίσθητη, ανήσυχη αλλά αξιοπρεπής, πονεμένη και προστατευτική. Γυναίκα ερωτεύσιμη και μεγαλειώδης. Απλή κι αμακιγιάριστη, παίζει με λόγια και σιωπές το μυστικό της πόνο σε βροχερό χειμώνα. Δεν είναι μόνο η ομορφιά, δεν είναι μόνο το ταλέντο, δεν είναι μόνο τα αλμυρά, μακριά, χάλκινα μαλλιά της που την κάνουν να φεγγοβολά, αλλά είναι η αγάπη που την κάνει να πλανεύει το κοινό. Η αφοσίωση, η σκληρή δουλειά, η πίστη σ’ αυτό που ακολουθεί, η καλλιέργεια και η καλλιέπεια, ο αέρας παιδείας και πολιτισμού που αποπνέει. Η Ιωάννα χτίζει ψηλούς φάρους για να φυλάει το μέλλον, το μέλλον που κάποιες φορές δείχνει την ποιότητά του πριν ακόμα μπει.
Διαβάστε τη συνέντευξη.
Φωτογραφίες: Δημήτρης Πιτσάκης
* Γεννήθηκα στη Βοστόνη. Πήγε εκεί ο πατέρας μου στα 18 του χρόνια. Ήταν μια πρωτοβουλία δική του μέσα από μία παρόρμηση να γνωρίσει κάτι διαφορετικό, δεν ήταν οικονομικός μετανάστης ή κάτι τέτοιο. Εκεί άρχισε να δουλεύει, έμεινε αρκετά χρόνια, και ύστερα από κάποια χρόνια παντρεύτηκαν οι γονείς μου, πήγε κι η μητέρα μου στην Αμερική, γεννηθήκαμε εγώ και η αδερφή μου, πρώτα η αδερφή μου και έπειτα από περίπου τέσσερα χρόνια εγώ, αλλά και ευτυχώς και δυστυχώς, γιατί θα ήθελα να έχω και κάποια εμπειρία κι από εκείνη τη χώρα, επιστρέψαμε όταν ήμουν 7 μηνών στην Ελλάδα, άρα δεν έχω καμία μνήμη. Τώρα βρίσκονται εκεί τα αδέλφια του πατέρα μου.
Στους δρόμους…
* Είχα ένα χαρακτηριστικό όταν ήμουν μικρή, ήμουν συνέχεια στους δρόμους, δεν καθόμουν με τίποτα στο σπίτι. Μέναμε στου Αγίους Αναργύρους. Έχω πάει σχολείο στη Φιλαδέλφεια, στο Πολυκλαδικό και μετά στο λύκειο. Στο Πολυκλαδικό πήγα γιατί είχε σαν μαθήματα προαιρετικά σχέδιο και μάθημα θεάτρου και επειδή ήταν ένα πιο ανοιχτό σχολείο και στη δομή του και στον τρόπο λειτουργίας, είχε πολλούς διαφορετικούς κλάδους, πολλούς καθηγητές, πολλούς μαθητές (περίπου 1.500), είχε έξι προαύλια. Ήταν πολύ διαφορετικό σχολείο και το επέλεξα κυρίως για τα προαιρετικά μαθήματα, για το σχέδιο και για το θέατρο. Επομένως έχω αρχίσει να ασχολούμαι με το θέατρο από το λύκειο, από δεκατεσσάρων χρονών, ερασιτεχνικά.
Εξετάσεις για σχέδιο κι ύστερα θέατρο
* Mέσα από αυτή την πρώτη επαφή των προαιρετικών μαθημάτων στο λύκειο ξεκίνησε η ενασχόλησή μου με το θέατρο. Εκεί έγινε σαφές ότι είναι αυτό με το οποίο θέλω να ασχοληθώ. Απλώς παράλληλα έδινα και εξετάσεις για σχέδιο, για συντήρηση αρχαιοτήτων και έργων τέχνης. Για λίγα μόρια δεν πέρασα και έδωσα μετά στο Θέατρο Τέχνης κι έτσι ξεκίνησε η πορεία μου. Στο Θέατρο Τέχνης είχα συμμαθητές τον Χρήστο Λούλη και τον Οδυσσέα Παπασπηλιώπουλο, μεταξύ άλλων συναδέλφων.
Το «Μελτεμάκι»
* Ξεκίνησα θεατρικά με το «Μελτεμάκι» του Παντελή Χορν στο ΔΗΠΕΘΕ Αγρινίου σε σκηνοθεσία Θοδωρή Γκόνη. Αυτή ήταν και η πρώτη μου επαφή με τον Δήμο Αβδελιώδη, γιατί είχε κάνει τους φωτισμούς στην παράσταση, με τον οποίο συνεργαστήκαμε και πριν από δύο χρόνια στην «Ερωφίλη» του Χορτάτση που κάναμε στο Εθνικό Θέατρο.
Θέατρα και σκηνοθέτες
* Έχω υπάρξει στο θέατρο «Αμόρε», στο Θέατρο του Νέου Κόσμου, στο Θησείο με σκηνοθέτιδα την Κατερίνα Ευαγγελάτου, στο Εθνικό με τον Νίκο Μαστοράκη, με τον Κωνσταντίνο Ρήγο, με τον Θωμά Μοσχόπουλο, με τη Ρούλα Πατεράκη, με τον Δήμο Αβδελιώδη, με τον Όσκαρας Κορσουνόβας, παρότι δεν ανέβηκε η παράσταση «Τρωίλος και Χρυσηίδα» του Σαίξπηρ, κάναμε πρόβες κανονικά για το έργο, με τον Μιχαήλ Μαρμαρινό πέρυσι, με τη Μάγια Λυμπεροπούλου στο Φεστιβάλ Αθηνών, με τον Γιάννη Μόσχο και στο παιδικό θέατρο «Πόρτα» μαζί με τον Δημήτρη Καταλειφό, που είχαμε κάνει και την «Παρέλαση» πάλι στο «Αμόρε». Με τον Γιώργο Αρμένη αμέσως μετά τον Θοδωρή Γκόνη συνεχίσαμε με το ΔΗΠΕΘΕ Αγρινίου και κάναμε την «Αγγέλα» του Σεβαστίκογλου, με τον Θέμη Μουμουλίδη που ανεβάσαμε την «Ιφιγένεια εν Ταύροις». Επίσης έχω δουλέψει με την Έφη Θεοδώρου και με τη Σύλβια Λιούλιου.
Ένας καινούργιος κόσμος
* Θεωρώ ότι είχα μεγάλη τύχη που εργάστηκα με τόσο σημαντικούς σκηνοθέτες. Ξεκίνησα πολύ νωρίς στο «Αμόρε», το οποίο ήταν για μένα αρκετά βοηθητικό στο να πάω παρακάτω. Γιατί πέρα από τις γνώσεις που παίρνεις σε μια σχολή, μαθαίνεις ένα συγκεκριμένο τρόπο παιξίματος. Για μένα το «Αμόρε» τότε λειτούργησε σαν μια δεύτερη σχολή γιατί ήταν πολύ διαφορετικός ο τρόπος προσέγγισης αυτής της δουλειάς, κι επειδή έτυχε να συνεργαστώ και με τον Γιάννη Χουβαρδά και με τον Θωμά Μοσχόπουλο που είναι εντελώς διαφορετικοί σκηνοθέτες μεταξύ τους. Με ενδιαφέρει και των δύο η δουλειά εξαιρετικά πολύ, εκεί πια άνοιξε ένας καινούργιος κόσμος για εμένα θεατρικά. Τα χρόνια μου στο «Αμόρε» με έχουν καθορίσει σημαντικά και στο πώς έχω εξελιχθεί στη δουλειά και στον τρόπο που σκέφτομαι πάνω στο θέατρο.
Το «Αμόρε»
* Είχε πολλές φωνές στο «Αμόρε», πολλές φωνές με κοινούς στόχους βέβαια και κοινή αισθητική. Επιλεγμένοι άνθρωποι με πολλή προσοχή από την άποψη και του τι είναι ο καθένας, πέρα από το αν είναι ταλαντούχος. Αυτό που μου είχε κάνει φοβερή εντύπωση ήταν ότι δεν έμπαινε άνθρωπος στο «Αμόρε» που δεν θα είχε τη διάθεση να συνεργαστεί, να είναι διαθέσιμος καλλιτεχνικά και πάνω στη δουλειά και σε επίπεδο ποιότητας, ήταν κάτι που το είχα εκτιμήσει ιδιαίτερα σε αυτό το χώρο.
Πυρήνας
* Στο «Αμόρε» υπήρχαν και ηθοποιοί και σκηνοθέτες που δούλευαν ήδη πάρα πολλά χρόνια πριν. Δηλαδή δεν ήταν μόνο οι νέοι άνθρωποι που είχαν την ευκαιρία μέσα από αυτόν τον πυρήνα να φανεί ότι τελικά μπορούν να αντέξουν και πρωταγωνιστικούς ρόλους, ότι τελικά έχουν αυτό το υλικό και το ψυχικό σθένος που μπορεί να χαρακτηρίζει έναν ηθοποιό που φτάνει στο σημείο σε σχετικά μικρή ηλικία να αναλαμβάνει και μεγάλους ρόλους χωρίς να είναι στόχος αυτό ποτέ.
Ομαδικό παιχνίδι
Το θέατρο είναι ένα ομαδικό παιχνίδι, είναι φυσικά πάρα πολύ ενδιαφέρον σε ένα έργο να σου τυχαίνει ένας μεγάλος ρόλος γιατί σου δίνεται η ευκαιρία να κάνεις μεγάλες διαδρομές έτσι, και πνευματικά και ψυχικά. Αυτό είναι το ενδιαφέρον στους πρωταγωνιστικούς ρόλους για εμένα. Εγώ λειτουργώ παράλληλα με το να δίνω πολλή προσοχή και σε όλο το υπόλοιπο έργο και στους υπόλοιπους ρόλους, δηλαδή δεν είμαι ηθοποιός που να εστιάζω μόνο σ’ αυτό που έχω να κάνω η ίδια, δεν με ενδιέφερε ποτέ αυτό και συνεχίζει να μη με ενδιαφέρει μόνο αυτό. Με ενδιέφερε πάντα το σύνολο της δουλειάς κι ασχολούμαι με το σύνολο της δουλειάς. Το μυαλό μου είναι σε ολόκληρη τη δουλειά, σε ολόκληρη την πρόβα κι όχι μόνο στο ρόλο μου. Είναι η λειτουργία μου αυτή, δεν μπορώ να κάνω διαφορετικά.
Όλοι
* Έχω αντιληφθεί ότι στο θέατρο δεν ωφελεί να φανείς μόνον εσύ και να μη φανεί όλη η παράσταση και όλοι οι συντελεστές.
Η διαδρομή δεν είναι τυχαία
* Συνήθως τα πράγματα συμβαίνουν παράλληλα, δηλαδή συναντάς κάποιους ανθρώπους και προφανώς προκύπτει μια αμοιβαία εκτίμηση κι έτσι προκύπτουν και οι συνεργασίες και στη συνέχεια μια κοινή πορεία κάποιων ανθρώπων. Φυσικά δεν είναι τυχαία, τυχαίο είναι ένα ξεκίνημα, η υπόλοιπη διαδρομή δεν είναι ποτέ τυχαία, εκτός πολύ ακραίων περιπτώσεων, δηλαδή το τυχαίο είναι να γνωρίσεις συμπτωματικά έναν άνθρωπο από το εξωτερικό, που δεν θα είχες την ευκαιρία να γνωρίσεις και ξαφνικά να βρεθείς στην άλλη άκρη της Γης και να παίζεις μια πολύ σημαντική παράσταση, αυτό είναι τυχαίο, ή το ξεκίνημά σου. Αλλά το πώς θα διανύσεις τη διαδρομή σου έχει να κάνει και με το πώς χτίζεις τις σχέσεις με τους ανθρώπους και τους συνεργάτες και τη σχέση σου με το θέατρο και τη δουλειά σου, και με τον εαυτό σου.
Η ομάδα «Νάμα» και η Ελένη Σκότη
* Είναι η πρώτη φορά που συνεργάζομαι με την ομάδα «Νάμα» και τη σκηνοθέτιδα Ελένη Σκότη. Όταν είχα συνεργαστεί με την Καρυοφυλλιά Καραμπέτη στην «Ιφιγένεια εν Αυλίδι», που σκηνοθέτησε ο Θέμης Μουμουλίδης, πέρυσι το καλοκαίρι, μου μιλούσε για την ομάδα και είχα ακούσει πολύ θετικά λόγια, επειδή έκανε παράλληλες πρόβες η Καρυοφυλλιά για το χειμώνα εδώ που θα έπαιζε το «Κίεβο». Παράλληλα, έχω παρακολουθήσει και δουλειές τους. Και όταν ήρθε η πρόταση και μαζί και με το έργο, που όταν το διάβασα ενθουσιάστηκα, τη βρήκα πολύ ενδιαφέρουσα για τη φετινή χρονιά. Φυσικά ήρθα με μεγάλη χαρά.
Το θέατρο «Επί Κολωνώ»
* Εδώ, στο θέατρο «Επί Κολωνώ», οι άνθρωποι είναι πάρα πολύ συζητήσιμοι, είναι πάρα πολύ συνεργάσιμοι, πολύ διαθέσιμοι, πολύ ανοιχτοί, αισθάνεσαι αμέσως ότι είσαι κομμάτι αυτής της ομάδας, δεν αισθάνεσαι εκτός. Δηλαδή πολύ νωρίς μου συνέβη να αισθανθώ οικεία και να αποκτήσω επαφή και με τους ηθοποιούς και με την Ελένη (σ.σ. Σκότη).
Ένας χώρος που αξίζει
* Δεν θεωρώ καθόλου τυχαίο ότι είναι ένα θέατρο που έχει αποκτήσει κοινό και μπορεί και αντέχει παρότι έχει σταματήσει και η επιχορήγηση και είναι ουσιαστικά μια ιδιωτική επιχείρηση αυτή τη στιγμή, σε μια πολύ δύσκολη εποχή. Ελπίζω να συνεχίσει να πηγαίνει καλά γιατί αξίζει που υπάρχει αυτός ο χώρος, γίνεται πραγματικά δουλειά με σκέψη, με αληθινή αίσθηση της ευθύνης απέναντι στο κοινό και είναι άδικο να κλείνουν τέτοιοι χώροι.
Το θετικό από το κλείσιμο του «Αμόρε»
* Με το «Αμόρε», εκείνη την περίοδο που έκλεισε, για οικονομικούς λόγους ξεκίνησε όλη η συζήτηση για το αν θα συνεχίσει να υπάρχει σαν θέατρο ή όχι. Φυσικά και μετά την αποχώρηση του Γιάννη Χουβαρδά για να αναλάβει το Εθνικό ήταν ακόμη δυσκολότερα τα πράγματα αλλά κυρίως για οικονομικούς λόγους νομίζω πως δεν συνέχισε να υφίσταται ο χώρος. Ήταν λίγο σοκαριστικό εκείνη την περίοδο για όλους το κλείσιμο αλλά το θετικό είναι ότι οι άνθρωποι που προέρχονται από εκεί είναι πολύ ενεργοί και καλλιτεχνικά εξελίσσονται όλο και περισσότερο όλοι. Αυτό είναι το σημαντικό.
Είμαι η… Ιουδίθ
* Στις «Αλεπούδες» της Ντων Κινγκ, που ανεβάζουμε εδώ στο θέατρο «Επί Κολωνώ», υποδύομαι την Ιουδίθ, που είναι η σύζυγος του Σαμουήλ (σ.σ. Δημήτρης Λάλος).
Οι «Αλεπούδες»
* Η ιστορία εκτυλίσσεται σε μια έκταση όπου έχουν κάποια στρέμματα διάφορες οικογένειες και τα διαχειρίζονται. Είναι φάρμες μεγάλες στις οποίες καλλιεργούνται λαχανικά, φρούτα και δημητριακά και παράλληλα έχουμε και κάποια ζώα που τα εκτρέφουμε. Έτσι ουσιαστικά βοηθάμε στην παραγωγή της χώρας, δηλαδή η ιδιοκτησία μας είναι ελεγχόμενη, είναι και του κράτους με έναν τρόπο. Μπορεί επομένως ανά πάσα στιγμή το κράτος να έρθει να ελέγξει και αξιολογήσει ότι για οποιονδήποτε λόγο δεν κάνουμε καλά τη δουλειά μας, να μας πάρει αυτές τις εκτάσεις, να τις δώσει σε άλλες οικογένειες και αυτούς που δεν θεωρούνται πια ικανοί να αντεπεξέλθουν στις απαιτήσεις της παραγωγής, τους στέλνει στα εργοστάσια. Σ’ αυτά τα εργοστάσια είναι αφόρητα δύσκολες οι συνθήκες και το μεγαλύτερο χρονικό διάστημα που μπορούν να αντέξουν εκεί εργαζόμενοι οι άνθρωποι είναι το πολύ τρία χρόνια, γιατί το καθεστώς είναι απολυταρχικό.
Παραβολή
* Οι «Αλεπούδες» είναι μια παραβολή, το έργο χρησιμοποιεί κάποιους συμβολισμούς για να μιλήσει για κοινωνίες οι οποίες έχουν ακολουθήσει κάτι δογματικά, κάτι που βασίζεται σε μια αυστηρή λογική χωρίς να εμπεριέχει τον παράγοντα άνθρωπο, ουσιαστικά είναι ενάντια στο φυσικό στοιχείο, στη φυσική επιθυμία, στο ένστικτο του ανθρώπου, σε οτιδήποτε έχει να κάνει με την ελευθερία του. Και κυρίως θέτει τα ζητήματα της πίστης, της υπευθυνότητας, της συναίσθησης, της ευθύνης, Μιλάει για μια κοινωνία στην οποία υπάρχουν κενά, υπάρχουν χάσματα και γι’ αυτό ένας κατασκευασμένος εχθρός όπως είναι η αλεπού βρίσκει στην ιδεολογία αυτού του καθεστώτος, ακριβώς αυτά τα κενά. Παράλληλα αυτό συμβαίνει, θα μπορούσε να πει κανείς, και σήμερα. Δηλαδή στην κοινωνία μας όλο αυτό που έχει συμβεί πολιτικά αυτή τη στιγμή είναι επειδή βρέθηκαν κάποια κοινωνικά κενά που υπήρχαν και εισχώρησαν στοιχεία ακραίας ιδεολογίας. Κάτι ανάλογο.
Στοχοποίηση
* Σ’ αυτό το έργο υφέρπει η απειλή, η καχυποψία και ο φόβος. Εύκολα στοχοποιούνται άνθρωποι, καταστάσεις, έννοιες, όλα. Υπάρχει μεγάλος παραλογισμός.
Ο foxfinder
* Καθοριστικό ρόλο παίζει αυτός που ψάχνει τις αλεπούδες (σ.σ. στο ρόλο ο Χάρης Χιώτης). «Ανιχνευτή αλεπούδων», έτσι τον έχουμε ονομάσει. Από τον foxfinder, «Foxfinder» λέγεται το έργο. Απλώς θέλαμε να έχουμε έναν ελληνικό τίτλο και θεωρήσαμε ότι «Αλεπούδες» είναι ένας εύστοχος τίτλος γι’ αυτή την παράσταση.
Το σκηνικό μας
* Το σκηνικό του Γιώργου Χατζηνικολάου στις «Αλεπούδες» είναι λιτό, παραπέμπει σε δάσος σαν αίσθηση. Θέλαμε όμως να είναι ένας χώρος που να μην καταλαβαίνεις ακριβώς τι είναι. Είναι σπίτι, είναι δάσος; Όλοι οι χώροι μπορούν να προσαρμόζονται μέσα στο ίδιο σκηνικό, ακριβώς επειδή το έργο είναι πολύ αφαιρετικό και δεν είναι ρεαλιστικό. Είναι πολύ άδειος ο χώρος. Είμαστε εμείς οι ηθοποιοί και μερικά ξύλα που παραπέμπουν και σε σπίτι και σε δέντρα. Αυτά μπροστά σε ένα μαύρο χώρο με ένα πανί – οθόνη όπου προβάλλονται βιντεο-εικόνες. Είναι ωραίο το σκηνικό μας. Το ωραίο είναι ότι είναι άδειο βασικά, γιατί έτσι ταιριάζει στο έργο.
Παράδοση στη γραφή
* Πιστεύω ότι γενικά από την Αγγλία προκύπτουν τα πιο καλά σύγχρονα θεατρικά, τα τελευταία χρόνια. Φυσικά έχει παράδοση η Αγγλία στη γραφή. Νομίζω ότι είναι πρώτη και μετά η Γερμανία στη συγγραφή νέων θεατρικών έργων.
Έργο βαθιά ανθρώπινο
* Έστειλε η Ντων Κινγκ, η συγγραφέας, ένα μήνυμα, αλλά δεν μπήκε στη διαδικασία να σχολιάσει καθόλου το αν είναι ένα πολιτικό έργο. Μιλάει έμμεσα. Κατά τη γνώμη μου, είναι ένα έργο βαθιά ανθρώπινο που αναφέρεται και στην πολιτική κατάσταση, μιλάει για μια λανθασμένη πορεία σκέψης στην οποία έχει μπει ολόκληρη η ανθρωπότητα, ολόκληρος ο κόσμος. Προσωπικά αυτό έχω διαβάσει σ’ αυτό το έργο. Είναι σαν να έχουμε μπει σε ένα φαύλο κύκλο που έχει πολύ πόνο, πολλή δυστυχία, πολλή άρνηση για ζωή και όλο αυτό καταλήγει σε κάτι ολότελα σκοτεινό. Όταν το διάβασα, το είδα σαν μια προτροπή, έτσι λειτούργησε σε μένα, μου πέρασε η σκέψη μήπως πρέπει να το πιάσουμε από την αρχή, να αλλάξουμε τη δομή του πράγματος, να κάνουμε ριζικές αλλαγές, από το πώς εκπαιδευόμαστε στα σχολεία, από το πώς έχουμε θέσει τους νόμους και τι σημαίνει να μας κυβερνά κάποιος. Τι σημαίνει να έχει κάποιος την εξουσία και πώς τη διαχειρίζεται, αν οι νόμοι είναι υπέρ του ανθρώπου για καλύτερη διαβίωση, όλα αυτά.
Ευτυχία και δυστυχία
* Έχουμε βασιστεί ουσιαστικά, εγώ πιστεύω ότι οριζόμαστε, πάντα οριζόταν ο άνθρωπος, από το χρήμα, από την έννοια του χρήματος κι από το πώς μας ορίζει. Συζητούσαμε κάποια στιγμή εδώ με τους συναδέλφους κι έλεγα πώς μπορεί να είναι τόσο σημαντικό ένα πράγμα το οποίο φέρνει την απόλυτη δυστυχία αλλά ποτέ την απόλυτη ευτυχία. Απόλυτη ευτυχία δεν φέρνουν τα χρήματα, αλλά φέρνουν απόλυτη δυστυχία αν δεν τα έχεις. Έχουμε παγιδευτεί, νομίζω ότι έχουμε παγιδευτεί, είναι η αιτία όλως όσων μας κάνουν δυστυχισμένους.
Μια άλλη κοινωνία
* Έχουμε στηρίξει τη ζωή μας σε κάτι που μπορεί να μας προκαλέσει την απόλυτη δυστυχία. Θα ήθελα να υπήρχε ένας τρόπος να μπορώ να απαλλαγώ από αυτό, είναι μεγάλη μου ανάγκη. Αν υπήρχε κάπου μια κοινωνία η οποία δεν θα χρησιμοποιούσε αυτόν τον τρόπο για να υπάρχει, θα προτιμούσα να είμαι μέλος αυτής της κοινωνίας.
Το χρήμα είναι δέσμευση
* Το χρήμα είναι μεγάλο ζήτημα, είναι αυτό που μας ορίζει αν το σκεφτούμε, πρακτικά δηλαδή, όχι σε επίπεδο ιδεών και ψυχικά και το τι είναι ο καθένας σαν άνθρωπος. Ο καθένας στην καθημερινότητά μας, η καθημερινότητα δεν είναι μικρό πράγμα, είναι η ζωή μας, είναι και αυτό η ζωή μας, ένα μεγάλο κομμάτι της ζωής μας. Το χρήμα είναι δέσμευση.
Στον πόλεμο
* Κάπου είχα διαβάσει ότι σε έναν πόλεμο δεν υπάρχει καλός και κακός, ο καλός στρατιώτης είναι μόνο ο νεκρός στρατιώτης. Όταν είσαι μέρος μιας κατάστασης στην οποία υπάρχει βία, είτε συμμετέχεις ενεργά, είτε έχεις μια παθητική στάση, αποτελείς κομμάτι αυτής της κατάστασης.
Οι βεβαιότητες
* Πιστεύω ότι βεβαιότητα δεν μπορείς να έχεις για τίποτα, πέρα από αυτό που ζεις κάθε στιγμή. Έχουμε ανάγκη να πιστεύουμε σε πράγματα για να μας στηρίζουν, για να βρίσκουμε νόημα, για να πηγαίνουμε παρακάτω, για να αντέχουμε τον πόνο. Δεν είναι η καλύτερη λύση να υποκαθιστούμε. Πρέπει να ψάχνουμε τι μας λείπει και γιατί και να αντιμετωπίζουμε την απώλεια, δεν πρέπει να προσπαθούμε να καλύψουμε το κενό γεμίζοντάς το με οτιδήποτε. Απλώς και μόνο επειδή στιγμιαία μας προκαλεί μια ανακούφιση, πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι υπάρχει αυτό το κενό, ότι υπάρχει αυτή η απώλεια.
Δεδομένο
* Δεν υπάρχει βεβαιότητα για τίποτα, ας πούμε εγώ έχω την αίσθηση ότι το να ζεις είναι τυχαίο. Δεν ξέρεις ποτέ τι μπορεί να σου συμβεί ανά πάσα στιγμή. Γι’ αυτό και το μόνο που προσπαθώ να υπενθυμίζω στον εαυτό μου συνέχεια είναι ότι δεν πρέπει να ξεχνάω πως δεν είναι τίποτα δεδομένο, η ίδια η ζωή δεν είναι δεδομένη. Το ότι θα αναπνέω και θα έχω τα μάτια μου ανοιχτά, δεν είναι δεδομένο, οπότε πώς θα μπορούσε να είναι οτιδήποτε άλλο δεδομένο. Δεδομένα είναι τα πράγματα που νιώθεις, που ξέρεις ότι νιώθεις όπως είναι η αγάπη για κάτι, κι αυτό σου δημιουργεί την πίστη. Πίστη από μόνη της για κάτι, από πού προκύπτει δηλαδή;
Αγάπη
* Στο μόνο που μπορώ να πω ότι πιστεύω με βεβαιότητα είναι το αίσθημα της αγάπης, με την καθαρή της έννοια, είναι το μόνο που χρειάζεται ο άνθρωπος κι είναι ο μόνος τρόπος να αντιμετωπίσουμε τα πράγματα και τη ζωή. Σίγουρα στο θέατρο μπαίνουμε με τους χαρακτήρες που έχουμε, αναλόγως με τους χαρακτήρες που έχουμε είναι και ο βασικός άξονας του ρόλου, εμένα ο δικός μου χαρακτήρας αυτή τη στιγμή στο έργο, ο βασικός του άξονας, είναι η αγάπη της γυναίκας αυτής προς τον άντρα της.
Η απώλεια
* Η Ιουδίθ, η ηρωίδα που υποδύομαι, έχει χάσει ένα παιδί, και αυτό της δίνει δύναμη. Είναι ο τρόπος που σκέφτομαι σαν χαρακτήρας για να μπορώ να λειτουργήσω μέσα στο ρόλο, και ακόμα και όταν φοβάται ο χαρακτήρας, γιατί φοβάται πάρα πολύ, φοβάται επειδή αγαπάει αυτό που έχει και φοβάται μην το χάσει, μην το δει να καταστρέφεται, γιατί ο άντρας της τρελαίνεται ακριβώς επειδή υποκαθιστά ένα κενό, την απώλεια του παιδιού, νιώθει φοβερές ενοχές, με την πίστη του ότι οι αλεπούδες σκότωσαν το γιο του. Ακριβώς επειδή υπάρχει αυτό το κενό γραπώνεται ουσιαστικά από αυτή την εξήγηση, του φαίνεται πολύ λογική ξαφνικά, του δίνει μιαν απάντηση.
Εγκατάλειψη
* Πιστεύω ότι έχει συμβεί κάτι που έχει οδηγήσει μια μεγάλη μερίδα των ανθρώπων που ζουν στην Ελλάδα, ακριβώς επειδή έχουν φτάσει στα όριά τους, να βγάζουν τα άσχημα στοιχεία τους στην επιφάνεια και να αλλοιώνεται η ιδιοσυγκρασία τους, οι ιδέες τους και ο χαρακτήρας τους. Όταν όλη η περιφέρεια είναι εγκαταλειμμένη από οτιδήποτε έχει να κάνει με πρόνοια του κράτους ή σε σχέση με τη φροντίδα με τα σύνορα, από οτιδήποτε, από το να έχει ρεύμα ο κόσμος και νερό, τότε αντιδρά αρνητικά.
Άνθρωποι μόνοι
* Είναι αρκετές οι περιοχές, όπως τα νησιά, που νιώθουν οι άνθρωποι μόνοι τους. Σαν να μην περιλαμβάνονται στο σχέδιο κράτους. Είναι απροστάτευτοι οι άνθρωποι και αυτό είναι θέμα πολιτικό. Νιώθουν σαν να είναι εκτός των τειχών. Όλα αυτά διαμορφώνουν ένα λαό. Αν δεν υπάρχει φροντίδα, κατανόηση, προσοχή…
Αδιαφορία
* Με τη σειρά του μπορεί ο πολίτης να γίνει αδιάφορος είτε για το περιβάλλον, είτε για το δημόσιο χώρο, είτε για τον συνάνθρωπό του, εχθρικός, να θελήσει να πάρει το νόμο στα χέρια του. Να φτάσει στα άκρα.
Κινηματογράφος
* Η προσέγγιση του ρόλου στον κινηματογράφο δεν είναι πολύ διαφορετική, απλώς την ώρα του γυρίσματος έχει πολύ μεγάλη διαφορά η διαδικασία. Με τα ίδια υλικά βέβαια προσεγγίζεις και το ρόλο και το έργο και ουσιαστικά πας να αφηγηθείς μια ιστορία, γιατί και στο θέατρο η αφήγηση μιας ιστορίας είναι που έχει σημασία. Και στο σινεμά το ίδιο, απλώς εκεί τα μέσα είναι τόσο διαφορετικά που από κάποιο σημείο και μετά οι πρόβες αρχίζουν να παίρνουν άλλες κατευθύνσεις. Στο θέατρο μπορεί να χρειαστεί τα εκφραστικά σου μέσα να μεγεθυνθούν, στο σινεμά μπορεί να χρειάζεται να τα ελαχιστοποιείς. Εξαρτάται και πάλι όμως από το είδος κάθε φορά. Χρειάζεται μια ιδιαίτερη αμεσότητα ο κινηματογράφος.
Πρωτοβουλίες
* Πάντα οι συνεργασίες με ενδιέφεραν και πάντα σε ωραία έργα. Θα με ενδιέφερε πολύ να έκανα κάτι και με φίλους μου που είναι στο χώρο, σιγά σιγά να αρχίσουμε να παίρνουμε πρωτοβουλίες, ανεξαρτήτως των προτάσεων που μπορεί να έχει ο καθένας. Μας δίνεται η ευκαιρία πια λόγω της εποχής και θεωρώ πως είναι και ανάγκη. Έχει προκύψει και σε εμάς, μεγαλώνοντας μέσα σε αυτή τη δουλειά, μια ανάγκη να δούμε λίγο τα όριά μας, να κάνουμε μια διερεύνηση προς τα πού θέλουμε να κατευθυνθούμε κι εμείς σε σχέση με αυτά που μας απασχολούν όλους όλο και περισσότερο.
Κλασικό ρεπερτόριο και ψυχολογικό θέατρο
* Αγαπώ πολύ το σύγχρονο θέατρο αλλά συγκινούμαι και από το κλασικό ρεπερτόριο. Από όσο πιο παλιά προέρχεται ο λόγος, τόσο περισσότερη συγκίνηση μου προκαλεί. Μετά περνάμε στο πιο ψυχολογικό θέατρο σιγά σιγά που έχει εξαιρετικό ενδιαφέρον επίσης, είναι άλλος κόσμος αυτός. Έχω αγαπήσει πολύ, όπως περνούν τα χρόνια, τα κείμενα, το λόγο στα έργα, τις λέξεις, το ρυθμό τους, τη μουσικότητά τους.
Άλλη προσέγγιση
* Στα ψυχολογικά έργα, πολλά πράγματα υπονοούνται, αλλά ο λόγος είναι πολύ πιο άμεσος, πιο καθημερινός, δεν είναι ποιητικός. Σ’ αυτά τα έργα, λοιπόν, είναι άλλη η προσέγγιση.
Κωμικοί ρόλοι
* Με ενδιαφέρουν πολύ και οι κωμικοί ρόλοι και οι δραματικοί ρόλοι. Είναι πρόκληση ο κωμικός ρόλος. Πολύ λίγες φορές που μου έχει τύχει, όπως όταν είχα κάνει με τον Γιάννη Χουβαρδά ένα μπουλβάρ που λεγόταν «Ιδιωτικές ζωές» στο «Αμόρε», είχε πολύ ενδιαφέρον. Μου αρέσει πολύ όταν μπορώ σε ένα έργο να έχω και τα δύο στοιχεία, και το κωμικό και το δραματικό, που μερικές φορές τυχαίνει να συνδυάζονται. Αμιγώς κωμικό δεν έχει τύχει να κάνω. Να ορίζεται δηλαδή ένα έργο σαν καθαρή κωμωδία πέρα από εκείνο το μπουλβάρ.
Τσέχωφ
* Δεν έχω παίξει ακόμα Τσέχωφ. Απλώς δεν έχει τύχει. Ο ίδιος ο Τσέχωφ χαρακτηρίζει τα έργα του κωμωδίες.
Σαίξπηρ
* Ο αγαπημένος μου συγγραφέας; Ο Σαίξπηρ χωρίς δεύτερη σκέψη! Για όλο τον κόσμο του, ολόκληρο το σύμπαν που περιλαμβάνεται στα έργα του. Είναι ο λόγος που ξεκίνησα να ασχολούμαι με το θέατρο. Αν μου δινόταν μια ευκαιρία, είναι από τις προσωπικότητες που θα ήθελα πάρα πολύ να έχω την τύχη να έχω βρεθεί έστω και για πέντε λεπτά δίπλα τους. Αν υπάρχει τέτοια ευκαιρία…
Πικάσο
Επειδή μου αρέσει πολύ ο Πικάσο, έχω κρατήσει μία φράση που έχει πει: «Πάντα κάνω αυτό που δεν μπορώ, ώστε να μπορώ να μάθω κάποια στιγμή πώς να το κάνω». Και με έναν τρόπο με χαρακτηρίζει κι εμένα αρκετά σαν ιδιοσυγκρασία γιατί ένα βασικό μου χαρακτηριστικό είναι ότι πολύ συχνά ρισκάρω στα πράγματα και στη ζωή και στη δουλειά ακριβώς για να ανακαλύψω πώς θα πράξω αυτό που δεν μπορώ ακόμα να το πράξω. Βάζω τον εαυτό μου δηλαδή σε δοκιμασία και γι’ αυτό αισθάνθηκα πολλή οικειότητα με αυτή τη φράση όταν τη διάβασα.
Η μονοτονία των γνωστών πραγμάτων
* Μ’ αρέσει να μπαίνω στο άγνωστο πάρα πολύ, με ενθουσιάζει, είναι από τα πράγματα που με συναρπάζουν. Αυτό με βοηθάει να ανακαλύπτω τον εαυτό μου. Νομίζω ότι μόνον έτσι μπορείς να μάθεις, γιατί τα γνωστά τα ξέρεις, είναι πάρα πολύ ενδιαφέρον να κατακτάς καινούργια πράγματα. Τα γνωστά είναι μονοτονία.
Woody Allen
* Εκτιμώ τους ανθρώπους όταν έχουν καλή αίσθηση του χιούμορ, και σε ταινίες και γενικά. Η ταινία που είδα και είχε αυτή την ισορροπία, δηλαδή ενώ ήταν πολύ δραματική και η ιστορία πολύ βαριά, παρ’ όλα αυτά γελούσα όλη την ώρα, ήταν στην τελευταία ταινία του Woody Allen με την Cate Blanchett, που είναι μια σύγχρονη Blanche Dubois. Είναι εξαιρετική ταινία, είναι όλοι οι ηθοποιοί πολύ καλοί και καταρχάς ξεχνάς ότι είναι Woody Allen, πηγαίνει πολύ παραπέρα. Γενικότερα ο Woody Allen είναι ένας καλλιτέχνης που σου προκαλεί αίσθημα ευφορίας η παρακολούθηση μιας ταινίας του. Έχει εξαιρετικής ποιότητας χιούμορ, σπάνιο. Είναι χαρακτηριστικό το χιούμορ του.
Η αδικία
* Με κάνει να αγανακτώ η αδικία. Το έχω από πολύ μικρή. Με φτάνει στα όριά μου το αίσθημα της αδικίας. Με κάνει ακόμα και να ξεπερνώ τα όριά μου, είτε συντελείται σε εμένα, είτε συντελείται σε κάποιον συνάνθρωπό μου, σε μια συνθήκη.
Καθημερινότητα
* Ασχολούμαι αρκετά με τη δουλειά μου, καθημερινά. Φροντίζω βέβαια όσο μπορώ και βρίσκω ευκαιρία να φεύγω από την Αθήνα, το έχω ανάγκη όλο και περισσότερο τον τελευταίο καιρό. Πέρα από τη δουλειά μου, που ακριβώς επειδή είναι η φύση της τέτοια, ασχολούμαι πολλές ώρες μέσα στην ημέρα, έχω ανάγκη να βλέπω και τους φίλους μου. Μ’ αρέσει να έχω επικοινωνία, να μην απομονώνομαι. Όταν μένω μόνη μου, βλέπω ταινίες, διαβάζω βιβλία, ακούω μουσική.
Η φιλία
* Άργησα πολύ να μπω στη διαδικασία της φιλίας, ήμουν ιδιαίτερα μοναχικός άνθρωπος και ήμουν πάντα από τους ανθρώπους που έχουν πολλούς γνωστούς και σχεδόν κανένα φίλο. Έχω και είχα πολύ καλή σχέση με την αδερφή μου. Δεν χρειαζόμουν κάτι παραπάνω, είχα απόλυτη επικοινωνία, μου κάλυπτε αυτή μου την ανάγκη. Μεγαλώνοντας μού έχει προκύψει, και μου το έχουν ξυπνήσει και ορισμένοι άνθρωποι πια, οι οποίοι μου έχουν δείξει με τον τρόπο τους και με το πώς υπάρχουν δίπλα μου, ότι η φιλία είναι μία συνθήκη από την οποία μπορούν να γεννηθούν πολύ δυνατοί δεσμοί. Πραγματικά είμαι στα πρώτα βήματα, δηλαδή σιγά σιγά ανακαλύπτω τη φιλία, δεν τη γνωρίζω ακόμα καλά.
Να μοιράζομαι
* Είμαι άνθρωπος που γενικά του αρέσει να μοιράζεται, θεωρώ ότι είναι από τα πιο σημαντικά πράγματα, το πιο όμορφο. Αλλά νομίζω ότι μοιραζόμουνα κρατώντας και λίγη απόσταση. Με τον καιρό όμως αρχίζει να μικραίνει η απόσταση ανάμεσα σε εμένα και τους άλλους ανθρώπους.
Η Λούσι
* Είχαμε πάντα ζώα και στο σπίτι μου και στο πατρικό μου. Κάποια στιγμή είχα και ένα σκυλί, τη Λούσι, που τώρα βρίσκεται εκτός Ελλάδος. Ζει πολύ ευτυχισμένο και επισκέπτεται και τη χώρα μας για διακοπές, τη βλέπω επομένως, δεν έχω χάσει επαφή.
Η ηρεμία της γάτας
* Έχω και τρεις γάτες στο σπίτι μου. Η ζωή μαζί τους είναι πολύ ήρεμη. Η γάτα έχει το χαρακτηριστικό να μην την καταλαβαίνεις, δηλαδή συμβάλλει στην ηρεμία του περιβάλλοντος. Δεν μπορώ να φανταστώ σπίτι χωρίς κάτι έμψυχο, δεν μπορώ να φανταστώ σπίτι χωρίς ένα κατοικίδιο, είτε είναι γάτα, είτε είναι σκυλί. Όταν μπαίνω σε σπίτια που δεν έχουν ζώα μου φαίνεται περίεργο. Ίσως επειδή έχω συνηθίσει τόσο πολύ τα ζώα, είναι και αρκετοί φίλοι μου που έχουν κατοικίδια, οπότε ναι, μου κάνει εντύπωση όταν πηγαίνω σε σπίτια φίλων που δεν έχουν κατοικίδιο. Αισθάνομαι ότι κάτι λείπει. Είναι πολύ αυτόνομες οι γάτες, πολύ τρυφερές και μου προκαλούν ηρεμία.
Η απόλυτη συντροφικότητα
* Ναι, πιστεύω ότι μπορεί να σου αλλάξουν τη ζωή τα ζώα. Έχεις την αίσθηση της απόλυτης συντροφικότητας, αποκτάς και δέσιμο, είναι μια άλλου τύπου φιλία, κι εμένα με συγκινεί πάρα πολύ η επαφή μου με διαφορετικά πλάσματα. Το γεγονός ότι ένας άνθρωπος και ένα ζώο μπορούν να έχουν τόσο κοντινή επαφή είναι ένα από τα πράγματα που με συγκινούν ιδιαίτερα.
Ειρήνη Αϊβαλιώτου: Ιωάννα, από καρδιάς σε ευχαριστώ.
* Ιωάννα Παππά: Κι εγώ ευχαριστώ.
* Το www.catisart.gr ευχαριστεί τον Δημήτρη Πιτσάκη για τη φωτογράφιση.
– “Αλεπούδες” – “Επί Κολωνώ”
Συντελεστές
Μετάφραση: Γιώργος Χατζηνικολάου
Σκηνοθεσία: Ελένη Σκότη
Σκηνικά – Κοστούμια: Γιώργος Χατζηνικολάου
Φωτισμοί: Αντώνης Παναγιωτόπουλος
Μουσική: Στέλιος Γιαννουλάκης
Φωτογραφίες: Δημήτρης Στουπάκης
Βοηθός σκηνογράφου: Γιώργος Θεοδοσίου
Διανομή
Σαμουήλ: Δημήτρης Λάλος
Ιουδίθ: Ιωάννα Παππά
Ουίλιαμ: Χάρης Χιώτης
Σάρα: Ιωάννα Κολλιοπούλου
Πληροφορίες
“Αλεπούδες”
της Dawn King, από την Ομάδα Νάμα
Πρώτη παράσταση: Πέμπτη 10 Οκτωβρίου 2013
Τελευταία παράσταση: Κυριακή 13 Απριλίου 2014
Ημέρες και ώρες παραστάσεων: Τετάρτη και Κυριακή στις 19:00
Πέμπτη, Παρασκευή και Σάββατο στις 21:15
Τιμές εισιτηρίων (*): Κανονικό: 16, 00€
Λαϊκή παράσταση Τετάρτης: Γενική είσοδος 10, 00€
Φοιτητικό και ανέργων: Τετάρτη ως Παρασκευή 10, 00€
Σάββατο – Κυριακή 12, 00€
Διάρκεια: 90’
Χώρος: Κεντρική Σκηνή
Επί Κολωνώ
Τηλ. 210 5138067
www.epikolono.gr
e-mail: [email protected]
Ναυπλίου 12 και Λένορμαν 94, Κολωνός – Αθήνα
Στάση μετρό Μεταξουργείο.
