Του Παναγιώτη Μήλα
Αυτό το καλοκαίρι ο σκηνοθέτης Θέμης Μουμουλίδης παρουσίασε την «Αντιγόνη» σε περιοδεία σε όλη την Ελλάδα, σε 50 «πιάτσες».
Παρακολουθώντας τους εκλεκτούς ηθοποιούς του θιάσου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, έβλεπα μια δυναμική ομάδα, τα μέλη της οποίας και μόνο με τις αναρτήσεις τους κατάφερναν να σε φέρουν κοντά τους όχι τόσο για να δεις το έργο, αλλά κυρίως για να χαρείς τους ίδιους τους ηθοποιούς.
Και μόνο το χαμόγελό τους, οι ματιές τους, τα λόγια τους και η μεγάλη αγκαλιά τους ήταν ο λόγος που σε οδηγούσε το βράδυ στο θέατρο που θα έπαιζαν.
Το συναίσθημα αυτό το ένιωσα όταν είδα ότι στο πρόγραμμά τους έχουν και το θέατρο «Αλίκη Βουγιουκλάκη» στα Βριλήσσια. Από εκείνη τη στιγμή μέχρι την ημέρα της παράστασης έζησα – και χάρηκα – τη γλυκιά αναμονή μέχρι να φτάσω στο θέατρο, να παρακολουθήσω την παράσταση, να χαρώ και να …κλέψω έστω και ελάχιστη από την ενέργειά τους.
Εν τω μεταξύ το διαβολικό facebook αποκάλυπτε τις δημιουργικές στιγμές που γέμιζαν τις ελεύθερες ώρες των ηθοποιών. Παρακολουθούσα τα πριν και τα μετά κάθε παράστασης. Ταξίδευα μαζί τους στις 50 «πιάτσες».
Με τις αναρτήσεις τους, όλα τα μέλη του θιάσου φώτιζαν στιγμές του χαρακτήρα τους.
Αυτό που μου κέντρισε ιδιαίτερα το ενδιαφέρον ήταν η ενασχόληση της Λένας Μποζάκη με τη ζωγραφική. Μολύβια, γόμμες, πινέλα, ακουαρέλες και μπλοκ ζωγραφικής ήταν τα όπλα της.
Της ζήτησα λοιπόν – μετά την ολοκλήρωση της περιοδείας – να έχουμε μια συζήτηση με βασικό θέμα της ζωγραφική, αλλά και ό,τι άλλο προκύψει στην πορεία της κουβέντας μας.
Έτσι κι έγινε.
Η Ευρυδίκη της παράστασης άνοιξε την καρδιά της στο Catisart.
Το αποτέλεσμα ήταν η πολύχρωμη συζήτηση που ακολουθεί…
***
Λένα, το καλοκαίρι στην περιοδεία με την «Αντιγόνη» έβλεπα – στις αναρτήσεις σου στο FB – ότι τις ελεύθερες ώρες σου, ζωγράφιζες. Εκτός από την υποκριτική έχεις και αυτό το ταλέντο;
*Θα έλεγα έχω κι αυτή την ανάγκη! Η ζωγραφική για εμένα είναι κάτι σαν προσευχή. Με συνδέει με μια εκδοχή του εαυτού μου που χωράει περισσότερα, αγαπάει περισσότερο και είναι έντονα παρούσα τη στιγμή εκείνη. Δεν ζωγραφίζω για το αποτέλεσμα, ζωγραφίζω για την ψυχική μου υγεία.
Σπούδασες τη ζωγραφική;
*Όχι, και ενώ θεωρώ σπουδαίο το να βρεθεί κανείς δίπλα σε έναν δάσκαλο επειδή από τη φύση μου μπαίνοντας σε μια θέση μαθήτριας χάνω την ελευθερία μου – περιμένοντας την κριτική και την επιβράβευση – στη ζωγραφική αποφάσισα να μου επιτρέψω να μη μαθητεύσω ποτέ. Να δρω άναρχα και χωρίς πλαίσιο.
Ποια είναι τα αγαπημένα θέματα που ζωγραφίζεις;
*Τοπία κυρίως από μέρη που έχω συνδεθεί κάπως αλλά και τελείως σουρεαλιστικά όντα πολύχρωμα πουλιά και ψάρια. Μου αρέσει πολύ να ζωγραφίζω κόκορες!!!
Από πού εμπνέεσαι όταν ακόμα ο καμβάς είναι λευκός;
*Αν δεν έχω κάποιο θέμα που θέλω να κάνω, κοιτάω το λευκό χαρτί και φαντάζομαι τι θα μπορούσε να είναι εδώ; Σαν να υπάρχει ήδη και εγώ να το αποκαλύπτω με τα χρώματα.
Όταν μελετάς το έργο στο οποίο συμμετέχεις ή τον ρόλο που θα ερμηνεύσεις έτυχε να σκεφτείς πώς θα ήθελες να είναι το σκηνικό της παράστασης ή τα κοστούμια της;
*Έχω ζωγραφίσει κοστούμια για παράσταση που θα κάναμε με φίλους και το κομμάτι της σκηνογραφίας – ενδυματολογίας το ανέλαβα εγώ αλλά όχι όταν υπάρχει κάποιος στην παραγωγή που είναι η δουλειά του συνήθως περιμένω με αγωνία να δω τι θα μας φέρει. Υπάρχουν πολλοί, πολύ πιο ικανοί από μένα για να το κάνουν αυτό.
Τι δεν ξεχνάς από τα παιδικά σου χρόνια;
*Μια και λέμε για τη ζωγραφική θα πω πως θυμάμαι: Ότι ήθελα να γίνω ζωγράφος και το δήλωνα. Όμως ο πατέρας μου, μού είπε να το ξανασκεφτώ γιατί θα πάρουν αξία τα έργα μου μετά το θάνατό μου. Αχαχαχα!
Επίσης είχα λάβει μέρος σε κάνα δυο διαγωνισμούς και είχα πάρει χρηματικό έπαθλο!
Πώς ήταν τα χρόνια της εφηβείας σου;
*Δύσκολα πολύ! Δεν ξαναγύρναγα εκεί ακόμα και αν κέρδιζα μια ζωή ακόμα.
Πώς και πότε μπήκε το θέατρο στη ζωή σου;
*Κάπου εκεί στα δύσκολα χρόνια της εφηβείας, είχε η μαμά μου την ιδέα να με γράψει σε μια θεατρική ομάδα χωρίς να με ρωτήσει.
Απορώ πώς και πήγα και δεν αντέδρασα. Εκεί με συμπάθησα λίγο… και έτσι άρχισε ένας διάλογος μέσα μου χάρη στο θέατρο!
Ποια ήταν η πρώτη επαγγελματική δουλειά σου;
*Ήταν στο ΔηΠεΘε Πάτρας το 2017. Είχα μόλις βγει από τη Σχολή, απόλυτα πληγωμένη γιατί κόπηκα στις τελικές εξετάσεις του υπουργείου.
Και αυτό είναι μια άλλη μεγάλη ιστορία από μόνο του.. . Άνοιξε μια ακρόαση το ΔηΠεΘε τότε για τη χειμερινή του παραγωγή. Το «Φουέντε Οβεχούνα» σε σκηνοθεσία Σταύρου Τσακίρη. Έφυγα από την Άνδρο όπου ήμουν για να πάω στην Πάτρα να περάσω από την ακρόαση. Μετά από λίγες μέρες με πήρε ο Σταύρος να μου πει ότι με θέλει να κάνω τη Λαουρένθια.
Ποια είναι τα πρότυπά σου;
*Άνθρωποι γειωμένοι, παθιασμένοι, εργατικοί και ευάλωτοι.
Όταν είσαι στη σκηνή, βλέπεις, παρατηρείς τι συμβαίνει στο κοινό;
*Ναι αμέ! Αρχικά το νιώθω ακόμα κι αν δεν βλέπω καλά. Είμαστε ένα σύστημα που επικοινωνεί συνεχώς.
Πείσμα και φαντασία. Πόσο απαραίτητα είναι στο θέατρο;
*Πιο απαραίτητα από το να έχεις καλή φωνή ή και φωνή γενικότερα θα έλεγα!
Τη ρουτίνα και τις νόρμες της ζωής αξίζει να τις αλλάζουμε; Υπάρχει τρόπος;
*Αναλόγως τις ανάγκες μας θα πω. Αξίζει αν μια φωνή μέσα μας το ζητάει. Δεν είναι καθόλου εύκολο ούτε να την ακούσεις, ούτε να αλλάζεις τις σταθερές. Πολλές φορές ερχόμαστε κόντρα με πολύ μεγάλα συστήματα μέσα μας και δίνουμε μάχες φοβερές αλλά θέλω να ελπίζω ότι όντως αξίζει.
Είσαι ανοιχτή στις αλλαγές;
*Μμμμ, όχι δεν είμαι ανοιχτή αλλά τις τολμώ. Δυσκολεύομαι πάρα πολύ, νιώθω ότι η ψυχή μου είναι σαν ένα μεγάλο καράβι που δεν στρίβει εύκολα αν στριμωχτεί. Αλλά για κάποιο λόγο έρχεται μια στιγμή τόλμης και αφοβίας που μας κυριεύει, σωστά; Εκεί συνήθως βουτάω.
Ποιο είναι το συναίσθημά σου όταν μία παράσταση ρίχνει αυλαία;
*Μου αρέσει να υπάρχει το τέλος. Το εκτιμώ πολύ! Δίνει μια άλλη διάσταση σε όλα πριν. Οπότε όταν μια παράσταση τελειώνει -ακόμα και αν έχω περάσει πολύ καλά σε αυτήν- κάπως χαίρομαι. Σαν να γυρνάς σπίτι από μια πολύ ωραία εκδρομή. Γεμάτος και χαρούμενος που έκλεισε καλά.
Εμπλέκεσαι συναισθηματικά στις δουλειές που συμμετέχεις;
*Δεν ξέρω αν είναι το ίδιο αλλά σίγουρα νιώθω ότι οι δουλειές που κάνω κάπως συναντιούνται με πιο προσωπικές αναζητήσεις κάθε φορά. Σαν να συμβαδίζουν δύο μονοπάτια, ένα ψυχικό και ένα που έχει να κάνει με τη δουλειά μου.
Για ποιο λόγο θα έλεγες «μπράβο» στον εαυτό σου;
*Μπράβο μου λέω όταν καταφέρνω να με υπερασπίζομαι και όταν καταλαβαίνω ότι κάπως μπορεί να βοήθησα κάποιον που το χρειαζόταν.
Πώς πιστεύεις ότι θα σε περιέγραφε ένας δικός σου άνθρωπος;
*Πολύ δικός μου; Κάτι σαν «κέρατο»…
Τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος στην κοινωνία μας σήμερα;
*Ωχ, πολύ απλό και σύνθετο ταυτόχρονα. Ζούμε σε μια εποχή που όλα κινούνται με ιλιγγιώδη ρυθμό — πληροφορίες, απαιτήσεις, εικόνες, κοινωνικά πρότυπα.
Το να παραμένεις συνδεδεμένος με τον εαυτό σου, με τη σιωπή σου, με την ενσυναίσθησή σου, είναι σχεδόν επανάσταση. Κι ενώ η κοινωνία προβάλλει το «φαίνεσθαι»: επιτυχία, παραγωγικότητα, εικόνα, να ψάχνεις μέσα σου κάτι πιο βαθύ. Να βλέπεις τον άλλον ως καθρέφτη σου και όχι ως εχθρό και αντίζηλο.
Να είσαι άνθρωπος σημαίνει να παλεύεις ανάμεσα στο φως και τη σκιά σου.
Να μην προσπαθείς να είσαι «τέλειος», αλλά αυθεντικός.
Να αποδέχεσαι τη θνητότητα, την ευαλωτότητα, τον φόβο, και παρ’ όλα αυτά να συνεχίζεις να δημιουργείς, να ελπίζεις, να αγαπάς. Τελικά, να είσαι άνθρωπος σήμερα σημαίνει να θυμάσαι.
Να θυμάσαι ότι δεν είσαι μηχανή παραγωγής, αλλά ψυχή σε εμπειρία.
Ότι η καρδιά σου έχει ρυθμό, όχι πρόγραμμα.
Ότι η αξία σου δεν μετριέται σε «likes» ή αποδοχή, αλλά στο πώς ζεις, πώς δίνεις, πώς υπάρχεις.
Ποια σκέψη σε συνοδεύει τις περισσότερες ώρες της ημέρας;
*Τι θα φάω…
Τι σε απογοητεύει και τι σου δίνει χαρά;
*Οι προσδοκίες φέρνουν απογοήτευση. Η χαρά μπορεί να βρεθεί παντού. Σε ένα τηλεφώνημα, σε μια συνάντηση, μια βόλτα, ένα ωραίο φαγητό. Αρκεί να μπορεί να τη δεχτείς.
Πώς ορίζεις την αγάπη;
Αγάπη είναι ελευθερία, είναι πράξη θάρρους, είναι μια κατάσταση ύπαρξης στην οποία επιτρέπεις στον εαυτό σου να είναι ολόκληρος.
Μια ευχή για το μέλλον…
*Υγεία! Σωματική και πνευματική.
Τι σε τρομάζει στους καιρούς μας;
*Δεν τρομάζω τόσο όσο προβληματίζομαι και προσπαθώ να δεχτώ την εποχή που ανατέλλει με τους κινδύνους και τα καλά της. Βέβαια όταν σκέφτομαι εμένα σε ρόλο γονιού στο σήμερα, ναι τρομάζω. Εκεί νιώθω φόβο απέναντι στην ευθύνη και την ανημποριά μου ταυτόχρονα.
Τι σημαίνει να είσαι γυναίκα σήμερα;
*Μια μάχη μόνιμα! Να αποδείξεις ότι αντέχεις εξίσου, ότι αξίζεις εξίσου, ότι σκέφτεσαι και προβληματίζεσαι εξίσου, ότι… ένα σωρό ότι!
Να ισορροπείς ανάμεσα στο να είσαι άνθρωπος με ευαλωτότητα, με ανάγκες, με ευαισθησίες που όμως αυτά δεν είναι αδυναμίες. Σίγουρα είναι πολύ καλύτερα από παλιότερες εποχές! Έχουμε κάνει βήματα σαν κοινωνία αλλά συνεχίζει να είναι πολύ δύσκολο. Κι αυτό μιλώντας για την Ελλάδα. Έξω από εδώ υπάρχουν πολύ πιο αισιόδοξα και δυστυχώς απαισιόδοξα σενάρια!
Ποια είναι η σχέση σου με τα ζώα; Υπάρχει κάποιο κατοικίδιο με το οποίο μοιράζεσαι τη ζωή;
*Τα αγαπώ πολύ! Όλα. Είχα πολλά και διαφορά ζωάκια από μικρή παρότι ήμουν αλλεργική και καμία φορά δεν επιτρεπόταν να τα έχω όσο κοντά μου θα ήθελα. Μου αρέσουν παρά πολύ οι γάτες και όλα τα αιλουροειδή αλλά εγώ τελευταία είχα για 8 χρόνια …κουνέλι. Τον Έκτορα. Από τότε που «έφυγε» όμως δεν έχω κάποιο άλλο συντροφιά.
Λένα, σε ευχαριστώ για τις πολύχρωμες απαντήσεις σου.
*Κι εγώ για τις φωτεινές ερωτήσεις…
