Χωρίς περίσκεψιν, χωρίς λύπην, χωρίς αιδώ
μεγάλα κ’ υψηλά τριγύρω μου έκτισαν τείχη.
Και κάθομαι και απελπίζομαι τώρα εδώ.
Άλλο δεν σκέπτομαι: τον νουν μου τρώγει αυτή η τύχη·
διότι πράγματα πολλά έξω να κάμω είχον.
A όταν έκτιζαν τα τείχη πώς να μην προσέξω.
Aλλά δεν άκουσα ποτέ κρότον κτιστών ή ήχον.
Aνεπαισθήτως μ’ έκλεισαν από τον κόσμον έξω.
[1896, 1897]
(Από τα Ποιήματα 1897-1933, Ίκαρος 1984)
Εδώ ο ποιητής εκπέμπει μια βαθιά προσωπική απελπισία καθώς τονίζει την απομόνωση που εισπράττει από τους άλλους ανθρώπους λόγω των προσωπικών του επιλογών. Επιπρόσθετα, επισημαίνει το «πρότυπο» του σύγχρονου ανθρώπου χωρίς ευαισθησίες, αισθήματα, αποδοχή της διαφορετικότητας. Ο ποιητής νιώθει μόνος, αποκλεισμένος από τον έξω κόσμο, περιθωριοποιημένος. Όπως γράφει και στον 5ο στίχο «διότι πράγματα πολλά έξω να κάμω είχον», νιώθει ότι έχασε την ευκαιρία να ζήσει, να προσφέρει, να γνωρίσει τον κόσμο.
Το συγκεκριμένο ποίημα έχει ένα έντονο αντιρατσιστικό μήνυμα. Περιγράφεται η διαφορετικότητα ως ανθρώπινο δικαίωμα το οποίο όμως καταπατάται από τους ίδιους τους συνανθρώπους μας. Έμμεσα καταλαβαίνουμε ότι κανείς δεν πρέπει να κρίνει κάποιον με κριτήριο τις προσωπικές επιλογές του αλλά με βάση τα αισθήματα, τις προαιρέσεις του και την προσφορά του-όποια κι αν είναι αυτή- στον κόσμο ή στους άλλους ανθρώπους.
Ο Κωνσταντίνος Καβάφης γεννήθηκε στις 17 (29 με το νέο ημερολόγιο) Απριλίου 1863 στην Αλεξάνδρεια, όπου οι γονείς του, εγκαταστάθηκαν εγκαταλείποντας την Κωνσταντινούπολη το 1850. Ήταν το ένατο παιδί του Πέτρου – Ιωάννη Καβάφη (1814-1870), μεγαλέμπορου βαμβακιού, και της Xαρίκλειας Φωτιάδη, που ανήκε σε παλιά φαναριώτικη οικογένεια μεγαλεμπόρων και κοινοτικών επιτρόπων της Κωνσταντινούπολης. Είναι ένας από τους σημαντικότερους ποιητές της σύγχρονης εποχής, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και στην Ευρώπη. Το 1932, ο Καβάφης, άρρωστος από καρκίνο του λάρυγγα, πήγε για θεραπεία στην Αθήνα, όπου παρέμεινε αρκετό διάστημα, εισπράττοντας μια θερμότατη συμπάθεια από το πλήθος των θαυμαστών του. Επιστρέφοντας όμως στην Αλεξάνδρεια, η κατάστασή του χειροτέρεψε. Εισήχθη στο Νοσοκομείο της Ελληνικής Κοινότητας, όπου και πέθανε στις 29 Απριλίου του 1933, τη μέρα που συμπλήρωνε 70 χρόνια ζωής.
