Cat Is Art

Γιώργος Οικονομίδης. Η «εξομολόγηση» του αδελφού του και μια φωτογραφία – έκπληξη για τον κονφερασιέ

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Του Παναγιώτη Μήλα

 

«Καλώς ήρθες, καλώς βγήκες!… Σ’ αγαπούσαμε από τότε που ‘μαστε μικρά παιδιά,
κι ασπρομάλληδες μας βρήκες!… Έτρεξε ποτάμι το αίμα για μια στάλα λευτεριά!…
Ο λαός μας σ’ έχει φέρει, και στην κάθε σου γραμμούλα διψασμένος τη ρουφά.
Από το ‘να στ’ άλλο χέρι, τόσα χρόνια… Πόσα χρόνια!… Σε διαβάζουμε κρυφά.
Καλώς όρισες σου γράφω. Σε καλωσορίζει η αγάπη και το μίσος σε μισεί.
Πόσοι μπήκανε στον τάφο, για να βγει στο φως η αλήθεια και να ξαναβγείς κι εσύ!…
Ρίζο, σε καλωσορίζω»!…
«Ο Παλιός»

 

***

 

Ο “Ριζοσπάστης” της 25ης Σεπτεμβρίου 1974, στη νόμιμη επανέκδoσή του. Κάτω αριστερά, ο “Έμμετρος Ρίζος” με την υπογραφή “Ο Παλιός”.

Με τον τίτλο «Από το σκοτάδι στο φως», δημοσιεύθηκαν οι παραπάνω στίχοι την Τετάρτη 25 Σεπτεμβρίου 1974 στην πρώτη σελίδα της εφημερίδας «Ριζοσπάστης» στη νόμιμη επανέκδοσή του.
Κάθε μέρα και για πολλά χρόνια «Ο Παλιός» έδινε μια ξεχωριστή νότα στην εφημερίδα του ΚΚΕ κάτω από τη βινιέτα «Έμμετρος Ρίζος». Πίσω από το ψευδώνυμο «Ο Παλιός» ήταν ένας αγωνιστής της Αριστεράς που για τη δράση του πέρασε πολλά χρόνια στις φυλακές και στην εξορία. Με την επιβολή της δικτατορίας των Απριλιανών «Ο παλιός» κατάφερε να καταλήξει στο Λονδίνο, όπου έζησε με τη γυναίκα του και τους γιους του. Στο Λονδίνο, το παράνομο ΚΚΕ του ανέθεσε το παράνομο τυπογραφείο, όπου εκδιδόταν η εβδομαδιαία αντιδικτατορική εφημερίδα «Η Ελεύθερη Πατρίδα».
Στις αρχές της δικτατορίας «Ο Παλιός» ήταν στο στόχαστρο των ανθρώπων της 21ης Απριλίου.

***

Το ονοματεπώνυμό του ήταν: Νίκος Οικονομίδης. Ήταν το μεσαίο παιδί του Σοφοκλή και της Μαρίας. Αδέλφια του ήταν η Νίκη και ο γνωστός ηθοποιός και κομφερανσιέ Γιώργος Οικονομίδης…

***

 

Ο Νίκος Οικονομίδης κάθε μέρα έγραφε τους στίχους του για την πρώτη σελίδα του “Ριζοσπάστη” με το ψευδώνυμο “Ο Παλιός”.

Είχα τη χαρά να γνωρίσω τον Νίκο Οικονομίδη στα γραφεία του «Ριζοσπάστη», στην Οδό Αγίου Κωνσταντίνου 39-41, στον 5ο Όροφο. Από το 1978 μέχρι και το 1981 ήμουν γελοιογράφος στην εφημερίδα μαζί με τον Διογένη Οικονόμου και τον Άκη Παράσογλου.
Ο Νίκος Οικονομίδης, «Ο Παλιός», 60 χρόνων τότε όταν τέλειωνε το καθημερινό του στιχούργημα, άρχιζε να λέει ιστορίες από τα παλιά.
Σε μ;iα από αυτές μου είχε εξομολογηθεί πως η στάση του αδελφού του Γιώργου στη διάρκεια της επταετίας είχε ως αποτέλεσμα να…χαλαρώσουν οι εναντίον του πιέσεις. Μου είχε πει ακόμα πως με τη θυσία του Γιώργου – στη διάρκεια της επταετίας – σώθηκαν πολλοί.
Τα χρόνια πέρασαν και όσα μου είχε πει «Ο Παλιός» τα είπαν σε τηλεοπτικές εκπομπές καλλιτέχνες – συνεργάτες του Γιώργου Οικονομίδη. Βέβαια μίλησαν «κατόπιν εορτής» όταν ο δημοφιλής κονφερασιέ είχε ήδη περάσει «στην απέναντι όχθη» σε ηλικία 69 ετών νικημένος από τον καρκίνο, τη Δευτέρα του Θωμά, 22 Απριλίου 1985.
Όμως η «λάσπη» που έριξαν στον Γιώργο Οικονομίδη τον είχε νικήσει πολύ πριν από τον καρκίνο. Τουλάχιστον η ομολογία του αδελφού του – εκεί γύρω στο 1979 – ήταν αρκετή για να «απαλύνει» τον πόνο.

 

***

 

Η Τζένη Καρέζη με τον Γιώργο Οικονομίδη και τον Δημήτρη Λιμπερόπουλο.

 

Παρόμοια με όσα μου είχε πει ο Νίκος Οικονομίδης – εκεί στα γραφεία του «Ριζοσπάστη» – τα διάβασα αργότερα και σε κείμενο του Δημήτρη Λιμπερόπουλου στο περιοδικό «Εικόνες». Στο εβδομαδιαίο τετρασέλιδο που είχε ο «Ελεύθερος ρεπόρτερ» έγραψε πολλά για την ιστορία αυτή που τόσο είχε πληγώσει τον Γιώργο Οικονομίδη.
Όμως η «λάσπη» που είχαν ρίξει ήταν σε ποσότητες μεγάλες μιας και έπρεπε να κατηγορηθεί ένας για να διασωθούν πολλοί… Να διασωθούν εκείνοι που επέλεξαν να γίνουν «αντιστασιακοί» λίγους μήνες πριν από την πτώση της Χούντας.

 

Μια από τις σελίδες του περιοδικού “Εικόνες” με τις …εβδομαδιαίες αναμνήσεις – τα μοναδικά φλας μπακ – του Δημήτρη Λιμπερόπουλου.

***

 

[Στο παρακάτω κείμενο μερικά πληροφοριακά στοιχεία είναι από τη βικιπαίδεια].

 

***

 

«O Γιώργος Οικονομίδης γεννήθηκε το 1916 και πέθανε τη Δευτέρα 22 Απριλίου 1985. Ήταν το μεγαλύτερο παιδί από τα τρία του Σοφοκλή και της Μαρίας. Τα άλλα του αδέλφια ήταν ο Νίκος και η Νίκη. Σπούδασε νομικά αλλά γρήγορα τον τράβηξε η «παρουσίαση». Μυήθηκε και «εκπαιδεύτηκε» ως κονφερασιέ στην περίφημη «Μάντρα» του Αττίκ όπου και κέρδισε τα πρώτα του χειροκροτήματα.

Ίσως η μεγαλύτερη προσωπικότητα του καλλιτεχνικού κόσμου της χώρας μας. Ήταν κονφερασιέ, τραγουδιστής, σεναριογράφος, εκφωνητής ραδιοφώνου, παρουσιαστής εκδηλώσεων και εκπομπών, διασκεδαστής, ηθοποιός, θεατρικός συγγραφέας, ποιητής, στιχουργός και “κυνηγός ταλέντων”.

Ήταν ο πρώτος -ίσως και ο τελευταίος – που συνέβαλε αποφασιστικά στην ποιότητα του θεάματος – ακροάματος. Έγραψε στίχους σε εκατοντάδες τραγούδια από τα οποία πάρα πολλά έγιναν μεγάλες επιτυχίες.
Συνεργάστηκε σχεδόν με όλους τους μεγάλους συνθέτες του ελαφρού τραγουδιού: τον Μιχάλη Σουγιούλ, τον Τάκη Μωράκη, τον Γιώργο Μουζάκη, Νίκο Γούναρη, Λυκούργο Μαρκέα, Αλέκο Σπάθη, Μίμη Πλέσσα, Νινή Ζαχά, Κώστα Καπνίση, Γιώργο Κατσαρό κ.λπ.) αλλά και σχεδόν όλους τους μεγάλους τραγουδιστές της εποχής.

 

***

 

Οι αδελφές Μπρόγιερ βγήκαν από τα ταλέντα του Γιώργου Οικονομίδη.

 

Ξεκίνησε τις παρουσιάσεις σε θέατρα, σε διάφορα κέντρα διασκεδάσεως και αναψυκτήρια ή σε εκδηλώσεις στα τέλη της δεκαετίας του 1930. Το 1940 έγραψε τους στίχους στο τραγούδι «Στη Ρώμη» (το θρυλικό και ανεπανάληπτο «Κορόιδο Μουσολίνι») το οποίο όπου ακουγόταν, αναπτέρωνε το ηθικό όλων των Ελλήνων κατά τη διάρκεια του ελληνοϊταλικού πολέμου (οι στίχοι του δημοσιεύτηκαν στην εφημερίδα «Βραδυνή»).

Το τραγούδι ήταν ιταλικό με τίτλο «Reginella Campagnola» («Η χωριατοπούλα Ρετζινέλα») και τη μουσική του την είχε γράψει ο Eldo di Lazzaro.

 

 

Εδώ με τον Κώστα Πρετεντέρη.

 

Συνεργάστηκε με τον θεατρικό συγγραφέα Κώστα Πρετεντέρη και μαζί έγραψαν πληθώρα θεατρικών επιθεωρήσεων που έγιναν μεγάλες επιτυχίες. Στις αρχές του 1950 ο Γιώργος Οικονομίδης, εκτός από πολύ δημοφιλής στα βαριετέ και στις πίστες, ήταν και πιο επιτυχημένος και δημοφιλής άνθρωπος του ραδιοφώνου, ο πρώτος πραγματικός σταρ που έβγαλε αυτό το μέσο στην Ελλάδα, κυρίως με τα νέα ταλέντα του και όχι μόνο. Ξεκίνησε τις εκπομπές του στο ραδιόφωνο (Ε.Ι.Ρ.) και κάθε Κυριακή στις 12 το μεσημέρι η φωνή του έδινε μέσω της εκπομπής του «Νέα Ταλέντα» την ευκαιρία σε νέα παιδιά με φωνή, φιλοδοξίες και όνειρα να τραγουδήσουν μπροστά στο κοινό και να αναδείξουν το ταλέντο τους!

Η εισαγωγή έλεγε: «Ακούτε την εκπομπή “Νέα Ταλέντα” του Γιώργου Οικονομίδη με τον Μίμη Πλέσσα. Κείμενα Κώστα Νικολαΐδη. Συμμετέχει η Ρένα Ντoρ και ακροαταί του Σταθμού μας».

Στη συνέχεια τον ακούγαμε να λέει με τη χαρακτηριστική φωνή του την περίφημη φράση …«Φίλοι μου αγαπημένοι», που ήταν και το σήμα κατατεθέν του.

 

***

 

Με το “Τρίο Καντσόνε”: Κώστας Τρούπτσιος, Γιώργος Πετσίλας (ο πρώτος σύζυγος της Νάνας Μούσχουρη) και Φίλιππος Παπαθεοδώρου.

 

Από τις ραδιοφωνικές του εκπομπές ανεδείχθησαν πάρα πολλοί τραγουδιστές όπως η Νάνα Μούσχουρη, ο Χάρρυ Κλυνν, η Τζένη Βάνου, ο Πάνος Τζανετής, η Καίτη Χωματά, ο Γιάννης Βογιατζής, οι αδελφές Έρρικα και Μαργαρίτα Μπρόγιερ, ακόμα και η Καίτη Γαρμπή με την αδελφή της Λιάνα, που συμμετείχαν ως «Αδελφές Γαρμπή».
Αναδείχθηκε ο πιο δημοφιλής και ταλαντούχος παρουσιαστής του ραδιοφώνου και χαρακτηριστικό είναι ότι την ώρα της εκπομπής του, εδημιουργείτο τεράστια κοσμοσυρροή σε πεζοδρόμια, καφενεία και όπου υπήρχαν ραδιόφωνα!

 

Από το “Άλσος” του Γιώργου Οικονομίδη πέρασαν όλοι οι Έλληνες ηθοποιοί, τραγουδιστές και μουσικοί. Μετά τον ξέχασαν…

 

Το 1950 δημιούργησε το θρυλικό «Άλσος» στο Πεδίο του Άρεως εκεί όπου μέχρι και το 1985 γινόταν κάθε βράδυ πραγματικός συνωστισμός. Περίπου 2.000 άτομα σε κάθε παράσταση απολάμβαναν το πλούσιο πρόγραμμα που παρουσίαζε ο Οικονομίδης με όλα τα μεγάλα ονόματα του θεάτρου, του κινηματογράφου και του τραγουδιού μαζί με χορευτές, ζογκλέρ, ταχυδακτυλουργούς κ.λπ. κλπ.

Επίσης όταν ήρθε η τηλεόραση, ήταν για 7-8 χρόνια το πιο δημοφιλές πρόσωπό της.

 

***

 

Με τον Κώστα Χατζηχρήστο και τον Βασίλη Αυλωνίτη.

 

Ήταν φίλαθλος του Παναθηναϊκού και το 1958 έγραψε τους στίχους του ύμνου της ομάδας ενώ κατηφόριζε τη Λεωφόρο Αλεξάνδρας με τον Γιώργο Μουζάκη που έγραψε τότε τη μουσική, ύστερα από νίκη της ομάδας τους επί του Απόλλωνα. Τον ύμνο του Παναθηναϊκού «Σύλλογος μεγάλος», τον τραγούδησε ο Γιάννης Βογιατζής και τον ακούμε μέχρι και σήμερα σε κάθε αγώνα των «πρασίνων».

 

***

 

Το 1982 στο “Άλσος” με τον Λάκη Κομνηνό και τον Γιάννη Φλωρινιώτη.

 

Έγραψε στίχους σε περίπου 90 τραγούδια τα οποία έγιναν όλα επιτυχίες. Ανάμεσά του το «Είσαι παιδί μου πειρασμός», με την Αλίκη Βουγιουκλάκη, «Για μια κιθαρίτσα», με το Τρίτο Κιτάρα, «Έχω απόψε ραντεβού», με τη Ρένα Βλαχοπούλου, «Κάπου με ξέρεις», με την Τζένη Βάνου, «Σου σφυρίζω», με τον Τώνη Μαρούδα, «Στων ματιών σου τις θάλασσες», με τη Νινή Ζαχά, «Χαρά μου», με τον Σώτο Παναγόπουλο και το «Μια κότα στρουμπουλή» με τον Νίκο Γούναρη.

 

***

 

Το 1954, στο “Χαρούμενο ξεκίνημα” με τον Ντίνο Ηλιόπουλο, τον Νίκο Ρίζο και τον Γιώργο Κατσαρό με το σαξόφωνό του.

 

Έγραψε όμως και τους στίχους στον «Ύμνο της 21 Απριλίου 1967». Η μουσική αποδίδεται στον Γιώργο Κατσαρό, κάτι που ο ίδιος ο συνθέτης σε συνέντευξή του το έχει αρνηθεί. Τον ύμνο τραγούδησαν σε πρώτη εκτέλεση ο Γρηγόρης Μπιθικώτσης και η Βίκυ Μοσχολιού. [Είναι γνωστή η επιστολή με την οποία ο Μίκης Θεοδωράκης προσπάθησε – μάταια –  να αποτρέψει τον Μπιθικώτση].

Η φήμη του Οικονομίδη αμαυρώθηκε από το γεγονός αυτό και από το γεγονός ότι μετείχε σε διάφορες εκδηλώσεις στη διάρκεια της επταετίας ως παρουσιαστής στο Παναθηναϊκό Στάδιο.

 

 

Στη μέση, με το μουστάκι, ο Νίκος Γούναρης που τραγούδησε την …κότα τη στρουμπουλή.

 

 

Στις ίδιες εκδηλώσεις είχαν πάρει μέρος κι άλλοι καλλιτέχνες όπως: Η Μαρινέλλα, ο Τόλης Βοσκόπουλος, η Βίκυ Μοσχολιού, ο Γρηγόρης Μπιθικώτσης, η Τζένη Βάνου, ο Γιάννης Πουλόπουλος, η Ζωή Κουρούκλη, η Κλειώ Δενάρδου, η Ρένα Βλαχοπούλου, ο Γιάννης Βογιατζής, ο Νίκος Σταυρίδης, ο Ντίνος Ηλιόπουλος, ο Γιώργος Ζαμπέτας, ο Κώστας Βουτσάς, ο Τώνης Μαρούδας, η Νάντια Κωνσταντοπούλου, η Ρένα Ντορ, η Βίκυ Λέανδρος, η Σοφία Βέμπο, ο Σώτος Παναγόπουλος, ο Σταμάτης Κόκοτας, ο Φώτης Δήμας – και τόσοι άλλοι…

 

***

 

 

-Ο Οικονομίδης έγραψε το σενάριο στις ταινίες: «Κάλλιο πέντε και στο χέρι» (1965) και «Έξω φτώχεια και καλή καρδιά» (1964).

-Ως ηθοποιός έπαιξε στις ταινίες: Έγκλημα στο Καβούρι (1974), Ο καουμπόη του Μεταξουργείου (1971), Ο Αστραπόγιαννος (1970), Σε ικετεύω αγάπη μου (1970), Για την τιμή και τον έρωτα (1969), Το ΠΡΟ-ΠΟ και τα μπουζούκια (1968), Τρούμπα (1967), Ήρωες (1966), Με τη λάμψη στα μάτια (1966), Ευτυχώς… τρελάθηκα! (1966), Κάλλιο πέντε και στο χέρι (1965), Έξω φτώχεια και καλή καρδιά (1964), Κάθε λιμάνι και καημός (1964), Μην ερωτεύεσαι το Σάββατο (1962), Ο παλληκαράς (1961), Καλημέρα Αθήνα (1960), Χριστίνα (1960), Κρυστάλλω (1959), Γερακίνα (1958), Μαρία η Πενταγιώτισσα (1957) και Χαρούμενο ξεκίνημα (1954).

 

***

 

Και ο Χάρρυ Κλυνν ήταν δική του …ανακάλυψη.

 

Ο Γιώργος Οικονομίδης παρουσίασε δεκάδες φιλανθρωπικές εκδηλώσεις αφιλοκερδώς. Όπως έγινε γνωστό μετά τον θάνατό του έκανε μεγάλες δωρεές σε διάφορα φιλανθρωπικά ιδρύματα, ενώ βάφτισε αρκετά ορφανά παιδάκια, αναλαμβάνοντας τα έξοδά τους έως ότου υιοθετηθούν.

Ήταν παντρεμένος με τη Λιάνα Βιτσώρη (στιχουργό και ηθοποιό που αποσύρθηκε πολύ νωρίς από το θέατρο – κόρη των ηθοποιών Νίτσας Τσαγανέα και Γιώργου Βιτσώρη) που πέθανε το 1996.
Η κόρη του Μαριαλένα είναι επίσης συνθέτρια και τραγουδίστρια, όπως και η εγγονή του Λιάνα Κοριέρε – Οικονομίδη.

 

***

 

 

Πέμπτη 2 Αυγούστου 1984. Άλσος Πεδίου του Άρεως. Ο Γιώργος Οικονομίδης στο γαμήλιο γλέντι της κόρης του. Από αριστερά: Κώστας Μαζαράκης (θείος του γαμπρού), Γιώργος Οικονομίδης, η πρώτη γιαγιά Μαρίκα Οικονομίδου, η νύφη Μαριαλένα Οικονομίδου, η δεύτερη γιαγιά, η λατρεμένη ηθοποιός Νίτσα Τσαγανέα, ο εκδότης Δημήτρης Παπαχριστοφίλου («Ελληνικά Γράμματα» από το 1957), ο γαμπρός  Roberto Carriere και δεξιά ο Ευρωβουλευτής (τότε) του ΚΚΕ, Τάκης Αδάμος με το σχεδόν μόνιμο χαρακτηριστικό του, το στρίψιμο του μουστακιού…

 

 

 

Η παραπάνω φωτογραφία ρίχνει άπλετο φως…

 

 

Ο δημοσιογράφος Τάκης Αδάμος (Πυρσόγιαννη Ιωαννίνων, 20 Οκτωβρίου 1914 – Αθήνα 24 Δεκεμβρίου 1991).  Ήταν εκπαιδευτικός, λογοτέχνης και πολιτικός. Υπήρξε πρόεδρος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών από το 1989 ως το Μάρτιο του 1991.  Ήταν μέλος της Κ.Ε. του ΚΚΕ από το 1969 ως το 1974. Το 1981 και το 1984 εκλέχτηκε ευρωβουλευτής με το ΚΚΕ.

Τον Τάκη Αδάμο τον είχα αρχισυντάκτη στην εφημερίδα «Ριζοσπάστης» από το 1978 μέχρι και το 1981.

Την εποχή που τραβήχτηκε η  παραπάνω αναμνηστική φωτογραφία, ο Τάκης Αδάμος (στην άκρη δεξιά), ήταν ευρωβουλευτής του ΚΚΕ.

Είναι από τον γάμο της κόρης του Γιώργου Οικονομίδη, της Μαριαλένας. Είναι το γλέντι του γάμου. Όχι σε σπίτι αλλά στο «Άλσος» του Πεδίου του Άρεως. Το λέω αυτό επειδή ΑΝ ίσχυε έστω και ένα ανθυποχιλιοστό από όσα …φόρτωσαν στον Γιώργο Οικονομίδη, ο Τάκης Αδάμος δεν θα πλησίαζε τον δημοφιλή κονφερασιέ ούτε στα όνειρά του. Όμως ο Αδάμος ήταν και αδάμας. Ήξερε με ποιους συναναστρέφεται. Δεν έκανε λάθη. Μάλιστα στο γαμήλιο γλέντι συμμετείχε και ως συγγενής, αφού είχε παντρευτεί  την ανιψιά του Γιώργου Οικονομίδη, την Ειρήνη. Και μόνο αυτή η φωτογραφία – που πραγματικά αξίζει όσο 1000 λέξεις – αποδεικνύει περίτρανα, σε κάθε δύσπιστο, το πόσο έντιμος και καθαρός ήταν ο Οικονομίδης. Ξέχασα να θυμίσω ότι στα σκληρά χρόνια της Χούντας ο Γιώργος Οικονομίδης έκρυβε στο σπίτι του και τον Τάκη Αδάμο, και τον επίσης αγωνιστή Γιώργο Σιδέρη και φυσικά τον αδελφό του, τον δημοσιογράφο Νίκο Οικονομίδη.

 

***

 

Το βίντεο – αφιέρωμα στον Γιώργο Οικονομίδη φτιάχτηκε από τη Μαριαλένα Οικονομίδη το 2017 για τα «εγκαίνια» του ανακαινισμένου Άλσους από την Περιφέρεια Αττικής. Στο σπικάζ ακούγεται η φωνή της κόρης της και εγγονής του Γιώργου Οικονομίδη, Λιάνας Καρριέρε Οικονομίδου που είναι ηθοποιός και ερμηνεύτρια.

 

ΔΕΙΤΕ ΤΟ ΕΔΩ ΜΕ ΕΝΑ “ΚΛΙΚ”

Εκτύπωση
Παναγιώτης ΜήλαςΓιώργος Οικονομίδης. Η «εξομολόγηση» του αδελφού του και μια φωτογραφία – έκπληξη για τον κονφερασιέ

Related Posts