Του Παναγιώτη Μήλα
Πριν συμπληρωθούν 2 ώρες μετά τα μεσάνυχτα της Παρασκευής 25 Απριλίου 1986 η έκρηξη στο πυρηνικό εργοστάσιο του Τσερνόμπιλ είχε ως αποτέλεσμα να μετράμε νεκρούς μέχρι και σήμερα.
Μπορεί να έχουν περάσει 40 χρόνια αλλά η καταμέτρηση των θυμάτων δυστυχώς δεν έχει σταματήσει.
*Η Greenpeace – που συνήθως με κλειστά τα μάτια τρέχουμε πίσω από το φουστάνι της, σε κάθε περίπτωση – για το Τσερνόμπιλ μιλάει για 93.000 έως και 200.000 νεκρούς. Τις ίδιες εκτιμήσεις κάνουν και άλλες περιβαλλοντικές οργανώσεις – που πάντα πίνουμε νερό στο όνομά τους.
*Λέγεται ότι 25.000 νεκροί υπήρξαν μεταξύ των εκκαθαριστών της περιοχής.
*Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας υπολογίζει 9.000 έως 16.000 θανάτους.
*Αντιθέτως η πρόβλεψη του ΟΗΕ φθάνει στους 4.000 νεκρούς.
Όμως τα επίσημα στοιχεία λένε – μέχρι σήμερα – πως υπήρξαν μόνο 31 νεκροί: 28 πυροσβέστες, 2 ακαριαία από την έκρηξη και 1 από καρδιακή ανακοπή…
***
Αυτή την τελευταία εκτίμηση, της έλλειψης κινδύνου, ασπάσθηκαν και οι περισσότερες ελληνικές εφημερίδες και το έδειξαν με την …ακαριαία αντίδρασή τους.
Η έκρηξη έγινε το ξημέρωμα του Σαββάτου του Λαζάρου. Επομένως αν όχι στην πρώτη έκδοση, τουλάχιστον στη δεύτερη έκδοση των εφημερίδων – αυτών που κυκλοφορούσαν στην Αττική – θα μπορούσαν να έχουν την είδηση. Όμως όχι…
Ούτε τα κυριακάτικα φύλλα την είχαν.
Ούτε τα φύλλα της μεγάλης Δευτέρας.
Την Μεγάλη Τρίτη – μετά από τέσσερις ημέρες – το είχε η «Καθημερινή» και το «Έθνος».
Μάλιστα το «Έθνος» μάς ενημέρωνε πως το ατύχημα (!) έγινε (άκουσον, άκουσον…) στη …Βόρεια Ευρώπη. Η λέξη Σοβιετική Ένωση έκανε τζιζζζ και δεν υπήρχε στον τίτλο.
Το «Έθνος» παρομοίαζε την έκρηξη με το Seveso της Βόρειας Ιταλίας. Εκεί δηλαδή που το 1976 στις 10 Ιουλίου είχε υπάρξει διαρροή διοξίνης από το εργοστάσιο παραγωγής αντισηπτικών σαπουνιών και αποσμητικών…
Κίνδυνος λοιπόν – σύμφωνα με το «Έθνος» – από τα σαπούνια και τα αποσμητικά…
***
Όταν όμως άρχισαν να καταφθάνουν οι θλιβερές ειδήσεις τα πράγματα διορθώθηκαν τις επόμενες ημέρες. Έτσι την Μεγάλη Τετάρτη «Τα Νέα», η «Απογευματινή» και η «Μεσημβρινή» άρχισαν να παρουσιάζουν τα γεγονότα με το όνομά τους. Τον ίδιο δρόμο ακολούθησε και το «Έθνος».
Μια εβδομάδα μετά, δηλαδή 7 ημέρες μετά, τουτέστιν ΕΠΤΑ ημέρες ΜΕΤΑΑΑΑ την έκρηξη στην εφημερίδα «Ριζοσπάστης» διαβάσαμε ότι το αντισοβιετικό «νέφος» των εφημερίδων το συντονίζει ο Λευκός Οίκος. Επίσης η εφημερίδα έγραφε πως η Σοβιετική Ένωση υποστήριζε πως δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος από το ραδιενεργό νέφος…
Αυτά τα λίγα σε ανάμνηση του Τσερνόμπιλ, σήμερα Κυριακή 26 Απριλίου 2026. Σαράντα χρόνια μετά…
***
Αξίζει εδώ να θυμηθούμε ότι το 2016 – στα 30 χρόνια από το Τσερνόμπιλ – στο Κέντρο Ελέγχου Τηλεοράσεων ο Δημήτρης Αλεξάκης και η Φωτεινή Μπάνου τόλμησαν και παρουσίασαν το θεατρικό τους έργο «Στη χώρα μου, λένε ότι το Τσερνόμπιλ είναι ένα δέντρο που μεγαλώνει».
Τσερνόμπιλ. Τριάντα χρόνια μετά, ελπίδα ζωής μέσα από δύο σελίδες τηλεφωνικού καταλόγου…
Ήταν ένα έργο που φώτιζε όλα τα σκοτεινά σημεία αυτής της τραγικής ιστορίας. Ένα έργο που αποκάλυπτε όλη την αλήθεια. Ένα έργο που θύμιζε ότι τα fake news είναι φρούτο που έχει ευδοκιμήσει εδώ και δεκάδες χρόνια πριν…
26 Απριλίου 1986: Η καταστροφή του πυρηνικού σταθμού Τσερνόμπιλ στη Σοβιετική Ένωση
