«Οι Κάλπηδες»
διήγημα του
Στρατή Μυριβήλη
από τη θεατρική ομάδα «Πτωχαλαζόνες»
σε σκηνοθεσία Κώστα Παπακωνσταντίνου
Τέταρτη χρονιά παραστάσεων
Θέατρο OLVIO
Trailer:
Μετά από τρεις χρονιές επιτυχημένης πορείας, με συνεχόμενα sold out και διθυραμβικές κριτικές, η θεατρική ομάδα «Πτωχαλαζόνες» παρουσιάζει για τέταρτη χρονιά το κωμικό διήγημα του Στρατή Μυριβήλη «Οι Κάλπηδες», σε σκηνοθεσία Κώστα Παπακωνσταντίνου (υποψήφιος για βραβείο «Κάρολος Κουν» σκηνοθεσίας 2025) και παραγωγή «Ξανθίας» ΑΜΚΕ, στο Θέατρο OLVIO.
Μια από τις πιο αγαπημένες παραστάσεις των τελευταίων ετών, επιστρέφει με ένα λαϊκό παραμύθι γεμάτο φως, για να θυμίσει ότι ο Μυριβήλης δεν υπήρξε μόνο ο σπουδαίος συγγραφέας των εμβληματικών αντιπολεμικών αριστουργημάτων του, αλλά και ένας σπάνιος παραμυθάς με ανεξάντλητο χιούμορ, λαϊκή σοφία και βαθιά γνώση της ανθρώπινης φύσης.
Η ΥΠΟΘΕΣΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ
Τα παλιά τα χρόνια, ζούσαν πάνω στο νησί της Λέσβου δύο ξακουσμένοι κατεργάρηδες. Ο Ψευτοθόδωρος στη Χώρα και ο Καλπομανώλης στη Συκαμιά (το χωριό του Μυριβήλη). Κόμπαζαν και οι δύο πως κανείς δεν τους παραβγαίνει στην πονηριά και την μπαμπεσιά. Δεν άντεχαν όμως να ακούνε ο ένας για τα κατορθώματα του άλλου κι έτσι ξεκίνησαν να βρουν τον ανταγωνιστή τους, να τον ξεγελάσουν και να αποδείξουν μια και καλή ποιος είναι ο πρωταθλητής στην κατεργαριά. Συναντιούνται στη μέση της διαδρομής, και χωρίς να αναγνωρίσει ο ένας τον άλλον, ξεγελούν και ξεγελιούνται αμοιβαία, σε μια ευτράπελη σκηνή. Το «ματς» έχει έρθει ισόπαλο κι ο αντίπαλος αποδεικνύεται υπολογίσιμος.
Ποιος είναι όμως ο αρχικάλπης;
Είναι ζήτημα τιμής και αξιοπρέπειας και πρέπει να λυθεί.
Στην προσπάθειά τους να το λύσουν, οι δύο κάλπηδες μπλέκουν σε περιπέτειες, συναντούν πειρατές, θησαυρούς, βρικόλακες, δαιμόνους και «περιποιητικούς» Ανατολίτες.
Αφού κακοπάθουν αρκετά, αναγκάζονται να παραδεχτούν ο ένας την αξία του άλλου στην απατεωνιά,
και να ζήσουν αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα…
ΣΚΗΝΟΘΕΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ
Οι «Κάλπηδες» είναι ένα κωμικό λαϊκό παραμύθι για μεγάλους και μικρούς, που γελάς με την ψυχή σου.
Σατιρίζει όλα εκείνα τα στοιχεία κουλτούρας και συμπεριφοράς, που αν και αρνητικά, αποδίδονται συνήθως ως χαριτωμένα στην ελληνική ράτσα.
Η πονηριά, η αρπακόλλα, η πατέντα, η αρπαχτή, συνθέτουν έναν κόσμο που μας είναι πολύ οικείος, είναι ο τρόπος που κυρίως γίνονται τα πράγματα στην Ελλάδα.
Οι Κάλπηδες είναι σαν τον καραγκιόζη που είναι ήρωας και βρισιά μαζί, που ζει με τα ψέματα για να επιβιώσει από την πείνα και τον φόβο, αλλά που με τα ίδια ψέματα αναπαράγει τη μιζέρια του.
Ως παράσταση, θέλουμε μέσα από το γέλιο, να αναγνωρίσουμε τα ελαττώματά μας, να συμφιλιωθούμε μαζί τους, όχι όμως για να τα αποδεχτούμε, αλλά μήπως καταφέρουμε έτσι να λυτρωθούμε από αυτά, αφήνοντάς τα πίσω μας.
Με τους «Κάλπηδες», επιστρέφουμε ως ομάδα στο είδος θεάτρου με το οποίο ξεκινήσαμε, γίναμε γνωστοί, ασχοληθήκαμε για χρόνια και το αγαπάμε, τη δραματοποίηση λογοτεχνίας.
Επιστρέφουμε κυρίως στην πρωτότυπη μέθοδο δραματοποίησης τής τριτοπρόσωπης αφήγησης που επινοήσαμε και χρησιμοποιήσαμε στις παραστάσεις μας: «οι Χαλασοχώρηδες» του Αλ. Παπαδιαμάντη, «Μαζώχτρα» του Αργ. Εφταλιώτη, «Αυτόχειρ» του Μιχαήλ Μητσάκη, «Μεταξύ Πειραιώς και Νεαπόλεως» του Γ. Βιζυηνού. H μέθοδος αυτή αντιμετωπίζει όλο το κείμενο ως διάλογο και επιτρέπει στο διήγημα να αποκτήσει θεατρική μορφή, διατηρώντας το όμως αυτούσιο, χωρίς διασκευή.
Για 3 χρόνια (2019-22) δίδαξα αυτή τη μέθοδο στο μάθημα «δραματοποίηση της λογοτεχνίας» στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών του ΕΚΠΑ.
Κ.Π.
ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ
Σκηνοθεσία: Κώστας Παπακωνσταντίνου
Κινησιολογία: Μαργαρίτα Τρίκκα
Σκηνικά / Κοστούμια: Ματίνα Μέγκλα, Φιλάνθη Μπουγάτσου
Μουσική: Νίκος Ζουρνής
Σχεδιασμός φωτισμών: Γιώργος Αγιαννίτης
Βοηθοί Σκηνοθέτη: Αγγελική Στρατάκη, Ιλεάνα Παπαγιάννη
Βοηθός Σκηνογράφος: Νατάσα Λέκκου
Φωτογραφίες: Νίκος Βαρδακαστάνης, Μελίνα Μπουκουβάλα
Γραφιστική επιμέλεια: Μαύρα Γίδια
Επικοινωνία: Χρύσα Ματσαγκάνη
Παραγωγή: «Ξανθίας» ΑΜΚΕ
Ηθοποιοί: Ελισσαίος Βλάχος, Αγγελική Μαρίνου, Δημοσθένης Ξυλαρδιστός
Πληροφορίες Παράστασης
Παραστάσεις: Από Κυριακή 11 Οκτωβρίου 2026
Ημέρες & ώρες παραστάσεων:
Κυριακή στις 18:00
Τιμές εισιτηρίων
ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΠΡΟΠΩΛΗΣΗΣ: 11€ έως 30/09
Γενική Είσοδος: 15€
Φοιτητικό, ομαδικό (γκρουπ άνω των 10 ατόμων): 12 €
Ανέργων, ΑμεΑ: 8€
Ατέλειες ΣΕΗ: Δωρεάν
Διάρκεια παράστασης 75 λεπτά
Προπώληση εισιτηρίων: MORE
https://www.more.com/gr-el/tickets/theater/oi-kalpides-2os-xronos/
Έγραψαν για την παράσταση
«Οι Κάλπηδες» είναι μια παράσταση πλημμυρισμένη από ευφυές χιούμορ, από φαντασία, γεμάτη με θεατρικά ευρήματα και κάποιες στιγμές με δραματική ένταση, για τις αδυναμίες, τα ελαττώματα, τα ήθη, την υποκρισία, τη στενοκεφαλιά και τον συντηρητισμό της μικρής κοινωνίας της υπαίθρου. Η κωμικότητα της παράστασης και οι απολαυστικοί ηθοποιοί (Ελισσαίος Βλάχος, Αγγελική Μαρίνου, Δημοσθένης Ξυλαρδιστός) δημιουργούν οικειότητα. Μια οικειότητα που αμβλύνει τις αποστάσεις ανάμεσα στα πρόσωπα, φτιάχνει κώδικες και στήνει γέφυρες επικοινωνίας. […] Στους «Κάλπηδες» η ευτράπελη ατμόσφαιρα από τη μια μας φέρνει πιο κοντά στους ηθοποιούς, ενώ από την άλλη μας συνδέει δραστικά με τον Μυριβήλη. […] Καταπληκτικές ερμηνείες, σκηνική λιτότητα, έντονη δράση και θεατρική αρτιότητα. Άριστα σε όλα!
Ειρήνη Αϊβαλιώτου, Catisart.gr
[…Εξαιρετική η Αγγελική Μαρίνου στο ρόλο και των δυο συζύγων της Ψευτοθοδωρίνας και της Καλπομανώλενας. Ενθαρρυντική για τις αλογισιές του συζύγου της και επικριτική στην αποτυχία του, ενώ είναι σταθερή παραστάτης του και εκτελεστής των οδηγιών του…]
[…]Ο Ελισσαίος Βλάχος και ο Δημοσθένης Ξυλαρδιστός είναι αυθεντικοί, γήινοι, ξεκαρδιστικοί. Οι δύο ήρωες είναι σαν ένα πρόσωπο με δύο όψεις. Είναι η πραγματική ενσάρκωση του Καραγκιόζη, του πονηρού ραγιά, που πρέπει να ελιχθεί στους χαλεπούς καιρούς της τουρκοκρατίας…]
Μαρία Μαρή, Catisart.gr
