Η όπερα είναι ίσως το πιο σύνθετο και περίπλοκο είδος τέχνης. Συνδυάζει, μουσική, λιμπρέτο (κείμενο), μελωδία και τραγούδι, σκηνοθεσία, σκηνικά και κοστούμια, ηθοποιία. Όταν όλα αυτά συνδυαστούν στον υψηλότερο βαθμό, όπως πιστεύουμε πως θα συμβεί και με την «Αΐντα» του Βέρντι, που προετοιμάζεται πυρετωδώς για το Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, τότε το αποτέλεσμα είναι μαγικό. Η Σοφία Μητροπούλου, που κρατά τον πρωταγωνιστικό ρόλο, είναι μια σπουδαία καλλιτέχνιδα η οποία έχει τραγουδήσει όπερα σε όλο τον κόσμο, από τη Χιλή μέχρι την Ιαπωνία. Γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Θεσσαλονίκη. Ολοκλήρωσε τις σπουδές της στο Κλασικό Τραγούδι στο Νέο Ωδείο Θεσσαλονίκης, αποφοιτώντας μάλιστα με Άριστα Παμψηφεί. Έχει κερδίσει Α’ Βραβείο στον Διαγωνισμό «Voci Verdiane» στο Busseto (Ιταλία), 55η έκδοση του Διαγωνισμού του Teatro Lirico Sperimentale di Spoleto (Ιταλία), Α’ Βραβείο στον Διαγωνισμό «Spiros Argiris» στη Sarzana (Ιταλία), B’ Βραβείο στον Διαγωνισμό Voci Nuove della Lirica «Giovan Battista Velluti» στο Dolo (Ιταλία), ενώ ήταν φιναλίστ στον Διαγωνισμό «Francisco Viñas» στη Βαρκελώνη και στον Διαγωνισμό «Così fan tutte» του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών.
Ψηλή, επιβλητική, και μεγαλοπρεπής, με νευρώδες σώμα, εντυπωσιακή παρουσία, με βαθιά μουσική γνώση και άποψη αλλά κυρίως με μια περίλαμπρη φωνή σοπράνο θα δώσει μια ξεχωριστή πνοή σε αυτό το «περιδέραιο από πολύτιμα μουσικά πετράδια», όπως εύγλωττα -και δίκαια- έχουν χαρακτηρίσει την Αΐντα.
Το ρεπερτόριο της Σοφίας Μητροπούλου περιλαμβάνει Mozart (Donna Elvira/Don Giovanni στη Λισαβόνα και για την Όπερα Θεσσαλονίκης, Contessa/Le Nozze di Figaro στο Spoleto και σε τουρνέ σε Ιαπωνία και Κορέα, Fiordiligi/Così fan Tutte στο Μέγαρο Αθηνών και το Teatro Mancinelli του Orvieto, Vitellia/La Clemenza di Tito σε Pavia, Pisa, Ravenna, Cremona, Brescia και Como), Haydn (Clarice/Il Mondo della Luna στο Spoleto), J. Strauss (Rosalinde/Die Fledermaus για την Όπερα Θεσσαλονίκης), Verdi (Leonora/Il Trovatore στην Εθνική Λυρική Σκηνή και σε τουρνέ στην Ιαπωνία με το Teatro di San Carlo της Νάπολης, Élisabetta de Valois/Don Carlos στη Welsh National Opera και το Theater Basel, Amelia/Un Ballo in Maschera στην Piacenza με το Fondazione Toscanini, στο Teatro Lirico di Cagliari και το Teatro Municipal του Santiago-Χιλή, Amelia/Simon Boccanegra στο Teatro Comunale di Bolognia, Lady Macbeth/Macbeth και Hélène/I Vespri Siciliani στη National Opera of Split-Κροατία και Violetta/La Traviata στο Spoleto).
Έχει ερμηνεύσει ρόλους του Puccini (Manon/Manon Lescaut στο Spoleto και στην Εθνική Όπερα της Βουδαπέστης, Suor Angelica/Suor Angelica στο Teatro Mancinelli του Orvieto, Mimì/La Bohème στο Spoleto, Cio-Cio-san/Madama Butterfly στο Teatro Mancinelli), καθώς και Mascagni (Santuzza/Cavalleria Rusticana στο Spoleto, το Teatro Lirico di Cagliari και στο Luglio Musicale Trapanese), Leoncavallo (Giocasta/Edipo Re για την Όπερα Θεσσαλονίκης) και Wagner (Gerhilde/Die Walküre στο Teatro di San Carlo). Έχει επίσης τραγουδήσει το μέρος της σοπράνο στο Te Deum του Dvořák, στο Teatro Lirico. Πολύ συχνά είναι και τα κοντσέρτα που δίνει σε Ελλάδα, Ιταλία, Ρωσία, Καναδά, Κίνα, Γερμανία, Ισλανδία, Ολλανδία, Ισπανία, Κροατία και Γαλλία.
Με τη δημοφιλή μεσόφωνο Κασσάνδρα Δημοπούλου γνωρίστηκαν το 2009 στη σκηνή του ΚΘΒΕ, σε παραγωγή της «Όπερας Θεσσαλονίκης», στην οποία και μοιράζονταν τον ίδιο ρόλο σε διπλή διανομή (την Ντόνα Ελβίρα στην όπερα του W.A. Mozart «Don Giovanni»). Συναντήθηκαν ξανά το 2015, σε πρόβες της «Κάρμεν» της «Όπερας της Βαλίτσας» της ΕΛΣ στην Αθήνα. Η Κασσάνδρα ως Κάρμεν και η Σοφία ως Μικαέλα. Tώρα ξαναβρίσκονται επί σκηνής με τους δύο γυναικείους πρωταγωνιστικούς ρόλους της όπερας: Αΐντα και Αμνέρις.
Η Σοφία μιλάει στο catisart.gr για την όπερα, για την «Αΐντα» και για την οικογενειακή της παράδοση στην τέχνη. Η μητέρα της, Καίτη Μητροπούλου, ήταν ηθοποιός που άφησε τη σφραγίδα της στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, έχοντας παίξει από «Εκκλησιάζουσες» (1969) μέχρι και «Η επίσκεψη της γηραιάς κυρίας» (1999). Άλλα μέλη της οικογένειάς της ήταν ο τενόρος Πέτρος Επιτροπάκης, σημαντική μορφή του ελληνικού λυρικού θεάτρου και η σοπράνο Φραντσέσκα Νικήτα η οποία έμεινε στην Ιστορία ως Τζίλντα στην πρώτη παρουσίαση του μελοδράματος του Βέρντι «Ριγολέτος» από την Εθνική Λυρική Σκηνή. Μια σπουδαία προσωπικότητα επίσης που ανήκε στους κόλπους της οικογένειάς της ήταν ο μεγάλος συνθέτης, πιανίστας και μαέστρος της Φιλαρμονικής της Νέας Υόρκης Δημήτρης Μητρόπουλος. Η Σοφία Μητροπούλου, μια γνήσια και θερμή παρουσία, βαδίζει στα χνάρια τους και αναμένεται να μας συναρπάσει στις 15, 17, 19 Οκτωβρίου 2016 με το εξαιρετικό τάλαντο της φωνής της και τη φλογερή δύναμη της ερμηνείας της. Την «Αΐντα» σκηνοθετεί η Zamira Pasceri, σε μουσική διεύθυνση Ντάριουζ Μικούλσκι και Χάρη Ηλιάδη. Τον Ρανταμές υποδύεται ο τενόρος Φίλιππος Μοδινός, ενώ η παράσταση ανεβαίνει σε συνεργασία με την καλλιτεχνική ομάδα Skull of Yorick Productions.
Διαβάστε τη συνέντευξη.
Σοφία, πώς αποφάσισες να ακολουθήσεις το επάγγελμα της τραγουδίστριας όπερας;
* Το θέατρο ήταν ο μεγάλος έρωτας της παιδικής μου ηλικίας. Η μητέρα μου ήταν ηθοποιός στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, αλλά και άλλα μέλη της οικογένειάς μου ήταν καλλιτέχνες, όπως ο τενόρος Πέτρος Επιτροπάκης, η σοπράνο Φραντσέσκα Νικήτα και ο Δημήτρης Μητρόπουλος. Θυμάμαι που, μετά το σχολείο πήγαινα αμέσως να παρακολουθήσω τις πρόβες της μητέρας μου. Μεγάλωσα με Σοφοκλή και Σαίξπηρ και θυμάμαι να βοηθάω τη μητέρα μου με τις ατάκες της, κρατώντας τα κείμενα και βοηθώντας την να τα μάθει απ’ έξω! Περνούσαμε τα καλοκαίρια μας μεταξύ Επιδαύρου και Ηρώδου του Αττικού κατά τη διάρκεια των περιοδειών του ΚΘΒΕ! Προφανώς ήταν αδύνατον να ξεφύγω από τον κόσμο του θεάτρου.
Πότε μπήκε στη ζωή σου η όπερα;
* Η όπερα ήρθε στη ζωή μου όταν ήμουν 15 χρονών. Ύστερα από ένα ταξίδι με τον πατέρα μου στο Λονδίνο, γύρισα με μια βαλίτσα γεμάτη με δίσκους της Μαρίας Κάλλας. Μόλις τελείωσα το σχολείο, άρχισα τις μουσικές μου σπουδές στο ωδείο.
Ποιος είναι ο αγαπημένος σου ρόλος και γιατί;
* Είναι πολύ δύσκολο να διαλέξω. Υπάρχουν μερικοί πολύ συναρπαστικοί ρόλοι που έχω ερμηνεύσει, όπως η Μανόν Λεσκό (“Μanon Lescaut”), η Αμέλια στον «Χορό μεταμφιεσμένων» (“Un ballo in maschera”), η Λαίδη Μακμπέθ (“Macbeth”) και πολλοί άλλοι. Όλες αυτές οι φιγούρες είναι πολύ ενδιαφέρουσες και συναρπαστικές και η μουσική πολύ εμπνευσμένη! Ο ρόλος όμως που διαλέγω ως αγαπημένο μου, είναι η Ελισάβετ στην όπερα “Δον Κάρλος” (“Don Carlo”). Η φωνή μου και η ψυχή μου λατρεύουν αυτόν τον ρόλο γιατί αγαπώ γενικά τις δυστυχισμένες φιγούρες: η Ελισάβετ ενώ αγαπάει τον Ντον Κάρλο, λόγω πολιτικής παντρεύτηκε τον Φίλιππο και υποφέρει τις συνέπειες αυτής της απώλειας. Τώρα βέβαια έχω αρχίσει να αγαπάω την Αΐντα, η οποία κερδίζει έδαφος μέσα μου, όσο την τραγουδάω και τη γνωρίζω σαν φιγούρα.
Πώς προσεγγίζεις και πώς μελετάς έναν καινούργιο ρόλο;
* Πρώτα διαβάζω και ενημερώνομαι για όλη την όπερα. Διαβάζω για την πλοκή και μελετάω τους χαρακτήρες. Μετά αφοσιώνομαι στον ρόλο μου, σιγά σιγά, νότα νότα. Μόλις μάθω μουσικά τον ρόλο και νιώσω άνετα τεχνικά, αρχίζω να περνάω τον ρόλο με τον πιανίστα μου και να εμβαθύνω ερμηνευτικά. Φυσικά το τελευταίο και πολύ σημαντικό κομμάτι είναι οι πρόβες με τους συναδέλφους όταν ανεβαίνει πια το έργο.
Μίλησέ μας για τον ρόλο της Αΐντα, με τον οποίο κάνεις το ντεμπούτο σου στις 15 Οκτωβρίου 2016 στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης;
* Η Αΐντα είναι μια γυναίκα που, ενώ θα μπορούσε να έχει τα πάντα δεν έχει τίποτε. Είναι η πριγκίπισσα της Αιθιοπίας που έχει αιχμαλωτιστεί και είναι σκλάβα των Φαραώ, στις υπηρεσίες της κόρης του βασιλιά. Αγαπάει παράφορα τον εχθρό της, τον Αιγύπτιο στρατηγό Ρανταμές, ο οποίος την αγαπάει κι αυτός με τον ίδιο τρόπο αλλά ο έρωτάς τους είναι καταδικασμένος: Εκτός του ότι η κόρη του Φαραώ, Αμνέριδα, είναι ερωτευμένη με το ίδιο άτομο, ο Ρανταμές είναι αυτός που νικάει τους Αιθίοπες στη μεγάλη μάχη και αιχμαλωτίζει τον πατέρα της -ο τελευταίος της ζητάει τελικά να προδώσει τον έρωτά της για να σώσει την πατρίδα της και αυτή αναγκάζεται να το κάνει, παγιδεύοντας τον Ρανταμές να αποκαλύψει τη στρατηγική τους μπροστά στον βασιλιά των Αιθιόπων.
Ποιο σημείο της Αΐντα είναι αυτό που θα αγγίξει ιδιαίτερα τους σημερινούς θεατές;
* Η Αΐντα δεν έχει τίποτε, ενώ θα μπορούσε να έχει τα πάντα. Εκεί πάνω χτίζω την ερμηνεία μου. Πολλές φορές στη ζωή ενώ αξίζουμε πολλά, δεν μας δίνεται τίποτε. Αυτό είναι το σημείο που η Αΐντα αγγίζει και τον σύγχρονο άνθρωπο. Το σημείο της απώλειας.
Πώς νιώθεις που δουλεύεις ξανά στη Θεσσαλονίκη σε συνεργασία με την καλλιτεχνική ομάδα Skull of Yorick Productions;
* Είναι τιμή μου που η Skull of Yorick μου εμπιστεύτηκε να κάνω το ντεμπούτο μου με έναν τόσο σημαντικό ρόλο. Με τους συναδέλφους τραγουδιστές περνάμε πάρα πολύ καλά, είμαστε ενωμένη και δυνατή ομάδα και αυτό τα κάνει όλα πιο εύκολα. Όταν τραγουδάω στη Θεσσαλονίκη νιώθω φυσικά πάντα μεγάλη χαρά γιατί είναι η πατρίδα μου. Θα ήθελα η Θεσσαλονίκη να αποκτήσει και πάλι μια λυρική σκηνή που να ανεβάζει κάποιες παραγωγές τον χρόνο, γιατί έχει πολύ δυνατό ανθρώπινο δυναμικό και κοινό και το αξίζουν και οι καλλιτέχνες και το κοινό της. Κάποτε υπήρχε μια μεγάλη δυναμική γύρω από την όπερα που δυστυχώς έληξε. Τα τελευταία χρόνια όμως η δουλειά και η επιμονή της ανεξάρτητης ομάδας Skull of Yorick Productions έχει αρχίσει να συμπαρασέρνει ξανά με μεγάλη δυναμική και προσπάθεια την κατάσταση προς τα εκεί και αυτό φαίνεται ξεκάθαρα. Η Αΐντα είναι μια μεγάλη νίκη της όπερας και των ανθρώπων της, μια μεγάλη γιορτή της μεγάλης αυτής τέχνης, φτιαγμένη σχεδόν εξ ολοκλήρου με ντόπια «συστατικά» (που είναι και η φιλοσοφία της ομάδας).
Ποιες είναι οι διαφορές μεταξύ Ελλάδας και Ιταλίας σε σχέση με την όπερα; Είναι σημαντικό για έναν οπερατικό τραγουδιστή να τραγουδάει στην Ιταλία;
* Υπάρχουν μερικές διαφορές. Η Ιταλία είναι η μητέρα της όπερας και έχει μεγάλη παράδοση γύρω από αυτή, όπως αντίστοιχα έχει η Ελλάδα με το θέατρο και άρα το ιταλικό κοινό είναι αρκετά πιο εξοικειωμένο με το είδος. Οι Έλληνες βέβαια είναι πιο ενθουσιώδεις. Άλλη μεγάλη διαφορά είναι ότι εκεί έχει πολλά θέατρα ειδικά για όπερα, ενώ η Ελλάδα έχει βασικά δυστυχώς μόνον ένα. Αυτό αλλάζει πολύ τα δεδομένα του ανταγωνισμού και επηρεάζει το γενικότερο επίπεδο. Πιστεύω ότι το να τραγουδάς στην Ιταλία είναι σημαντικό βέβαια, γιατί έχει μεγάλη παράδοση και πολλά σημαντικά και ιστορικά θέατρα, πράγμα που ανεβάζει το πρεστίζ για έναν τραγουδιστή. Εκτός από το πρεστίζ όμως, υπάρχει και η γνώση σχετικά με την τεχνική και το στυλ, π.χ. η γνώση του στυλ τραγουδιού και εποχής “Bel Canto” ή του “fraseggio” (δηλαδή της αγωγής της μουσικής φράσης).
Γιατί πιστεύεις ότι η όπερα είναι σημαντική για τον κόσμο;
* Γιατί είναι μια υπέροχη και συγκλονιστική τέχνη! Είναι η τέχνη που ενώνει όλες τις τέχνες: μουσική, τραγούδι, θέατρο, μερικές φορές ακόμη και χορό. Είναι συναρπαστική! Η όπερα δημιουργεί ψυχική ανάταση, σε κάνει να δραπετεύεις από την πραγματικότητα κι αυτό είναι κάτι που χρειαζόμαστε όλοι!
Πώς θα μπουν οι νέοι στην Ελλάδα ως θεατές στην όπερα;
* Δυστυχώς μας λείπει η μουσική παιδεία. Οι νέοι δεν ξέρουν την όπερα γιατί δεν τη γνωρίζουν. Η όπερα είναι ένα είδος τέχνης πολύ λαϊκό και γοητευτικό, που όταν το γνωρίσουμε καλύτερα σίγουρα θα το αγαπήσουμε. Ο συνδυασμός της μουσικής και του λόγου προκαλεί ισχυρά συναισθήματα. Το 90 τοις εκατό των λιμπρέτων της όπερας είναι κοντά στον απλό άνθρωπο. Η όπερα ξεκίνησε ως είδος λαϊκό ανεξάρτητα αν, στη συνέχεια, το οικειοποιήθηκε κάποια ελίτ. Αυτό που προτείνω, είναι οι γονείς να αρχίσουν να πηγαίνουν τα παιδιά τους στην όπερα, ώστε από νωρίς η νέα γενιά να εξοικειωθεί με το είδος.
Θεωρείς ότι οικογένεια και σταδιοδρομία μπορούν να συνυπάρξουν;
* Ναι, πιστεύω ότι μπορούν, αλλά χρειάζεται πολλή δουλειά, χρόνος, ενέργεια και πολλές παραχωρήσεις, κυρίως από την πλευρά της γυναίκας.
Η όπερα αντιμετωπίζει κι αυτή, όπως όλες οι τέχνες, πολλές δυσκολίες τα τελευταία χρόνια.
Τι πιστεύεις ότι θα έπρεπε να γίνει για να αλλάξει αυτό;
* Ίσως ένα από τα βασικότερα προβλήματα του κόσμου της όπερας σήμερα είναι ότι πολλοί καλλιτεχνικοί διευθυντές δεν είναι προετοιμασμένοι για μια τέτοια ευθύνη – κάποιοι από αυτούς δεν είναι καν μουσικοί. Ο καλλιτεχνικός διευθυντής μιας όπερας πρέπει να είναι ένα άτομο που να ξέρει να κάνει το σωστό καστ σε τραγουδιστές, μαέστρους, σκηνοθέτες κτλ. και για όλα αυτά χρειάζεται τεράστια γνώση του είδους από όλες τις πλευρές. Σήμερα σε πολλά θέατρα όλα γυρνάν γύρω από τα χρήματα και τις ανταλλαγές μεταξύ των διευθυντών και των διάφορων γραφείων καλλιτεχνικής εκπροσώπησης (managers) και όχι γύρω από το καλλιτεχνικό αποτέλεσμα.
Αν θα μπορούσε να πραγματοποιήσεις μια ευχή σου, ποια θα ήθελες να ήταν;
* Θα ήθελα η χώρα μας να ξεπεράσει την κρίση και να αναπνεύσει ξανά! Και θα ήθελα έναν κόσμο αγάπης και δικαιοσύνης, έναν κόσμο που ο άνθρωπος να είναι πιο σημαντικός από τα οικονομικά συμφέροντα!
Τι διαβάζεις;
* Διαβάζω τα πάντα. Ποίηση, πεζογραφία, δοκίμια. Αγαπώ πολύ τα βιβλία και τη μελέτη. Βέβαια αυτή την εποχή είμαι εξ ολοκλήρου απορροφημένη από την “Αΐντα”. Αγαπημένοι μου ποιητές είναι ο Καβάφης και ο Ελύτης. Από τους συγγραφείς, μεταξύ άλλων, με συγκινούν ο Μάρκες, ο Έκο, ο Έσσε. Διαβάζω επίσης πολύ θέατρο, από παιδί… Σαίξπηρ, Αισχύλο, Σοφοκλή, Ευριπίδη και όλους τους κλασικούς.
Τέχνη είναι…
* Δεν είναι εύκολο να πεις τι είναι τέχνη… Για μένα είναι ο τρόπος να εκφράζομαι, είναι ο τρόπος που ταξιδεύει η ψυχή μου σε μαγικούς και παθιασμένους δρόμους. Είναι η ανώτατη ομορφιά που δίνει νόημα στη ζωή, η ομορφιά που πολεμάει την ασχήμια της ζωής!
Ποια είναι η σχέση σου με τα ζώα;
* Τα αγαπώ πολύ. Πάντα είχα σκύλο. Θαυμάζω τις γάτες αλλά έχω αλλεργία στο τρίχωμά τους. Δυστυχώς, λόγω των συνθηκών της ζωής μου τα τελευταία χρόνια, με τα πολλά επαγγελματικά ταξίδια στο εξωτερικό και τη διαμονή μου στην Ιταλία, δεν μπορώ να έχω σκύλο. Ίσως αργότερα. Λατρεύω όλα τα ζώα κι αυτό που πραγματικά με θυμώνει είναι τα πολλά κρούσματα κακομεταχείρισής τους στην Ελλάδα. Είναι θλιβερό φαινόμενο.
Ευχαριστώ πολύ Σοφία και καλή επιτυχία στην Αΐντα.
* Ευχαριστώ πολύ κι εγώ.
Όπερα στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης
«Αΐντα» του Τζουζέπε Βέρντι
Περισσότεροι από 200 συντελεστές, όπως μουσικοί, σολίστες, μαέστροι, χορωδοί, χορευτές και ηθοποιοί, συμπράττουν στην κεντρική σκηνή του Μεγάρου Μουσικής Θεσσαλονίκης, δίνοντας δημιουργική πνοή στην εμβληματική όπερα «Αΐντα» του Τζουζέπε Βέρντι και προσφέροντας σπάνιες αισθητικές εμπειρίες στο ευρύ κοινό.
Φιλοτεχνημένη εξ ολοκλήρου στη Θεσσαλονίκη, η νέα, αυθεντική παραγωγή του Μεγάρου Μουσικής θα παρουσιαστεί σε τρεις παραστάσεις, στις 15, 17 και 19 Οκτωβρίου (20.00, Αίθουσα Φίλων Μουσικής), συγκεντρώνοντας και αναδεικνύοντας δημιουργικές δυνάμεις της πόλης και καταξιωμένους καλλιτέχνες από την Ελλάδα και την Ευρώπη.
«Η παραγωγή αυτή έχει προκύψει από τα σπλάγχνα της πόλης. Το εγχείρημα είναι σημαντικό και η ομορφιά του έχει να κάνει πρωτίστως με την αξιοποίηση των δημιουργικών στοιχείων της Θεσσαλονίκης», δήλωσε ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Μεγάρου Μουσικής Θεσσαλονίκης, Γεώργιος Εμμανουήλ Λαζαρίδης, σε συνέντευξη Τύπου για την παράσταση.
Τα συναισθήματα
Η σκηνοθετική σύλληψη της νέας παραγωγής ανήκει στη Ζαμίρα Πασκέρι (Zamira Pasceri) από την Ιταλία, η οποία σημείωσε ότι η προσοχή της έχει στραφεί στις λιγότερες γνωστές σελίδες της όπερας, αυτές όπου περιγράφονται τα συναισθήματα των πρωταγωνιστών. Η ίδια ανέφερε ότι με την προσέγγισή της θέλησε, μεταξύ άλλων, να υπογραμμίσει πως το κοινωνικό σύνολο, για να κατορθώσει να επιβιώσει, μετατρέπεται συχνά σε αόρατο στόμα, το οποίο καταπίνει την ελευθερία, τις φιλοδοξίες και τα όνειρα του ατόμου.
Υπό τις οδηγίες της κ. Πασκέρι, μάλιστα, ομάδα τεσσάρων χορευτών παρουσίασε κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου εντυπωσιακό δρώμενο από το τέλος της δεύτερης πράξης της όπερας, συνοδεία φλάουτου και πιάνου.
Τα σκηνικά και τα κοστούμια της παραγωγής έχει σχεδιάσει ο Αθανάσιος Κολαλάς από τη Θεσσαλονίκη, ο οποίος ανέφερε ότι επιχείρησε να προσεγγίσει το κείμενο πίσω από το λιμπρέτο της όπερας και να αναδείξει τη σύγκρουση δύο διαφορετικών πολιτισμών, των Αιγυπτίων και των Αιθιόπων, που έχουν διαφορετικές αξίες και ιδανικά.
Τη μουσική διεύθυνση έχουν αναλάβει ο Ντάριουζ Μικούλκσι (Dariusz Mikulkski) από την Πολωνία (15.10) και ο Χάρης Ηλιάδης από τη Θεσσαλονίκη (17.10 και 19.10).
Τις μουσικές συνθέσεις ερμηνεύουν η Συμφωνική Ορχήστρα του δήμου Θεσσαλονίκης, μέλη της MOYSΑ, της Συμφωνικής Ορχήστρας Νέων του Μεγάρου Μουσικής Θεσσαλονίκης και μέλη της Στρατιωτικής Μουσικής του Γ΄ Σώματος Στρατού «Μέγας Αλέξανδρος». Συμμετέχει επίσης η Μικτή Χορωδία Θεσσαλονίκης, σε διδασκαλία και διεύθυνση της Μαίρης Κωνσταντινίδου.
Τους τρεις βασικούς ρόλους ενσαρκώνουν η σοπράνο Σοφία Μητροπούλου (Αΐντα), η μέτζο σοπράνο Κασσάνδρα Δημοπούλου (Άμνερις) και ο τενόρος Φίλιππος Μοδινός (Ρανταμές).
Να σημειωθεί ότι γι’ αυτήν την όπερα έχουν συνεργαστεί με παραδειγματικό τρόπο ο Δήμος Θεσσαλονίκης και το Μέγαρο Μουσικής.
Η διάσημη όπερα, η οποία θα έχει ελληνικούς υπέρτιτλους, παρουσιάζεται σε συμπαραγωγή με το 51ο Φεστιβάλ Δημητρίων και σε συνεργασία με την καλλιτεχνική ομάδα Skull of Yorick Productions με έδρα τη Θεσσαλονίκη. Οι τιμές των εισιτηρίων αρχίζουν από 10€ (μαθητές, φοιτητές, άνεργοι) και φτάνουν έως τα 35 €.
Η ιστορία της όπερας
Η «Αΐντα» είναι η πρώτη όπερα του Τζουζέπε Βέρντι (1813-1901) με εντελώς πρωτότυπο θέμα και περιεχόμενο, που δε βασίζεται σε προϋπάρχον λιμπρέτο, λογοτεχνικό ή θεατρικό έργο. Το σενάριό της ήταν σύλληψη του Γάλλου αρχαιολόγου Ογκίστ Μαριέτ (Auguste Mariette), πιθανόν εμπνευσμένο από αρχαίο αιγυπτιακό μύθο, και προτάθηκε στον Βέρντι στις αρχές του 1870 από τον Καμίλ ντι Λοκλ (Camille du Locle). Ο Αντόνιο Γκιζλαντσόνι (Antonio Ghislanzoni) ανέλαβε να μεταφράσει το κείμενο και να γράψει το λιμπρέτο στα ιταλικά, σε συνεργασία με τον ίδιο τον συνθέτη.
Η «Αΐντα» ανήκει στην κατηγορία της μεγαλοπρεπούς όπερας (grand opera), με τέσσερις πράξεις και επτά σκηνές, πολυμερή χορωδία και μεγάλο αριθμό κύριων ρόλων, και συνιστά ορόσημο στην ιστορία της ιταλικής μουσικής.
Στο Κάιρο η πρώτη παρουσίαση
Ο Χεδίφης (αντιβασιλέας) της Αιγύπτου, Ισμαήλ Ιμπν Ιμπραήμ Πασάς, είχε θέσει ως στόχο να παρουσιάσει, κατά την αποπεράτωση της Όπερας του Καΐρου (1869), μεγαλοπρεπές λυρικό έργο στην αιγυπτιακή πρωτεύουσα, στο πλαίσιο των εορταστικών εκδηλώσεων για την ολοκλήρωση της Διώρυγας του Σουέζ.
Ο Βέρντι είχε αρχικώς αρνηθεί να συνθέσει για τα εγκαίνια της νέας όπερας. Ωστόσο, γοητευμένος από το σενάριο του Ογκίστ Μαριέτ, συμφώνησε τελικώς να προχωρήσει στη σύνθεση της «Αΐντα», η οποία προοριζόταν να παρουσιαστεί για πρώτη φορά στο Κάιρο. Αν και προγραμματισμένη να γίνει τον Ιανουάριο του 1871, η πρεμιέρα αναβλήθηκε, λόγω του Γαλλοπρωσικού Πολέμου, και τελικώς παρουσιάστηκε στις 24 Δεκεμβρίου του ίδιου έτους με μεγάλη επιτυχία. Αμέσως μετά το Κάιρο, η «Αΐντα» παρουσιάστηκε στη Σκάλα του Μιλάνου (Φεβρουάριος 1872) και ακολούθως έγινε πασίγνωστη στην Ευρώπη.
Διάσημο ερωτικό τρίγωνο
Στη διαχρονική δημοτικότητα της «Αΐντα» έχουν συνεισφέρει, εκτός των άλλων, οι ιστορικές και γεωγραφικές συντεταγμένες της υπόθεσης. Η δράση εκτυλίσσεται στη φαραωνική Αίγυπτο σε μυθική εποχή, με την οποία το κοινό του 20ού αιώνα εξοικειώθηκε μέσω των εικόνων που προσέδωσαν στην όπερα οι γοητευτικές ταινίες του Χόλιγουντ.
Ωστόσο, αυτή είναι η μία όψη της υπόθεσης, καθώς στο επίκεντρο της όπερας αναπτύσσεται ένα διάσημο ερωτικό τρίγωνο: η Αΐντα, πριγκίπισσα της Αιθιοπίας και αιχμάλωτη στην αυλή των Φαραώ, είναι ερωτευμένη με τον Αιγύπτιο στρατηγό Ρανταμές, ο οποίος ανταποδίδει τα αισθήματά της δυσαρεστώντας την Αμνέριδα, κόρη του βασιλιά των Φαραώ, που είναι επίσης ερωτευμένη μαζί του.
Τον πυρήνα του έργου καταλαμβάνει η Αΐντα, παγιδευμένη ανάμεσα στα συναισθήματά της για τον άντρα που αγαπά και στο καθήκον απέναντι στον πατέρα και την πατρίδα της. Η δημόσια όψη και το ιδιωτικό συναίσθημα βρίσκονται σε συνεχή διάλογο στην «Αΐντα» και ορίζουν την αισθητική του έργου, που κινείται από την πιο χαμηλόφωνη εξομολόγηση έως την πιο λαμπρή διακήρυξη.
Η διάσημη όπερα θέτει ακόμη και σήμερα σε διαπραγμάτευση σημαντικά ζητήματα, κοινωνικά και υπαρξιακά, όπως είναι η διαπάλη νόμου και ελευθερίας, η σύγκρουση ανάμεσα στις επιταγές του συνόλου και τις ανάγκες του ατόμου, η εξουσία, η τιμή, η αγάπη και η αλήθεια.
Ταυτότητα παράστασης
Τοποθεσία Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης
Χώρος Κτήριο Μ1, Αίθουσα Φίλων Μουσικής
Ημερομηνία 15, 17, 19 Οκτωβρίου 2016
Ώρα έναρξης 20:00
Διάρκεια 170 λεπτά (συμπεριλαμβάνεται διάλειμμα 20 λεπτών)
Συντελεστές
Μουσική διεύθυνση Ντάριουζ Μικούλσκι και Χάρης Ηλιάδης
Σκηνοθεσία Ζαμίρα Πασκέρι (Zamira Pasceri)
Σκηνικά – Κοστούμια Αθανάσιος Κολαλάς
Φωτισμοί Έλενα Κώτση
Video Marc Molinos
Αΐντα Σοφία Μητροπούλου
Άμνερις Κασσάνδρα Δημοπούλου
Ρανταμές Φίλιππος Μοδινός
Αμονάσρο Armando Puklavec
Αρχιέρεια Χριστίνα Μαβίνη
Ράμφης Βασίλης – Δεναχής Κωστόπουλος
Βασιλιάς Κωνσταντίνος Κατσάρας
Αγγελιαφόρος Ιωάννης Μαστρογιάννης
Χορωδία Μικτή Χορωδία Θεσσαλονίκης «Μαίρης Κωνσταντινίδου»
Διδασκαλία – Διεύθυνση χορωδίας Μαίρη Κωνσταντινίδου
Μουσική εκτέλεση Συμφωνική Ορχήστρα Δήμου Θεσσαλονίκης
Μουσική εκτέλεση Μέλη της MOYSA (Συμφωνικής Ορχήστρας Νέων ΟΜΜΘ)
Μουσική εκτέλεση Μέλη της Στρατιωτικής Μουσικής του Γ΄ Σώματος Στρατού «Μέγας Αλέξανδρος»
Πληροφορίες
Σύνδεσμος εκδήλωσης http://www.tch.gr/default.aspx?lang=el-GR&page=3&tcheid=1772
Σελίδα στο facebook https://www.facebook.com/AidaMegaron/
Hashtag σε social media #AidaMegaron
Προπώληση http://www.ticketservices.gr/el/events/?eventid=2217
Τιμές εισιτηρίων 30€, 25€, 20€, 15€, 10€ (μαθητικό, φοιτητικό, ανέργων)
Εκδοτήρια
Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης ΔΕ έως ΣΑ 10:00-18:00
Πλατεία Αριστοτέλους ΔΕ, ΤΕ, ΣΑ 10:00-15:30 | ΤΡ, ΠΕ, ΠΑ 10:00-14:00 & 17:30-20:00
Κρατήσεις 2310.895.938-9
* Οι φωτογραφίες από τις πρόβες της “Αΐντα” είναι της Αμάντας Πρωτίδου.
Οι φωτογραφίες από παραστάσεις της Σοφίας Μητροπούλου είναι από το προσωπικό αρχείο της καλλιτέχνιδας.
