24.3 C
Athens
Δευτέρα 4 Ιουλίου 2022
 

H πρωτόγονη δυναμική της έκφρασης στη θεραπεία

Η Πρωτόγονη Έκφραση είναι μια μορφή δυναμικού χορού που συνδυάζει το ρυθμό, την κίνηση και τη φωνή. Συνοδεύεται από τον παλμό κρουστών οργάνων και προτείνει κινήσεις απλές και προσιτές σε όλους, με συμβολικό περιεχόμενο, εμπνευσμένο από εικόνες και στοιχεία από τη φύση, τη μυθολογία, την παράδοση, την καθημερινότητα.
Συνδυάζει τη δυναμική των αφρικανικών χορών και τη ρυθμική δομή και απλότητα των παραδοσιακών χορών της Ευρώπης. Δομείται πάνω στον παλμό του βαδίσματος, την ταλάντωση και την επανάληψη, παρέχοντας έτσι ένα ρυθμικό πλαίσιο σταθερό και εύκολο να το ακολουθήσει κανείς. Διεξάγεται μέσα σε ατμόσφαιρα γιορτής και πνεύμα παιχνιδιού.
Ακολουθεί την αισθητική του Πριμιτιβισμού (Primitivism), ενός από τα πιο σημαντικά ρεύματα της σύγχρονης τέχνης. Αναζητά δηλαδή τη δυναμική στην κίνηση, τις καθαρές γραμμές, τη συμμετρία και τις αντιθέσεις. 

Η Συμμορία του Ήλιου

Στην Αθήνα μπορείτε να παρακολουθήσετε το μάθημα της Πρωτόγονης Έκφρασης στη Συμμορία του Ήλιου (Δημοφώντος 136, Άνω Πετράλωνα), έναν καινούργιο χώρο τεχνών που έχει στόχο να απελευθερώσει τους δημιουργικούς εαυτούς μας, σε μια εποχή που τείνουμε να ξεχνάμε το εσωτερικό μας φως. Η Συμμορία του Ήλιου δημιουργήθηκε από νέους ανθρώπους, καλλιτέχνες και επιστήμονες,  για να δώσει -μέσα από τα μαθήματα και τις δράσεις της- μια πνοή ελεύθερης έκφρασης του εαυτού.

Ιστορική αναδρομή 

Η Πρωτόγονη Έκφραση ως τεχνική χορού πρωτοεμφανίστηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες ως αποτέλεσμα συνδυασμού της λευκής και αφρικανικής κληρονομιάς της χώρας αυτής. Η πρωτοπόρος Katherine Dunham, Αφροαμερικανή χορεύτρια, με πτυχίο Εθνολογίας και χορογραφικό έργο διάσημο στη δεκαετία του ’50, εμπνεύστηκε από τα τελετουργικά των παραδοσιακών κοινωνιών της Αφρικής, τα οποία ενσωμάτωσε στις χορογραφίες της στήνοντας έτσι μια γέφυρα ανάμεσα στην Εθνολογία και το σύγχρονο χορό. Αναζητώντας την παγκόσμια κίνηση, τις ρίζες του χορού και την επαφή με το έδαφος, ονόμασε την τεχνική της “Modern Primitiv”.
Το 1970, ένας από τους χορευτές της ομάδας της, ο Αϊτινής καταγωγής Herns Duplan, μετέφερε το μήνυμά της στη Γαλλία, εξελίσσοντας την τεχνική της, την οποία ονόμασε «Expression Primitive» («Πρωτόγονη Έκφραση»).
Ο Herns Duplan προτείνει μια σωματική δουλειά πάνω στο ρυθμό, την ποιότητα της παρουσίας του χορευτή και την ενσωμάτωση της φωνής μαζί με την κίνηση προκειμένου να καταστήσει το χορό μια ολοκληρωμένη εμπειρία και «πρωτογενή» έκφραση.
Η Dr. France Schott-Billman, πτυχιούχος Βιολογίας, καθηγήτρια Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο της Σορβόννης και ψυχαναλύτρια, προέκτεινε τις κατευθύνσεις που έδωσαν οι πρωτοπόροι της Πρωτόγονης Έκφρασης. Η ανθρωπολογική και ψυχαναλυτική θεώρησή της διασαφήνισε τη σημασία της τεχνικής αναπτύσσοντας τη θεραπευτική διάσταση της μεθόδου. Έχει γράψει βιβλία σχετικά με τον Πριμιτιβισμό και το χορό, έχει ιδρύσει κέντρο Εκπαίδευσης Χοροθεραπευτών μέσω της Πρωτόγονης Έκφρασης στο Παρίσι και έχει συνεισφέρει στο να διαδοθεί η μέθοδος αυτή και να διευρυνθεί το πεδίο εφαρμογής της.
Η Πρωτόγονη Έκφραση αποτελεί επίσημα πια μορφή Χοροθεραπείας στην Ευρώπη, η οποία διδάσκεται στο πρόγραμμα σπουδών «Θεραπείες μέσω Τέχνης» στο Πανεπιστήμιο Paris V της Σορβόννης και εφαρμόζεται εδώ και 30 χρόνια τόσο στο Παρίσι όσο και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.       

Ως μορφή Xοροθεραπείας (Danse Rythme Lien Social et Thérapie)

Πρόκειται για ένα συνθετικό μοντέλο χοροθεραπείας, το οποίο συνδυάζει αρχές της ψυχανάλυσης με την ανθρωπολογική, φιλοσοφική και κοινωνιολογική έρευνα.
Ο όρος «πρωτόγονος» αναφέρεται σε ό, τι είναι παγκόσμια «πρώτο» στον άνθρωπο. Σε επίπεδο χρονολογικό, ο χορός αποτελούσε από τα πανάρχαια χρόνια αναπόσπαστο μέρος των δραστηριοτήτων των ανθρώπων επιτρέποντάς τους να είναι συμμετέχοντες δημιουργοί και όχι θεατές.
Σε επίπεδο γενετικό, ο όρος «πρωτόγονος» αναφέρεται στις πρωταρχικές ψυχικές δομές που οργανώνουν την εξέλιξη του παιδιού.
Η βασική υπόθεση στην οποία στηρίζεται η χοροθεραπεία είναι ότι «μπορούμε να έχουμε θεραπευτικά αποτελέσματα σε επίπεδο ψυχικό, αν μπορέσουμε να συμβάλουμε στην ανάκτηση της συνοχής στη δομή και στην κίνηση του σώματος».
Η χοροθεραπεία μέσω της Πρωτόγονης Έκφρασης προτείνει κινήσεις πάνω στον ήχο του αφρικάνικου τύμπανου (djembe), ο ήχος του οποίου προσιδιάζει στον καρδιακό παλμό. Επαναδραστηριοποιεί έτσι τη ζωτική ορμή, καθώς ενεργοποιεί το αρχικό ηχητικό λουτρό, δηλαδή το χτύπο της μητρικής καρδιάς που αντιλαμβάνεται το έμβρυο. Ο ρυθμός αυτός παρέχει ταυτόχρονα ασφάλεια και διέγερση. «Καλεί» το σώμα σε κίνηση. Αποκαθιστά την ισορροπία ανάμεσα στο χρόνο, το χώρο και το σώμα. Δίνει τη δυνατότητα επανασύνδεσης με τον εξωτερικό κόσμο και αναζήτησης της ανεξαρτησίας του ατόμου.
Στo πλαίσιo της χοροθεραπείας, στήνεται ένας διάλογος μη-λεκτικός, χρησιμοποιώντας ως σύμβολο, το σώμα, την κίνηση, το βλέμμα, το ρυθμό, τη φωνή και το τραγούδι, και όχι τις λέξεις. Μέσα από την επανάληψη της κίνησης ο κάθε συμμετέχοντας έχει τη δυνατότητα όχι μόνο να «κατοικήσει» το σώμα του αλλά και να αρχίσει να προσδίδει  το δικό του νόημα, να χορεύει την προσωπική του ιστορία, χωρίς να χρειάζεται να μιλήσει γι’ αυτήν.
Δημιουργείται έτσι μέσα σε ένα κλίμα ασφάλειας και εμπιστοσύνης, χώρος δημιουργικής ελευθερίας και έκφρασης της ατομικότητας μέσα στο πλαίσιο μιας συλλογικής εμπειρίας.
Η Πρωτόγονη Έκφραση δίνει βάση στην αξία της ομαδικής διαδικασίας, θεωρώντας την ομάδα ένα σπουδαίο θεραπευτικό και παιδαγωγικό μέσο. Παρ’ όλα αυτά μπορεί να λειτουργήσει και σε ατομικό επίπεδο, σε ατομικές συνεδρίες. Απευθύνεται σε άτομα όλων των ηλικιών – παιδιά, εφήβους, ενήλικες, άτομα τρίτης ηλικίας, χωρίς να απαιτείται προηγούμενη εμπειρία στο χορό. 

Πού απευθύνεται

Η Πρωτόγονη Έκφραση απευθύνεται σε όλους όσοι ενδιαφέρονται να προσεγγίσουν την τέχνη του χορού ως μέσο επανασύνδεσης με το σώμα, τον εαυτό και το περιβάλλον, ως μέσο προσωπικής ανάπτυξης και δημιουργικής έκφρασης.
Στον τομέα της ψυχικής υγείας με στόχο τη θεραπευτική παρέμβαση σε διάφορα πλαίσια (ψυχιατρεία, νοσοκομεία, γηροκομεία, ομάδες ατόμων με ειδικές ανάγκες).
Στην εκπαίδευση ως μέσο πρόληψης και κοινωνικοποίησης μέσα από εκπαιδευτικές βιωματικές διαδικασίες.
Σε επαγγελματίες του χώρου της ψυχικής υγείας, παιδαγωγικής και των κοινωνικών επιστημών που ενδιαφέρονται να γνωρίσουν τη λειτουργία της Θεραπείας μέσω Τέχνης και να εμπλουτίσουν τον τρόπο δουλειάς τους.
Σε ερασιτέχνες και επαγγελματίες καλλιτέχνες από το χώρο του χορού, του θεάτρου και της μουσικής με στόχο τον πειραματισμό και τη διεύρυνση της καλλιτεχνικής τους έκφρασης.
 
Ελένη Χατζηγεωργίου

Πτυχιούχος του τμήματος Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και Ψυχοθεραπεύτρια (Απόφοιτη Gestalt Foundation). Σπούδασε σύγχρονο χορό στην ακαδημία χορού του Rotterdam Ολλανδίας και στην Κρατική Σχολή Ορχηστικής Τέχνης. Έπειτα μετεκπαιδεύτηκε στη Χοροθεραπεία μέσω της Πρωτόγονης Έκφρασης στο Atelier du geste rythmé της France Schott- Billmann στο Παρίσι.
Στον τομέα του χορού, ασχολήθηκε κυρίως με τη διδασκαλία αιγυπτιακού χορού ως μελέτη της κίνησης και του ρυθμού σε μη-δυτικούς ακαδημαϊκούς χορούς.
Επίσης, εργάζεται ως ψυχοθεραπεύτρια Gestalt και χοροθεραπεύτρια με παιδιά, εφήβους και ενήλικες τόσο ιδιωτικά όσο και σε συνεργασία με διάφορα Κέντρα Θεραπειών. Διοργανώνει βιωματικά σεμινάρια Χοροθεραπείας και εργαστήρια κίνησης ρυθμού και φωνής στην Αθήνα και σε άλλες πόλεις της Ελλάδος και παρεμβαίνει ως συν-συντονίστρια (βιωματική δουλειά μέσα από την κίνηση) σε σεμινάρια και ομάδες ψυχοθεραπείας Gestalt. Τέλος, έχει δουλέψει 3 χρόνια ως χοροθεραπεύτρια σε ομάδα παιδιών με Διάχυτη Αναπτυξιακή Διαταραχή πάνω στην οποία εκπόνησε τη διπλωματική της έρευνα.
Είναι αντιπρόεδρος της Γαλλικής Ένωσης Danse Rythme Lien Social et Thérapie και υπεύθυνη Παιδαγωγικών του Διεθνούς Εκπαιδευτικού Προγράμματος στη «Χοροθεραπεία μέσω της Πρωτόγονης Έκφρασης» της DRLST και του CID UNESCO με έδρα το Παρίσι.

Πληροφορίες

Τηλ: 210-6454300, 6974875695
Fax:210-6465185
E-mail: psycorps8@gmail.com
Facebook: dEp-Danse Expression Primitive

* Το μάθημα διεξάγεται κάθε Πέμπτη 8.00 μ.μ. – 9.30 μ.μ. στη Συμμορία του ‘Ηλιου, Δημοφώντος 136, Άνω Πετράλωνα www.symmoriatouiliou.gr

* Το πρώτο μάθημα δίνεται δωρεάν.

 

 

 

 

Σχετικά άρθρα

Κυνηγήστε μας

6,398ΥποστηρικτέςΚάντε Like
1,713ΑκόλουθοιΑκολουθήστε
694ΑκόλουθοιΑκολουθήστε
- Advertisement -

Τελευταία άρθρα

Cat Is Art