«Εκκλησιάζουσες». Μια γιορτή με σεβασμό στον Αριστοφάνη και ένα ταξίδι σε 47 ελληνικές πόλεις

Του Παναγιώτη Μήλα

Στην Επίδαυρο, την Κυριακή 9 Αυγούστου 1981 (τότε οι παραστάσεις δίνονταν το Σαββατοκύριακο) είχα δει τις «Εκκλησιάζουσες» από το Εθνικό Θέατρο σε σκηνοθεσία Αλέξη Σολομού, με μουσική Μάνου Χατζιδάκι και σκηνικά – κοστούμια από τον Γιώργο Βακαλό.
Πραξαγόρα η Μαίρη Αρώνη και Βλέπυρος ο Ντίνος Ηλιόπουλος.

Στην Πάτρα, στο Αρχαίο Ωδείο, οι θεατές ζήτησαν επιτακτικά από τον θίασο να επαναλάβει την παράσταση στις 11 μ.μ. αμέσως μετά τη λήξη της πρώτης. Παρά την άρνηση του Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών, η παράσταση έγινε!

Η Μαίρη Αρώνη δήλωσε: «Είναι πρωτοφανές στα θεατρικά χρονικά οι θεατές να υποχρεώνουν τους ηθοποιούς να επαναλάβουν την παράσταση».

***

Στην Επίδαυρο επίσης, το Σάββατο 24 Αυγούστου 1996 (από τότε οι παραστάσεις δίνονταν Παρασκευή και Σάββατο) είχα δει τις «Εκκλησιάζουσες» από το Εθνικό Θέατρο σε σκηνοθεσία Ανδρέα Βουτσινά, με μουσική Βασίλη Δημητρίου και σκηνικά – κοστούμια Γιώργου Ασημακόπουλου.
Πραξαγόρα, ο Γιώργος Μιχαλακόπουλος και Βλέπυρος ο Γιώργος Μοσχίδης.

Ο Αντώνης Λουδάρος, στον ρόλο της Πραξαγόρας, στις “Εκκλησιάζουσες” του Αλέξανδρου Ρήγα.

Όπως έγραφε η Γιώτα Συκκά στην «Καθημερινή» την Τρίτη 27 Αυγούστου 1996, ο Ανδρέας Βουτσινάς «κατάφερε να παρασύρει τους θεατές σε μια γιορτή, ένα διασκεδαστικό πανηγύρι με έντονη παιδικότητα»…

***

 

Στη Μαίρη Αρώνη και στον Ανδρέα Βουτσινά αφιερώνουν τις φετινές «Εκκλησιάζουσες» ο Αντώνης Λουδάρος (Πραξαγόρα) και ο σκηνοθέτης Αλέξανδρος Ρήγας, ο οποίος όπως δήλωσε στη συνέντευξη Τύπου έχει ως στόχο να παρουσιάσει σε 47 ελληνικές πόλεις και σε 59 παραστάσεις “ένα μεγάλο ελληνικό γλέντι με απόλυτο όμως σεβασμό στο κείμενο του Αριστοφάνη”.

Ο Αλέξανδρος Ρήγας δεν αναζήτησε για τη δική του Πραξαγόρα γυναίκες μόνο από τους δήμους της Αττικής, αλλά γυναίκες από κάθε γωνιά της Ελλάδας. Και από τα νησιά, και από τον Πόντο, και από την Πελοπόννησο, και από τη Μακεδονία, και από τα Επτάνησα, και από τη Θράκη. Με τον τρόπο αυτό «άνοιξε» τη μουσική βεντάλια της παράστασής του σε ολόκληρη την ελληνική δημοτική μουσική παράδοση.

Κάτι άλλο που έκανε ο Ρήγας είναι πως επέλεξε να δημιουργήσει ρόλους για κάθε έναν ηθοποιό του Χορού δίνοντας έτσι την ευκαιρία σε 29 νέους να αναδείξουν το ταλέντο τους. Μάλιστα στη συνέντευξη Τύπου χάρισε τις θέσεις των πρωταγωνιστών σε αυτά τα παιδιά.

Πολυπρόσωπος ο θίασος του Αλέξανδρου Ρήγα. Μεγάλη ομάδα, σπάνιο για τις μέρες μας.

Τέλος ο Αλέξανδρος Ρήγας έκανε και κάτι άλλο πολύ σημαντικό. Κορυφαίο θα έλεγα. Ζήτησε από τον Γιώργο Κωνσταντίνου να πάρει το (λευκό) καπελάκι του και να μπει επικεφαλής των 27+3 ηθοποιών ώστε να προσφέρει στους νεότερους με τον τρόπο του, την εμπειρία τόσων χρόνων.

Η Σοφία Μουτίδου, στον ρόλο της Μελπομένης, στις “Εκκλησιάζουσες” του Αλέξανδρου Ρήγα.

27 άντρες ηθοποιοί και 3 γυναίκες. Η μία, η Σοφία Μουτίδου στον ρόλο της Μελπομένης και οι δύο (Αγνή Χιώτη και Αναστασία Μανιάτη) στον ρόλο του βοηθού σκηνοθέτη μιας και μια τέτοια παραγωγή μόνο δυο γυναίκες ηθοποιοί θα μπορούσαν να τη νοικοκυρέψουν από τα παρασκήνια.

Όλα έτοιμα λοιπόν για τη μεγάλη εκκίνηση…

***

Λίγα λόγια για το έργο

 

400 π.Χ. Αθήνα. Ο Αριστοφάνης γράφει ένα από τα σημαντικότερα έργα του. Μία από τις πιο εμβληματικές πολιτικές σάτιρες της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Μία κωμωδία που φέρνει στο προσκήνιο τις γυναίκες. Που τολμάει να «εκθέσει» και να εκθειάσει τη δημοκρατία, προπαγανδίζοντας κατ’ ουσία την ίδια της τη δύναμη ως ταυτόχρονη αδυναμία της και ανάποδα.
Οι γυναίκες αποφασίζουν να πάρουν τα ηνία της πόλης. Με ηγέτιδα την πολυμήχανη Πραξαγόρα καταφέρνουν το ακατόρθωτο. Χωρίς καμία επανάσταση. Χωρίς κανέναν πόλεμο. Χωρίς κανέναν εκβιασμό… οι γυναίκες ντύνονται άντρες και παρεισφρέουν στην Εκκλησία του δήμου, ψηφίζοντας νόμο ώστε η εξουσία της πόλης να περάσει στα χέρια των γυναικών.
Ο Αριστοφάνης προτείνει την ισότητα, την οικονομική και ερωτική κοινοκτημοσύνη, εξαίρει τη δημοκρατία, προλαβαίνει το φεμινιστικό κίνημα κατά κάτι αιώνες, στήνει ένα σχεδόν αστυνομικό σκηνικό με παρασκηνιακές δράσεις και επιβεβαιώνει ότι το χιούμορ και η κωμωδία είναι άρρηκτα δεμένα με την ευφυΐα, με τον πολιτισμό, με την εξέλιξη, με το ίδιο το DNA των αρχαίων ελληνικών πόλεων. Την ίδια στιγμή στήνει στον τοίχο τους σύγχρονούς του Αθηναίους, καυτηριάζοντας ανελέητα τον άσχημό τους εαυτό, που τον θεωρεί υπεύθυνο για τα δεινά της φυλής.

Όπως διαβάζουμε στο δελτίο Τύπου: «Αυτές τις Εκκλησιάζουσες, τις αρχαίες μα τόσο μοντέρνες, τις πολιτικοποιημένες μα τόσο αθώες, τις ατίθασες, τις ανέμελες, τις δυνατές και τις προφητικές, τις παρουσιάζει στο θεατρικό κοινό 47 ελληνικών πόλεων ο Αλέξανδρος Ρήγας.
Με απεριόριστο σεβασμό και αγάπη στον Αριστοφάνη, διατηρώντας τον λόγο και το ύφος του αρχαίου κειμένου, μέσα από την αριστουργηματική μετάφραση του Πολύβιου Δημητρακόπουλου, ο Αλέξανδρος Ρήγας εντάσσει τη σύγχρονη ματιά στη διαχρονική αυτή κωμωδία, την οποία προσαρμόζει στο εικαστικό και δραματουργικό πλαίσιο του πρωτότυπου έργου.
Οι Εκκλησιάζουσες έρχονται κατευθείαν από την Αρχαία Αθήνα του 400 π.Χ. με τη μοναδική διαφορά ότι είναι διανθισμένες με μουσικές από όλη την Ελλάδα. Από τα δημοτικά τραγούδια και βυζαντινούς ύμνους έως διασκευές στον πυρρίχιο, στην πεντοζάλη, σε κερκυραϊκά τραγούδια, σε νησιωτικούς ρυθμούς και σε βαλκανικά τέμπο.
Οι Εκκλησιάζουσες στήνουν έναν χορό γεμάτο κέφι και όρεξη και δίνουν στη ζωή τον χώρο και το χρώμα που της ανήκει. Η ζωή, η πολιτική, η ισότητα, το γέλιο, η χαρά, η δημοκρατία και το θέατρο… ανήκουν σε όλους. Και οι Εκκλησιάζουσες του Αλέξανδρου Ρήγα έρχονται αυτό το καλοκαίρι να μας θυμίσουν ποιες είναι και ποιοι είμαστε»…

***

Ταυτότητα της παράστασης

 

Ο Μελέτης Ηλίας, στον ρόλο του Βλέπυρου, στις “Εκκλησιάζουσες” του Αλέξανδρου Ρήγα.

Μετάφραση: Πολύβιος Δημητρακόπουλος
Διασκευή / Σκηνοθεσία: Αλέξανδρος Ρήγας
Φωτισμοί: Πέτρος Γάλλιας
Σκηνικά: Γιάννης Σπανόπουλος
Κοστούμια: Έβελιν Σιούπη
Μουσική Διδασκαλία: Λία Βίσση
Χορογραφίες: Ιβάν Σβιτάιλο
Ενορχήστρωση Τραγουδιών: Αποστόλης Στίκας
Κομμώσεις: Τρύφωνας Σαμάρας by Bergmann Kord
Κοσμήματα: Viki ‘s Workshop by Viki Dasouki
Ραφή κοστουμιών: Ρούλα Ζαχαράκη και Πανωραία Πολυζωγοπούλου
Βοηθός Σκηνοθέτη: Αγνή Χιώτη
Βοηθός Σκηνοθέτη: Αναστασία Μανιάτη
Φωτογραφίες παράστασης: Τζοάννα Βρακά
Βοηθός χορογράφου: Αρετή Παλούκη
Λύρα κρητική: Γιάννης Κρητικός
Λαούτο: Αντώνης Αναδρανιστάκης
Ενορχήστρωση κρητικών τραγουδιών: Γιάννης Κρητικός
Τα τραγούδια της παράστασης είναι βασισμένα στην ελληνική δημοτική μουσική παράδοση.

***

 

Διανομή

Πραξαγόρα: Αντώνης Λουδάρος
Βλέπυρος: Μελέτης Ηλίας
Ευφροσύνη: Δημήτρης Σταρόβας
Μελπομένη: Σοφία Μουτίδου
Κέφαλος: Ησαΐας Ματιάμπα
Χρέμης: Χάρης Γρηγορόπουλος
Φιλόδωρος: Ιβάν Σβιτάιλο
Πασιφάη: Γιάννης Κρητικός
Μοσκόρφω: Τάκης Βαμβακίδης
Αγλαΐα: Κωνσταντίνος Ζαμπάρας
Νεοκλής: Θανάσης Πατριαρχέας

***
Στον ρόλο του «Έλληνα» ο Γιώργος Κωνσταντίνου

***

Συμμετέχουν (με αλφαβητική σειρά)
Μάριος Δερβιτσιώτης, Δημήτρης Διακοσάββας, Τιμόθεος Θάνος, Γιώργος Καρατζιώτης, Γιάννης Κουκουράκης, Αστέρης Κρικώνης, Δημήτρης Κρίτας, Γιώργος Μπανταδάκης, Μάρκος Μπούγιας, Στέφανος Οικονόμου, Δημήτρης Παπαδάτος, Βασίλης Παπαδημητρίου, Βασίλης Παπαδόπουλος, Θανάσης Τούμπουλης, Δημήτρης Τσέλιος, Γιώργος Φλωράτος.

***

 

Ο Γιώργος Κωσνταντίνου, στον ρόλο του Έλληνα, στις “Εκκλησιάζουσες” του Αλέξανδρου Ρήγα.

 

***

“ΕΚΚΛΗΣΙΑΖΟΥΣΕΣ”, ΕΔΩ ΤΟ TRAILER…

***

 

Το «μαραθώνιο» Πρόγραμμα της περιοδείας με τις 59 παραστάσεις σε 47 πόλεις

Πρεμιέρα το ΣΑΒΒΑΤΟ 30 ΙΟΥΝΙΟΥ στη ΝΙΚΑΙΑ, στο ΚΑΤΡΑΚΕΙΟ

ΙΟΥΛΙΟΣ

[Ώρα έναρξης 9.30 μ.μ.]

ΚΥΡΙΑΚΗ 1  – ΑΡΓΟΣ, ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ
ΔΕΥΤΕΡΑ 2  – ΒΡΙΛΗΣΣΙΑ ΘΕΑΤΡΟ, ΑΛΙΚΗ ΒΟΥΓΙΟΥΚΛΑΚΗ
ΤΡΙΤΗ 3  – ΠΕΤΡΟΥΠΟΛΗ, ΣΚΗΝΗ ΒΟΛΑΝΑΚΗ
ΣΑΒΒΑΤΟ 7  – ΧΙΟΣ, ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ
ΚΥΡΙΑΚΗ 8  – ΧΙΟΣ, ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ
ΔΕΥΤΕΡΑ 9  – ΜΥΤΙΛΗΝΗ, ΚΑΣΤΡΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ
ΠΕΜΠΤΗ 12  – ΒΥΡΩΝΑΣ , ΘΕΑΤΡΟ ΒΡΑΧΩΝ
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 13  – ΒΟΛΟΣ, ΜΕΛΙΝΑ ΜΕΡΚΟΥΡΗ
ΣΑΒΒΑΤΟ 14  – ΒΟΛΟΣ, ΜΕΛΙΝΑ ΜΕΡΚΟΥΡΗ
ΚΥΡΙΑΚΗ 15  – ΕΔΕΣΣΑ, ΘΕΑΤΡΟ ΓΑΒΑΛΙΩΤΙΣΣΑΣ
ΔΕΥΤΕΡΑ 16  – ΒΕΡΟΙΑ, ΘΕΑΤΡΟ ΑΛΣΟΥΣ
ΤΡΙΤΗ 17 – ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ ΒΕΡΟΙΑΣ, ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ
ΤΕΤΑΡΤΗ 18  – ΔΙΟΝ, ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ
ΣΑΒΒΑΤΟ 21 – ΚΩΣ, ΝΕΟ ΣΤΑΔΙΟ ΑΝΤΑΓΟΡΑΣ
ΚΥΡΙΑΚΗ 22 – ΡΟΔΟΣ, ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΤΑΦΡΟΣ
ΔΕΥΤΕΡΑ 23  – ΡΟΔΟΣ, ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΤΑΦΡΟΣ
ΤΕΤΑΡΤΗ 25  – ΠΑΤΡΑ, ΑΡΧΑΙΟ ΩΔΕΙΟ
ΠΕΜΠΤΗ 26 – ΠΑΤΡΑ, ΑΡΧΑΙΟ ΩΔΕΙΟ
ΣΑΒΒΑΤΟ 28 – ΔΕΛΦΟΙ, ΘΕΑΤΡΟ ΦΡΥΝΙΧΟΣ
ΚΥΡΙΑΚΗ 29  – ΙΩΑΝΝΙΝΑ, ΥΠΑΙΘΡΙΟ ΘΕΑΤΡΟ Ε.Η.Μ.
ΔΕΥΤΕΡΑ 30  – ΛΕΥΚΑΔΑ, ΑΝΟΙΧΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΛΕΥΚΑΔΑΣ
ΤΡΙΤΗ 31  – ΠΡΕΒΕΖΑ, ΚΗΠΟΘΕΑΤΡΟ ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ

***

 

ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ

[Ώρα έναρξης 9.30 μ.μ.]

ΠΕΜΠΤΗ 2  – ΠΟΡΤΟ ΡΑΦΤΗ, ΚΙΝΗΜΑΤΟΘΕΑΤΡΟ ALEX
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 3  – ΞΥΛΟΚΑΣΤΡΟ, ΒΑΣΙΛΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ
ΣΑΒΒΑΤΟ 4  – ΗΛΙΔΑ, ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΗΛΙΔΑΣ
ΚΥΡΙΑΚΗ 5  – ΚΑΛΑΜΑΤΑ, ΑΝΟΙΧΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΚΑΣΤΡΟΥ
ΔΕΥΤΕΡΑ 6  – ΚΑΛΑΜΑΤΑ, ΑΝΟΙΧΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΚΑΣΤΡΟΥ
ΤΕΤΑΡΤΗ 8  – ΣΠΑΡΤΗ, ΣΑΙΝΟΠΟΥΛΕΙΟ
ΠΕΜΠΤΗ 9  – ΑΙΓΙΟ, ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΑΠΠΑΣ
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 10  – ΝΕΑ ΜΑΚΡΗ, ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ & ΑΘΛΗΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ
ΣΑΒΒΑΤΟ 11  – ΛΑΥΡΙΟ, ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ
ΚΥΡΙΑΚΗ 12  – ΚΑΡΠΕΝΗΣΙ, ΑΜΘΙΘΕΑΤΡΟ ΒΑΣΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ
ΣΑΒΒΑΤΟ 18  – ΚΟΖΑΝΗ, ΥΠΑΙΘΡΙΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ
ΚΥΡΙΑΚΗ 19  – ΜΟΥΔΑΝΙΑ, ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΝΕΩΝ ΜΟΥΔΑΝΙΩΝ
ΔΕΥΤΕΡΑ 20  – ΚΙΛΚΙΣ, ΘΕΑΤΡΟ ΛΟΦΟΥ
ΤΡΙΤΗ 21  – ΑΣΠΡΟΒΑΛΤΑ, ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ
ΤΕΤΑΡΤΗ 22  – ΚΟΜΟΤΗΝΗ, ΘΕΡΙΝΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ
ΠΕΜΠΤΗ 23  – ΟΡΕΣΤΙΑΔΑ, ΑΝΟΙΧΤΟ ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 24  – ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ, ΚΗΠΟΘΕΑΤΡΟ ΑΛΤΙΝΑΛΜΑΖΗ
ΣΑΒΒΑΤΟ 25  – ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ, ΚΗΠΟΘΕΑΤΡΟ ΑΛΤΙΝΑΛΜΑΖΗ
ΚΥΡΙΑΚΗ 26  – ΞΑΝΘΗ, ΘΕΡΙΝΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ
ΔΕΥΤΕΡΑ 27  – ΞΑΝΘΗ, ΘΕΡΙΝΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ
ΤΕΤΑΡΤΗ 29  – ΚΑΒΑΛΑ, ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΦΙΛΙΠΠΩΝ
ΠΕΜΠΤΗ 30  – ΔΡΑΜΑ, ΦΑΡΑΓΓΙ ΠΕΤΡΟΥΣΑΣ
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 31 – ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ, ΥΠΑΙΘΡΙΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ

***

 

Οι καλοί άγγελοι στις “Εκκλησιάζουσες” του Αλέξανδρου Ρήγα. Η “μπλε” Αγνή Χιώτη και η “κίτρινη” Αναστασία Μανιάτη, βοηθοί σκηνοθέτη.

ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ

[Ώρα έναρξης 9.15 μ.μ.]

ΣΑΒΒΑΤΟ 1  – ΛΑΡΙΣΑ, ΑΛΚΑΖΑΡ
ΚΥΡΙΑΚΗ 2  – ΠΕΙΡΑΙΑΣ, ΒΕΑΚΕΙΟ
ΤΡΙΤΗ 4  – ΑΜΜΟΥΔΑΡΑ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ, ΘΕΑΤΡΟ ΤΕΧΝΟΠΟΛΙΣ
ΤΕΤΑΡΤΗ 5  – ΑΜΜΟΥΔΑΡΑ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ, ΘΕΑΤΡΟ ΤΕΧΝΟΠΟΛΙΣ
ΠΕΜΠΤΗ 6  – ΡΕΘΥΜΝΟ, ΘΕΑΤΡΟ ΕΡΩΦΙΛΗ ΦΟΡΤΕΤΣΑ
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 7  – ΡΕΘΥΜΝΟ, ΘΕΑΤΡΟ ΕΡΩΦΙΛΗ ΦΟΡΤΕΤΣΑ
ΣΑΒΒΑΤΟ 8  – ΧΑΝΙΑ, ΘΕΑΤΡΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΤΑΦΡΟΥ
ΚΥΡΙΑΚΗ 9  – ΧΑΝΙΑ, ΘΕΑΤΡΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΤΑΦΡΟΥ
ΤΕΤΑΡΤΗ 12  – ΠΑΠΑΓΟΥ, ΚΗΠΟΘΕΑΤΡΟ
ΣΑΒΒΑΤΟ 15  – ΗΛΙΟΥΠΟΛΗ, ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ΑΛΣΟΥΣ
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 21  – ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΘΕΑΤΡΟ ΔΑΣΟΥΣ
ΣΑΒΒΑΤΟ 22  – ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΘΕΑΤΡΟ ΔΑΣΟΥΣ
ΚΥΡΙΑΚΗ 23  – ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΘΕΑΤΡΟ ΔΑΣΟΥΣ

***

Προπώληση εισιτηρίων στο Viva.gr και στο τηλέφωνο 11876.