Δύο ποιήματα της Ντόροθι Πάρκερ

Επι­τά­φιος

Όταν την πρώ­τη μου πέ­θα­να φο­ρά
έβλε­πα τις μέ­ρες να σβή­νουν στη σει­ρά.

Ήμουν πε­ρή­φα­νη, με τό­ση χά­ρη
όμως φο­βό­μουν ν’ αντι­κρί­σω το φεγ­γά­ρι.

Σκια­ζό­μου­να να βλέ­πω τη βρο­χή
τον πό­νο ψη­λα­φού­σα στην ψυ­χή.

Με θά­ψα­νε την δεύ­τε­ρη φο­ρά βα­θειά.
Με κλά­ψα­νε. Λό­για συ­νή­θη και σα­χλά.

Άν­θη και ρο­δο­πέ­τα­λα την κά­σα μου σκε­πά­σαν.
Απά­νω πλά­κα πέ­τρι­νη. Ησυ­χά­σαν.

Ζε­στά εί­ναι ΄δώ. Γα­λή­νη, λέω, πως θα ’ναι.
Θα βλέ­πω σκου­λη­κά­κια να περ­νά­νε.

Ξη­με­ρώ­νει

Στα­μά­τη­σα να τρα­γου­δώ.
Με την καρ­διά μου σί­δε­ρο,
Κοι­τώ την νύ­χτα το τα­βά­νι.
Το χά­ρα­μα αυ­γά­ζει. Φτά­νει.

                            *

Χει­μώ­νας. Οι αβα­σί­λευ­τες νυ­χτιές.
Σκό­τει­νες, μαύ­ρες, θλι­βε­ρές.
Μα πιο πολὐ πο­νά­ει που πά­λι
Η αυ­γή σι­γά-σι­γά προ­βάλ­λει.

Η Dorothy Parker (1894-1973), γεν­νή­θη­κε και έζη­σε στη Νέα Υόρ­κη. Στην πε­ρί­ο­δο του Με­σο­πο­λέ­μου, υπήρ­ξε η κι­νη­τή­ρια δύ­να­μη και το κε­ντρι­κό πρό­σω­πο μιας λο­γο­τε­χνι­κής κί­νη­σης, την οποία στε­λέ­χω­ναν με­ρι­κοί από τους ση­μα­ντι­κό­τε­ρους Νε­ο­ϋ­ορ­κέ­ζους συγ­γρα­φείς. Έγρα­ψε πε­ζο­γρα­φία, θε­α­τρι­κά έρ­γα, δο­κί­μια. Για αρ­κε­τά χρό­νια άσκη­σε την τέ­χνη της κρι­τι­κής.
Τις πρώ­τες δε­κα­ε­τί­ες της ζω­ής της, συμ­με­τεί­χε στο αρι­στε­ρό κί­νη­μα και στις φε­μι­νι­στι­κές του εκ­φάν­σεις. Με­τά την απο­γο­ή­τευ­ση από τους ιδε­ο­λο­γι­κούς σε­χτα­ρι­σμούς, η ποί­η­σή της, που απο­τε­λεί τη ση­μα­ντι­κό­τε­ρη έκ­φαν­ση του πο­λύ­πτυ­χου έρ­γου της, κα­τα­κλύ­ζε­ται από την ατμό­σφαι­ρα ενός κλί­μα­τος βα­θιάς με­λαγ­χο­λί­ας ανα­με­μειγ­μέ­νης με σαρ­δό­νια ει­ρω­νεία. Με τον και­ρό, η ποι­η­τι­κή της γρα­φή απεκ­δύ­ε­ται τις φε­νά­κες των μορ­φι­κών πει­ρα­μα­τι­σμών του μο­ντερ­νι­σμού και γί­νε­ται μια αιχ­μη­ρή με­λέ­τη θα­νά­του, μέ­σα από απέ­ριτ­τες και κα­θα­ρές μορ­φές. Ανα­μει­γνύ­ει τα μο­ντερ­νι­στι­κά επι­τεύγ­μα­τα με την πλού­σια πα­ρά­δο­ση της αγ­γλο­σα­ξο­νι­κής προ­σω­δί­ας ― όπως, άλ­λω­στε, κά­μπο­σοι από τους κο­ρυ­φαί­ους Αγ­γλο­σά­ξο­νες με­τα­πο­λε­μι­κούς ποι­η­τές. Η μορ­φι­κή κα­θα­ρό­τη­τα στην ποί­η­ση της Πάρ­κερ, εί­ναι ευ­θέ­ως ανά­λο­γη με μια ποι­η­τι­κή αντί­λη­ψη οντο­λο­γι­κού χα­ρα­κτή­ρα: Η ποί­η­σή της, στις κα­λύ­τε­ρές της στιγ­μές, εί­ναι με­λέ­τη θα­νά­του και εν ταυ­τώ πό­λε­μος ενα­ντί­ον του θα­νά­του σε κά­θε του μορ­φή. Από την μα­ταιό­τη­τα της κα­τα­να­λω­τι­κής συν­θή­κης και τις δια­ψεύ­σεις της κα­θη­με­ρι­νό­τη­τας ως «μα­ζι­κής» πλην ψευ­δούς ευ­τυ­χί­ας, έως το ανα­πό­δρα­στο συμ­βάν του θα­νά­του η Πάρ­κερ σαρ­κώ­νει στα ποι­ή­μα­τά της μιαν ιδιό­τυ­πη απελ­πι­σία τέ­τοιας έντα­σης που κα­τα­λη­γεί ο προ­άγ­γε­λος της αλη­θι­νής ελ­πί­δας.

^{― Δ. Κ.}