Του Παναγιώτη Μήλα
Ο Χάρολντ Πίντερ έγραψε την «Προδοσία» το 1978. Πρόκειται για μια ιστορία η οποία μέσα από εννιά σκηνές εξελίσσεται σε μια δεκαετία, που όμως ευρηματικά ξεκινάει από το τέλος της προς την αρχή, παρακολουθώντας με αντίστροφη χρονική σειρά όχι μόνο το θυελλώδες ξεκίνημα της παράνομης σχέσης της Έμμας και του Τζέρρυ, πίσω από την πλάτη του Ρόμπερτ, αλλά και όλη τη διαδρομή της φθοράς των σχέσεων και των τριών χαρακτήρων.
Το έργο αφηγείται την ιστορία ενός ερωτικού τριγώνου, την ιστορία τριών ανθρώπων που προδίδουν τους συντρόφους τους, τον γάμο τους, τη φιλία τους, τον ίδιο τους τον εαυτό.
Στο ιστορικό Υπόγειο του Κουν είχα δει τον Ιανουάριο του 1981 την «Προδοσία» σε μετάφραση Μάριου Πλωρίτη με τη Ρένη Πιττακή, τον Αντώνη Θεοδωρακόπουλο, τον Μίμη Κουγιουμτζή και τον Τάκη Παπαματθαίου.
Όταν έμαθα για το φετινό ανέβασμα του έργου – με την ίδια μετάφραση – μπήκα στον πειρασμό να μιλήσω με τους συντελεστές για να μάθω αν αντέχει το ερωτικό τρίγωνο του Πίντερ στη σημερινή επικαιρότητα.
Την απάντηση θα μπορούσε να μου δώσει η πρωταγωνίστρια της φετινής παράστασης, η Έμμυ Δημητρακοπούλου και με την ιδιότητά της ως cυχολόγου που έχει εκπαιδευτεί στο Πανεπιστήμιο στη Συμβουλευτική Συστημικής Θεραπείας Οικογένειας και Ζεύγους.
Πολύ κοντά στο πατρικό μου σπίτι και στο σχολείο μου, το ΣΤ’ Γυμνάσιο Αρρένων, συνάντησα την κυρία Δημητρακοπούλου στο Θέατρο «Διάχρονο», στην οδό Πυθέου.
Είχα τη χαρά να διαπιστώσω ότι πολύ σωστά τη χαρακτηρίζουν οι συνεργάτες της ως δημιουργική, εκφραστική, υποστηρικτική, καλή φίλη, κοινωνική και αληθινή. Δικαιολογημένα οι δικοί της άνθρωποι λένε πως έχει πολύ πολύ χιούμορ.
Εγώ χάρηκα για τη λιτότητα και τη σαφήνεια του λόγου της ενώ επίσης εκτίμησα τη θέση της ότι πρέπει επιτέλους «να σταματήσουν οι πόλεμοι των εθνών και να πάψουν να πεθαίνουν οι άνθρωποι κάτω από άθλιες συνθήκες διαβίωσης».
Ασφαλώς έντονο ενδιαφέρον έχουν οι απόψεις της για την «Προδοσία» του Πίντερ και κυρίως για τους χαρακτήρες του έργου, όμως αυτά θα τα δούμε παρακάτω…
Ας την ακούσουμε λοιπόν.
*Γεννήθηκα στα Χανιά Κρήτης αλλά δεν υπάρχει ιδιαίτερη πατρίδα.
Τι δεν ξεχνάτε από τα παιδικά σας χρόνια;
*Τα ανέμελα και ατελείωτα μπάνια στη Σούδα και στους Αγίους Αποστόλους Αττικής.
Πώς και πότε μπήκε το θέατρο στη ζωή σας;
*Ήμουν 11 ετών όταν ανακοίνωσα στη μητέρα μου ότι θέλω να γίνω ηθοποιός, στο τέλος μίας παράστασης που είχαμε πάει οι δυο μας. Με κοίταξε, με αγκάλιασε και χαμογέλασε φιλώντας με. Έκτοτε ήταν αδύνατον να μην παίζω θέατρο.
Πώς προετοιμάζεστε για κάθε παράσταση;
*Γενικά με καλό ύπνο, γυμναστική, ψυχική ηρεμία, απομόνωση από κοινωνικές συναναστροφές και νωρίς στο χώρο του θεάτρου.
Υπήρξε ρόλος που σας έφερε κοντά σε δικά σας βιώματα;
*Ναι!
Για ποιο λόγο θα λέγατε «μπράβο» στον εαυτό σας;
*Σπανίως λέω «μπράβο» στον εαυτό μου, αλλά αν θα πω θα είναι για την αξιοπρέπειά μου την οποία δεν διαπραγματεύομαι.
Πώς πιστεύετε ότι θα σας περιέγραφε ένας δικός σας άνθρωπος;
*Επειδή έχω πρόσφατη περιγραφή, με περιέγραψαν ως δημιουργική, εκφραστική, υποστηρικτική, καλή φίλη, κοινωνική και αληθινή. Ωστόσο, ένας πολύ δικός μου άνθρωπος πιστεύω θα έλεγε ότι η Έμμυ είναι το πιο τρυφερό πλάσμα του κόσμου με πολύ πολύ χιούμορ …θέλω να το πιστεύω δηλαδή!
*Ίσως η ομαδοσυνεργασία είναι ας πούμε κάποιο από τα ταλέντα μου.
Πείτε μου κάτι που σας ενθουσίασε πρόσφατα.
*Οι πρόβες! Με ενθουσιάζουν κάθε μέρα και πιο πολύ!
Με τον ανταγωνισμό πώς τα πάτε;
*Μακριά από μένα…
Τι ρόλο παίζει το ταλέντο στο αποτέλεσμα της δουλειάς σας;
*Ρόλο παίζει να μπορεί κανείς να αποδώσει όσο το δυνατόν θεατρικότερα την εσωτερική κατάσταση που βιώνει ο κάθε χαρακτήρας κάθε φορά. Αν αυτό λέγεται ταλέντο, τότε ναι αυτό παίζει ρόλο.
Η εμπειρία σας ως εκπαιδευτικός, σας έχει βοηθήσει ως ηθοποιό;
*Ναι, ως προς την εναλλαγή των εργασιακών ρόλων. Στη μία περίπτωση σε ακούνε και στην άλλη ακούς εσύ.
Αξίζει κανείς να παλέψει για να διατηρήσει τις αυταπάτες του προκειμένου να μπορέσει να ζήσει;
*Να ζει κανείς με αυταπάτες όχι μόνο δεν αξίζει αλλά σίγουρα χάνει και όλη την ομορφιά της ζωής γιατί η ζωή τελικά είναι ωραία! Το ζητούμενο είναι να μπορέσει κανείς να ζήσει με ισορροπία και υγεία, ψυχική και σωματική.
Ποια τελικά είναι η βαρύτητα της προδοσίας όταν όλοι έχουν προδώσει και προδοθεί;
*Η βαρύτητα της προδοσίας έγκειται πρωτίστως ατομικά στον καθένα, γιατί πριν φτάσεις να προδώσεις τον άλλον έχεις προδώσει αρχικά τον εαυτό σου. Οπότε αυτό έχει και τη μεγαλύτερη βαρύτητα, η προδοσία του ίδιου μας του εαυτού.
Πώς θα αντιμετωπίζατε μια προδοσία στη ζωή σας;
*Με χαμόγελο… πικρό. Θα το έβαζα κι αυτό στο σακούλι των εμπειριών της ζωής μου και θα προχωρούσα παρακάτω.
Πόση αξία έχει η αλήθεια στην καθημερινότητα του σύγχρονου ανθρώπου;
*Η αλήθεια πάντα είχε και θα έχει υψίστης σημασίας αξία στη ζωή ενός ανθρώπου. Στη σύγχρονη καθημερινότητα ακόμη περισσότερο εφόσον ζούμε σε τόσο ταχείς ρυθμούς με τεραστίων διαστάσεων λήψεις πληροφοριών, αν δεν είναι και αληθινές τότε …καήκαμε!
Το ερωτικό τρίγωνο του Πίντερ αντέχει στη σημερινή επικαιρότητα;
*Αν αντέχει λέει; Διαιωνίζονται τα προβλήματα ή καλύτερα μεταβιβάζονται… Πολλές σχέσεις του είδους της «Προδοσίας» ακόμη και σήμερα υπάρχουν, υπήρχαν και θα υπάρχουν.
*Εάν απευθύνονταν οι ίδιοι σε θεραπευτικό πλαίσιο, ναι, τότε ίσως έβρισκαν ένα λειτουργικότερο συζυγικό μοτίβο. Το κάθε ζευγάρι χωριστά εννοώ εάν απευθυνόταν σε θεραπεία ζεύγους, τότε ίσως τα πράγματα να μετακινούνταν λιγάκι…
Η εμψύχωση και ενδυνάμωση ενηλίκων έχει τα όπλα για να αποτρέψει τυχόν λάθος κινήσεις των τριών πρωταγωνιστών της Προδοσίας;
*Η εμψύχωση και ενδυνάμωση ενηλίκων αφορά σε ομάδες οι οποίες απαρτίζονται από άτομα. Μέσα από την ομαδική δουλειά δίνεται η ευκαιρία να λειτουργείς με περισσότερη ενσυναίσθηση, με όρια, σεβασμό και αποδοχή του εαυτού και του διαφορετικού άλλου. Ναι, εάν ο Ρόμπερτ, ο Τζέρρυ και η Έμμα είχαν ασχοληθεί με βιωματικά εργαστήρια προσωπικής ενδυνάμωσης ίσως οι μεταξύ τους σχέσεις να ήταν πιο ξεκάθαρες.
Σε μια κοινωνία κρίσης, με την όξυνση των κοινωνικών αντιθέσεων και την άνοδο της ακροδεξιάς στην Ευρώπη είναι άραγε δυνατόν να παραμείνει ένας καλλιτέχνης ουδέτερος;
*Ένας καλλιτέχνης θλίβεται βαθιά με τα δεινά της ανθρωπότητας, σχεδόν αδύνατον να παραμείνει ουδέτερος.
Τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος στην κοινωνία μας σήμερα;
*Άνθρωπος σημαίνει να παρατηρείς τους γύρω σου με σκοπό να μαθαίνεις από αυτούς, να καρδιοχτυπάς με το ωραίο και να αισθάνεσαι δυνατά και καθαρά όλα τα συναισθήματα, να αγκαλιάζεις και με τα δυο χέρια δυνατά τους άλλους ανθρώπους.
Τι σημαίνει να είσαι γυναίκα σήμερα;
*Γυναίκα είναι ο κόσμος όλος …σήμερα, εχθές και αύριο…
Θέλετε να μοιραστείτε μαζί μας τα επόμενα σχέδιά σας τόσο για το απώτερο μέλλον όσο και για την επόμενη μέρα;
*Οι επόμενες ημέρες μου έχουν μία προκαθορισμένη χρονικά ρουτίνα. Στο απώτερο μέλλον ονειρεύομαι τα χιλιάδες διάφορα …από πού να πρωτοξεκινήσω.
Ποια σκέψη σας συνοδεύει τις περισσότερες ώρες της ημέρας;
*Καμία συγκεκριμένη. Ωστόσο προς το τέλος κάθε μέρας σκέφτομαι συχνά πότε θα φτάσω σπίτι μου …στον καναπέ μου …να κλείσω τα μάτια μου και να χαλαρώσω από την ένταση της ημέρας.
Τι σας απογοητεύει και τι σας δίνει χαρά;
*Με απογοητεύει η αγένεια και χαρά μου δίνει το φως του ήλιου κάθε μέρα.
Πώς ορίζετε την αγάπη;
*Αποδοχή, σεβασμός και ελευθερία! Τρίπτυχο που κερδίζει!
Μια ευχή για το μέλλον…
*Να σταματήσουν οι πόλεμοι των εθνών και να πεθαίνουν οι άνθρωποι κάτω από άθλιες συνθήκες διαβίωσης. Πραγματικά, όσο ζήσω θα ήθελα να το δω αυτό.
Σε ποιον τόπο θα επιθυμούσατε να ζείτε;
*Στην Πάρο …για πάντα!
Τι σας κάνει να θυμώνετε και με τι γελάτε περισσότερο;
*Με θυμώνει το θράσος σε υπέρτατο βαθμό και γελάω περισσότερο με την κολλητή μου!
Όντας υπέρμαχος της Δια Βίου Μάθησης ποια συμβουλή θα μας δίνατε;
*Κανείς δεν τα ξέρει όλα… «σ’ αυτόν τον κόσμο τον μικρό το μέγα», η γνώση είναι δύναμη και σου δίνει τα εφόδια να αποφεύγεις τις κακοτοπιές…
*Έχω πολύ καλή σχέση με τα ζώα, κυρίως τα σκυλιά αλλά και τις γάτες. Εδώ και δεκατρία χρόνια συνυπάρχω με την Τζένη, ένα αξιολάτρευτο ημίαιμο γκεκάκι με ιρλανδέζικο σέττερ που πλέον δεν μπορώ χωρίς αυτήν …τη λατρεύω παθολογικά!!! Υπήρχε κι ο Βαγγέλης στη ζωή μου για 5,5 χρόνια, ένα Golden Retriever, αλλά δυστυχώς εγκατέλειψε νωρίς, πριν ένα χρόνο …κι ακόμη πονάει. Η Τζένη ωστόσο, ήταν, είναι και θα είναι το κορίτσι της ζωής μου…
Κυρία Δημητρακοπούλου σας ευχαριστώ πολύ!
*Κι εγώ ευχαριστώ το Catisart γι’ αυτή τη συνάντηση.
