30.2 C
Athens
Δευτέρα 15 Ιουλίου 2024

«Μια μεγάλη κραυγή» μας επιβεβαιώνει ότι ο πόνος μπορεί να αντιμετωπιστεί…

Του Παναγιώτη Μήλα
[email protected]

Θυμάμαι πως στο «Κατά Λουκάν Ευαγγέλιο», σε αυτό το γυμνό σαν κόκαλο ποίημα, υπάρχει προς το τέλος, δίπλα στον σταυρωμένο Χριστό, ένας σταυρωμένος ληστής που σφαδάζει από πόνους περιμένοντας να τελειώσει. Όμως, λέει ο Λουκάς, παρά το ότι ήταν αμαρτωλός εγκληματίας, τον σέβεται και τον υπερασπίζεται και γέρνει να του φωνάξει: «Μνήσθητί μου, Κύριε, όταν έλθης εν τη βασιλεία σου». Και συνεχίζεται η αργή πορεία θανάτου από τα σφυριά του Γολγοθά μέχρι την ώρα που έγινε σκότος. Είναι η στιγμή δηλαδή που ο ληστής ξεχνάει τον πόνο και προσπαθεί να δει την επόμενη μέρα.
Σε ένα άλλο σύγχρονο κείμενο ο Γιώργος Σεφέρης γράφει το 1941 στο ποίημά του «Τελευταίος σταθμός»: «Στάζει τη μέρα στάζει στον ύπνο μνησιπήμων πόνος.
Να μιλήσω για ήρωες; Να μιλήσω για ήρωες: Ο Μιχάλης
που έφυγε μ’ ανοιχτές πληγές απ’ το νοσοκομείο
ίσως μιλούσε για ήρωες όταν, τη νύχτα εκείνη
που έσερνε το ποδάρι του μες στη συσκοτισμένη πολιτεία, ούρλιαζε ψηλαφώντας τον πόνο μας: «Στα σκοτεινά πηγαίνουμε στα σκοτεινά προχωρούμε…».

Όπως λέει ο Σεφέρης «οι ήρωες προχωρούν στα σκοτεινά» παραμερίζοντας τον πόνο. Το ίδιο θέλουν να κάνουν, προσπαθούν να κάνουν, αγωνίζονται να κάνουν μέσα στα δωμάτια κλινικών και νοσοκομείων εκατοντάδες συνάνθρωποί μας με τη συμπαράσταση συγγενών και φίλων. Δίνουν δύσκολο αγώνα για να λυγίσουν τον πόνο. Επιστρέφοντας λοιπόν στο σήμερα ακούμε φωνές. Τις φωνές εκείνες που ουρλιάζουν ψηλαφώντας τον πόνο τους.
Έτοιμες από καιρό. Όχι σαν έτοιμες. Έτοιμες οι φωνές αυτές. Περίμεναν, κάποιος, επιτέλους, να τους χτυπήσει την πόρτα.
«Μόλις προλαβαίνομε!» είπε η Ήρα. «Πρέπει να σου τα διηγηθώ πριν πάω κι εγώ στο τρελάδικο. Ο άνθρωπος είναι η απάντηση οποιαδήποτε κι αν είναι η ερώτηση», συμπλήρωσε. Μπορεί και το ερώτημα να είναι ο άνθρωπος…
«Θυμάμαι τον παππού μου είκοσι χρόνια πριν, ίσως και παραπάνω. Νεφρική ανεπάρκεια, του είπαν. Κι εκείνος απάντησε: Εγώ δεν ζω με σακούλα! Ήμουν πολύ μικρή τότε, δεν είμαι σίγουρη ότι θυμάμαι καλά την απάντησή του. Γι’ αυτό όμως που είμαι σίγουρη είναι ότι εκείνος έζησε και πέθανε με τον τρόπο που ήθελε και τη στιγμή που ήθελε: Όρθιος», προλογίζει η Παναγιώτα Κωνσταντάρα, ψυχολόγος, μάστερ στην «Αντιμετώπιση του Πόνου».
«Προκλητικό για την ιατρική κοινότητα και ανακουφιστικό για τους ανθρώπους», το τελευταίο βιβλίο του Γιάνη Δημολιάτη, όπου το βήμα δίνεται στους ανθρώπους που βίωσαν τον πόνο –μια καινοτομία στα εκδοτικά πράγματα.
«Εύχομαι να ανακουφίσει την ιατρική κοινότητα και να προκαλέσει τους ανθρώπους», πρόσθεσε μια κοινωνική λειτουργός.
«Θα ’θελα να βγάλω μια μεγάλη κραυγή, που να φτάσει μέχρι τον ουρανό ψηλά, μέχρι τον ουρανό ψηλά να φτάσει. Τέτοια μεγάλη κραυγή. Νιώθω ώρες-ώρες ότι πάρα πολύ με καταπίεσαν και δεν είχε κανένας το δικαίωμα να το κάνει. Κανένας», αναλύθηκε μια άλλη, παλεύοντας με κόπο πολύ να συγκρατήσει τους λυγμούς της.
«Α! αυτό δεν είναι δικό μας θέμα», της αντιγυρίζουν αμέσως οι ειδικοί – αυτοί που κάποιοι θεωρούν ειδικούς. «Αυτό είναι θέμα της κοινωνίας ν’ αποφασίσει», αποσείουν από πάνω τους τις ευθύνες λέγοντας το «Απελθέτω απ’ εμού το ποτήριον τούτο! Πικρόν γαρ».
Κατέβηκα λοιπόν στη βάση, στην κοινωνία και την αφουγκράστηκα, μας λέει ο συγγραφέας: Μια δυστυχισμένη, μια φυλακισμένη, και μια παγιδευμένη στο χορό του Ζαλόγγου. Μια ανάμεσα πεπόνι και φράουλες, μια που ζούσε για τις αναλαμπές, μια σκλαβωμένη που καρτερεί τη λευτεριά της, και μια που δεν μπορεί να δει τη ζωή της χωρίς εκείνον. Ένας που τα ξέρει από μέσα, μια που έβλεπε έναν Γολγοθά, και μια που μας άφησε τη διαθήκη της. Μια γιαγιά που δεν ξέρει από τι πέθανε ο παππούς της, μια κόρη που διαλύθηκε η οικογένειά της «κυριολεκτικά» και μια εγγονή που έγινε γιατρίνα για να προστατέψει την οικογένειά της «από αυτό το σύστημα», στο δόκανο της προόδου πιασμένες, αδειάζουν την ψυχή τους από αυτά που δεν είχαν τολμήσει να πουν ούτε στον εαυτό τους.
Ας ακούσουμε όμως αυτές τις 13 φωνές. Ας τις προσέξουμε:

– Μαρίνα: Καταρχάς δεν είμαι ένας ευτυχισμένος άνθρωπος. Είμαι η δυστυχία που σπέρνει η Ιατρική. Ακριβώς αυτό!
Μέλπω: Όχι, ποτέ! Δεν το είπα ποτέ. Για μένα η ζωή μου ήτανε το πιο φτηνό πράγμα. Δεν τη σεβόμουνα τη ζωή μου.
Χαρίτη: Ζω σε μια φυλακή. Όταν εκείνος βγήκ’ απ’ το νοσοκομείο, εγώ δεν είχα πια περίοδο.
Κική: Κι εμείς ζούσαμε για τις αναλαμπές. Νομίζω δεν είχα δικαίωμα να μην της δώσω τη δυνατότητα, αφού η επιστήμη την έδινε. Για μένα δεν θα το ήθελα ποτέ!
Φρύνη: Δεν ξέρω πώς θα ήταν η ζωή μου χωρίς εκείνον. Στις φίλες μου δεν έλεγα ποτέ ότι έχω πέντε αδέρφια. Έλεγα ότι έχω τέσσερα.
Αγλαΐα: Όταν θα είμαστ’ ελεύθερες. Θεέ μου, τι σού ’φταιξα και μ’ έκανες να βλέπω τον κόσμο μές από δυο παράθυρα;
Βαγγελίτσα: Υπόγραψα! τι νά ’κανα; Είπα, αν δεν πάρω τώρα ψυχοφάρμακα δεν θα πάρω ποτέ στη ζωή μου.
Βιργινία: Θεέ μου, ευχαριστώ που έφυγε πριν από μένα. Γιατί θα τη φόρτωνα στο γιο μου πλέον. Αυτή είναι η διαθήκη μου.
Ήρα: Καθόλου σαν ζευγάρι ζωή δε ζούμε. Παράτα τον, λέει, και φύγε! Υπάρχει ωμότητα· παράτα τον και φύγε. Τη διαχείριση από την πλευρά των τριών εκείνων δεν εγκρίνω.
Τερψιχόρη: Έγινα γιατρός για να γλιτώσω την οικογένειά μου από αυτό το σύστημα. Φοβάμαι τόσο πολύ το θάνατο…
Θάλεια: Μόνο καταλαβαίνουν αυτοί που το ζουν. Κανένας άλλος. Εμένα το μυαλό μου επί 24ώρου ήταν εκεί. Κοιμόμουν και το μυαλό μου εκεί, σηκωνόμουν και το μυαλό μου εκεί.
Αντριάνα: Είπα και το ξαναλέω, απάν’ στην εγχείρηση· τίποτ’ άλλο. Ο θάνατος είναι ηρεμία.
Λουκάς: Κράτησέ με! του λέει. Φεύγω. Πρέπει οι καθηγηταί, κάποιος καθηγητής, να βγάλει ένα βιβλίο τέτοιο, ότι να…

Δεκατρείς αυθεντικές μαρτυρίες προσώπων που ήρθαν αντιμέτωπα με τη χρόνια νόσο. Τι σήμαινε αυτό για τους ίδιους και για το περιβάλλον τους; Κάποια στιγμή στη ζωή μας, σχεδόν σε κάθε οικογένεια, κάποιος καλείται να πάρει τη θέση μιας αποκλειστικής νοσοκόμου, τη στιγμή που δεν έχει καμιά ιδέα γι’ αυτό, τη στιγμή που η ιατρική μπερδεύει το ζην με το ευ ζην, και τη στιγμή που δεν υπάρχει ψυχολογική και κοινωνική υποστήριξη στις οικογένειες και στα πρόσωπα αυτά. Τι, τελικά, είναι ένα σύστημα υγείας και πώς καλύπτει τις ανάγκες της οικογένειας; «Μόνο καταλαβαίνουν αυτοί που το ζουν. Κανένας άλλος. Κανένας», είπε μία αφηγήτρια. Τους ζητήθηκε να πουν «αυτά που δεν έχετε πει ούτε στον εαυτό σας».
«Αυτό το βιβλίο οι αφηγητές µου το έγραψαν, δικά τους λόγια είναι. Εγώ απλά πήγα και τους βρήκα και τους ζήτησα να µου τα πουν και τα έβαλα στο χαρτί µε τρόπο που να μπορείς εσύ, αναγνώστη, να τ’ ακούσεις – τα λόγια ακούονται, δεν διαβάζονται», δηλώνει ο Γιάνης Δημολιάτης. Ιατρός ο ίδιος -ή «πρώην ιατρός, έξω από το σύστημα», όπως έχει αναφέρει χαρακτηριστικά-, αναπληρωτής καθηγητής Υγιεινής και Ιατρικής Εκπαίδευσης στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων- θέλησε να στρέψει το ενδιαφέρον από τον χρόνια πάσχοντα σε εκείνον που τον φροντίζει.
Όπως ανέφερε ο ομότιμος καθηγητής Παθολογίας Χαράλαμπος Μουτσόπουλος, «το πόνημα θεωρώ ότι πρέπει να γίνει διδακτικό εργαλείο για φοιτητές της Ιατρικής. Θα τους κάνει κοινωνούς, θα τους μάθει ποια είναι η πραγματική μάχη με την ασθένεια, με τις καθημερινές δυσκολίες, πρακτικές και ηθικές, θα τους μεταδώσει την ικανότητα ενσυναίσθησης των προβλημάτων του αρρώστου και θα τους εισάγει στους κανόνες συμπεριφοράς και δεοντολογίας».

Λίγα λόγια τώρα για τον συγγραφέα

Ο Γιάνης Δηµολιάτης γεννήθηκε το 1951 στην Κάτω Σκαφιδωτή Πρεβέζης, όπου και τελείωσε το Δηµοτικό. Σπούδασε Ιατρική στην Αθήνα.
Από το 1989 ζει στην Πεδινή Ιωαννίνων.
Εργάζεται ως Αναπληρωτής Καθηγητής Υγιεινής και Ιατρικής Εκπαίδευσης στο Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων.
Έχει γράψει τα βιβλία: «(αντι)Παιδαγωγικό πανόραµα ή πώς η κοινωνία (ανα)παράγει ανθρωπάκους» (Σύγ-χρονη Εκπαίδευση, 1985, 1992), «Ξέρουµε τι γίνεται στα σχολεία; Από το νηπιαγωγείο ως το πανεπιστήµιο» (Δίπτυχο, 1987), «Πολιτική δηµογραφία: η ακτινογραφία της Βουλής» (Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων, 1992), «Το επόµενο Βήµα» (εκδόσεις “2000 ΜΕΤΑ Χ”, 1994).
Επίσης τα άρθρα: «Ευθανασία ή Ευζωία; Ιδού το πραγµατικό δίληµµα! (η διαθήκη µου)» (Μateria Μedica Greca, 1990), «Νυν απολύεις τον δούλον σου Δέσποτα – πραγµατεία περί αρνητικής ζωής: ένα πείραµα σκέψης και ένα υπόδειγµα συνδυασµού ποσότητας και ποιότητας ζωής» (Η ποιότητα στις υπηρεσίες υγείας, Θεµέλιο, Αθήνα 2003), «Ο Ευγένιος Βούλγαρης και η Διατριβή του περί Ευθανασίας» (Προτελεύτια Διλήµµατα, Αθήνα 2008).
Παράλληλα έχει ασχοληθεί µε τη µετάφραση βιβλίων, µεταξύ των οποίων το «Ευγένιος Βούλγαρης, Διατριβή περί Ευθανασίας» (µαζί µε τον Μ. Γαλανάκη, Εξάντας 2005).

Η παρουσίαση του βιβλίου

Ένα βιβλίο – κατάθεση ψυχής, μία συλλογή μαρτυριών ανθρώπων που φροντίζουν χρόνια ασθενείς παρουσιάζουν οι εκδόσεις “Κοντύλι” στο “Polis Art Café”, την Πέμπτη 19 Μαρτίου, στις 8 το βράδυ.

Για τη «Μεγάλη Κραυγή», θα μιλήσουν οι:
Παναγιώτης Βιδάλης, νομικός, επιστημονικός συνεργάτης και νομικός σύμβουλος της Εθνικής Επιτροπής Βιοηθικής, εμπειρογνώμων στην Ε.Ε.
Νίνα Μαγκίνα, γιατρός, εντατικολόγος.
Μάρω Μπέλου, ψυχολόγος, Msc στην αντιμετώπιση του πόνου.
Σταυρούλα Τσινόρεμα, καθηγήτρια φιλοσοφίας και βιοηθικής Πανεπιστημίου Κρήτης.
– Συντονίζει η Καρολίνα Αλεξίου, ψυχολόγος, προσωποκεντρική συμβουλευτική.
– Ο Γιάνης Δημολιάτης θα βρίσκεται στο “Polis Art Café” για να απαντήσει στις όποιες ερωτήσεις, να ακούσει τις απόψεις ή και τις αντιδράσεις του κοινού.
– Στην παρουσίαση θα παρευρίσκεται και ο εκδότης Δημήτρης Παντελής.

Πληροφορίες για το βιβλίο

Πρόκειται για ένα βιβλίο που αν και έχει αφετηρία την ασθένεια, αφορά στη ζωή.
Tίτλος: Η Μεγάλη Κραυγή / Ιστόρηµα πέρα και από µυθιστόρηµα
Συγγραφέας: Γιάνης Δηµολιάτης
Είδος: Ψυχολογία
Εκδόσεις: Κοντύλι
Γλωσσική επιµέλεια, διόρθωση: Ελένη Γεωργοστάθη
Σελίδες: 265
ISBN: 978-960-9661-20-1
Έτος έκδοσης: 2014
Τιµή: 14, 90 €

Τον Δεκέμβριο του 2012 ο Γιάνης Δημολιάτης (στη φωτογραφία αριστερά) παρουσίασε στα Γιάννενα τη δική του έκθεση φωτογραφίας και πέτρας με τον τίτλο: “Φύσις εποίει, καλλιτεχνήματα δια χειρός Φύσεως… όπως τα είδαν τα μάτια μου”. Στην έκθεση αυτή υπήρχε και το έργο του που χρησιμοποιήθηκε τώρα ως εξώφυλλο στο βιβλίο. Κεντρικός ομιλητής ήταν ο αναπληρωτής καθηγητής Μετεωρολογίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Άρης Μπαρτζώκας.

Σχετικά άρθρα

Κυνηγήστε μας

6,398ΥποστηρικτέςΚάντε Like
1,713ΑκόλουθοιΑκολουθήστε
713ΑκόλουθοιΑκολουθήστε


Τελευταία άρθρα

- Advertisement -