Ο όρος «γυναικοκτονία» αναφέρεται σε ένα συγκεκριμένο είδος ανθρωποκτονίας κατά το οποίο ένας άνδρας δολοφονεί μια γυναίκα, ένα κορίτσι ή ένα κορίτσι επειδή είναι γυναίκα. Σε αντίθεση με άλλους τύπους δολοφονιών, οι γυναικοκτονίες συνήθως συμβαίνουν στο σπίτι ως συνέπεια της βίας με βάση το φύλο. Επίσης, κατηγοριοποιούνται στα εγκλήματα μίσους, καθώς συμβαίνουν σε ένα πλαίσιο στο οποίο το θηλυκό έχει στιγματιστεί εδώ και χρόνια.
Η λέξη «γυναικοκτονία» αμφισβητείται. Υπάρχουν συγγραφείς που υποστηρίζουν ότι περιλαμβάνει οποιονδήποτε φόνο του οποίου το θύμα είναι γυναίκα, ανεξάρτητα από το φύλο του ατόμου που το διαπράττει ή ποια είναι τα κίνητρά του.
Η γυναικοκτονία είναι η πιο ακραία εκδήλωση κακοποίησης και βίας από άνδρες προς γυναίκες. Εμφανίζεται ως συνέπεια κάθε είδους έμφυλης βίας, όπως σωματικές επιθέσεις, βιασμός, αναγκαστική μητρότητα ή ακρωτηριασμός των γεννητικών οργάνων.
Αν και ο όρος γυναικοκτονία είναι αρκετά σύγχρονος, η πράξη της γυναικοκτονίας, αντίθετα, είναι μια φοβερή πρακτική που ήταν πάντα παρούσα στην ανθρώπινη ιστορία. Στη λογοτεχνία μπορούμε να βρούμε πάρα πολλά παραδείγματα δολοφονημένων, βιασμένων και βασανισμένων γυναικών από βίαιους και αγροίκους άνδρες που ζούσαν σε πατριαρχικές, φαλλοκρατικές και αδιάφορες κοινωνίες.
Ενας από τους πρώτους που έγραψε για αυτό το φαινόμενο ήταν, το 1353, ο Βοκάκιος στο «Δεκαήμερο», στη νουβέλα του Ναστάζιο ντελι Ονέστι, όπου μια γυναίκα δεν δολοφονείται μεν, αλλά είναι χειραγωγημένη και βίαια τρομοκρατημένη. Και ο Δάντης στη «Θεία Κωμωδία», Κάντο 5ο, παρουσιάζει μια περίπτωση γυναικοκτονίας, όπου η πρωταγωνίστρια Φραντσέσκα ερωτεύεται τον κουνιάδο Πάολο, διαπράττει μοιχεία και για τον λόγο αυτόν δολοφονείται άγρια από τον σύζυγό της.
Και είναι πάντα η τυφλή ζήλια που μεταμορφώνει τον ερωτευμένο «Οθέλο» του Σαίξπηρ σε δολοφόνο που σκοτώνει τη Δυσδαιμόνα, πνίγοντάς την στο νυφικό κρεβάτι. Ο Γάλλος συγγραφέας Σταντάλ, στο μυθιστόρημά του «Το κόκκινο και το μαύρο», μας διηγείται τη γυναικοκτονία σε βάρος της Κυρίας ντε Ρενάλ, από τον Ζουλιέν Σορέλ, που αργότερα θα αποκεφαλιστεί.
Δεν μπορούμε να ξεχάσουμε τον Τζιοβάνι Βέργκα, όταν η «Λύκαινα», στην ομώνυμη νουβέλα, πλησιάζει τον Νάνι με ένα μπουκέτο κόκκινες παπαρούνες, ενώ εκείνος την περιμένει με το τσεκούρι στο χέρι. Και πάντα με το τσεκούρι στο χέρι, ο Ταραρά, στη νουβέλα «Η αλήθεια» του μεγάλου Λουίτζι Πιραντέλο, σκοτώνει τη γυναίκα του, Ροζάρια, για να την εκδικηθεί για την απιστία της. Και ο κόσμος, δυστυχώς, είναι ακόμη και σήμερα γεμάτος από άνδρες όπως ο Οθέλος, όπως ο Νάνι, όπως ο Ζουλιέν, όπως ο Ταραρά.
