Πρόσωπα

Η Μαρία Σαλουβάρδου μας εντυπωσιάζει από το Βερολίνο με τις εικαστικές δημιουργίες της

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Της Ειρήνης Αϊβαλιώτου

Εκτός από τις μορφές, τα χρώματα και το σύνολο της εικαστικής δουλειάς της Μαρίας Σαλουβάρδου, της Ελληνίδας καλλιτέχνιδας που διαμένει στο Βερολίνο, αυτό που εντυπωσιάζει είναι η χρήση ανακυκλωμένων υλικών και το ευδιάκριτο μήνυμα που στέλνει υπέρ της αγάπης και της προστασίας του περιβάλλοντος. Η καλλιτέχνιδα χρησιμοποιεί vintage ή ανακυκλωμένα αντικείμενα για να παρουσιάσει τη δουλειά της μέσα από αυτά. Ο φανταστικός της κόσμος κατοικείται από φιγούρες κι αντικείμενα που έχει φτιάξει από φτωχά υλικά, όπως κομμάτια από ύφασμα, πλαστικό, νάιλον, ξύλο και συρμάτινο πλέγμα. Τα έργα της χαρακτηρίζονται από ένταση, αλλά και από αρχιτεκτονική κι αισθητική, εμπνέονται δε από τη φύση, την τέχνη, τη λογοτεχνία και την καθημερινότητα, την οποία παρατηρεί με μια κριτική ματιά.

 

Κοστούμι και καπέλο φτιαγμένο από τη Μαρία Σαλουβάρδου για την performance “Landscape Metropolis”. Υλικά: σακούλες σκουπιδιών και άλλα πλαστικά.

 

Οι εγκαταστάσεις, τα γλυπτά και τα κοστούμια της Μαρίας Σαλουβάρδου ζωγραφίζουν το πιο φωτεινό ουράνιο τόξο της δημιουργικότητας. Έχει τη μαγική ράβδο και το νεραϊδένιο άγγιγμα μιας γυναίκας που διαδίδει πολιτισμό, που έχει ευγένεια, που πάλλεται από τους ρυθμούς της γης -απλά, τρυφερά, μητρικά, αθόρυβα, γόνιμα, ειρηνικά. Αναβιώνει παλιά και ξεχασμένα πράγματα όπως σπασμένα παιχνίδια, παλιά υφάσματα και μεταχειρισμένα μαγειρικά σκεύη σε έργα τέχνης, τόσο όμορφα όσο και ουσιαστικά. Δεν είναι έκπληξη το γεγονός ότι τα έργα της έχουν επιλεγεί για παραστάσεις και συμμετοχή σε πολλές εκθέσεις και η ζωή της είναι μια αλληλεπίδραση μ’ έναν ολόκληρο κόσμο τοπίων, ζωντανών πλασμάτων και ιδεών.

 

 

Πριν από τρεις εβδομάδες μέρος της δουλειάς της παρουσιάστηκε στη διαδικτυακή πλατφόρμα Techne, καθώς η προγραμματισμένη έκθεση έργων της ματαιώθηκε λόγω της πανδημίας του Covid-19.

H Techne παρουσιάζει Έλληνες καλλιτέχνες που ζουν και δημιουργούν στο Βερολίνο. Είναι νεοσύστατη.

 

 

  • Η Μαρία Σαλουβάρδου σπούδασε Υποκριτική στις δραματικές σχολές Άκης Δαβής και Ίασμος – Βασίλης Διαμαντόπουλος, Οικονομικά στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών και την τέχνη της Κομμωτικής στο Toni & Guy Hairdressing Academy (London). Ζει μόνιμα και εργάζεται στο Βερολίνο.
Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΗ Μαρία Σαλουβάρδου μας εντυπωσιάζει από το Βερολίνο με τις εικαστικές δημιουργίες της
Περισσότερα

«Ζωή; ή Θέατρο;» – Σαρλότ Σαλομόν: Μια ζωγράφος στο πάνθεον των μαρτύρων της Ευρώπης

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

H Σαρλότ Σαλομόν (1917-1943) υπήρξε μια κοπέλα του Βερολίνου, κόρη μιας όχι συνηθισμένης μεσοαστικής οικογένειας. Και ήταν όχι συνηθισμένη γιατί η μητέρα τής Σαρλότ είχε αυτοκτονήσει, ακολουθώντας ένα κάλεσμα θανάτου που έτρεχε στην οικογένεια. Η Σαρλότ έμαθε ότι ο θάνατος της μητέρας της ήταν αυτοκτονία όταν έγινε 22 ετών και η σχέση της με την έλξη του κενού έγινε αμφίθυμη και σκοτεινή.

 

Με τον πατέρα της το 1927

 

Η Σαρλότ ήταν προικισμένη ζωγράφος, είχε εκείνο το κάλεσμα για μια παράλληλη ενόραση της ζωής και πέτυχε επί ναζιστικού καθεστώτος το 1936, πριν τα πράγματα γίνουν απολύτως απαγορευτικά, να γίνει δεκτή στη Σχολή Καλών Τεχνών. Ξεχωρίζει για το παράξενο ταλέντο της, κερδίζει βραβείο στη σχολή, αλλά το 1938, μετά τη Νύχτα των Κρυστάλλων, η ζωή της αλλάζει.

«Και οι άνθρωποι έχουν ανάγκη την αναψυχή. Είναι ο τρόπος να μην αντικρίζουν κατάματα την αλήθεια».

«Στη διαδρομή κάθε καλλιτέχνη υπάρχει μία συγκεκριμένη στιγμή. Η στιγμή όπου η δική του φωνή αρχίζει ν’ ακούγεται. Η ουσία διαχέεται μέσα της, όπως το αίμα στο νερό».

Η Σαρλότ Σαλομόν άφησε τη ζωή της εικονογραφημένη, σε μια σειρά 769 έργων που εμπιστεύτηκε σε χέρια φίλου. Το 2015 κυκλοφόρησαν τα ημερολόγιά της. Η Σαρλότ ανήκει στο πάνθεον των μαρτύρων της Ευρώπης. Μια έκθεση έργων της παρουσιάστηκε στο Εβραϊκό Μουσείο του Άμστερνταμ.

Πολυάριθμες σκηνές μοιάζει να βγήκαν από τα σκοτάδια.
Βλέπει κάλλος στην έκφραση του φόβου.
Μήπως δεν είναι και η ίδια φοβισμένη ακατάπαυστα;
Ακόμη κι όταν βαδίζει, μιλά, ανασαίνει.
Της απαγορεύουν την πρόσβαση στα πάρκα και στα δημόσια κολυμβητήρια.
Ολόκληρη η πόλη της είναι ένα πεδίο μάχης.
Μια φυλακή για το αίμα της.

Το μυθιστόρημα “Σαρλότ” του Νταβίντ Φοενκινός αφηγείται τη ζωή της Σαρλότ Σαλομόν, μιας ζωγράφου που δολοφονήθηκε –είκοσι έξι ετών έγκυος– στο Άουσβιτς. Αφηγείται επίσης, στιγμή στιγμή, τη δεκαετία του ’30 στο Βερολίνο και τη δηλητηριώδη διείσδυση του ολοκληρωτισμού στην καθημερινή ζωή όλων ανεξαιρέτως των ανθρώπων.

Μετά την παιδική της ηλικία στο Βερολίνο, που σημαδεύτηκε από μια οικογενειακή τραγωδία, η Σαρλότ αποκλείεται σταδιακά απ’ όλες τις εκδηλώσεις της γερμανικής κοινωνίας. Ζει ένα καταιγιστικό ερωτικό πάθος, πριν αναγκαστεί να τα εγκαταλείψει όλα για να βρει καταφύγιο στη Γαλλία. Στην εξορία ξεκινάει ένα αυτοβιογραφικό ζωγραφικό έργο, συγκλονιστικό στη νεωτερικότητά του. Καθώς γνωρίζει ότι κινδυνεύει, το εμπιστεύεται στον γιατρό της, λέγοντάς του «είναι όλη μου η ζωή». Προσωπογραφία μιας εξαιρετικής γυναίκας, ιστόρηση μιας τραγικής μοίρας, η Σαρλότ είναι επίσης η αφήγηση μιας αναζήτησης. Της προσωπικής αναζήτησης του Νταβίντ Φοενκινός, που δουλεύει σχεδόν υπνοβατώντας, στοιχειωμένος από τη ζωγράφο εδώ και χρόνια.

 

ζωγράφος με τη γιαγιά και τον παππού της

Η Σαρλότ είναι το δέκατο τρίτο μυθιστόρημα του Νταβίντ Φοενκινός. Απέσπασε τα βραβεία Renaudot και Goncourt des Lycéens. Τα βιβλία του Νταβίντ Φοενκινός έχουν μεταφραστεί σε σαράντα γλώσσες.

Στη σύντομη ζωή της η Σαρλότ Σαλομόν πρόλαβε να ζωγραφίσει πάνω από 1.700 έργα πριν εξοντωθεί στο Άουσβιτς. Η καλλιτέχνιδα έγινε γνωστή παγκοσμίως προπολεμικά από μία σειρά 700 σκίτσων με τίτλο «Ζωή; ή Θέατρο;», όπου προσπαθούσε να ανακαλύψει την ταυτότητά της – την ταυτότητα μιας Εβραίας γυναίκας και ζωγράφου στη ναζιστική Γερμανία. Τα τελευταία χρόνια πολλές είναι οι εκθέσεις που γίνονται σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες στη μνήμη αυτής της εξέχουσας και αδικοχαμένης καλλιτέχνιδας. Με την εντελώς πρωτότυπη ιδέα να αφηγηθεί τη ζωή της μέσα από τα 700 έργα της σειράς «Ζωή; ή Θέατρο;» κάνοντας χρήση τόσο των χρωμάτων και των σχεδίων όσο και των λέξεων και έχουσα μέσα στη σκέψη της μουσικά κομμάτια, άφησε ένα εντελώς ιδιότυπο έργο – μαρτυρία και καταγγελία.

 

Ειρήνη Αϊβαλιώτου«Ζωή; ή Θέατρο;» – Σαρλότ Σαλομόν: Μια ζωγράφος στο πάνθεον των μαρτύρων της Ευρώπης
Περισσότερα

Πίτερ Σάφερ. Ένας ανθρακωρύχος που κέρδισε και βραβείο «Τόνι» και Όσκαρ σεναρίου

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

15 Μαΐου 1926. Λίβερπουλ. Η εβραϊκή οικογένεια του μεσίτη Τζακ Σάφερ και της Ρίκα Φρέντμαν αποκτά δίδυμα αγόρια. Τον Άντονι και τον Πίτερ.

Ο Άντονι ήταν δικηγόρος και διαφημιστής. Ο Πίτερ ανθρακωρύχος, υπάλληλος βιβλιοπωλείου και βοηθός βιβλιοθηκονόμου.
Και οι δύο όμως έγιναν διάσημοι θεατρικοί συγγραφείς.

Ο Πίτερ Σάφερ ήταν απόφοιτος του γυμνασίου Σεντ Πολ του Λονδίνου και σπούδασε ιστορία στο Τρίνιτι Κόλετζ του Πανεπιστημίου του Κέμπριτζ. Τα χρόνια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου δούλεψε ως ανθρακωρύχος και στη συνέχεια ως υπάλληλος βιβλιοπωλείου και βοηθός βιβλιοθηκονόμου, προτού τον απορροφήσει το θέατρο.

Το φάσμα των έργων του Πίτερ Σάφερ εκτείνεται από τη φάρσα ως την απεικόνιση του ανθρώπινου άγχους.

Το 1954 παρουσίασε το πρώτο του θεατρικό έργο με τίτλο «Το Αλάτι της Γης» («The Salt Land»), που ανέβηκε από το BBC. Η πρώτη του επιτυχία ήλθε με το έργο «Άσκηση πέντε δακτύλων» («Five – Finger Exercise», 1958), ένα οικογενειακό δράμα με σφιχτοδεμένη πλοκή, με το οποίο αναγνωρίστηκε το ταλέντο του ως θεατρικού συγγραφέα. Ακολούθησαν δύο μονόπρακτα, με τίτλους «Το ιδιωτικό αφτί» («The Private Ear», 1962) και «Το δημόσιο μάτι» («The Public Eye», 1962). Η επιτυχία τού συνεχίστηκε με το έργο «Το βασιλικό κυνήγι τού ήλιου» («The Royal Hunt of the Sun»,1964) με θέμα τη σύγκρουση των Ισπανών και των Ίνκας.

Το 1965 ανέβηκε το έργο του «Μαύρη Κωμωδία» («Black Comedy»), μία πνευματώδης φάρσα, ενώ το «Έκβους» («Equus», 1973), που μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο το 1977 από τον Σίντνεϊ Λιούμετ με πρωταγωνιστή τον Ρίτσαρντ Μπάρτον, κατέκτησε το κοινό και τους κριτικούς. Το έργο παρουσιάστηκε στο Λονδίνο το 1973 και κατόπιν ανέβηκε στο Μπρόντγουεϊ, όπου τιμήθηκε με Τόνι και στο Παρίσι το 1976. Ο Σάφερ εμπνεύστηκε αυτό το ψυχολογικό δράμα από ένα πραγματικό γεγονός: την ανεξήγητη πράξη ενός εφήβου, που, χωρίς προφανή λόγο, έβγαλε τα μάτια έξι αλόγων.

Το 1979 ανέβηκε στο Εθνικό Θέατρο του Λονδίνου το έργο του «Αμαντέους» («Amadeus») με θέμα την υποτιθέμενη διαμάχη ανάμεσα στον Μότσαρτ και τον Σαλιέρι, το οποίο δίχασε την κριτική, αλλά τελικά τιμήθηκε με το θεατρικό βραβείο «Τόνι». Η μεταφορά του στη μεγάλη οθόνη από τον Μίλος Φόρμαν το 1984 εκτόξευσε τη φήμη του και του χάρισε το Όσκαρ σεναρίου.

***

Ο Πίτερ Σάφερ πέθανε στο Κορκ της Ιρλανδίας στις 6 Ιουνίου 2016, σε ηλικία 90 ετών.

***

Ο δίδυμος αδελφός του Άντονι που έγινε κυρίως γνωστός με το έργο του «Σλουθ», πέθανε σε ηλικία 75 ετών το 2001.

*
Πηγή: www.sansimera.gr

Παναγιώτης ΜήλαςΠίτερ Σάφερ. Ένας ανθρακωρύχος που κέρδισε και βραβείο «Τόνι» και Όσκαρ σεναρίου
Περισσότερα

Κάρλος Φουέντες: Οι ιστορικοί με αποκαλούν ψεύτη… Δείτε εδώ το video – αφιέρωμα της ΕΡΤ

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Ο Κάρλος Φουέντες υποδέχεται την ΕΡΤ στο σπίτι του, μια μοντέρνα κατοικία στις παρυφές της μεξικανικής πρωτεύουσας. Η συζήτηση ξεκινά από τα σχολικά του χρόνια στην Ουάσιγκτον και τα καλοκαίρια που πήγαινε σχολείο στο Μεξικό.
Όπως τονίζει: «Είχα δύο σχολεία, δύο γλώσσες, δύο διαφορετικές αντιλήψεις του κόσμου. Την αμερικανική οπτική από τη μία, της εποχής του Ρούσβελτ και του New Deal και από την άλλη την μεξικανική οπτική της Επανάστασης. Ζούσα και τις δύο οπτικές συμπληρωματικά και τις είχα αποδεχτεί και τις δύο».
Θυμάται επίσης πως, όταν τον Μάρτιο του 1938 ο τότε πρόεδρος του Μεξικού Λάζαρο Κάρντενας εθνικοποίησε τον πετρελαϊκό πλούτο της χώρας, ο ίδιος στιγματίστηκε στο σχολείο.
«Με χαρακτήρισαν ξένο, κομμουνιστή, ένα φριχτό άνθρωπο, κάποιον που έπρεπε να αποφεύγουν. Γιατί αυτή η πράξη χαρακτηρίστηκε σαν ληστεία, ενώ ήταν απλά μια πράξη επαναπατρισμού του εθνικού μας πλούτου, που μέχρι τότε τον εκμεταλλεύονταν ξένες εταιρείες», εξηγεί ο Κάρλος Φουέντες.
Αναφέρεται, όμως, και στους συγγραφείς των νεανικών του χρόνων: Βερν, Δουμά, Τουέιν και Στίβενσον που εξήψαν τη φαντασία του, στα πρώτα του γραπτά, που ήταν περιγραφές του Μεξικού, όπως και στο πρώτο μυθιστόρημα που έγραψε στη Χιλή μαζί με τον καντιανό φιλόσοφο Ρομπέρτο Τορέτι, το οποίο δεν δημοσιεύτηκε ποτέ.
Γίνεται επίσης αναφορά στις σπουδές του στην Ελβετία και στο Μεξικό και στο πρώτο του μυθιστόρημα «Η πιο διάφανη περιοχή», το οποίο κυκλοφόρησε το 1958.
Στη συνέχεια ο φακός της εκπομπής, μας ταξιδεύει στην επαρχία της Βερακρούζ του Μεξικού, αναζητώντας την καταγωγή του Φουέντες και αποκαλύπτοντας πώς οι πρόγονοι του παρεισφρέουν στο έργο του, πώς επιβιώνει ακόμα ο πολιτισμός των ιθαγενών Ινδιάνων και γιατί η θρυλική Μεξικανική Επανάσταση υπήρξε ένα από τα αγαπημένα θέματα του συγγραφέα.
Παράλληλα ο ίδιος εξηγεί γιατί, ενώ τα βιβλία του σχετίζονται με την Ιστορία, τον ίδιο δεν τον περιορίζει το γεγονός ότι πρέπει να μείνει στην ιστορική αλήθεια.
«Δεν μένω στην αλήθεια. Οι ιστορικοί με αποκαλούν ψεύτη. Δεν με ενδιαφέρει η αλήθεια. Εμένα με ενδιαφέρει κάτι άλλο που είναι πολύ συγκεκριμένο, το σημείο που συναντιέται το κοινωνικό και το ατομικό γεγονός. Εκεί που το άτομο συναντάει την κοινωνία, άρα την ιστορία», λέει χαρακτηριστικά.
Τέλος ο Κάρλος Φουέντες – μέσω της ΕΡΤ – μας ξεναγεί στο εργαστήριό του, αποκαλύπτει τον τρόπο με τον οποίο γράφει τα βιβλία του, ενώ γίνεται αναφορά σε κάποια από αυτά, όπως και στα θέματα με τα οποία καταπιάνεται.
Στη συνέχεια μας συνοδεύει στο Προεδρικό Μέγαρο του Μεξικού και μιλά χωρίς περιστροφές για τα μεγάλα προβλήματα της Λατινικής Αμερικής.

***

Τέλος αξίζει να σημειωθεί ότι ο Κάρλος Φουέντες έχει τιμηθεί με τα σπουδαιότερα βραβεία, όπως και με το Νόμπελ της ισπανόφωνης λογοτεχνίας, το «Βραβείο Θερβάντες» (1987), ενώ βιβλία του έχουν μεταφραστεί και στην Ελλάδα.

***

Ο Κάρλος Φουέντες (Carlos Fuentes Macías) γεννήθηκε στην Πόλη του Παναμά, την 11η Νοεμβρίου 1928. Ανάμεσα στα πιο γνωστά του έργα είναι η «Αύρα», «Ο θάνατος του Αρτέμιο Κρουζ» και «Terra nostra».
Πέρασε στην απέναντι όχθη την 15η Μαΐου 2012, σε ηλικία 84 ετών.

***

Ο Μεξικανός συγγραφέας Κάρλος Φουέντες μιλάει στον Ανταίο Χρυσοστομίδη και στη Μικέλα Χαρτουλάρη, στην τηλεοπτική εκπομπή της ΕΡΤ «Οι κεραίες της εποχής μας» (2008), σκηνοθεσία του Απόστολου Καρακάση.

 

***

ΔΕΙΤΕ ΤΟ video ΕΔΩ ΜΕ ΕΝΑ «ΚΛΙΚ»

Παναγιώτης ΜήλαςΚάρλος Φουέντες: Οι ιστορικοί με αποκαλούν ψεύτη… Δείτε εδώ το video – αφιέρωμα της ΕΡΤ
Περισσότερα

Αριστοτέλεια Δόγκα: Τριαντάφυλλα για την Εισαγγελέα

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

“Το ωραιότερο και πολυτιμότερο δώρο της ζωής μου”, έγραψε στο χρονολόγιό της η εισαγγελέας Αριστοτέλεια Δόγκα για τα λουλούδια που της πρόσφερε ο Ιωάννης Τοπαλούδης.

Σε μια συγκινητική κίνηση προχώρησε ο κ. Ιωάννης Τοπαλούδης, πατέρας της αδικοχαμένης Ελένης Τοπαλούδη, προσφέροντας λουλούδια στην εισαγγελέα, μετά την αγόρευσή της.

«Δικαίωση για τη μνήμη της κόρης μας όποια ποινή και αν επιβληθεί δεν θα υπάρξει γιατί εμείς θα ζούμε ισόβια με το κενό της Ελένης μέσα μας. Θέλω να ευχαριστήσω δημόσια όλους όσοι μας συμπαρίστανται», ανέφερε ο πατέρας της Ελένης έξω από το δικαστήριο, μιλώντας στις τηλεοπτικές κάμερες.

«Ήταν μια κίνηση ανθρώπινη, και ήταν μια κίνηση που ίσως, κατά βάθος να αντιπροσώπευε και την ίδια την Ελένη, αν ήταν παρούσα η ίδια, που είναι βέβαια ψυχικά στην αίθουσα μαζί μας, θα την έκανε αν ήταν ζωντανή και η ίδια. Μας συγκίνησε με τα λόγια που είπε».

Δάκρυσε η εισαγγελέας του Μικτού Ορκωτού Δικαστηρίου της Αθήνας, Αριστοτέλεια Δόγκα, όταν ο πατέρας της Ελένης Τοπαλούδη της πρόσφερε επί της έδρας τριαντάφυλλα.

Συγκεκριμένα, λίγο πριν ολοκληρώσει την αγόρευσή της την Τετάρτη η κ. Δόγκα στην έδρα πλησίασε ο πατέρας του θύματος.

«Αυτά είναι από την Ελένη», είπε ο πατέρας της φοιτήτριας, καθώς πρόσφερε στην εισαγγελέα λίγα τριαντάφυλλα.

«Αυτό δεν μου έχει ξανασυμβεί», ψιθύρισε η κ. Δόγκα, και τα μάτια της γέμισαν δάκρυα.

Έτσι δακρυσμένη ζήτησε την ενοχή του 22χρονου Ροδίτη και του 21χρονου Αλβανού, για το βιασμό και τη δολοφονία της 22χρονης φοιτήτριας Ελένης Τοπαλούδη.

Πώς να μην προσφέρουν λουλούδια στην εισαγγελική λειτουργό οι γονείς της Ελένης Τοπαλούδη, αφού ο λόγος της γίνεται βάλσαμο για την οδύνη τους και ταυτόχρονα πέλεκυς δικαιοσύνης για εκείνους που έκοψαν βάναυσα το νήμα της ζωής της κόρης τους.

«Η κόρη σας ήταν μια ηρωίδα, ένα δώρο της ζωής, ενώ οι κατηγορούμενοι ήταν άθλια υποκείμενα», ήταν μία από τις φράσεις που περιέλαβε στην αγόρευσή της η εισαγγελέας.

 

 

«Εγώ ζω με αυτή την κοπέλα»

«Αυτή την υπόθεση της Ελένης – Ελένη θα την λέω εγώ – την παρακολουθούσα από την αρχή εκτενώς. Υπάρχει μια άποψη ότι ο εισαγγελικός λειτουργός είναι αποκεκομμένος από την κοινωνία. Ο εισαγγελέας δεν έχει μόνο τα χαρτιά μπροστά του ή μόνο τη διαδικασία, οφείλει να ακούει και να καταλαβαίνει τι ακριβώς γίνεται. Για κάποιο λόγο ανεξήγητο διαισθανόμουν ότι θα είμαι εισαγγελέας της έδρας. Εφεξής θα είναι δική μου και για όλη τη ζωή. Δεν πέρασε στιγμή, λεπτό, ώρα που να μην με καταδιώκει με την καλή έννοια αυτή η υπόθεση».

«Είπα στον κ. Τοπαλούδη μην ανησυχείτε, “εγώ ζω με αυτή την κοπέλα”. Όταν ένας δικαστής έχει διαβάσει πολύ καλά μια υπόθεση και επειδή πολλά ακούστηκαν ότι θα λήξει το 18μηνο, έλεγα «αφήστε με να κάνω τη δουλειά μου». Άκουσα τη φωνή της μητέρας, που έλεγε «θέλω να μάθω τι έγινε». Εγώ παιδιά δεν έχω, έχω όμως δικογραφίες για παιδιά. Συγκλίνουμε σε αυτό. Και εγώ θέλω να βγει η αλήθεια. Και είπα εδώ ότι θα βγει η αλήθεια.

“Η αλήθεια βοά”

Άκουσα ότι δε θα μάθουμε ποτέ την αλήθεια. Εξεπλάγην. Γιατί αυτό κάνουμε εμείς εδώ τόσο καιρό. Η αλήθεια έχει βγει. Η αλήθεια βοά. Έχει ακουστεί, έχει χιλιοειπωθεί. Από την αρχή δεν αφήνουμε να πέσει κάτω. Είναι προσβολή να λένε ότι δεν έχει βγει η αλήθεια. Θα σας την ξαναπώ λοιπόν την αλήθεια. Δεν είχα την τιμή να γνωρίσω την Ελένη, όμως θα είναι εφεξής κομμάτι της ζωής μου. Μη φανταστείτε ότι η δίκη τελειώνει και εμείς βγάζουμε από πάνω μας τα πάντα, όπως έκαναν αυτοί οι δύο τύποι».

Κάνοντας ειδική μνεία στον πατέρα της Ελένης Τοπαλούδη, είπε: «Υποκλίνομαι στο ήθος σας. Δεν ξέρω αν εγώ θα είχα αυτό το ανάστημα. Έχω την άποψη του Αριστοτέλη ότι δεν συγχωρείς τους εχθρούς για να αποδοθεί η Δικαιοσύνη. Ευχαριστώ τη μητέρα. Είναι αδύνατο να μην ταυτιστείς – όσο και να μην επιτρέπεται – έστω και ασυνείδητα με το τι πέρασε το θύμα. Είναι ανθρωπίνως αδύνατο».

Στο σημείο αυτό, η εισαγγελέας απευθύνθηκε στη μητέρα της Ελένης Τοπαλούδη που την παρακολουθούσε και της είπε: «Πρέπει να είστε υγιής, να ζήσετε γιατί έχετε και άλλο παιδί, να μου κάνετε τη χάρη».

“Ως πρόβατο επί σφαγή”

Συνεχίζοντας, η εισαγγελέας είπε: «Αυτό που καλύτερα απηχεί την αλήθεια που θέλετε να ακούσετε, είναι ότι το παιδί σας ήχθη ως πρόβατο επί σφαγή και ως αμνός άμωμος. Ας επικρατήσει Δικαιοσύνη και ας χαθεί ο κόσμος όλος. Αυτό εκφράζει την εισαγγελέα της έδρας. Δεν με ενδιαφέρει όσο και αν πιέζανε – αν πιέζανε – ας χαλάσει ο κόσμος όλος, ας γκρεμιστεί, αλλά ας επικρατήσει η Δικαιοσύνη».

Αιχμές για τον επιφανή πατέρα του Ροδίτη

Η ίδια αναφέρθηκε ανοικτά σε κενά της ανακριτικής διαδικασίας, προσθέτοντας ότι θα έπρεπε να υπήρχαν και άλλες δικογραφίες βιασμού ενώπιον του δικαστηρίου, ενώ έκανε λόγο για μεγάλη τύχη που τη διαλεύκανση της υπόθεσης ανέλαβε το Λιμενικό Σώμα εξαρχής και ο επικεφαλής του Θ. Ζόβας.

Μίλησε δε για προσπάθειες ορισμένων να αναλάβει άλλος την υπόθεση: «Ασκήθηκαν πιέσεις στον λιμενικό Θ. Ζόβα. Έφτασαν σε ένα σημείο να του παίρνουν την υπόθεση για να ασχοληθεί κάποιος άλλος. Δεν θέλω να υπονοήσω ότι το επιφανές μέλος της Ρόδου ο πατέρας του Ροδίτη κατηγορουμένου έβαλε λυτούς και δεμένους για να σώσει το παιδί του», σχολίασε.

«Γι’ αυτό έκρυβαν το γιο τους όταν πήγε ο κ. Ζόβας και τον αναζητούσε. Τον είχαν προετοιμάσει, τι θα πει όταν εμφανιστεί στις αρχές. Η γιαγιά έχει ακούσει, δεν μπορώ όμως να πω ότι εκείνη τη στιγμή ότι πίστευε ότι πάνω σκοτώνουν. Αλλά δεν μπορώ και να το αποκλείσω. Θέλω να ερευνηθεί. Πιθανόν μπορεί να νόμιζε ότι συνέβαιναν τα συνήθη όργια που είχε συνηθίσει το αυτάκι της».

Η εισαγγελέας ζήτησε να εξαχθούν αντίγραφα της δικογραφίας και να σταλούν στις εισαγγελικές αρχές για τυχόν ευθύνες του πατέρα του Ροδίτη που θα πρέπει να ερευνηθεί για ηθική αυτουργία σε ψευδή βεβαίωση.

Ο πατέρας φέρεται να πίεσε συγκεκριμένο ιδιώτη ψυχίατρο «για να βγάλει το γιο του ψυχωτικό» και να αλλάξει εκ των υστέρων στιγμιογράφηση ώστε να είναι ακαταλόγιστος.

«Το ΚΕΘΕΑ πάντως δεν έχει διαγνώσει τίποτα ψυχωσικό στον κατηγορούμενο, ο οποίος τα έχει τετρακόσια και έδινε και θεατρικές παραστάσεις εδώ», σημείωσε η εισαγγελέας.

“Υπήρχαν και άλλα θύματα”

«Έχω καταγωγή από το Ρόδο, γνωρίζω κάποια πράγματα. Ευτυχώς κάποιοι λίγοι άνθρωποι λένε «ας αποδοθεί δικαιοσύνη» και κρατάνε τη χώρα όρθια. Έχω παράπονο από το ανακριτικό έργο, υπήρχαν και άλλα θύματα. Θα μπορούσαμε να τις έχουμε και αυτές τις υποθέσεις εδώ. Η τύχη βοήθησε να φυσάει νοτιάς και το σώμα αντί να πάει μέσα, όπως ήθελαν, οι κατηγορούμενοι ή να πάει στο βυθό ή στην Αίγυπτο, έμεινε κοντά στην ακτή. Δεν είναι νοήμονες για να καταλάβουν ότι αυτό που πάνε να κάνουν πιθανόν να μην τους βγει. Δεν έχουν ανοίξει ποτέ βιβλίο στη ζωή τους».

«Οι κατηγορούμενοι έχουν συνεννοηθεί, δεν είναι σε ρήξη»

Κατά την εισαγγελική λειτουργό οι κατηγορούμενοι προσπάθησαν από την αρχή συσκοτίσουν την υπόθεση, και κατά την ίδια δεν βρίσκονται καν σε ρήξη όπως θέλουν να φανεί. «Εξαρχής με δικονομικά τερτίπια επιδίωξαν να συσκοτιστεί η υπόθεση. Κανένας νοήμων άνθρωπος δεν μπορεί να πιστέψει ότι αυτοί οι δύο είναι τσακωμένοι και σε ρήξη, επειδή τα ρίχνουν ο ένας στον άλλον. Γελάνε στα διαλείμματα της δίκης. Είναι απολύτως συνεννοημένοι, γιατί έτσι τους έχουν πει ότι πρέπει να κάνουν. Η φυσιολογική αντίδραση δεν είναι αυτή. Δύο άνθρωποι με τέτοια εγκλήματα, όταν δεν είναι συνεννοημένοι, ο ένας τρώει τις σάρκες του άλλου. Υπάρχει κοινή γραμμή. Κοινή γραμμή για διάχυση της ευθύνης. Παίζεται και από τους δικηγόρους αυτό το παιχνίδι. Αποσκοπεί όχι στους δικαστές αλλά στους ενόρκους.

«Πείτε τα έτσι και μετά αλλιώς» και έτσι όλο και κάποια αμφιβολία θα γεννηθεί. Αυτοί που πρέπει να τιμωρηθούν, θα τιμωρηθούν και δεν είναι μόνο οι κατηγορούμενοι. Ευχαριστώ τους ενόρκους αυτής της δίκης για το ενδιαφέρον που έδειξαν για την υπόθεση».

Σύμφωνα με την εισαγγελέα μόνο η πρώτη απολογία του ενός κατηγορουμένου (21χρονου) είναι σχετικά κοντά στα γεγονότα, αφού «από τη στιγμή που οι συνήγοροι μπαίνουν στην υπόθεση αρχίζουν τα ψέματα, τα σενάρια για τη συσκότιση της αλήθειας. Έχω ακούσει από συνηγόρους των κατηγορουμένων να λένε ότι είμαστε συλλειτουργοί της Δικαιοσύνης. Συλλειτουργός στη Δικαιοσύνη είναι αυτός που αποσκοπεί σε αυτό που αποσκοπεί όλη η Δικαιοσύνη. Στην ανεύρεση της αλήθειας».

Σχολιάζοντας τα παράπονα για τα δικαιώματα των κατηγορουμένων, η εισαγγελέας επισήμανε χαρακτηριστικά πως όλα τα δικαιώματα έγιναν σεβαστά κατά τη διάρκεια της δίκης. «Μόνο ξενοδοχείο δεν το κάναμε», είπε χαρακτηριστικά: «Άκουσα τους συνηγόρους να λένε ότι ο πρώτος κατηγορούμενος (ο Ροδίτης) είχε πυρετό και δεν εισακούσθηκε. Διακόπταμε συνέχεια, για να πιει το καφεδάκι του, το νερό του, μόνο αέρα δεν του κάναμε. Ζήτησα ακόμη και μπουφάν να του φέρουν. Κανένα δικαίωμα δεν παραβιάστηκε».

Η έκρηξη της μητέρας

Τη στιγμή εκείνη, η μητέρα της Ελένης Τοπαλούδη, είπε στους κατηγορουμένους: «Γιατί δε δείχνετε τα πρόσωπά σας. Ροδίτη μάγκα ψευτόμαγκα, πόσο μάγκας είσαι; Έριξες εκεί την Ελένη μου για να εξαφανιστεί το σώμα του παιδιού μου; Να πάει στην Αίγυπτο; Άνανδροι!».

 

 

Στοχοποιούσαν ευάλωτα κορίτσια

Συνεχίζοντας η εισαγγελέας ανέφερε ότι οι δύο κατηγορούμενοι είχαν στοχοποιήσει την Ελένη, γιατί ήταν ευάλωτη εκείνο το διάστημα.

«Ακριβώς με τον ίδιο τρόπο οι δυο κατηγορούμενοι ενήργησαν και με την ανήλικη (σ.σ. άλλη υπόθεση). Την πήγαν στο σπίτι στη Λίνδο, της έβαλαν να δει ταινίες πορνό. Έβαλε τα κλάματα το κορίτσι και τη γλίτωσε», περιέγραψε η εισαγγελέας.

«Ο δεύτερος κατηγορούμενος ήταν το δόλωμα. Δεν είναι πλούσιος, πλούσιος ήταν ο πρώτος, ο Ροδίτης. Ο δεύτερος είναι ο ωραίος με το αγγελικό πρόσωπο, είναι δόλωμα, μπαίνει μπροστά, βρίσκει κορίτσια και ως λάφυρα τα πηγαίνει στον άλλο που έχει τα λεφτά. Τη στήνει έξω από τα σχολεία ειδικής αγωγής και ψάχνει ευάλωτα θύματα. Εκείνη την εποχή η Ελένη ήταν ευάλωτη, την είχαν στοχοποιήσει την Ελένη, η Ελένη ήταν ανυποψίαστη παρθένα. Όλα αυτά που μας λένε εδώ για τρίο είναι όλα ψέματα, ασυναρτησίες. Ο πατέρας του κ. Μ. που γυμνάζεται γιατί θέλει να δείχνει ωραίος σε αυτή την ηλικία έχει αφήσει έναν εν δυνάμει εγκληματία να κυκλοφορεί ελεύθερος».

«Όλα ψέματα για τη σχέση»

Απευθυνόμενη στην οικογένεια του θύματος η εισαγγελέας ανέφερε: «Σας κοροϊδεύουν και σας εμπαίζουν όλοι από την αρχή, μην τους ακούτε και μην τους πιστεύετε. Καμία συγγνώμη μη δεχθείτε. Η συγγνώμη ένα μόνο νόημα έχει. Όταν αυτός που τη ζητεί είναι ειλικρινής. Η αδελφή του δεύτερου κατηγορουμένου διέσυρε τη μνήμη της τεθνεώσας. Μας είπε ότι ο αδελφός της είχε σχέση με την Ελένη. Όλα είναι ψέματα για τη σχέση. Μου έκανε εντύπωση που η αδελφή του β’ κατηγορούμενου είπε πως αφού είχε πάει ο αδελφός της με την Ελένη γιατί να τη βιάσει; Ακούστε απόψεις! Είναι και εκπαιδευτικός. Δεν ξέρει ότι και σχέση να έχεις, και γάμο, η γυναίκα μπορεί να αρνηθεί; Ο κατηγορούμενος, όταν εγώ τον εξέταζα, άδειασε ακόμη και την αδελφή του. Είναι αδίστακτος, μόνο το δικό του σαρκίο. Είχαν στοχεύσει το παιδί σας, έχουν συλλάβει το σχέδιο».

«Ήταν αποφασισμένοι. Τα είχαν κάνει ήδη αυτά με άλλη κοπέλα. Την επόμενη ημέρα ο 21χρονος πήγε σε εκδιδόμενη. Είχε προηγηθεί η αποτυχημένη συνάντηση με τα άλλα δύο κορίτσια που περιέγραψε ο 21χρονος στην απολογία του. Είχαν συλλάβει στο μυαλό τους ότι τις πάνε στο εξοχικό στους Πεύκους, βάζουν τις κοπέλες να δουν πορνό και τις βιάζουν. Δεν υπήρχε περίπτωση οι δύο αυτοί χαρακτήρες, κατά τον τοξικό τρόπο που λειτουργούν, να τους ξέφευγε η Ελένη μετά τα αποτυχημένα ραντεβού που είχαν πριν με άλλες κοπέλες. Θα βίαζαν την Ελένη και νεκρή. Εκείνη την ημέρα η Ελένη είναι στο σπίτι της, ανυποψίαστη, μιλά με τη φίλη της στο τηλέφωνο που βρίσκεται στην Αθήνα. Κατέβηκε η Ελένη και τότε είδε το φορτηγό του τρόμου».

«Υπάρχει βίντεο από το οποίο προκύπτει ότι ο Ροδίτης είναι στην καρότσα. Η συμφωνία είναι να πάνε να φάνε σουβλάκια. Την έχουν πείσει, είναι ευάλωτη εκείνο το διάστημα. Τι πιο απλό από το να πάει μια βόλτα. Προφανώς της είπαν ότι υπήρχε και κάποιος λόγος που είναι ο Ροδίτης στη παρέα της με τον 21χρονο. Η Ελένη δε ήξερε ότι πάει στη Λίνδο. Πιστεύω ότι της είπανε «πάμε μια βόλτα». Δέχθηκε και επιβιβάστηκε στο αυτοκίνητο. Εκείνη τη στιγμή η Ελένη δεν αντιλήφθηκε. Το σχέδιο όμως ήταν στο μυαλό των κατηγορουμένων. Το σχέδιο για ομαδικό βιασμό. Το ότι η Ελένη κατέβασε το βλέμμα και ασχολήθηκε με τον 21χρονο το πλήρωσε με τη ζωή της. Δεν έχει συνευρεθεί με την Ελένη, όλα αυτά είναι κατευθυνόμενα από την υπερασπιστική γραμμή που επέλεξαν και αποκυήματα της φαντασίας τους».

«Φτάνουν στον Αυγουστίνο (σ.σ. σουβλατζίδικο) που ήταν κλειστός εκείνη την ώρα. Η Ελένη δεν ξέρει τι έρχεται για αυτό δε ζητάει βοήθεια. Την έπεισαν να πάνε στο σπίτι. Μέσα από το φορτηγό η Ελένη πρέπει να στέλνει το μήνυμα στη φίλη της «πάρε με τηλ. σε μια ώρα». Μπορεί να ήταν και χαρούμενη η Ελένη γιατί μπορεί να πίστεψε ότι θα ξεκινήσει μια σχέση. Φαντάστηκε ότι θα υπάρχει ένα σπίτι εκεί που πιθανόν θα υπάρχει φαγητό και ότι θα κάτσουν λίγο».

«Πλέον δε γνωρίζω αν την κρατάνε με το ζόρι, αν και μπορεί επειδή ήταν τόσο ανυποψίαστη και τόσο αθώα να είπε «γιατί να μην πάω;». Φτάνει και βλέπει μια ερημιά. Αυτοί είχαν σχέδιο να τη βιάσουν, ήξεραν ότι η Ελένη δεν υπάρχει περίπτωση να θέλει ομαδικό σεξ. Πίνουν ελάχιστα – τα ποτήρια ήταν μισοάδεια – η βότκα το μπουκάλι ήταν γεμάτο. Αλήθεια γιατί να πάει εκεί η Ελένη; Αφού είχε σπίτι. Η κοπέλα σουβλάκια είχε πάει να φάει. Και έχουμε τον καινοφανή ισχυρισμό ότι παίζουμε θάρρος ή αλήθεια; Δεν παίζουν τίποτα. Βάζουν ερωτικές ταινίες, όργια. Διότι από την έκθεση της ΔΑΕΒ φαίνεται ότι από άγνωστη συσκευή (smart tv του Μ.) κάποιος μπαίνει και βλέπει όργια. Αυτός είναι ο τρόπος που λειτουργούν. Είναι προαποφασισμένο ότι σε περίπτωση άρνησης η Ελένη δεν θα φύγει, θα βιαστεί. Η Ελένη δε θέλει, είναι αυτοί οι άνθρωποι [σε θέση] να πουν ότι η Ελένη έκανε νάζια; Η Ελένη ανθίσταται, αρνείται.

Αν η Ελένη ήταν ένα μέρος έστω από αυτά που περιγράψανε ξέρετε τι θα έκανε; Θα προσποιούνταν για να γλιτώσει τη ζωή της. Το κορίτσι, ήταν αφίλητη παρθένα και πήγε μέσα σε άγρια θηρία. Η Ελένη ήταν αθώα, αλλά με δυναμισμό ψυχής. Δεν υπέκυψε σε αυτούς τους εγκληματίες και το πλήρωσε με τη ζωή της. Άρχισε να αντιστέκεται.

Φωνάζει και εκεί αρχίζουν το ξύλο. Την έχουν πάει σηκωτή εκεί που είναι το στρώμα που εξαφανίστηκε για να είναι πιο άνετα. Δεν θέλουν διαδοχικά να συνευρεθούν μαζί της. Χτυπιέται η Ελένη, ο 21χρονος της κρατάει τα χέρια ο άλλος τη χτυπάει, οι ρόλοι εναλλάσσονται. Δεν την κάνουν καλά. Έχουν αποφασίσει, όμως, να τη βιάσουν με κάθε τρόπο, έχουν αποτύχει οι δύο προηγούμενες απόπειρές τους με τα άλλα κορίτσια. Αφού εκείνη αντιστέκεται παίρνουν τα μαχαίρια. Τα μαχαίρια είναι δυο μαχαίρια γιατί δυο είναι οι εγκληματίες. Προσπαθούν με το στραγγαλισμό να την ακινητοποιήσουν, έδωσε μάχη η κοπέλα για τρεις ώρες για να κρατηθεί στη ζωή, δεν τα καταφέρνουν με το στραγγαλισμό.

Στη συνέχεια τελούν διαδοχική συνουσία – τολμάνε να λένε ότι η Ελένη ήθελε. Δεν ολοκλήρωσαν για αυτό δεν βρήκαν DNA πουθενά. Αλλά δεν σταματάνε εκεί, θέλουν και κάτι παραπάνω. Πεολειχία. Η Ελένη αντιστέκεται ξανά. Και μετά έχουμε το σίδερο. Τη χτυπάνε, η Ελένη δεν πεθαίνει, αντιστέκεται. Και αυτό πυροδοτεί το θυμό τους. Η μάχη της Ελένης είναι πρωτοφανής. Τα χτυπήματα με το σίδερο είναι τρία ή τέσσερα και δεν είναι από έναν. Σκέφτονται ότι η Ελένη λέει ότι θα τους καταδώσει. Αποφασίζουν να τελειώσουν μαζί της».

Σε εκείνο το σημείο ο Ροδίτης κατηγορούμενος φώναξε «Αυτό το συμπέρασμα πώς βγήκε κυρία εισαγγελέα;» αλλά η εισαγγελική λειτουργός συνεχίζει: «”Προφανώς και θα μας καταδώσει – σκέφτηκαν – θα μας κλείσει φυλακή”. Στο μπάνιο την πήγαν γιατί το αίμα δεν σταματούσε. Την πήγαν μαζί. Ένας δεν μπορούσε, κατά διαστήματα η Ελένη ανακτά αισθήσεις, τους παρακαλάει να την πάνε στο νοσοκομείο». «Δεν είναι όπως τα λέτε», ακούγεται ο 21χρονος.

Το σπίτι βρέθηκε να είναι γεμάτο αίμα

Η εισαγγελέας συνεχίζει: «Το σπίτι βρέθηκε να είναι γεμάτο αίμα, τα ταβάνια έχουν αίμα, έχει βρεθεί το DNA. Της έβαλαν το σεντόνι για να μην τους δει κανείς. Ως δια μαγείας η γιαγιά που μένει από κάτω δεν άκουσε τίποτα από τη σφαγή. Οι δυο τους έχουν συζητήσει τι θα κάνουν. Είναι αδύνατον ένας να κατέβασε μόνος του την Ελένη από τις σκάλες του σπιτιού της Λίνδου. Μαζί τη σέρνουν στις σκάλες, ο ένας μπροστά ο ένας από πίσω, το σώμα είναι πολύ βαρύ. Η Ελένη ήταν σε ημικωματώδη κατάσταση. Οι σκάλες είναι γεμάτες αίματα. Γίνονται διάφορες συνομιλίες για αυτό. Καταλήγουν τελικά σε μια κοινή απόφαση. Γνωρίζουν ότι είναι ζωντανή η Ελένη – στην κατ’ αντιπαράσταση είπαν ότι στο φορτηγό μίλαγε. Οδηγεί ο Ροδίτης, που ξέρει την περιοχή, η οποία δεν έχει καμία σχέση με το νοσοκομείο».

«Και πάνε εκεί που αποφάσισαν. Να την πετάξουν στη θάλασσα. Δεν μπορεί ένας να τη βγάλει από το αμάξι. Η κοπέλα είναι σε κώμα. Έχει ψελλίσει όμως ότι «ο πατέρας μου θα σας βρει». Τα στοιχεία λένε ότι δε γίνεται να ανοίξεις την πόρτα και να την πετάξεις. Το έδαφος είναι κακοτράχαλο. Την έβγαλαν και οι δυο από το αμάξι και την κουβαλάνε στα χέρια και για αυτό δεν φέρει αμυχή. Θέλουν να εξασφαλίσουν ότι θα πάει στο νερό και ότι δε θα κολλήσει στα βράχια. Στην προσπάθεια τους να την πετάξουν, κάποιος από τους δυο την πατάει στο κεφάλι, γιατί την έσπρωχναν με τα πόδια τους να πέσει στο νερό ζωντανή».

Ψυχροί και αποφασισμένοι

«Οι κατηγορούμενοι επέστρεψαν στο σπίτι και μετά από 40 λεπτά ξαναβγήκαν. Καθάριζαν αυτό το διάστημα προσπαθούσαν μαζί να συνεφέρουν το χώρο. Αλλάζουν παπούτσια και όλα τα πειστήρια τα βάζουν σε ένα άσπρο κουβά. Ξέρετε τι έπρεπε να κάνετε σε μια τέτοια υπόθεση που τα στοιχεία είναι αδιάσειστα; Να πείτε «το κάναμε, συγχωρέστε μας». Ήταν εντελώς ψυχροί και αποφασισμένοι να εξαφανίσουν την Ελένη και τα πειστήρια – κατάλαβαν ότι η Ελένη θα πήγαινε στην αστυνομία και έτσι αποφάσισαν να εξαφανίσουν το κορμί της».

Η γιαγιά έχει ακούσει

«Η γιαγιά έχει ακούσει, δεν μπορώ να πω ότι εκείνη τη στιγμή ότι πίστευε ότι πάνω σκοτώνουν. Αλλά δεν μπορώ και να το αποκλείσω. Θέλω να ερευνηθεί. Πιθανόν μπορεί να νόμιζε ότι συνέβαιναν τα συνήθη όργια που είχε συνηθίσει το αυτάκι της. Να εξαχθούν αντίγραφα της δικογραφίας και να σταλούν στις εισαγγελικές αρχές για ευθύνες του πατέρα του Ροδίτη, όσον αφορά την εξαφάνιση του στρώματος, εκεί όπου μαρτύρησε η Ελένη. Ο πατέρας θα πρέπει να ερευνηθεί και για το αδίκημα της ηθικής αυτουργίας σε ψευδή βεβαίωση, αφού πίεσε συγκεκριμένο ιδιώτη ψυχίατρο «για να βγάλει το γιο του ψυχωτικό» και να αλλάξει εκ των υστέρων στιγμιογράφηση ώστε να είναι ακαταλόγιστος».

Ας αποδοθεί Δικαιοσύνη, και ας καταστραφεί ο κόσμος όλος

Κλείνοντας, η εισαγγελέας ζητώντας να κηρυχθούν ένοχοι οι κατηγορούμενοι. «Θα κλείσω με τον ίδιο τρόπο, ας αποδοθεί δικαιοσύνη και ας καταστραφεί ο κόσμος όλος. Το παιδί σας οδηγήθηκε ως πρόβατο επί σφαγή, αν μπορώ να απαλύνω το πόνο σας θα σας πω ότι η Ελένη ήταν μια ηρωίδα, δεν ήταν μόνο ένα δώρο ζωής. Με όνειρα, ένα κορίτσι με πολύ υψηλούς στόχους που αντιστάθηκε με απίστευτο σθένος στο σπίτι του τρόμου. Αν μπορώ να σας απαλύνω το πόνο θα σας πω ότι είναι ένα κορίτσι σύμβολο, γιατί με πικρία βλέπω ότι το 2020 η γυναίκα αντιμετωπίζεται σαν ένα τίποτα σε πολλές περιπτώσεις. Αντιστάθηκε σε αυτά τα άθλια υποκείμενα με ηρωισμό που ούτε άντρας δεν το κάνει. Φτιάξατε ένα κόσμημα. Αυτή είναι το δώρο της ζωής, αυτοί είναι η κατάρα της ζωής», είπε δείχνοντας τους δράστες. »Η κόρη σας, σαν λαμπρό αστέρι, θα μας δείχνει πάντα το δρόμο από εκεί που είναι. Εφεξής εγώ και η Ελένη θα είμαστε μαζί, σας δίνω το λόγο μου. Να κηρυχτούν ένοχοι όπως κατηγορούνται. Δεν έχω καμία αμφιβολία».

Σύμφωνα με μαρτυρίες, η αγόρευση της εισαγγελέως έκλεισε με τον πατέρα της Ελένης Τοπαλούδη να προσφέρει στην εισαγγελέα ένα μπουκέτο με τριαντάφυλλα από το κήπο τους. «Από την Ελένη» της είπε, με τους δύο να ξεσπούν σε κλάματα.

Η δίκη συνεχίζεται.

 

Οι δύο κατηγορούμενοι

 

Το χρονικό της δολοφονίας

Στη Ρόδο Δωδεκανήσου, σε χρόνο μη δυνάμενο να προσδιοριστεί επακριβώς και πάντως εντός του χρονικού διαστήματος από τις βραδινές ώρες της 27ης. 11.2018 έως και τις πρώτες πρωινές ώρες της 28ης. 11.2018, ο πρώτος κατηγορούμενος (20χρονος), ο οποίος γνώρισε την παθούσα Ελένη Τοπαλούδη του Ιωάννη προ μίας περίπου εβδομάδας, και ο 21χρονος συγκατηγορούμενός του, έχοντας προαποφασίσει να τελέσουν από κοινού το αδίκημα του βιασμού εναντίον της ανωτέρω παθούσας, αφού μετέβησαν στην οικία της, η οποία ευρίσκετο στην πόλη της Ρόδου επί της οδού Εθνικής Αντιστάσεως, με όχημα ιδιοκτησίας του πατέρα του δεύτερου κατηγορουμένου, παρέλαβαν την παθούσα και μετέβησαν στην εξοχική κατοικία των γονέων του δεύτερου κατηγορουμένου στην περιοχή των Πεύκων Λίνδου.

Εκεί, έπειτα από κοινή τους απόφαση και παρά την εκδηλωθείσα αντίθετη βούληση της Ελένης Τοπαλούδη, τέλεσαν παράλληλα και διαδοχικά εξώγαμη συνουσία με αυτήν, κάμπτοντας την αντίστασή της με τις υπέρτερες σωματικές τους δυνάμεις, ασκώντας επί αυτής σωματική βία, σφίγγοντάς την δηλαδή στην τραχηλική χώρα, καταφέροντάς της παράλληλα γρονθοκοπήματα, και απειλώντας τη ζωή και τη σωματική της ακεραιότητα με μαχαίρι. Υπό αυτές τις συνθήκες, κι ενώ η παθούσα ήταν αβοήθητη, έρμαιο στις σεξουαλικές διαθέσεις τους, πέραν της εξώγαμης συνουσίας, εκμεταλλευόμενοι την εκμηδένιση της αντίστασής της, λόγω της σωματικής και ψυχικής εξάντλησής της, εξανάγκασαν αυτήν να ανεχθεί επιπλέον ασελγείς πράξεις.

Στην προβαλλόμενη δε άρνηση της παθούσας να προβεί στην ασελγή πράξη, οι κατηγορούμενοι, οι οποίοι, σημειωτέον, είχαν έντονη ενασχόληση με τις πολεμικές τέχνες, γρονθοκόπησαν αυτή με δύναμη στο πρόσωπο, με συνέπεια εκείνη να ζαλιστεί και να χάσει στιγμιαία τις αισθήσεις της.

Αποφάσισαν από κοινού να τη σκοτώσουν

Ανακτώντας ύστερα από λίγο τις αισθήσεις της η παθούσα, δήλωσε στους κατηγορούμενους την πρόθεσή της να τους καταγγείλει στην αστυνομία, πυροδοτώντας έτσι το θυμό τους και παράλληλα την ανησυχία τους ότι θα συλληφθούν και θα υποστούν ποινικές κυρώσεις για την ανωτέρω συμπεριφορά τους. Ενόψει αυτής της δυσάρεστης για εκείνους προοπτικής, οι κατηγορούμενοι προέβησαν τότε σε στάθμιση των δεδομένων και αποφάσισαν από κοινού τη φυσική εξόντωση της παθούσας ώστε να αποκλείσουν κάθε πιθανότητα μελλοντικής σε βάρους τους καταγγελίας.

Ειδικότερα, ενώ η ανωτέρω παθούσα παρέμενε εξασθενημένη και σε σχεδόν λιπόθυμη κατάσταση εξαιτίας του βαρέως τραυματισμού της, ο οποίος είχε προηγηθεί κατά τη διάρκεια της πιο πάνω περιγραφόμενης πράξης του βιασμού, οι κατηγορούμενοι αποδεχόμενοι πλήρως ο ένας τη συμπεριφορά του άλλου και επιδιώκοντας να εξοντώσουν την παθούσα, κατέφεραν αλλεπάλληλα πλήγματα με γροθιές και σίδερο σιδερώματος στην κεφαλή αυτής, προκαλώντας της έντονη αιμορραγική διήθηση του αριστερού κροταφίτη μυ και των πέριξ υποδόριων ιστών, μικρά ρωγμώδη κατάγματα στον οπίσθιο κρανιακό βόθρο της βάσης του κρανίου ακτινωτά πέριξ του μείζονος τρήματος καθώς και καθολικό έντονο υπαραχνοειδές αιμάτωμα και εγκεφαλικό οίδημα, ενώ επιπλέον επιχείρησαν να τη θανατώσουν και διά στραγγαλισμού.

Έδινε μάχη να μείνει ζωντανή

Στη συνέχεια κι ενώ η παθούσα έδινε μάχη να κρατηθεί στη ζωή, υπομένοντας τις συνεχιζόμενες προσπάθειες των κατηγορουμένων να της κόψουν το νήμα της ζωής, εκείνοι ευρισκόμενοι σε απολύτως ήρεμη ψυχική κατάσταση και παρά τις σχετικές έντονες παρακλήσεις της να τη μεταφέρουν στο νοσοκομείο, επέδειξαν εμμονή στον εγκληματικό τους σχεδιασμό και μετέφεραν αυτήν γυμνή (ακριβέστερα φορώντας μόνο το στηθόδεσμό της) στο ανωτέρω όχημα, προκειμένου να ολοκληρώσουν το προαποφασισμένο από αυτούς κακούργημα της ανθρωποκτονίας.

Ακολούθως, λοιπόν, κάνοντας χρήση του ανωτέρω οχήματος, μετέφεραν την παθούσα σε απόκρημνη βραχώδη περιοχή στον όρμο «Φώκια», περιοχή γνωστή σε ελάχιστους και κυρίως σε κατοίκους της ευρύτερης περιοχής της Λίνδου, την οποία γνώριζε ο δεύτερος κατηγορούμενος.
Εκεί οι κατηγορούμενοι, ενεργώντας από κοινού και βάσει σχεδίου, σήκωσαν με τα χέρια τους και οι δύο το σώμα της παθούσας (που βρισκόταν πλέον σε ημιλιπόθυμη κατάσταση) και έριψαν αυτό από ύψος περίπου 10 μ. στη θάλασσα. Από την ενέργειά τους αυτή σε συνδυασμό με τις ήδη προκληθείσες στην παθούσα σωματικές βλάβες (κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις, διάχυτη εγκεφαλική αιμορραγία και οίδημα που είχαν προκληθεί από τα χτυπήματα στο κεφάλι της), οι οποίες καθιστούσαν αδύνατη οποιαδήποτε προσπάθεια της παθούσας να κινηθεί αποτελεσματικά ώστε να επιπλεύσει, επήλθε ο θάνατός της συνεπεία πνιγμού.

  • Πηγές πληροφοριών: Lifo, Διαδίκτυο
Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΑριστοτέλεια Δόγκα: Τριαντάφυλλα για την Εισαγγελέα
Περισσότερα

Νοσηλευτές και νοσηλεύτριες: Ακοίμητοι φρουροί 24 ώρες την ημέρα, 365 ημέρες το χρόνο

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Η Παγκόσμια Ημέρα Νοσηλευτών, η 12η Μαΐου, αποτελεί από το 1965 μια ημερομηνία σύμβολο για το σύνολο των Νοσηλευτών.
Το International Council of Nursing (I.C.N.), προς τιμήν της Βρετανίδας πρωτοπόρου Νοσηλεύτριας Florence Nightingale, της οποίας το έργο αποτέλεσε το θεμέλιο λίθο στο υγειονομικό σύστημα για την ανάπτυξη και καθιέρωση της Νοσηλευτικής Επιστήμης, αναδεικνύει σε ολόκληρο τον κόσμο τον ηγετικό ρόλο των νοσηλευτών και των νοσηλευτριών στο σύστημα υγείας.

 

 

 

Σκίτσο του Milo Manara.

Σκίτσο του Δημήτρη Γεωργοπάλη.

 

Οι Νοσηλευτές τόσο σε διεθνές επίπεδο, όσο και στην Ελλάδα, είναι επιστήμονες εγνωσμένης αξίας, έχοντας εξειδικευμένες γνώσεις και υψηλού επιπέδου προσόντα, τα οποία αξιοποιούν διαμέσου του πολυδιάστατου έργο τους, με επίκεντρο τον ασθενή, αποτελώντας το βασικό πυλώνα στήριξης των συστημάτων υγείας σε όλα τα επίπεδα παροχής υπηρεσιών υγείας.
Οι Νοσηλευτές, ως προασπιστές της Δημόσιας Υγείας και των Δικαιωμάτων των ασθενών, παρέχουν καθημερινά ποιοτικές υπηρεσίες υγείας προς όλους τους πολίτες, συνηγορώντας υπέρ του Δικαιώματος στην Υγείας για όλους.

Ωστόσο, η έλλειψη Νοσηλευτών στις υπηρεσίες υγείας, δυσχεραίνει και επιδεινώνει διαρκώς τις ήδη αντιεπαγγελματικές συνθήκες εργασίας των Νοσηλευτών, καθώς οι αναλογίες ασθενών ανά Νοσηλευτή έχουν δυσανάλογη εφαρμογή, θέτοντας σε δυσμενή θέση την ασφάλεια των ασθενών και των Νοσηλευτών.

Οι Νοσηλευτές όμως, ενάντια σε όλους τους αρνητικούς παράγοντες, αποδεικνύουν καθημερινά, το μεγαλείο της ανθρωπιάς, της συμπόνιας και του επαγγελματισμού τους, παραμένοντας στο πλευρό των ασθενών, ως συνοδοιπόροι, με σκοπό τη συνεχή παροχή ολιστικής φροντίδας, 24 ώρες την ημέρα, 365 ημέρες το χρόνο.

Τους ευχαριστούμε…

Παναγιώτης ΜήλαςΝοσηλευτές και νοσηλεύτριες: Ακοίμητοι φρουροί 24 ώρες την ημέρα, 365 ημέρες το χρόνο
Περισσότερα

Ημέρα της Μητέρας: Οι προσωπικές φωτογραφίες της Πρόεδρου της Δημοκρατίας, κας Σακελλαροπούλου

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Αναρτώντας δύο προσωπικές της φωτογραφίες στο Facebook, στις οποίες απεικονίζεται η ίδια μαζί με την κόρη, τη μητέρα και τη γιαγιά της, η Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου, έστειλε το δικό της μήνυμα για την Ημέρα της Μητέρας.

 

 

Συγκεκριμένα έγραψε:

“Αν σήμερα, με αφορμή την Ημέρα της Μητέρας, γίνομαι πιο προσωπική, αναρτώντας μια παλιά φωτογραφία με τη γιαγιά, τη μητέρα και την κόρη μου, είναι γιατί είχα την ευτυχία να γευτώ την ιδιαίτερη σχέση με κάθε μια απ’ αυτές και να συνειδητοποιήσω, μεγαλώνοντας, πόσο μας καθορίζει ο μητρικός δεσμός, πόσο σημαντικά επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο συνδεόμαστε με τον κόσμο. Βιολογική ή θετή, η μητέρα είναι εκείνη που παρέχει προστασία, ασφάλεια, αγάπη, στοργή, αυθεντία, εκείνη που συνενώνει με τον μοναδικό της, κάθε φορά, τρόπο, το σωματικό, το ψυχικό και το κοινωνικό στοιχείο, τα οποία δομούν τον σύνθετο εαυτό μας. Είναι εκείνη στην οποία αναφερόμαστε, συνειδητά ή ασυνείδητα, σε κάθε στιγμή της ζωής μας, εκείνη που συνεχίζει να είναι δίπλα μας ακόμα κι όταν δεν υπάρχει πια.

Φέτος γιορτάζουμε την ημέρα της μητέρας στις πρωτοφανείς συνθήκες της πανδημίας, συνθήκες που καθιστούν ακόμα πιο σύνθετο τον ρόλο της. Εργαζόμενες μητέρες με μικρά παιδιά στο σπίτι και αυξημένες επαγγελματικές και οικιακές υποχρεώσεις, ηλικιωμένες ή ευπαθείς μητέρες και γιαγιάδες απομονωμένες από τα παιδιά και τα εγγόνια τους, μητέρες μονογονεϊκών οικογενειών, μητέρες παιδιών με σοβαρά προβλήματα υγείας, επωμίσθηκαν μεγάλο ψυχικό φορτίο αυτό το διάστημα. Νιώθουμε τις αγωνίες και τους φόβους τους, συμμεριζόμαστε τις ελπίδες και τις προσδοκίες τους, σεβόμαστε και τιμάμε την αντοχή, το σθένος και την ανιδιοτελή τους προσφορά. Αντλούμε δύναμη από την παρουσία τους και αισιοδοξία από το παράδειγμά τους. Κάθε μέρα είναι δική τους“.

  • Φωτογραφίες από τη σελίδα στο F/b της Κατερίνας Σακελλαροπούλου
Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΗμέρα της Μητέρας: Οι προσωπικές φωτογραφίες της Πρόεδρου της Δημοκρατίας, κας Σακελλαροπούλου
Περισσότερα

Γιάννης Ρίτσος: “Δεν έχω καιρό να μην αγαπώ, να μη μισώ, να μη θέλω, να μη σκοτώνομαι”

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

«Εμείς δεν ξέρουμε τι είναι η ομίχλη.
Εμείς που λες όλα τα φτιάχνουμε στο φως».

*

Σε κάθε βήμα, πρόσεχε, κάτου απ’ το χώμα
ζούνε οι νεκροί μας, ζούνε οι σκοτωμένοι μας,
μην τους χτυπήσεις την καρδιά με το βήμα σου, πρόσεχε,
γιατί αγρυπνάνε πάντα οι σκοτωμένοι,
γιατί ακούνε οι σκοτωμένοι,
οι σκοτωμένοι βλέπουν και κρίνουν.

*

Δεν έχω καιρό να κουραστώ. Δεν έχω καιρό να σταυρώσω τα χέρια μου.
Δεν έχω καιρό να μην αγαπώ, να μη μισώ, να μη θέλω, να μη σκοτώνομαι.
Δος μου το χέρι σου – κι απ’ την αρχή – μιαν άλλη αρχή.

*

Κάποτε θ’ ανταμώσουμε στους λόφους του ήλιου. Μην ξεχνάς.
Περπάτα.

*

Βήματα, βήματα,
βήματα σαν τις σάλπιγγες της δικαιοσύνης,
βήματα σαν τα τύμπανα της ελπίδας,
είμαστε πολλοί, είμαστε όλοι,
βήματα που βαδίζουν σίγουρα στο μέλλον.
Ο ήλιος είναι το ζήτω του λαού καρφωμένο στο διάστημα,
ετούτες οι φωνές θα μείνουν τυπωμένες στην πρόσοψη της ιστορίας,
ένας δεν έχει χέρια- του φυτρώνουν φτερά,
ένας πηδάει τη μάντρα,
τα λεωφορεία σταμάτησαν μπρος σ’ ένα τείχος από ζήτω,
τρέχουνε τα καρότσια των αναπήρων σπρωγμένα από τα ζήτω,
η ευτυχία λοιπόν δεν είναι παραμύθι- περπατά.

*

Ακούστε πώς σφυρίζει τούτος ο άνεμος.
Είναι μεγάλος τούτος ο άνεμος, είναι χαρούμενος
φεγγοβολάει από χιλιάδες περιστέρια
φεγγοβολάει από τα μάτια των ηρώων μας
φεγγοβολάει απ’ τη θυσία, απ’ την ελπίδα και το μέλλον.
Χρειάζονται χιλιάδες στόματα μαζί για να τον πούνε αυτόν τον άνεμο.

*

Ετούτος ο λαός δε γονατίζει
παρά μονάχα μπροστά στους νεκρούς του.
Και αν είναι να πεθάνουμε για την Ελλάδα, θεία είναι η δάφνη. Μια φορά κανείς πεθαίνει.

Από τις «Γειτονιές του κόσμου»

Η ποιητική συλλογή του Γιάννη Ρίτσου «Οι γειτονιές του κόσμου» γράφτηκε από το 1949 ως το 1951 κατά τη διάρκεια της εξορίας του ποιητή στη Μακρόνησο και στον Άι Στράτη. Εκδόθηκε το 1957, είναι αφιερωμένη στον Μάρκο Αυγέρη και περιλαμβάνεται στον Τόμο Ε «Τα Επικαιρικά».

Ο Γιάννης Ρίτσος ανασυνθέτει μια ολόκληρη δεκαετία κρίσιμη για την παγκόσμια ιστορία (1941–1951). Η κατοχή, η αντίσταση, η απελευθέρωση, τα Δεκεμβριανά, ο Εμφύλιος είναι τα θέματα για αυτό το «τραγούδι», όπως το χαρακτηρίζει ο ποιητής. Ένα «τραγούδι» γραμμένο με τη συγκινησιακή φόρτιση της εμπειρίας και τη βαθιά γνώση της Ιστορίας του Ανθρώπου.

 

Άι Στράτης, 1951

 

Στον πρόλογο του ποιήματος ο Γιάννης Ρίτσος σημειώνει:

«Η ποίηση πρέπει να ‘ναι ένας οδηγός μάχης κι ευτυχίας, ένα όπλο στα χέρια του λαϊκού αγωνιστή μια σημαία στα χέρια της ελευθερίας»

«Αν κάποιος θα ‘θελε να διαβάσει την ιστορία του αιώνα, θα την έβρισκε ακέρια στην ποίηση του Ρίτσου», γράφει η Χρύσα Προκοπάκη («Εισαγωγή» Ανθολογία Γιάννη Ρίτσου, Κέδρος, 2000).

Η ποιητική συλλογή Οι γειτονιές του κόσμου περιλαμβάνεται στον τόμο «Ποιήματα, Τόμος Ε’, Τα Επικαιρικά (1945-1969 Γιάννης Ρίτσος)»

«Σκέψου η ζωή να τραβάει το δρόμο της, και συ να λείπεις,
να ‘ρχονται οι Άνοιξες με πολλά διάπλατα παράθυρα, και συ να λείπεις,
να ‘ρχονται τα κορίτσια στα παγκάκια του κήπου με χρωματιστά φορέματα,
και συ να λείπεις,
οι νέοι να κολυμπάνε το μεσημέρι, και συ να λείπεις,
ένα ανθισμένο δέντρο να σκύβει στο νερό,
πολλές σημαίες ν’ ανεμίζουν στα μπαλκόνια,
ν’ ανεβαίνει μια παρέλαση στην οδό Σταδίου,
χιλιάδες κόσμος κρατώντας στα χέρια του κόκκινες σημαίες,
κρατώντας επιτέλους τα όνειρά του μέσα στα χέρια του,
να λένε δυνατά τη λέξη σύντροφος, και συ να λείπεις,
ύστερα ένα κλειδί να στρίβει – η κάμαρα να ‘ναι σκοτεινή
δυο στόματα να φιλιούνται στον ίσκιο, και συ να λείπεις,
σκέψου δυο χέρια να σφίγγονται, και σένανε να σου λείπουν τα χέρια,
δυο κορμιά να παίρνονται, και συ να κοιμάσαι κάτου απ’ το χώμα,
και τα κουμπιά του σακακιού σου ν’ αντέχουν πιότερο από σένα
κάτου απ’ το χώμα,
κι η σφαίρα η σφηνωμένη στην καρδιά σου να μη λιώνει,
όταν η καρδιά σου, που τόσο αγάπησε τον κόσμο, θα ‘χει λιώσει».

Τότε ο Πέτρος πήρε το λόγο
κι είπε με τη βαθειά του τη φωνή:

«Να λείπεις – δεν είναι τίποτα να λείπεις˙
αν έχεις λείψει για ό,τι πρέπει,
θάσαι για πάντα μέσα σ’ όλα εκείνα
που γι’ αυτά έχεις λείψει,
θάσαι για πάντα
μέσα σ’ όλο τον κόσμο».

Μακρόνησος, Άι-Στράτης 1949-1951

Σπουδαίος και πολυγραφότατος Έλληνας ποιητής ο Ρίτσος, με διεθνή απήχηση, ανήκει στη λεγόμενη «γενιά του ‘30. Ο «Επιτάφιος», η «Ρωμιοσύνη» και η «Σονάτα υπό το Σεληνόφως» είναι τρία από τα πιο γνωστά έργα του. Το 1975 προτάθηκε για το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας.

Ο Γιάννης Ρίτσος γεννήθηκε στη Μονεμβασιά την Πρωτομαγιά του 1909. Ήταν το μικρότερο από τα τέσσερα παιδιά του μεγαλοκτηματία Ελευθέριου Ρίτσου και της Ελευθερίας Βουζουναρά. Τα τρία μεγαλύτερα αδέλφια του ήταν η Νίνα (1898-1970), ο Μίμης (1899-1921) και η Λούλα (1908- 1995).

Το 1919 αποφοίτησε από το Σχολαρχείο της Μονεμβασιάς και το 1921 γράφτηκε στο Γυμνάσιο του Γυθείου. Την ίδια χρονιά πέθαναν ο αδερφός του Μίμης και η μητέρα του Ελευθερία, και οι δύο από φυματίωση. Το 1924 δημοσίευσε τα πρώτα του ποιήματα στο περιοδικό «Διάπλαση των Παίδων» με το ψευδώνυμο «Ιδανικόν Όραμα».

Το 1925 ολοκλήρωσε τις γυμνασιακές του σπουδές στο Γύθειο και έφυγε με την αδερφή του Λούλα για την Αθήνα. Είχε προηγηθεί η οικονομική καταστροφή του πατέρα του κι έτσι ο ποιητής αναγκάστηκε να εργαστεί για τα προς το ζην, αρχικά ως δακτυλογράφος και στη συνέχεια ως αντιγραφέας στην Εθνική Τράπεζα. Το 1926 προσβλήθηκε και ο ίδιος από φυματίωση και επέστρεψε στη Μονεμβασιά ως το φθινόπωρο του ίδιου χρόνου, οπότε γράφτηκε στη Νομική Σχολή της Αθήνας, χωρίς να μπορέσει ποτέ να φοιτήσει. Συνέχισε να εργάζεται ως βοηθός βιβλιοθηκαρίου και γραφέας στο Δικηγορικό Σύλλογο της Αθήνας.

Τον Ιανουάριο του 1927 νοσηλεύτηκε στην κλινική Παπαδημητρίου και τον επόμενο μήνα στο σανατόριο «Σωτηρία», όπου έμεινε τελικά για τρία χρόνια. Στη «Σωτηρία» ο Ρίτσος γνωρίστηκε με τη Μαρία Πολυδούρη και με μαρξιστές και διανοούμενους της εποχής του, ενώ παράλληλα έγραψε κάποια ποιήματά του που δημοσιεύτηκαν στο φιλολογικό παράρτημα της Εγκυκλοπαίδειας «Πυρσός». Από το φθινόπωρο του 1930 και για ένα χρόνο έζησε στα Χανιά, αρχικά στο φθισιατρείο της Καψαλώνας και μετά από προσωπική του καταγγελία των άθλιων συνθηκών ζωής που επικρατούσαν εκεί σε τοπική εφημερίδα, μεταφέρθηκε μαζί με όλους τους τρόφιμους στο σανατόριο Άγιος Ιωάννης.

Τον Οκτώβριο του 1931 επέστρεψε στην Αθήνα κι ανέλαβε τη διεύθυνση του καλλιτεχνικού τμήματος της Εργατικής Λέσχης. Εκεί σκηνοθέτησε και συμμετείχε σε παραστάσεις. Η υγεία του βελτιώθηκε σταδιακά, το ίδιο και τα οικονομικά του με τη βοήθεια της αδερφής του Λούλας, που είχε στο μεταξύ παντρευτεί και φύγει για την Αμερική. Τον επόμενο χρόνο, ο πατέρας του μπήκε στο Ψυχιατρείο στο Δαφνί (όπου πέθανε το 1938) και πέντε χρόνια αργότερα τον ακολούθησε η Λούλα, η οποία πήρε εξιτήριο το 1939.

Το 1933 συνεργάστηκε με το αριστερό περιοδικό «Πρωτοπόροι» και για τέσσερα χρόνια ως ηθοποιός με τους θιάσους Ζωζώς Νταλμάς, Ριτσιάρδη, Παπαϊωάννου και Μακέδου. Το 1934 άρχισε να αρθρογραφεί από τις στήλες του Ριζοσπάστη κι εξέδωσε την πρώτη του συλλογή με τίτλο «Τρακτέρ» με το ψευδώνυμο Σοστίρ (αναγραμματισμό του επιθέτου του). Τον ίδιο χρόνο έγινε μέλος του ΚΚΕ, στο οποίο παρέμεινε πιστός μέχρι το θάνατό του. Το 1935 κυκλοφορεί τη δεύτερη ποιητική συλλογή του με τίτλο «Πυραμίδες» και προσλαμβάνεται ως επιμελητής κειμένων στις εκδόσεις «Γκοβόστη».

Στις 9 Μαΐου 1936 γίνονται στη Θεσσαλονίκη αιματηρές ταραχές, κατά τη διάρκεια της μεγάλης καπνεργατικής απεργίας. Την επομένη, ο Ρίτσος βλέπει στο «Ριζοσπάστη» τη φωτογραφία μιας μάνας να θρηνεί το νεκρό παιδί της και παίρνει αφορμή για να γράψει ένα από πιο δημοφιλή ποιήματά του, τον «Επιτάφιο», που εκδίδεται σε 10.000 αντίτυπα. Με τη δικτατορία Μεταξά (1936-1940) τα τελευταία 250 καίγονται στους στύλους του Ολυμπίου Διός.

Το 1937 νοσηλεύτηκε στο σανατόριο της Πάρνηθας και τον ίδιο χρόνο, συγκλονισμένος από την αρρώστια της πολυαγαπημένης του αδελφής Λούλας, γράφει την ποιητική σύνθεση «Το τραγούδι της αδελφής μου», ένα από τα ωραιότερα λυρικά της νεοελληνικής ποίησης. Ο Κωστής Παλαμάς, εντυπωσιασμένος από το ποίημα, έγραψε τους στίχους – εγκώμιο για τον Ρίτσο:

Γρήγορο αργοφλοίβισμα της γαλάζιας πλάσης
Να παραμερίσουμε για να περάσης.

Το 1938 κυκλοφορεί η «Εαρινή Συμφωνία» και προσλαμβάνεται στο Εθνικό Θέατρο. Δύο χρόνια αργότερα, εκδίδει την «Παλιά μαζούρκα σε ρυθμό βροχής» και προσλαμβάνεται ως χορευτής στη Λυρική Σκηνή.

Στη διάρκεια της Κατοχής, ο Ρίτσος έζησε κατάκοιτος, παρόλα αυτά συμμετείχε στη δραστηριότητα του μορφωτικού τμήματος του ΕΑΜ και αρνήθηκε να δεχτεί χρήματα από έρανο όταν κινδύνεψε η ζωή του από τις κακουχίες το 1942. Μετά την ήττα του ΕΛΑΣ στα «Δεκεμβριανά» ακολούθησε τις δυνάμεις του στη σύμπτυξη. Περνά από τη Λαμία, όπου συναντά τον Άρη Βελουχιώτη και φθάνει μέχρι την Κοζάνη, όπου ανεβάστηκε το θεατρικό του «Η Αθήνα στ’ άρματα». Το 1945 γράφει τη «Ρωμιοσύνη», ένα ακόμη δημοφιλές ποίημά του, που το μελοποίησε το 1966 ο Μίκης Θεοδωράκης.

Στη διάρκεια του Εμφυλίου Πολέμου εξορίστηκε λόγω της αριστερής δράσης του στο Κοντοπούλι της Λήμνου (1948), στη Μακρόνησο (1949) και στον Άγιο Ευστράτιο (1950-1951). Το 1952 επέστρεψε στην Αθήνα και πολιτεύτηκε στην ΕΔΑ. Το 1954 παντρεύτηκε την παιδίατρο Φηλίτσα Γεωργιάδου από τη Σάμο, με την οποία απέκτησε μία κόρη, την Έρη (1955). Το 1956 ταξίδεψε στη Σοβιετική Ένωση ως μέλος αντιπροσωπείας διανοουμένων και δημοσιογράφων και την ίδια χρονιά τιμήθηκε με το κρατικό βραβείο ποίησης για τη «Σονάτα του Σεληνόφωτος». Όταν το διάβασε ο σπουδαίος Γάλλος ποιητής και συγγραφέας Λουί Αραγκόν (1897-1982) αισθάνθηκε «το βίαιο τράνταγμα μιας μεγαλοφυΐας» και αποφάνθηκε πως ο δημιουργός του είναι «ο μεγαλύτερος από τους ποιητές του καιρού μας που βρίσκονται στη ζωή».

Το 1960 ο Μίκης Θεοδωράκης μελοποίησε τον «Επιτάφιο» και σηματοδότησε την περίοδο της διάδοσης της μεγάλης ποίησης στο πλατύ κοινό. Το 1962 ο Ρίτσος επισκέφθηκε τη Ρουμανία και συναντήθηκε με τον Ναζίμ Χικμέτ, του οποίου μετέφρασε ποιήματα στα ελληνικά. Κατόπιν πήγε στην Τσεχία και τη Σλοβακία, όπου ολοκλήρωσε την Ανθολογία Τσέχων και Σλοβάκων ποιητών, την Ουγγαρία και τη Λ. Δ. της Γερμανίας. Το 1964 συμμετείχε στις βουλευτικές εκλογές με την ΕΔΑ.

Όταν ξέσπασε το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου 1967, οι φίλοι του τον ειδοποίησαν να κρυφτεί, εκείνος όμως δεν έφυγε από το σπίτι του. Τον συνέλαβαν και τον έκλεισαν στον Ιππόδρομο του Φαλήρου. Στα τέλη Απριλίου μεταφέρθηκε στη Γυάρο και αργότερα στο Παρθένι της Λέρου. Το 1968 νοσηλεύθηκε στον «Άγιο Σάββα» και στη συνέχεια τέθηκε σε κατ’ οίκον περιορισμό στο σπίτι της γυναίκας του στο Καρλόβασι της Σάμου. Το 1970 επέστρεψε στην Αθήνα, μετά όμως από άρνησή του να συμβιβαστεί με το καθεστώς του Παπαδόπουλου εξορίστηκε εκ νέου στη Σάμο ως το τέλος του χρόνου που μπήκε για εγχείρηση στη Γενική Κλινική Αθηνών. Το 1973 συμμετείχε στα γεγονότα του Πολυτεχνείου.

Μετά την πτώση της δικτατορίας και τη μεταπολίτευση έζησε κυρίως στην Αθήνα, όπου συνέχισε να γράφει με πυρετώδεις ρυθμούς. Το 1975 αναγορεύτηκε σε επίτιμο διδάκτορα του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και τιμήθηκε με το μεγάλο γαλλικό βραβείο ποίησης «Αλφρέ ντε Βινί». Τον επόμενο χρόνο τιμήθηκε με το βραβείο «Λένιν» στη Μόσχα. Ακολούθησαν τα επόμενα χρόνια αναγορεύσεις του σε διάφορα ξένα πανεπιστήμια: Μπίρμιγχαμ (1978), Καρλ Μαρξ της Λειψίας (1984) και Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών (1987). Το 1986 του απονεμήθηκε το βραβείο «Ποιητής διεθνούς ειρήνης» του ΟΗΕ.

Ο Γιάννης Ρίτσος έφυγε από τη ζωή στις 11 Νοεμβρίου 1990, αφήνοντας πίσω του 50 ανέκδοτες ποιητικές συλλογές. Ενταφιάστηκε τρεις μέρες αργότερα στη γενέτειρά του Μονεμβασιά.

Το κύριο σώμα του έργου του συγκροτούν πάνω από 100 ποιητικές συλλογές, 9 πεζογραφήματα και 4 θεατρικά έργα. Οι μελέτες για ομοτέχνους του, οι πολυάριθμες μεταφράσεις και χρονογραφήματα, καθώς και άλλα δημοσιεύματα συμπληρώνουν την εικόνα του χαλκέντερου δημιουργού.

  • Αρχική φωτογραφία: Μακρόνησος, 1950
Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΓιάννης Ρίτσος: “Δεν έχω καιρό να μην αγαπώ, να μη μισώ, να μη θέλω, να μη σκοτώνομαι”
Περισσότερα

Στρατηγός Μακρυγιάννης: Αν δεν τα διαβάσετε όλα να μη λέτε ούτε υπέρ, ούτε κατά…

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Αδελφοί αναγνώστες! Επειδή έλαβα αυτείνη την αδυναμία να σας βαρύνω με την αμάθειά μου (αν έβγουν εις φως αυτά οπού σημειώνω εδώ και ξηγώμαι πότε με κόλλησε αυτείνη η ιδέα, -από τα 1829, Φλεβαρίου 26, εις το Άργος –και ακολουθώ αγώνες και άλλα περιστατικά της πατρίδος) σας λέγω, αν δεν τα διαβάσετε όλα, δεν έχει το δικαίωμα κανένας από τους αναγνώστες να φέρη γνώμη ούτε υπέρ, ούτε κατά.
Ότι είμαι αγράμματος και δεν μπορώ να βαστήσω ταχτική σειρά ᾿σ τα γραφόμενα και… τότε φωτίζεται και ο αναγνώστης.
Μπαίνοντας εις αυτό το έργον και ακολουθώντας να γράφω δυστυχήματα αναντίον της πατρίδος και θρησκείας, οπού της προξενήθηκαν από την ανοησίαν μας και ᾿διοτέλειά μας και από θρησκευτικούς και από πολιτικούς και από ᾿μάς τους στρατιωτικούς, αγαναχτώντας και εγώ απ᾿ ούλα αυτά, ότι ζημιώσαμε την πατρίδα μας πολύ και χάθηκαν και χάνονται τόσοι αθώοι άνθρωποι, σημειώνω τα λάθη ολωνών και φτάνω ως την σήμερον, οπού δεν θυσιάζομε ποτές αρετή και πατριωτισμόν και είμαστε σε τούτην την άθλια κατάστασιν και κιντυνεύομεν να χαθούμεν.

 

Γράφοντας αυτά τα αίτια και τις περίστασες, οπού φέραμεν τον όλεθρον της πατρίδας μας όλοι μας, τότε ως έχοντας και εγώ μερίδιον εις αυτείνη την πατρίδα και κοινωνία, γράφω με πολλή αγανάχτησιν αναντίον των αιτίων όχι να ᾿χω καμμιά ιδιαίτερη κακία αναντίον τους, αλλά ο ζήλος της πατρίδος μου δίνει αυτείνη την αγανάχτησιν και δεν μπόρεσα να γράψω γλυκώτερα.
Αυτό το χειρόγραφον, από την περίστασιν οπού μου έγιναν πολλές καταδρομές, το είχα κρυμμένο.
Τώρα οπού το έβγαλα, το διάβασα όλο και έγραψα ως τα 1850 Απρίλη μήνα, και διαβάζοντάς το είδα ότι δεν ξηγώμαι γλυκώτερα δια κάθε άτομον.
Πρώτο λοιπόν αυτό, και ύστερα σε πολλά μέρη ᾿παναλαβαίνω πίσω τα ίδια (ότι είμαι αγράμματος και δεν θυμώμαι και δεν βαστώ σειρά ταχτική) και τρίτο, εκείνα οπού σημειώνω εις την πρωτοϋπουργίαν του Κωλέτη, οπού έκαμεν τόσα μεγάλα λάθη αναντίον της πατρίδος του και της θρησκείας του και των συναγωνιστών του, όλων των τίμιων ανθρώπων -και να χύση τόσα άδικα αίματα των ομογενών του και να πάθη η δυστυχισμένη του πατρίδα και να παθαίνη και τώρα εις τον πεθαμό του από τους ίδιους τους μαθητάς του και συντρόφους του, οπού μάς κυβερνούν και οι προκομμένες του οι Βουλές και άλλοι τοιούτοι, οπού δεν άφησαν λεπτό εις το ταμείο, και όλο το κράτος τό᾿ ᾿φεραν σε μίαν μεγάλη δυστυχία και ανωμαλία και ένας μεγάλος στόλος των σκύλων μας έχουν μπλόκον, οπού ᾿ναι περίτου από τρεις μήνες, και μας πήραν όλα τα καράβια και μας κατακερμάτισαν όλο το εμπόριον και τζαλαπάτησαν την σημαίαν μας και πεθαίνουν της πείνας οι ανθρώποι των νησιών και εκείνοι οπού ᾿χουν τα καράβια τους γκιζερούν εις τους δρόμους και κλαίνε με μαύρα δάκρυα.

Όλα αυτά τα δεινά και άλλα πλήθος είναι έργα του Κωλέτη και της συντροφιάς του, οπού άφησε εντολή να κυβερνιώμαστε με αυτό το σύστημα και με τους τοιούτους συντρόφους του.
Και από αυτό παθαίνομεν και τι θα πάθωμεν ακόμα ο Θεός το γνωρίζει. Και αυτά ήταν δια τους ξένους σκοπούς του και τις ᾿διοτέλειές του και για-να κατακερματίσουνε και την Τρίτη-Σεπτεβρίου –οπού διαλαβαίνει περί θρησκείας και άλλης σωτηρίας της πατρίδος αυτό το Σύνταμα -και τό᾿ ᾿χομεν εις το χαρτί και αντίς-να μας ωφελήση μας αφανίζει ολοένα.
Όλοι οι άλλοι, οπού γράφω εξ-αρχής, είναι άγιοι ομπρός-᾿σ αυτόν και την συντροφιά του τη σημερνή, μ᾿-όλον-οπού τα λάθη τα πρώτα εγέννησαν και τούτα.
Δια όλα αυτά γράφω εδώ.
Ως άνθρωπος μπορώ να πεθάνω και ή τα παιδιά μου, ή άλλος τα αντιγράψη, για-να τα βγάλη εις φως, πρώτο τους ανθρώπους, οπού γράφω μ᾿ αγανάχτησιν αναντίον τους, να βάνη τις πράξες του κάθε-ενού και τ᾿ όνομά του με καλόν τρόπον, όχι με βρισές, δια-να χρησιμεύουν αυτά όλα εις τους μεταγενεστέρους και να μάθουν να θυσιάζουν δια την πατρίδα τους και θρησκεία τους περισσότερη αρετή, να ζήσουν ως ανθρώποι ᾿σ αυτήν την πατρίδα και μ᾿ αυτήν την θρησκείαν.
Χωρίς αρετή και πόνο εις την πατρίδα και πίστη εις την θρησκεία τους έθνη δεν υπάρχουν. Και προσοχή να μην τους απατάγη η ᾿διοτέλεια.
Και αν σκοντάψουν, τότε εις τον κρεμνόν θα πηγαίνουν, καθώς το πάθαμεν εμείς.
-Όλο εις τον κρεμνόν κυλάμεν κάθε ᾿μέρα.
Όταν λοιπόν βγη αυτό το χειρόγραφον εις φως, διαβάζοντάς το όλο οι τίμιοι αναγνώστες, αρχή και τέλος, τότες έχουν το δικαίωμα να κάμη ο καθείς των την κρίση του είτε υπέρ, είτε κατά.

***

Το παραπάνω κείμενο είναι η εισαγωγή του βιβλίου «Τα Απομνημονεύματα του Μακρυγιάννη». Πρόκειται για μεταγραφή από το πρωτότυπο του Γιάννη Βλαχογιάννη, επεξεργασμένη από τον καθηγητή Γιάννη Καζάζη.

***

Ο Ιωάννης Τριανταφύλλου, γνωστότερος ως Ιωάννης Μακρυγιάννης, ήταν συγγραφέας, πολιτικός, στρατιωτικός και οπλαρχηγός της Ελληνικής Επανάστασης του 1821. Γεννήθηκε τον Ιανουάριου του 1797, στο Αβορίτη. Όπως έλεγε ο ίδιος: Η πατρίς της γεννήσεως μου είναι το Λιδορίκι, χωριό του Λιδορικιού ονομαζόμενον Αβορίτη, τρεις ώρες είναι από το Λιδορίκι μακριά το άλλο το χωριό, πέντε καλύβια. Οι γοναίγοι μου πολύ φτωχοί και η φτώχια αυτήνη ήρθε από την αρπαγή των ντόπιων Τούρκων και των Αρβανίτων του Αλήπασα. Πολυφαμελίτες οι γοναίγοι μου και φτωχοί και όταν ήμουνε ακόμα εις την κοιλιά της μητρός μου, μίαν ημέρα πήγε δια ξύλα εις τον λόγκον. Φορτώνοντας τα ξύλα στο νώμο της, φορτωμένη εις τον δρόμον, εις την ερημιά, την έπιασαν οι πόνοι και γέννησε εμένα, μόνη της η καημένη και αποσταμένη εκιντύνεψε και αυτήνη τότε και εγώ. Ξωλεχώνεψε μόνη της και συγυρίστη, φορτώθη ολίγα ξύλα και έβαλε και χόρτα απάνου εις τα ξύλα και από πάνου εμένα και πήγε εις το χωριόν».

Ο Στρατηγός Μακρυγιάννης πέθανε στις 27 Απριλίου 1864, στην Αθήνα.

Παναγιώτης ΜήλαςΣτρατηγός Μακρυγιάννης: Αν δεν τα διαβάσετε όλα να μη λέτε ούτε υπέρ, ούτε κατά…
Περισσότερα

«Έφυγε» στα 65 του ο σκηνοθέτης Γιάννης Καραχισαρίδης

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Το βράδυ του Σαββάτου 25 Απριλίου 2020 «έφυγε» στα 65 του ο σκηνοθέτης Γιάννης Καραχισαρίδης.
Είχε γεννηθεί στην Κοζάνη το 1955. Υπήρξε απόφοιτος του Κολεγίου Αθηνών (τάξη ’74). Πήρε το πτυχίο του Οικονομικού Τμήματος της Νομικής Σχολής Αθηνών.
Στη συνέχεια σπούδασε θέατρο στις σχολές του Πέλου Κατσέλη και του Λεωνίδα Τριβιζά. Σκηνοθέτησε περίπου 70 θεατρικές παραστάσεις και 6 όπερες, στις κρατικές σκηνές, στα περισσότερα ΔΗΠΕΘΕ και στο ελεύθερο θέατρο.
Ειδικεύτηκε στο πολιτιστικό μάνατζμεντ. Διετέλεσε Γενικός Διευθυντής του Ελληνικού Φεστιβάλ (2001-2006), Καλλιτεχνικός Διευθυντής των ΔΗΠΕΘΕ Βέροιας (1993-2002) και Κοζάνης (2007-2014) και Εκτελεστικός Διευθυντής των Παγκόσμιων Αγώνων Special Olympics (2010).
Παράλληλα συμμετείχε στον δημόσιο διάλογο από το 2014, διατηρώντας τη στήλη «Επίκαιρα-Ανεπίκαιρα» στο διαδικτυακό περιοδικό www.iporta.gr

Παναγιώτης Μήλας«Έφυγε» στα 65 του ο σκηνοθέτης Γιάννης Καραχισαρίδης
Περισσότερα