Βιβλιοστάτης

Αττίλα Γιόζεφ – Συνείδηση

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Ζω κοντά στις σιδηροδρομικές γραμμές.
Βλέπω τα τραίνα να περνάνε.
Τη λαμπερή μύγα του παράθυρου
μες στο παλλόμενο, λιναρένιο σκότος.
Κι έτσι περνάνε βιαστικά
μες στο αιώνιο σκοτάδι οι φωτισμένες μέρες
και μόνο εγώ στου κάθε βαγονιού το φως
στέκομαι ακουμπώντας στους αγκώνες μου, χωρίς μιλιά.

[Συνείδηση, του Αττίλα Γιόζεφ. Μετάφραση: Ανδρέας Αγγελάκης]

*Έργο τέχνης: Aron Wiesenfeld

Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΑττίλα Γιόζεφ – Συνείδηση
Περισσότερα

Νέα σειρά ιστορίας από τις εκδόσεις Gutenberg

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Έρχεται νέα σειρά ιστορίας από τις εκδόσεις Gutenberg. Πρόκειται για βιβλία που κυκλοφόρησαν κυρίως τα τελευταία χρόνια και αναφέρονται σε χρονικές περιόδους και σε θέματα που κυριαρχούν, τόσο στις αναγνωστικές προτιμήσεις όσο και στη δημόσια συζήτηση. Ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, ο Ναζισμός, το Ολοκαύτωμα, η Ελληνική Επανάσταση του 1821 είναι ορισμένα από τα θέματα της σειράς. Νέα στοιχεία, νέες οπτικές, γεγονότα άγνωστα μέχρι πρότινος, συγκλονιστικές μαρτυρίες, τεκμήρια και συμπεράσματα που ανατρέπουν διαδεδομένους μύθους. Ανάμεσα στις κύριες αρετές των βιβλίων αυτών είναι και η έντονη αφηγηματικότητα (πολλά διαβάζονται με αχόρταγο ενδιαφέρον, σαν μυθιστορήματα), η πλούσια τεκμηρίωση και η πολύπλευρη προσέγγιση από τους συγγραφείς, που υπερβαίνει τον ιστορικό ορίζοντα για να συνδεθεί με το κοινωνικό και πολιτικό γίγνεσθαι της κάθε εποχής.

Τα δύο πρώτα βιβλία της σειράς

Jack Fairweather
Ο Εθελοντής. Η αληθινή ιστορία του ήρωα της αντίστασης που διείσδυσε στο Άουσβιτς
Μτφ. Θεοδώρα Δαρβίρη

Η συγκλονιστική, άγνωστη ιστορία του Βίτολντ Πιλέτσκι, μέλους της πολωνικής αντίστασης κατά των Ναζί, ο οποίος, με πλαστό διαβατήριο, προκαλεί τη σύλληψή του, μεταφέρεται στο Άουσβιτς για να οργανώσει αποδράσεις κρατουμένων και να συλλέξει στοιχεία για το στρατόπεδο συγκέντρωσης. Το βιβλίο περιλαμβάνει πλούσιο φωτογραφικό υλικό και γραπτά τεκμήρια. Τιμήθηκε με το βραβείο Costa.
(Κυκλοφορεί τη Δευτέρα 30 Νοεμβρίου 2020)

Heike B. Görtemaker
Η αυλή του Χίτλερ
Μτφ. Ιωάννης Κέλογλου

Ποιοι άνδρες και ποιες γυναίκες αποτελούσαν τον στενό κύκλο του Χίτλερ; Ποιοι τον βοήθησαν να καταλάβει την εξουσία; Ποιους απομάκρυνε από κοντά του και ποιους συγκέντρωσε γύρω του μετά την άνοδο στην εξουσία και την επιβολή της ναζιστικής δικτατορίας; Τι απέγιναν όλοι αυτοί μετά το τέλος του πολέμου; Όλοι παρέμειναν πιστοί στην ιδεολογία του ναζισμού, είχαν δεσμούς μεταξύ τους και προσδοκούσαν στην παλινόρθωση του Τρίτου Ράιχ. Η ιστορικός Χάικε Γκερτεμάκερ περιγράφει, με βάση άγνωστα μέχρι σήμερα ντοκουμέντα, την καθημερινότητα του Φύρερ, τον ρόλο των ανδρών και γυναικών του στενού του περιβάλλοντος αλλά και τη μετέπειτα πορεία των αμετανόητων ναζιστών στον 20ο αιώνα.

***

Εκδόσεις Gutenberg
Διδότου 37, 106 80 – Αθήνα | Τηλ. 210 36 42 003
E-mail: info@dardanosnet.gr
www.GutenbergBooks.gr

Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΝέα σειρά ιστορίας από τις εκδόσεις Gutenberg
Περισσότερα

Η Μπαλάντα του Ευχαριστώ, Φρανσουά Βιγιόν

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Σε κάθε ιερωμένο ή καλόγρια,

Σε φρόνιμους και σε παραλυμένους,

Σε ζητιάνους, τεμπέλικα κορμιά,

Σε ρουφιάνους, σε πόρνες που σφιγμένους

Μπούστους φορούν και φούστες, σε σβησμένους

Κορτάκηδες από έρωτα καημό,

Με φίνες στενές μπότες ποδεμένους,

Σ’ όλον τον κόσμο κράζω ευχαριστώ.

Σε κορίτσια που δείχνουν τα βυζιά

Για να ‘χουν πιο πολλούς προσκαλεσμένους,

Σε χήρες και κοπέλες για παντρειά,

Σε θεατρίνους και σε μασκαρεμένους

Παλιάτσους, σε ξενύχτες μεθυσμένους,

Σ’ αγύρτες που δετές απ’ το λαιμό

Σέρνουν μαϊμούδες, σε χρεωκοπημένους,

Σ’ όλον τον κόσμο κράζω ευχαριστώ.

Όξ’ από κείνα τ’ άτιμα σκυλιά,

Που μ’ έκαμαν να φάω μουχλιασμένα

Ψωμιά και να πιω βρώμικα νερά

-που τ’ άντερά μου είν’ απ’ αυτά αργασμένα-

Με πορδές θε να τα ‘χα φιλεμένα,

Τώρα όμως κάθουμαι και δεν μπορώ.

Δυνατά, μη μαλώσω με κανένα,

Σ’ όλον τον κόσμο κράζω ευχαριστώ.

Ας τους λιανίσουν τα πλευρά, ένα-ένα,

Μ’ ένα μεγάλον κόπανο γερό

Ή με ματσούκια σιδεροδεμένα.

Σ’ όλον τον κόσμο κράζω ευχαριστώ.

Η Μπαλάντα του Ευχαριστώ, Φρανσουά Βιγιόν 1431-1463

 

Λύτρας Νικηφόρος, Καλόγερος, π. 1900-1904.
Λάδι σε μουσαμά

Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΗ Μπαλάντα του Ευχαριστώ, Φρανσουά Βιγιόν
Περισσότερα

Οι βελόνες, Τάσος Παπακωνσταντίνου

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

 

Πήρες βελόνες είπες, να πλέξεις φουλάρι γκρι – τις νύχτες που θα με σκέφτεσαι – να μην κρυώνω.

Θα πάρει καιρό, τώρα μαθαίνεις λες μα θα ‘ναι χειμώνας μακρυά σου και θα χρειαστεί.

Θα το φορέσω ένα βράδυ που θα βγω στο μπαλκόνι για τσιγάρο και θα σφυρίξω το σκοπό απ’ το τραγούδι μας πιο δυνατά απ’ τον παγωμένο άνεμο.

Να χάσετε όλοι τα όνειρα σας – τα χαμένα από καιρό – Κι ύστερα να ξανακοιμηθούν – αυτοί σαν να μην τρέχει τίποτα.

Να μένεις όμως ξύπνια – εσύ να πλέκει φουλάρια το μυαλό σου που το πρωί θα ξηλώνεις πρωτού κανείς ξυπνήσει και τα δει.

Πήρες βελόνες είπες, να πλέξεις όνειρα – τις νύχτες που θα με σκέφτεσαι – θα ‘ναι όλες χειμώνας μακρυά μου θα κάνει κρύο και θα χρειαστούν.

  • Εικόνα: Harold Knight
Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΟι βελόνες, Τάσος Παπακωνσταντίνου
Περισσότερα

Emily Elizabeth Dickinson, «Ένα βιβλίο»

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

«Δεν υπάρχει φρεγάτα σαν ένα βιβλίο

Να μας πάει χώρες μακριά,

Ούτε ίππος ταχύς σαν μια σελίδα

Καλπάζουσας ποίησης.

Αυτό το πέρασμα μπορεί να το διασχίσει και ο φτωχότερος

Χωρίς την τυραννία διοδίων·

Πόσο λιτή είναι η άμαξα

Που μεταφέρει μια ανθρώπινη ψυχή!»

  • Εικόνα: Albert Joseph Moore, “Red Berries”, 1884
Ειρήνη ΑϊβαλιώτουEmily Elizabeth Dickinson, «Ένα βιβλίο»
Περισσότερα

Η χαρά των κανιβάλων ή το «Ανθρωποφαγικό Μανιφέστο» του Oswald de Andrade

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

«Η ψεύτικη κουλτούρα,
η ψεύτικη τέχνη,
η ψεύτικη ηθική,
η ψεύτικη θρησκεία,
όλα θα εξαφανιστούν,
όλα θα τα φάμε
όσο πιο άγρια μπορούμε»

Όσβαλντ ντε Αντράντε, «Περί Ανθρωπολογίας», 1929

 

Tarsila do Amaral

 

«Πριν ανακαλύψουν οι Πορτογάλοι τη Βραζιλία, η Βραζιλία ανακάλυψε την ευτυχία. Μόνο η ανθρωποφαγία μας ενώνει. Κοινωνικά, Οικονομικά, Φιλοσοφικά. Ο μοναδικός παγκόσμιος νόμος. Η μεταμφιεσμένη έκφραση κάθε ατομικισμού και όλων των κοινωνικών ομάδων. Όλων των θρησκειών. Όλων των συνθηκών της Ειρήνης. Ενάντια σε κάθε κατήχηση. Τα μόνα παραδείγματα που μ’ ενδιαφέρουν, είναι αυτά που δεν είναι δικά μου. Ο νόμος του ανθρώπου. Ο νόμος της ανθρωποφαγίας. Έχουμε κουραστεί απ’ όλους τους καχύποπτους, καθολικούς συζύγους με τις δραματοποιημένες, ακραίες καταστάσεις. Ο Freud έθεσε ένα τέλος στο γυναικείο αίνιγμα και σε όλες τις φοβίες της αποτυπωμένης ψυχολογίας. Γιοι του ήλιου, μητέρα της ζωής. Βραζιλία χαμένη και λατρεμένη άγρια, με όλη τη νοσταλγία της υποκρισίας, από τους μετανάστες, τους σκλάβους και τους τουρίστες. Στη χώρα του μεγάλου φιδιού.»

Αυτά τα προφητικά, αποκαλυπτικά, αινιγματικά και αφοριστικά λόγια του Βραζιλιάνου ποιητή Oswald de Andrade, αποτελούν απόσπασμα από το περίφημο «Μανιφέστο της Ανθρωποφαγίας», το οποίο κυκλοφόρησε για πρώτη φορά παγκοσμίως στο «Περιοδικό της Ανθρωποφαγίας» το Μάιο του 1928 στο Σάο Πάολο.

 

Tarsila do Amaral

 

 

Η βραζιλιάνικη ποίηση, γραμμένη αποκλειστικά στα πορτογαλικά, άργησε να στραφεί προς τη μυθική ιθαγενή εμπειρία. Όταν στις αρχές του 20ού αιώνα πραγματοποίησε αυτήν τη στροφή, δημιούργησε έναν πολύχρωμο μοντερνισμό, βασισμένο στην άμεση, σωματική, αίσθηση του κόσμου που διατηρούσαν επί 2.600 χρόνια οι εντόπιες φυλές. Στόχος του βραζιλιάνικου μοντερνισμού ήταν «…ένας κόσμος χωρίς ημερομηνίες, χωρίς κοινωνικά πρωτόκολλα, χωρίς Ναπολέοντες και Καίσαρες», όπως έγραφε στο Ανθρωποφαγικό Μανιφέστο του ο πατριάρχης της γενεάς του 1922, Όσβαλντ ντε Αντράντε. Η στροφή ήταν τόσο σημαντική, που η βραζιλιάνικη ποίηση κατέλαβε έκτοτε μια σημαντική θέση στις λογοτεχνίες του κόσμου, εντελώς ξεχωριστή από τη λογοτεχνία της μητρόπολης Πορτογαλίας.

 

Tarsila do Amaral

Στο περίφημο «Ανθρωποφαγικό Μανιφέστο» του, που δημοσιεύτηκε το 1928, ο Αντράντε αμφισβητεί τις δυαδικότητες πολιτισμός/βαρβαρισμός, μοντέρνος/πρωτόγονος και αυθεντικός/παράγωγος, που είχαν διαποτίσει τη διαμόρφωση της βραζιλιάνικης κουλτούρας από την εποχή των αποικιών. Η χρήση της κανιβαλικής μεταφοράς επιτρέπει στο βραζιλιάνικο υποκείμενο να σφυρηλατήσει την κατοπτρική του αποικιακή ταυτότητα σε αυτόνομη και αυθεντική (σε αντίθεση με την εξαρτημένη, απότοκη) εθνική κουλτούρα. Ο ανθρωποφάγος του Όσβαλντ ούτε μιμείται ούτε αποποιείται τον ευρωπαϊκό πολιτισμό, μα τον «καταβροχθίζει», προσαρμόζοντας τις δυνάμεις του και ενσωματώνοντάς τον στον αυτόχθονα εαυτό.

***

Tarsila do Amaral: Ισορροπώντας ανάμεσα στην εξωτική και τη μοντέρνα τέχνη στη Βραζιλία

  • Αρχική εικόνα: Anita Malfatti, “Oswald de Andrade”, 1925

 

Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΗ χαρά των κανιβάλων ή το «Ανθρωποφαγικό Μανιφέστο» του Oswald de Andrade
Περισσότερα

Γιασμίνα Χάντρα – “Χαλίλ”: Ο Αλγερινός συγγραφέας στο μυαλό ενός τρομοκράτη…

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

 

«Παρίσι, πόλη του φωτός. Ένας μόνο φανοστάτης του να σβήσει κι όλος ο κόσμος βυθίζεται πάλι στο σκοτάδι. Ήμασταν τέσσερις καμικάζι. Η αποστολή μας ήταν να μετατρέψουμε το Σταντ ντε Φρανς σε τόπο παγκόσμιου πένθους. Στριμωγμένοι στο αμάξι που έτρεχε με μεγάλη ταχύτητα στον αυτοκινητόδρομο, καθόμασταν βουβοί. Υπήρχαν δύο αδελφοί τους οποίους δε γνώριζα, ο ένας μπροστά, με τον Αλί, τον οδηγό, κι ο άλλος στο πίσω κάθισμα, δίπλα στον Ντρις και σ’ εμένα».

 

 

Παρασκευή 13 Νοεμβρίου του 2015. Ένα γλυκό χειμωνιάτικο βράδυ, με γιορτινή ατμόσφαιρα. Τα παρισινά μπιστρό είναι γεμάτα κόσμο και στο Σταντ ντε Φρανς το ενθουσιώδες πλήθος έχει προσέλθει για να υποστηρίξει την εθνική ομάδα ποδοσφαίρου της χώρας ενάντια στη Γερμανία. Ζωσμένος με εκρηκτικά, ο Χαλίλ περιμένει να έρθει η στιγμή για να περάσει στην πράξη. Είναι μέλος της οργάνωσης που ετοιμάζεται να αιματοκυλήσει την πόλη.

Ποιος είναι όμως ο Χαλίλ και πώς έφτασε ως εδώ; Εμπνεόμενος από τα πραγματικά γεγονότα που συγκλόνισαν τη Γαλλία αλλά και την παγκόσμια κοινότητα, ο Γιασμίνα Χάντρα προσεγγίζει με πρωτόγνωρο τρόπο το ζήτημα της τρομοκρατίας, μ’ έναν ρεαλισμό και μια ακρίβεια που κόβουν την ανάσα: μια ιλιγγιώδης κατάβαση στο μυαλό ενός καμικάζι, τον οποίο και ακολουθεί κατά πόδας ως το τελευταίο του χαράκωμα, μια ανατριχιαστικά ακριβής ακτινογραφία της εποχής μας, που προβάλλει μετέωρη ανάμεσα στην εύθραυστη διαύγεια της συνείδησης και στη δυσβάσταχτη θηριωδία της παραφροσύνης.

 

 

Πίσω από το γυναικείο ψευδώνυμο Γιασμίνα Χάντρα κρύβεται ο συγγραφέας Μοχάμεντ Μουλεσεχούλ. Γεννήθηκε το 1955 στην Αλγερία και σε ηλικία εννέα χρόνων μπήκε σε στρατιωτική σχολή. Αρχίζει να δημοσιεύει λογοτεχνικά κείμενα το 1984, ενώ έχει ήδη γίνει αξιωματικός.

Η δυσπιστία με την οποία το στρατιωτικό κατεστημένο της χώρας του αντιμετωπίζει έναν στρατιωτικό λογοτέχνη αλλά κυρίως ο εμφύλιος πόλεμος στην Αλγερία τον αναγκάζει να περάσει, ως λογοτέχνης, στην πιο βαθιά παρανομία και να χρησιμοποιήσει ένα γυναικείο ψευδώνυμο. Δε θα αργήσει να αποχωρήσει από τον στρατό και, ύστερα από ένα διάστημα στο Μεξικό, να εγκατασταθεί στη νότια Γαλλία, όπου και ζει ως σήμερα.

Έγινε γνωστός από μια σειρά αστυνομικών μυθιστορημάτων με ήρωα τον επιθεωρητή “Λομπ”. Δημοσιεύοντας πλέον με το όνομα Γιασμίνα Χάντρα, θα γίνει πασίγνωστος στη Γαλλία, με τα βιβλία: “Morituri” (1997), “Double blanc” (1997), “L automne des Chimeres” (1998) και “La dingue au bistouri” (1990-1999). Ακολουθούν τα μυθιστορήματα: “Les agneaux de Seigneur” (1998), “Α quoi revent les loups” (1999, “Τι ονειρεύονται οι λύκοι”, μτφρ. Μαρίνα Μέντζου, εκδ. Καστανιώτη 2000), τα αυτοβιογραφικά “L ecrivain” (2001) και “L imposture de mots”, η νουβέλα “Cousin K” και η πιο πρόσφατη μυθιστορηματική τριλογία “Les Hirondelles de Kaboul”, “Lattentat” (Prix des libraires, 2006) και “Les sirenes de Bagdad” (2006).

Την αληθινή του ταυτότητα ο Μουλεσεχούλ αποκάλυψε στο γαλλικό Τύπο τον Ιανουάριο του 2001, όταν παραιτήθηκε από τον στρατό. Τα μυθιστορήματά του έχουν μεταφραστεί σε περισσότερες από 40 γλώσσες, γνωρίζουν εξαιρετική επιτυχία και έχουν κατ’ επανάληψη μεταφερθεί στον κινηματογράφο.

 

 

Έγραψαν

«Στο κεφάλι ενός τρομοκράτη. Ο Γιασμίνα Χάντρα υπογράφει ένα μεγάλο επίτευγμα, ένα μυθιστόρημα μεγάλου πάθους και εξαιρετικής νηφαλιότητας ταυτόχρονα. Εμβληματικό βιβλίο». Livres Hebdo

«Η πένα του Γιασμίνα Χάντρα διαθέτει μια μοναδική δύναμη που μας αιχμαλωτίζει και μας οδηγεί σε πεδία αδιανόητα». L’Actualité

«Ένα εξαιρετικά δυνατό μυθιστόρημα που θέτει επιτακτικά ζητήματα». Le Soir

Ταυτότητα έκδοσης

ΣΕΙΡΑ: ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΞΕΝΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

“Χαλίλ”

Συγγραφέας: Γιασμίνα Χάντρα

Μετάφραση: Γιάννης Στρίγκος

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΤΑΚΗ

Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΓιασμίνα Χάντρα – “Χαλίλ”: Ο Αλγερινός συγγραφέας στο μυαλό ενός τρομοκράτη…
Περισσότερα

Γιάννης Ρίτσος – Γυμνό Σώμα

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Είπε:
ψηφίζω το γαλάζιο.
Εγώ το κόκκινο.
Κ’ εγώ.

Το σώμα σου ωραίο.

Το σώμα σου απέραντο
Χάθηκα στο απέραντο.

Διαστολή της νύχτας.
Διαστολή του σώματος.
Συστολή της ψυχής.

Όσο απομακρύνεσαι
σε πλησιάζω.

Ένα άστρο
έκαψε το σπίτι μου.

Οι νύχτες με στενεύουν
στην απουσία σου.
Σε αναπνέω.

Η γλώσσα μου στο στόμα σου,
η γλώσσα σου στο στόμα μου –
σκοτεινό δάσος….
οι ξυλοκόποι χάθηκαν
και τα πουλιά.

Όπου βρίσκεσαι
υπάρχω.

Τα χείλη μου
περιτρέχουν τ’ αυτί σου.

Τόσο μικρό και τρυφερό
πώς χωράει
όλη τη μουσική;

Ηδονή –
πέρα απ’ τη γέννηση,
πέρα απ’ το θάνατο…
τελικό κ’ αιώνιο
παρόν.

Αγγίζω τα δάχτυλα
των ποδιών σου.
Τι αναρίθμητος ο κόσμος.

Κάτω απ’ όλες τις λέξεις
δύο σώματα ενώνονται
και χωρίζουν.

Μέσα σε λίγες νύχτες
πώς πλάθεται και καταρρέει
όλος ο κόσμος.

Η γλώσσα εγγίζει
βαθύτερα απ’ τα δάχτυλα.
Ενώνεται.

Τώρα
με τη δική σου αναπνοή
ρυθμίζεται το βήμα μου
κι ο σφυγμός μου.

Δυό μήνες που δε σμίξαμε.
Ένας αιώνας
κ’ εννιά δευτερόλεπτα.

Τι να τα κάνω τ’ άστρα
αφού λείπεις;

Με το κόκκινο του αίματος
είμαι.
Είμαι για σένα.

  • Πίνακας: Nude in a Landscape, 1887
    (Nu Dans un Paysage)
    Pierre-Auguste Renoir (1841–1919)
Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΓιάννης Ρίτσος – Γυμνό Σώμα
Περισσότερα

Douglas Stuart. Ο σχεδιαστής μόδας που κατέκτησε το Booker με το πρώτο του μυθιστόρημα

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

Ο μικρός ήρωας από τις ρημαγμένες εργατικές κατοικίες της Γλασκόβης – στη δεκαετία του 1980 – το γλυκό και μοναχικό αγόρι Hugh «Shuggie» Bain, «πήρε από το χέρι» τον σχεδιαστή μόδας Douglas Stuart και τον έφερε στην πρώτη θέση των φετινών βραβείων «Booker».
Το μυθιστόρημα του Stuart είναι το πρώτο που έγραψε και ήδη έχει κατακτήσει την αγορά βιβλίου σε ΗΠΑ και Ηνωμένο Βασίλειο.

Το βιβλίο – που ο συγγραφέας το έγραφε επί μία δεκαετία – βασίζεται στις πραγματικές εμπειρίες του από τα παιδικά του χρόνια στη Σκοτία, από την προσπάθειά του ως παιδιού να αποδεχθεί τη σεξουαλική του ταυτότητα, και από τη μάχη της μητέρας του με τον εθισμό στο αλκοόλ που την οδήγησε στον θάνατο, όταν εκείνος ήταν 16 ετών.
«Δεν θα υπήρχα χωρίς εκείνη, η δουλειά μου δεν θα υπήρχε», έχει δηλώσει ανοιχτά ο ίδιος. Σε αυτή την πρώτη του συγγραφική απόπειρα ο Stuart αποκαλύπτει την αναλγησία της φτώχειας, τα όρια της αγάπης και την κενότητα της περηφάνιας.

***

Στις αρχές της δεκαετίας του ’80, στη Γλασκόβη, όπου οι πολιτικές της Θάτσερ έχουν βυθίσει οικογένειες στην ανεργία, οι οποίες καταφεύγουν σε κομπίνες για να επιβιώσουν, μεγαλώνει ένα αγόρι αλλιώτικο, ο Shuggie Bain, με μια μητέρα αλκοολική και τα δύο του αδέρφια. Ο πατέρας τους τούς έχει εγκαταλείψει και η μητέρα με τα τρία παιδιά βρίσκονται παγιδευμένοι σε μια διαλυμένη πόλη ανθρακωρύχων. Καθώς η μητέρα κατρακυλάει ακόμα βαθύτερα στον αλκοολισμό, τα παιδιά κάνουν ό,τι μπορούν για να τη βοηθήσουν, όμως ένα ένα αναγκάζονται να φύγουν για να σωθούν. Μόνο ο μικρός της γιος, ο Shuggie, αρνείται να σταματήσει να ελπίζει και βάζει πείσμα να βοηθήσει τη μητέρα του να ξεφύγει απ’ αυτόν τον χαμένο τόπο.

***

Ο Douglas Stuart, γεννημένος στη Γλασκόβη της Σκοτίας, σπούδασε στο Royal College of Art του Λονδίνου. Μετά την αποφοίτησή του μετακόμισε το 2000 στη Νέα Υόρκη, όπου ζει μέχρι σήμερα, και εργάστηκε στη μόδα για εταιρείες όπως οι Calvin Klein, Ralph Lauren και Gap. Το «Shuggie Bain» είναι το πρώτο του μυθιστόρημα, ενώ έχει ήδη ολοκληρώσει το δεύτερο μυθιστόρημά του και μετά την κατάκτηση του Booker δηλώνει πως θα αφοσιωθεί αποκλειστικά στη συγγραφή.

***

Το βιβλίο ήδη μεταφράζεται σε περισσότερες από 20 γλώσσες ενώ στα ελληνικά θα κυκλοφορήσει από τις «Εκδόσεις Μεταίχμιο» το 2021 σε μετάφραση της Σταυρούλας Αργυροπούλου.

Παναγιώτης ΜήλαςDouglas Stuart. Ο σχεδιαστής μόδας που κατέκτησε το Booker με το πρώτο του μυθιστόρημα
Περισσότερα

Αθηνά Κακούρη – Πριμαρόλια (απόσπασμα)

Αποστολή σε φίλο Εκτύπωση

“Όλη αυτή η περιπέτεια της υγείας σου λήγει αισίως, Μέλπω μου. Με τη βοήθεια του Θεού
είσαι πλέον καλά, και σε δυο, το πολύ τρεις βδομάδες, θα γυρίσεις σπίτι σου. Θα ξαναρχίσεις τα
τσάγια σου, τις επισκέψεις σου, θα έχω κι εγώ μια συντροφιά. Δεν ξέρεις πόσο κρύο και ξένο μού
φαίνεται το σπίτι όλον αυτόν τον καιρό που λείπεις. Ξαναμείναμε οι δυο μας, Μέλπω μου, όπως
τον καιρό που ήμαστε παιδιά. Εσύ κι εγώ, πάλι. Θα το πιστέψεις; Στην ηλικία μου κάνω διαρκώς
σχέδια για τη μελλοντική ζωή μας. Ούτε ντεμουαζέλες1 να ήμαστε! Άθελά μου καταστρώνω
προγράμματα…”
Η Μέλπω κούνησε ζωηρά το κεφάλι.
“Κι εγώ”, είπε. “Κι εγώ το ίδιο!”
“Αλήθεια;” της έρριξε μια γρήγορη, ερωτηματική ματιά. “Σαν τι προγράμματα κάνεις εσύ;”
Η Μέλπω βολεύτηκε καλύτερα στην θέση της, τράβηξε το σάλι γύρω στις πλάτες της, άπλωσε
τα πόδια της στον ήλιο. Είχε να αναγγείλει στην αδερφή της ένα τόσο ωραίο σχέδιο! Ωραίο, δίκαιο
και απλό.
“Μόλις γυρίσω στην Πάτρα” είπε και τα μάτια της έλαμπαν από ευχαρίστηση, “το πρώτο που θα
κάνω αφού με αξίωσε ο Θεός να ζήσω, είναι να γράψω του Κίμωνα ό,τι έχω κληρονομήσει από τον
πατέρα μας. Το μερίδιό μου στο σπίτι, και ό,τι άλλο ήρθε με την προίκα μου, ασημικά, κοσμήματα,
έπιπλα, όλα θα τα καταγράψω λεπτομερώς γιατί αυτά πρέπει να πάνε στον Κίμωνα και στα παιδιά
του -δεν εννοώ τη Φρόσω, εκείνη έχει από τον παππού της- εννοώ το Γιωργάκη και όσα άλλα θα
κάνει ο Κίμων με την Καλλιόπη, γιατί δεν θα μείνουν με ένα μόνο, αλλά ήταν μεγάλο ευτύχημα ότι
το πρώτο τους ήταν αγόρι, γιατί αν αρχίσεις με κορίτσια δεν ξέρεις ποτέ πού θα καταλήξεις, και
μπορεί να γίνεις σαν τους Πρέκα – τους θυμάσαι τους Πρέκα πώς έρχονταν στην εκκλησία δυοδυο;
Εμπρός το ζεύγος, πίσω οι πρώτες τους δίδυμες, η Μαρία με την Δέσποινα, πάρα πίσω οι
δεύτερες δίδυμες, η Ελένη με τη Φόνη, ακόμα πάρα πίσω οι τρίτες δίδυμες, η Ήρα με τη Ρέα, και
τελευταίος εκείνος ο δύστυχος ο Λάμπης!”
Τα γέλια την έπνιξαν και κατακοκκίνισε.
“Έξι γέννες για να πετύχουν το αγόρι!” σπαρτάρησε.
“Το οποίον απεδείχθη ένας μπούφος και μισός”, σχολίασε η Άννα και πρόσθεσε παρατηρώντας
το κατακόκκινο πρόσωπο της αδερφής της. “Μη γελάς έτσι, θα πάθεις τίποτα.”
“Φταίει ο κορσές μου”, κατάφερε να πει εκείνη καθώς ξεκαρδιζόταν. “Τον παραέσφιξα σήμερα.”
Η Άννα περιεργάστηκε μια στιγμή τα χοντρά μάγουλα της Μέλπως, που τρεμούλιαζαν από τα
γέλια, ενωμένα με το διπλό πιγούνι που είχε αποκτήσει, και το βουναλάκι της κοιλιάς της. Πάντα
ήταν παχουλή η Μέλπω αλλά τώρα, με τον υπερσιτισμό, είχε γίνει απότομα παχιά, πολύ παχιά.
“Παραχόντρυνε”, σκέφτηκε η Άννα με αποδοκιμασία.
Από τα νιάτα τους η Άννα -αθεράπευτα αχαμνή- είχε βρει τον τρόπο να μετατρέπει τη ζήλια για
τους πολύ περισσότερους θαυμαστάς της αφράτης αδερφής της, σε περηφάνια. “Εγώ είμαι
Άρτεμις” σκεφτόταν με πείσμα, “δεν είμαι χανουμάκι. Άρτεμις είμαι!” Μ’ αυτή την ραδινή2
εικόνα του εαυτού της είχε ζήσει επιτυχώς και αυτήν εξακολουθούσε να κρατά ψηλά στο νου της, σαν λάβαρο.
Αλλά δεν μπορούσε όλος ο κόσμος να στέκει στο ίδιο ύψος. Ούτε μοναχά στο πάχος
μειονεκτούσε η Μέλπω απέναντί της. Πολύ σημαντικότερη ήταν η φυρομυαλιά3 της.
Την ένιωθε τώρα έτοιμη να κάνει πάλι μια κουταμάρα και μάζεψε τις δυνάμεις της για να
επέμβει.
“Γι’ αυτούς τους καταλόγους που έλεγες…” είπε ξαναφέρνοντας το θέμα εκεί που την ενδιέφερε.
Η Μέλπω είχε ήδη ξεχάσει για ποιους καταλόγους μιλούσαν και την Άννα την πλημμύρισε πάλι
εκείνο το γνώριμο αίσθημα – μισό εκνευρισμός και μισό προστατευτική διάθεση για την καημένη
τη Μέλπω, που είχε καλή καρδιά αλλά υστερούσε από εξυπνάδα.
“Για αυτά που θα γράψεις του Κίμωνος”, της θύμισε. “Τώρα δα δεν μου έλεγες πως θα του τα
γράψεις όλα λεπτομερώς; Ε, λοιπόν πρέπει να ξέρεις πως δεν χρειάζεται να κάμεις τόσο κόπο και
να τα καταγράψεις ένα ένα. Θυμάσαι πώς ήταν γραμμένη η διαθήκη του μακαρίτη του Παπά; Έτσι
να κάμεις κι εσύ. Πέντε λόγια είναι αρκετά. “Καθιστώ γενικό κληρονόμο όλης της περιουσίας μου,
κινητής και ακινήτου, τον μοναδικό ανιψιό μου Κίμωνα.” Αυτό αρκεί.”
Με δυσφορία είδε την αδερφή της να κουνά πέρα δώθε το κεφάλι και να σφίγγει τα χείλη της.
Την ήξερε αυτή την έκφραση, μυριάδες φορές την είχε δει, από τότε που η Μέλπω παιδάκι μικρό
έσειε πέρα δώθε τις όμορφες μπούκλες της για να υπογραμμίσει κάποια άρνησή της. Οι φόβοι της
Άννας επιβεβαιώνονταν. Δεν ανησυχούσε για την έκβαση – πάντα με πείσματα άρχιζε η Μέλπω και
πάντα κατέληγε να υποταχθεί. Αλλά ήταν ένας μπελάς να την πείθεις κάθε φορά.
[…]

 

Chewett, Albert Ranney; Two Girls in a Window Seat

 

Σημειώσεις

1
ανύπαντρες γυναίκες (από τη γαλλ. λ. Demoiselle)
2
λεπτή και ευλύγιστη

***

ΑΘΗΝΑ ΚΑΚΟΥΡΗ (γεν. 1928)
Πριμαρόλια (απόσπασμα)

Αθήνα, Εστία, 2007

  • Αρχική εικόνα: Albert Ranney Chewett (1877-1965)
Ειρήνη ΑϊβαλιώτουΑθηνά Κακούρη – Πριμαρόλια (απόσπασμα)
Περισσότερα